Orzeczenie · 2025-09-04

II FSK 88/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-09-04
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowy od osób prawnychzagraniczny zakładkonwencja o unikaniu podwójnego opodatkowaniainterpretacja podatkowaprzedstawiciel zależnyczynności pomocniczeNSApodatki międzynarodowe

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych. Spór koncentrował się na tym, czy działalność spółki N. B.V. z siedzibą w Holandii na terytorium Polski skutkuje powstaniem stałego zakładu podatkowego w rozumieniu przepisów ustawy o CIT oraz Konwencji między Polską a Holandią. Dyrektor KIS zarzucił błędną wykładnię przepisów przez WSA, twierdząc, że działalność prowadzona przez przedstawiciela spółki (J.) powinna być uznana za działalność stałego zakładu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd wskazał, że kluczowe przesłanki do uznania istnienia stałego zakładu w postaci zależnego przedstawiciela nie zostały spełnione. Przede wszystkim, przedstawiciel (B./J.) nie posiadał pełnomocnictwa do zawierania umów w imieniu spółki i nie wykonywał go zwyczajowo. Jego rola ograniczała się do wyszukiwania potencjalnych dostawców i przekazywania ofert, a ostateczne decyzje dotyczące umów i ich warunków podejmował wnioskodawca z Holandii. Ponadto, działalność przedstawiciela miała charakter wyłącznie pomocniczy i przygotowawczy, polegający na wsparciu w procesie zakupu dóbr i zbieraniu informacji, co jest wyłączone z definicji stałego zakładu zgodnie z art. 5 ust. 4 Konwencji. W związku z tym, NSA uznał, że na terytorium Polski nie powstanie zagraniczny zakład spółki, a tym samym spółka nie będzie podlegać opodatkowaniu w Polsce z tego tytułu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia stałego zakładu, w szczególności w kontekście działalności przedstawicieli i czynności pomocniczych, zgodnie z Konwencją o unikaniu podwójnego opodatkowania i ustawą o CIT.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji konkretnych przepisów Konwencji oraz ustawy o CIT. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdzie przedstawiciel ma szersze uprawnienia lub jego działalność wykracza poza czynności pomocnicze.

Zagadnienia prawne (2)

Czy działalność podmiotu działającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz zagranicznego przedsiębiorcy, polegająca na wyszukiwaniu dostawców i przekazywaniu ofert, przy braku pełnomocnictwa do zawierania umów i podejmowaniu jedynie czynności pomocniczych, skutkuje powstaniem stałego zakładu w rozumieniu art. 5 ust. 5 Konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania i art. 4a pkt 11 ustawy o CIT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka działalność nie skutkuje powstaniem stałego zakładu podatkowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe przesłanki do powstania stałego zakładu w postaci zależnego przedstawiciela nie zostały spełnione. Przedstawiciel nie posiadał pełnomocnictwa do zawierania umów w imieniu spółki, a jego działania miały charakter wyłącznie pomocniczy i przygotowawczy, co jest wyłączone z definicji stałego zakładu.

Czy podmiot prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własną rzecz, który podejmuje czynności o charakterze pomocniczym w stosunku do działalności zagranicznej spółki, może być uznany za jej zależnego przedstawiciela w rozumieniu przepisów podatkowych i Konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taki podmiot nie może być uznany za zależnego przedstawiciela, jeśli jego działalność jest autonomiczna i pomocnicza.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że dla uznania kogoś za zależnego przedstawiciela konieczne jest m.in. posiadanie i zwyczajowe wykonywanie pełnomocnictwa do zawierania umów w imieniu przedsiębiorstwa oraz brak ograniczenia działalności do czynności pomocniczych. Działalność J. jako niezależnego podmiotu nie spełnia tych kryteriów.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.

Przepisy (13)

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 3 § ust. 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

u.p.d.o.p. art. 3 § ust. 3 pkt 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

u.p.d.o.p. art. 4a § pkt 11

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

u.p.d.o.p. art. 7 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu art. 5 § ust. 4

Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu art. 5 § ust. 5

Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu art. 5 § ust. 6

Konwencja między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Niderlandów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu art. 5 § ust. 7

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedstawiciel (J./B.) nie posiadał pełnomocnictwa do zawierania umów w imieniu spółki. • Działalność przedstawiciela miała charakter wyłącznie pomocniczy i przygotowawczy (wyszukiwanie dostawców, zbieranie informacji), co wyłącza powstanie stałego zakładu. • Przedstawiciel działał autonomicznie we własnym imieniu i na własną rzecz, nie będąc zależnym przedstawicielem spółki.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Dyrektora KIS, że działalność przedstawiciela spółki w Polsce konstytuuje stały zakład podatkowy.

Godne uwagi sformułowania

nie będzie posiadała w Polsce zagranicznego zakładu, gdyż zakład w formie działalności zależnego przedstawiciela nie powstanie ze względu na fakt, że osoba działająca w imieniu i na rzecz spółki jest niezależnym od skarżącej podmiotem prowadzącym autonomiczną działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własną rzecz • nie może być uznany za zależnego przedstawiciela • nie posiada oraz nie wykonuje zwyczajowo pełnomocnictwa do zawierania umów w imieniu wnioskodawcy oraz działalność prowadzona przez B na rzecz wnioskodawcy obejmuje jedynie czynności pomocnicze/przygotowawcze

Skład orzekający

Jan Grzęda

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Wolf-Kalamala

sędzia

Andrzej Melezini

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia stałego zakładu, w szczególności w kontekście działalności przedstawicieli i czynności pomocniczych, zgodnie z Konwencją o unikaniu podwójnego opodatkowania i ustawą o CIT."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji konkretnych przepisów Konwencji oraz ustawy o CIT. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdzie przedstawiciel ma szersze uprawnienia lub jego działalność wykracza poza czynności pomocnicze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia międzynarodowego prawa podatkowego, jakim jest definicja stałego zakładu, co jest kluczowe dla wielu firm prowadzących działalność transgraniczną. Wyjaśnia praktyczne aspekty interpretacji przepisów.

Czy Twoja firma w Polsce tworzy nieświadomie stały zakład podatkowy? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst