Orzeczenie · 2024-10-29

II FSK 756/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-29
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyryczałtnajemmałżonkowiewspólność majątkowarozdzielność majątkowalimit przychodustawka podatkuNSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która określała zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 rok. Sąd I instancji uznał, że przychody z najmu nieruchomości opodatkowane ryczałtem podlegają odrębnemu limitowi 100 000 zł dla każdego z małżonków, jeśli obowiązuje ich ustrój rozdzielności majątkowej. W przypadku wspólności majątkowej limit ten dotyczy obojga małżonków łącznie. Sąd I instancji wskazał na naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej przez brak ustaleń dotyczących ustroju majątkowego małżonków. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uchylił wyrok WSA. NSA oparł swoje rozstrzygnięcie na wykładni art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a) oraz art. 12 ust. 13 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Sąd uznał, że przepis art. 12 ust. 13 ustawy jednoznacznie stanowi, iż limit 100 000 zł przychodu, do którego stosuje się stawkę 8,5%, dotyczy łącznie obojga małżonków osiągających przychody z najmu, niezależnie od obowiązującego ich ustroju majątkowego (wspólności czy rozdzielności). W związku z tym, ustalenia dotyczące ustroju majątkowego były nieistotne dla zastosowania tego przepisu. NSA podkreślił, że taka interpretacja zapewnia równość opodatkowania podatników pozostających w związku małżeńskim, zgodnie z art. 84 Konstytucji RP. Sąd uznał również za zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania przez WSA, który błędnie uzależnił zastosowanie przepisów od ustaleń dotyczących ustroju majątkowego. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę podatnika, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisu dotyczącego wspólnego limitu przychodu dla małżonków w podatku ryczałtowym od najmu, niezależnie od ustroju majątkowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji opodatkowania przychodów z najmu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, gdy małżonkowie nie złożyli oświadczenia o opodatkowaniu całości przychodu przez jednego z nich.

Zagadnienia prawne (2)

Czy limit 100 000 zł przychodu, do którego stosuje się stawkę 8,5% ryczałtu od najmu, dotyczy łącznie obojga małżonków, czy też przysługuje odrębnie każdemu z nich w przypadku rozdzielności majątkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Limit 100 000 zł przychodu opodatkowanego stawką 8,5% ryczałtu od najmu dotyczy łącznie obojga małżonków, niezależnie od obowiązującego ich ustroju majątkowego.

Uzasadnienie

Art. 12 ust. 13 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym jednoznacznie stanowi, że limit ten dotyczy łącznie obojga małżonków osiągających przychody z najmu. Ustalenia dotyczące ustroju majątkowego są w tym zakresie nieistotne, a taka interpretacja zapewnia równość opodatkowania.

Czy organ podatkowy lub sąd administracyjny ma obowiązek ustalać ustrój majątkowy małżonków w celu zastosowania limitu przychodu w zryczałtowanym podatku dochodowym od najmu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustalanie ustroju majątkowego małżonków nie jest konieczne do zastosowania limitu przychodu z najmu, ponieważ limit ten dotyczy łącznie obojga małżonków niezależnie od ustroju majątkowego.

Uzasadnienie

Ponieważ limit przychodu z najmu (100 000 zł) jest wspólny dla obojga małżonków na mocy art. 12 ust. 13 ustawy ryczałtowej, niezależnie od ich ustroju majątkowego, brak jest podstaw do prowadzenia postępowań dowodowych w celu ustalenia tego ustroju.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i oddalono skargę podatnika.

Przepisy (22)

Główne

ustawa ryczałtowa art. 12 § 1 pkt 3 lit.a)

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

Limit 100 000 zł przychodu opodatkowany stawką 8,5%.

ustawa ryczałtowa art. 12 § ust. 13

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

Kwota przychodu określona w art. 12 ust. 1 pkt 3 lit.a) dotyczy łącznie obojga małżonków osiągających przychody z tytułu najmu, niezależnie od ustroju majątkowego.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia wyroku WSA i oddalenia skargi.

Pomocnicze

ustawa ryczałtowa art. 6 § ust. 1a

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

Opodatkowaniu ryczałtem podlegają przychody z najmu.

ustawa ryczałtowa art. 12 § ust. 5

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

Przychody z udziału we wspólnej własności określa się proporcjonalnie do prawa do udziału w zysku.

ustawa ryczałtowa art. 12 § ust. 6

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

Zasada proporcjonalności dotyczy małżonków ze wspólnością majątkową, z możliwością opodatkowania całości przychodu przez jednego z nich.

O.p. art. 180 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu do ustalania stanu faktycznego.

O.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu do zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji przez WSA.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez WSA na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez WSA.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa i zakaz dyskryminacji.

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Obowiązek ponoszenia ciężarów publicznych.

u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Zasada odrębnego opodatkowania małżonków.

u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 2

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Możliwość wspólnego opodatkowania dochodów małżonków.

u.p.d.o.f. art. 27 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Zasady ogólne opodatkowania podatkiem dochodowym.

u.p.d.o.f. art. 9a § ust. 6

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wybór opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Limit 100 000 zł przychodu opodatkowanego stawką 8,5% ryczałtu od najmu dotyczy łącznie obojga małżonków, niezależnie od ustroju majątkowego. • Ustalenia dotyczące ustroju majątkowego małżonków są nieistotne dla zastosowania limitu przychodu z najmu. • Interpretacja zgodna z art. 12 ust. 13 ustawy ryczałtowej zapewnia równość opodatkowania.

Odrzucone argumenty

Limit 100 000 zł przychodu opodatkowanego stawką 8,5% ryczałtu od najmu przysługuje odrębnie każdemu z małżonków w przypadku rozdzielności majątkowej. • Konieczność ustalenia ustroju majątkowego małżonków w celu prawidłowego zastosowania przepisów podatkowych.

Godne uwagi sformułowania

limit ten dotyczy łącznie obojga małżonków, niezależnie od obowiązującego małżonków ustroju majątkowego • ustalenia faktyczne dotyczące ustroju majątkowego obowiązującego pomiędzy małżonkami są nieistotne z punktu widzenia hipotezy ww. przepisu • Zapewnia w tym zakresie równość opodatkowania podatników (art. 84 Konstytucji) posiadających relewantną cechę wspólną - pozostawanie w związku małżeńskim, i to także wówczas, gdy mają oni różne ustroje majątkowe małżeńskie

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący

Antoni Hanusz

sprawozdawca

Krzysztof Kandut

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisu dotyczącego wspólnego limitu przychodu dla małżonków w podatku ryczałtowym od najmu, niezależnie od ustroju majątkowego."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji opodatkowania przychodów z najmu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, gdy małżonkowie nie złożyli oświadczenia o opodatkowaniu całości przychodu przez jednego z nich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatkowego związanego z najmem przez małżonków i interpretacji przepisów, które mogą mieć wpływ na ich obciążenia podatkowe. Wyjaśnia kluczową kwestię limitu przychodu.

Małżonkowie wynajmują mieszkanie? Sprawdź, jak NSA zinterpretował limit 100 000 zł!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst