II FSK 1224/11

Naczelny Sąd Administracyjny2011-06-30
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyPITwstrzymanie wykonaniaskarga kasacyjnaNSAegzekucjaszkodaskutki odwracalne

Podsumowanie

NSA oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, uznając brak uzasadnionych podstaw w postaci ryzyka znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, argumentując, że jej egzekwowanie spowoduje znaczną szkodę i uniemożliwi dalsze funkcjonowanie. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek, stwierdzając, że skarżący nie wykazał konkretnych okoliczności uzasadniających wstrzymanie, a zobowiązania podatkowe są odwracalne, z możliwością zwrotu środków.

Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej został złożony przez T. T. w ramach skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Gdańsku, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. Skarżący argumentował, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę i uniemożliwi mu dalsze funkcjonowanie, wskazując na niemożność jednorazowego uregulowania zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając wniosek na posiedzeniu niejawnym, oddalił go. Sąd podkreślił, że instytucja wstrzymania wykonania jest wyjątkiem od zasady i wymaga uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd uznał, że skarżący nie przedstawił konkretnych okoliczności potwierdzających jego trudną sytuację majątkową, a jedynie ogólnikowe stwierdzenia. Zobowiązania podatkowe, jako pieniężne, są z natury odwracalne, a w przypadku uchylenia decyzji istnieje możliwość zwrotu zapłaconych kwot wraz z odsetkami. Trudna sytuacja materialna strony nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania, a wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, zwłaszcza że prawo egzekucyjne chroni minimum egzystencji dłużnika.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie może zostać uwzględniony, jeśli skarżący nie przedstawił konkretnych okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Uzasadnienie

Skarżący nie wykazał konkretnych okoliczności świadczących o znacznej szkodzie lub trudnych do odwrócenia skutkach. Zobowiązania podatkowe są odwracalne, a trudna sytuacja materialna nie jest wystarczającą przesłanką do wstrzymania wykonania, gdyż prawo egzekucyjne chroni minimum egzystencji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 8-10

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających na jego utrzymaniu.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego o znacznej szkodzie i niemożności dalszego egzystowania z powodu konieczności jednorazowego uregulowania zaległości podatkowej, bez przedstawienia konkretnych dowodów i okoliczności.

Godne uwagi sformułowania

dalsze egzekwowanie decyzji, którą zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, spowoduje wyrządzenie skarżącemu znacznej szkody i pozbawi możliwości dalszego egzystowania. Konsekwencje wykonania zobowiązania są odwracalne. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów.

Skład orzekający

Stefan Babiarz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowych, zwłaszcza w kontekście trudnej sytuacji materialnej strony."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku konkretnych dowodów na szkodę i odnosi się do ogólnych zasad wstrzymania wykonania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej procedury wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, gdzie kluczowe jest wykazanie konkretnych przesłanek przez stronę. Brak tu nietypowych faktów czy przełomowej interpretacji.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II FSK 1224/11 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2011-06-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-05-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Stefan Babiarz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
I SA/Gd 1202/10 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2011-01-19
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Stefan Babiarz (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku T. T. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej T. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 stycznia 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 1202/10 w sprawie ze skargi T. T. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 1 września 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z dnia 19 stycznia 2011 r., I SA/Gd 1202/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę T. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 1 września 2010 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r.
2. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący zaskarżył go w całości, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania oraz wniósł na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej: p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku z uwagi na okoliczności szczególne, które przemawiają za uwzględnieniem niniejszego wniosku. W jego uzasadnieniu zaś wskazał, że "dalsze egzekwowanie decyzji, którą zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, spowoduje wyrządzenie skarżącemu znacznej szkody i pozbawi możliwości dalszego egzystowania. Konieczność uregulowania zaległości podatkowej w kwocie objętej utrzymaną w mocy decyzją wraz z należnymi odsetkami jednorazowo nie jest możliwe i spowoduje, że skarżący nie będzie mógł prowadzić gospodarstwa domowego, a tym samym nie będzie mógł generować jakiegokolwiek dochodu". Wstrzymanie zaś wykonania decyzji umożliwi podjęcie działań, które w przypadku, gdyby koniecznym było uregulowanie zaległości podatkowej, pozwolą na uregulowanie należności bez uszczerbku dla bytu ekonomicznego skarżącego i jego rodziny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek, jako nieuzasadniony podlega oddaleniu.
3. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że w złożonej skardze kasacyjnej strona wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku. Biorąc jednak pod uwagę uzasadnienie do złożonego wniosku oraz powołanie się w nim na art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należało przyjąć, że strona złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Stosowanie do treści art. 61 § 3 in principio p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w część aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z przyjętej wykładni powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007 Nr 4, poz. 77).
Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 powołanej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz 2005, s. 168).
4. Przechodząc do analizy złożonego wniosku należy wskazać, że skarżący ogólnikowo wskazuje we wniosku, że wykonanie wyroku spowoduje wyrządzenie skarżącemu znacznej szkody i pozbawi możliwości dalszego egzystowania. Nie przedstawia w związku z tym jakichkolwiek okoliczności, które mogą potwierdzić jego trudną sytuację majątkową. Okoliczność ta jest o tyle istotna, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest uprawodopodobnienie okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (por. postanowienie NSA z dnia 12 października 2010 r., I GZ 316/10, LEX nr 607229). Tym czasem złożony przez stronę wniosek żadnych konkretnych okoliczności nie wskazuje.
Odnosząc się co do ogólnie podniesionej okoliczności związanej z wykonaniem zaskarżonej decyzji należy wskazać, że zobowiązania podatkowe mają charakter pieniężny i z natury rzeczy skutki wykonania zobowiązania są odwracalne. Jego uregulowanie nie tworzy z reguły takiego stanu rzeczy, w którym strona poniosłaby znaczną szkodę lub wystąpiłyby trudne do odwrócenia skutki. W przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu zapłaconych kwot, łącznie z oprocentowaniem według zasad przewidzianych w Ordynacji podatkowej.
Ponadto stan finansowy skarżącego i jego rodziny nie jest w tym przypadku wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji. Tymi przesłankami są bowiem zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem tych decyzji. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a tak zdaje się rozumieć to skarżący. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (por. postanowienie NSA z dnia 22 czerwca 2010 r., I FZ 189/10, LEX nr 643200)
Wskazać też trzeba, że wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności, a ponadto zgodnie art. 8-10 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: z 2005 r., Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Z tego względu subiektywne obawy skarżącej dotyczące skutków egzekucji w kontekście jej sytuacji materialnej i rodzinnej są nieuzasadnione, jak również nie mogą stanowić podstawy wstrzymania zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku i orzekł jak w sentencji

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę