Orzeczenie · 2025-03-04

II FSK 839/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-04
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyulga mieszkaniowaodpłatne zbycie nieruchomościordynacja podatkowapostępowanie podatkoweskarga kasacyjnaNSAinterpretacja przepisów

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. D. od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania (art. 121 § 1, art. 122 O.p.) oraz prawa materialnego (art. 21 ust. 1 pkt 131, art. 21 ust. 25 u.p.d.o.f., art. 32 Konstytucji RP). Sąd kasacyjny uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie były zasadne, ponieważ skarżący nie wykazał istnienia związku przyczynowego między uchybieniami a wynikiem sprawy, a także nie przedstawił konkretnych działań, które organy powinny były podjąć. Sąd podkreślił, że polemika z ustaleniami faktycznymi nie stanowi podstawy do uwzględnienia skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia przepisów postępowania. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, NSA stwierdził, że nie zostały one prawidłowo sformułowane ani uzasadnione, a interpretacja przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej była prawidłowa. Zarzut naruszenia Konstytucji RP również uznano za nieuzasadniony. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie dotyczące wymogów formalnych skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, a także interpretacji przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście konkretnej sprawy. Wymogi formalne skargi kasacyjnej są uniwersalne, ale szczegółowe zastosowanie przepisów materialnych może się różnić w zależności od okoliczności.

Zagadnienia prawne (5)

Czy naruszenie przepisów postępowania (art. 121 § 1, art. 122 O.p.) przez organy podatkowe i sąd pierwszej instancji może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu administracyjnego, jeśli skarżący nie wykazał istnienia związku przyczynowego między uchybieniami a wynikiem sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie przepisów postępowania nie stanowi podstawy do uchylenia wyroku, jeśli skarżący nie wykaże istnienia związku przyczynowego między uchybieniem a hipotetyczną możliwością odmiennego wyniku sprawy.

Uzasadnienie

Skarżący kasacyjnie nie wykazał, że uchybienia procesowe miały istotny wpływ na wynik sprawy, nie przedstawił konkretnych działań, które organy powinny podjąć, ani nie wykazał związku przyczynowego między zarzucanymi naruszeniami a treścią zaskarżonego orzeczenia.

Czy błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego (art. 21 ust. 1 pkt 131, art. 21 ust. 25 u.p.d.o.f.) może być skuteczne uzasadnione próbą zwalczania ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być skutecznie uzasadniony próbą zwalczania ustaleń faktycznych, które mogłyby ewentualnie odnieść skutek w ramach podstawy kasacyjnej dotyczącej naruszenia przepisów postępowania.

Uzasadnienie

Ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone, a nie na podstawie stanu faktycznego, który strona skarżąca kasacyjnie uznaje za nieprawidłowy.

Czy interpretacja przepisów podatkowych dotyczących ulgi mieszkaniowej, która nie jest zgodna z oczekiwaniami podatnika, stanowi naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, podjęcie przez organ podatkowy rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podatnika nie stanowi naruszenia zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Uzasadnienie

Strona ma prawo do własnego przekonania o zasadności jej zarzutów, jednakże przekonanie to musi mieć odzwierciedlenie w materiale dowodowym. Dokonanie ustaleń faktycznych w sposób odbiegający od oczekiwań podatnika nie może być automatycznie utożsamiane z naruszeniem zasady zaufania.

Czy naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) nastąpiło w wyniku interpretacji przepisów podatkowych dotyczących ulgi mieszkaniowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dokonana przez sąd pierwszej instancji wykładnia przepisów podatkowych nie skutkowała naruszeniem zasady równości, gdyż nie stwierdzono nierównego traktowania podmiotów wyróżnionych tą samą cechą.

Uzasadnienie

O nierównym traktowaniu można mówić, gdy określone podmioty posiadające tę samą cechę nie są traktowane jednakowo. Taka sytuacja nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie, a ocena zgodności z prawem zaskarżonego aktu była prawidłowa.

Czy zasada in dubio pro tributario (art. 2a O.p.) została naruszona, gdy nie rozstrzygnięto wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego na korzyść podatnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zasada in dubio pro tributario nie została naruszona, ponieważ nie wystąpiła sytuacja, w której po zastosowaniu wszystkich kontekstów interpretacyjnych nie można było jednoznacznie ustalić treści przepisu, a mimo to wybrano interpretację niekorzystną dla podatnika.

Uzasadnienie

Zasada in dubio pro tributario ma zastosowanie tylko wtedy, gdy interpretacja przepisu nie daje zadowalających rezultatów. W tej sprawie nie było wątpliwości interpretacyjnych, które należałoby rozstrzygać na korzyść podatnika.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (22)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 131

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 25

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 131

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 25

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Pomocnicze

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 2a

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 p.p.s.a w zw. z: art. 121 § 1 O.p. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. • Naruszenie art. 122 O.p. przez niepodjęcie niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. • Naruszenie art. 2a O.p. przy którym niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego powinno rozstrzygać się na korzyść podatnika. • Naruszenie art. 21 ust. 1 pkt. 131 u.p.d.o.f. poprzez błędną wykładnię oraz brak odniesienia się do regulacji wprowadzonych przez ustawodawcę. • Naruszenie art. 21 ust. 25 u.p.d.o.f. poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji nieprawidłową ocenę możliwości zastosowania do zaistniałego stanu faktycznego. • Naruszenie art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. • Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. • Spór powstały w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do kwestii możliwości skorzystania przez skarżącego ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych dochodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości w warunkach określonych brzmieniem art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z ust. 25 u.p.d.o.f. • Zamierzonego skutku nie mógł odnieść zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 151 p.p.s.a w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 O.p. • Z art. 122 O.p. wynika zasada prawdy obiektywnej. • Autor skargi kasacyjnej nie kwestionuje jednak prawidłowości samego postępowania dowodowego, gdyż nie stawia zarzutu naruszenia art. 187 § 1 czy art. 188 O.p. • Stanowisko Kasatora stanowi w istocie polemikę z organami podatkowymi oraz Sądem pierwszej instancji w kwestii oceny dowodów. • Zwrot normatywny 'mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy', o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania. • O naruszeniu art. 121 § 1 O.p. i zawartej w nim normy, nie może stanowić podjęcie przez organ podatkowy rozstrzygnięcia odmiennego od oczekiwanego przez podatnika. […]

Skład orzekający

Beata Cieloch

przewodniczący sprawozdawca

Antoni Hanusz

członek

Andrzej Melezini

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dotyczące wymogów formalnych skargi kasacyjnej w zakresie naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, a także interpretacji przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej w podatku dochodowym od osób fizycznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście konkretnej sprawy. Wymogi formalne skargi kasacyjnej są uniwersalne, ale szczegółowe zastosowanie przepisów materialnych może się różnić w zależności od okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej dla wielu podatników ulgi mieszkaniowej i stanowi przykład rutynowej kontroli sądowej nad stosowaniem przepisów podatkowych. Jest interesująca dla prawników procesowych i doradców podatkowych.

Ulga mieszkaniowa pod lupą NSA: Czy błędy formalne w skardze kasacyjnej przekreślają szanse podatnika?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst