II FSK 743/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę podatniczki MR na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Podatniczka, prowadząca zawieszoną działalność gospodarczą od 2017 r. i nieosiągająca z niej przychodów, zrezygnowała z opodatkowania podatkiem liniowym na rzecz zasad ogólnych, aby móc rozliczyć się jako samotny rodzic. Złożyła stosowne oświadczenie w marcu 2020 r., przed złożeniem zeznania za 2019 r. Organ podatkowy uznał to za spóźnione, twierdząc, że wybór podatku liniowego jest nieodwołalny w trakcie roku i rozciąga się na kolejne lata, a zawieszenie działalności nie zmienia tego faktu. Sąd pierwszej instancji uznał jednak, że przepisy dotyczące terminu zmiany formy opodatkowania uległy zmianie od 1 stycznia 2019 r. i w przypadku braku przychodów nie istniał precyzyjnie określony termin końcowy na złożenie oświadczenia, co pozwalało na jego złożenie do czasu złożenia deklaracji rocznej. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną organu, podkreślił znaczenie wykładni językowej przepisów podatkowych i zasadę zaufania obywatela do państwa. Sąd wskazał, że podatnik nie może być obciążony konsekwencjami nieprecyzyjnych sformułowań ustawodawcy, zwłaszcza w kontekście zmian przepisów mających na celu uproszczenie procedur dla przedsiębiorców. W związku z brakiem przychodu i nieokreśleniem przez ustawodawcę terminu końcowego na złożenie oświadczenia o rezygnacji z podatku liniowego, NSA uznał stanowisko podatniczki za uprawnione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących terminów zmiany formy opodatkowania, zwłaszcza w przypadku braku przychodów i zawieszonej działalności gospodarczej, a także zasada prymatu wykładni językowej i zaufania obywatela do państwa w prawie podatkowym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku przychodów i zawieszonej działalności, a także zmian przepisów wprowadzonych od 2019 r. Może wymagać analizy w kontekście aktualnego brzmienia przepisów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy podatnik, który wybrał opodatkowanie podatkiem liniowym, a następnie zawiesił działalność gospodarczą i nie osiągnął przychodów, może zrezygnować z podatku liniowego na rzecz zasad ogólnych w trakcie roku podatkowego, aby skorzystać z ulgi dla samotnego rodzica?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podatnik może zrezygnować z podatku liniowego na zasadach ogólnych, nawet jeśli zawiesił działalność i nie osiągnął przychodów, pod warunkiem złożenia stosownego oświadczenia w terminie zgodnym z przepisami lub w sytuacji braku precyzyjnie określonego terminu, do czasu złożenia deklaracji rocznej.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że w przypadku braku przychodów z działalności gospodarczej i nieprecyzyjnie określonych przez ustawodawcę terminów na złożenie oświadczenia o rezygnacji z podatku liniowego, podatnik nie może być obciążony negatywnymi konsekwencjami. Należy kierować się wykładnią językową i zasadą zaufania do państwa, co oznacza, że podatnik ma prawo złożyć oświadczenie do czasu złożenia deklaracji rocznej.
Jak należy interpretować przepisy dotyczące terminu złożenia oświadczenia o rezygnacji z opodatkowania podatkiem liniowym, w szczególności w kontekście zmian wprowadzonych od 1 stycznia 2019 r. i sytuacji braku przychodów z działalności gospodarczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepisy wprowadzone od 1 stycznia 2019 r. zmieniły terminy składania oświadczeń o powrocie do opodatkowania na zasadach ogólnych. W przypadku braku osiągnięcia pierwszego przychodu w danym roku podatkowym, termin na złożenie oświadczenia nie jest ściśle określony i może być złożony najpóźniej do dnia złożenia deklaracji rocznej.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że nowe brzmienie art. 9a ust. 2b u.p.d.o.f. wymagało złożenia oświadczenia do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym osiągnięto pierwszy przychód, lub do końca roku, jeśli przychód został osiągnięty w grudniu. W sytuacji braku przychodu, termin ten nie miał zastosowania, a ustawodawca nie określił terminu końcowego, co pozwoliło sądowi na przyjęcie, że oświadczenie złożone do dnia złożenia deklaracji rocznej jest skuteczne.
Przepisy (5)
Główne
u.p.d.o.f. art. 9a § ust. 2, 2a, 2b i 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Sąd analizował różne brzmienia art. 9a u.p.d.o.f., w tym obowiązujące do 31 grudnia 2018 r. oraz od 1 stycznia 2019 r., wskazując na zmianę terminów składania oświadczeń o rezygnacji z podatku liniowego. Kluczowe było ustalenie, że w przypadku braku przychodów, termin na złożenie oświadczenia nie jest ściśle określony i może być złożony do dnia złożenia deklaracji rocznej.
Pomocnicze
nowela z 2018 r. art. 40 § ust. 3
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu wprowadzenia uproszczeń dla przedsiębiorców w prawie podatkowym i gospodarczym
Przepis ten, wprowadzający zmiany w art. 9a u.p.d.o.f., miał na celu uproszczenie i ułatwienie prowadzenia działalności gospodarczej, co wspierało interpretację sądu dopuszczającą większą elastyczność w terminach składania oświadczeń.
u.p.d.o.f. art. 30c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący opodatkowania podatkiem liniowym, którego stosowania podatniczka chciała uniknąć.
u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący zasad ogólnych opodatkowania, w tym rozliczenia jako rodzic samotnie wychowujący dziecko.
u.p.d.o.f. art. 45
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący terminu składania deklaracji rocznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak precyzyjnie określonego terminu końcowego na złożenie oświadczenia o rezygnacji z podatku liniowego w sytuacji braku przychodów z działalności gospodarczej. • Zasada zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa. • Prymat wykładni językowej przepisów podatkowych. • Zmiany przepisów od 2019 r. mające na celu uproszczenie procedur dla przedsiębiorców.
Odrzucone argumenty
Wybór podatku liniowego jest nieodwołalny w trakcie roku podatkowego i rozciąga się na kolejne lata, nawet przy zawieszonej działalności. • Zawieszenie działalności gospodarczej i brak przychodów nie są wystarczające do zmiany formy opodatkowania bez złożenia oświadczenia w terminie. • Organ interpretacyjny nie naruszył art. 9a ust. 4 u.p.d.o.f. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2018 r.
Godne uwagi sformułowania
nie można zakładać, że jej przepisy nakładały na podatnika obowiązek domyślania się, jaki ustawodawca chciałby określić termin do dokonania czynności, czego jednak nie zrobił. • nie można nieprecyzyjnością działania ustawodawcy obciążać podatnika. • Na gruncie prawa podatkowego prymat należy przyznać dyrektywom wykładni językowej. • Stoi za tym ochrona podatnika, tak aby mógł on układać swoje sprawy w zaufaniu do tego, że nałożone na niego przez ustawodawcę ciężary i świadczenia publiczne nie zostaną ukształtowane na jego niekorzyść na skutek metod wykładni pozajęzykowej.
Skład orzekający
Beata Cieloch
przewodniczący
Małgorzata Wolf-Kalamala
sprawozdawca
Alicja Polańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów zmiany formy opodatkowania, zwłaszcza w przypadku braku przychodów i zawieszonej działalności gospodarczej, a także zasada prymatu wykładni językowej i zaufania obywatela do państwa w prawie podatkowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku przychodów i zawieszonej działalności, a także zmian przepisów wprowadzonych od 2019 r. Może wymagać analizy w kontekście aktualnego brzmienia przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak niejasne przepisy podatkowe mogą prowadzić do sporów, a sąd staje w obronie podatnika, podkreślając zasadę zaufania do państwa. Jest to ciekawy przykład interpretacji prawa podatkowego.
“Czy można zmienić podatek liniowy na zasady ogólne, gdy firma jest zawieszona i nie ma przychodów? NSA wyjaśnia!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.