II FSK 658/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając, że wydatki na zabezpieczenie kredytów innych podmiotów oraz koszty związane z wniesieniem aportem nieruchomości nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.
Spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Spór dotyczył zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na zabezpieczenie kredytów innych spółek, kosztów związanych z wniesieniem aportem nieruchomości oraz wynagrodzeń członka zarządu. NSA oddalił skargę, podzielając stanowisko WSA i organów podatkowych, że wydatki te nie były poniesione w celu uzyskania przychodu przez spółkę lub były związane z operacjami niepodlegającymi opodatkowaniu.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej spółki "R." Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 rok. Spór koncentrował się na kwestii zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych przez spółkę na zabezpieczenie kredytów bankowych udzielonych innym spółkom, kosztów związanych z wniesieniem aportem nieruchomości do spółki oraz wynagrodzeń wypłacanych członkowi zarządu. Organy podatkowe zakwestionowały te wydatki, uznając je za nieuzasadnione lub niezwiązane z działalnością opodatkowaną spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie podzielił stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, oddalił ją, uznając, że wydatki na zabezpieczenie kredytów innych podmiotów nie mogły być poniesione w celu osiągnięcia przychodu przez skarżącą spółkę, a koszty związane z wniesieniem aportem nieruchomości nie stanowiły kosztów uzyskania przychodu, ponieważ przychód z tego tytułu nie podlegał opodatkowaniu. Sąd uznał również za nieuzasadnione zaliczenie do kosztów wynagrodzeń członka zarządu, wskazując na naruszenie przepisów Kodeksu handlowego przy zawieraniu umowy o pracę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli spółka nie prowadzi działalności w zakresie usług finansowych i nie wykaże, że wydatek ten był poniesiony w celu uzyskania przychodu przez nią samą.
Uzasadnienie
Wydatki na zabezpieczenie kredytów innych spółek nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów spółki, jeśli nie są związane z jej opodatkowaną działalnością i nie wykazano, że służą osiągnięciu jej własnych przychodów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (19)
Główne
u.p.d.o.p. art. 7 § 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 7 § 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Nie uwzględnia się w kosztach uzyskania przychodów wydatków związanych z przychodami, które nie podlegają opodatkowaniu.
u.p.d.o.p. art. 12 § 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 12 § 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Do przychodów podatnika nie zalicza się przychodów otrzymanych na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego.
u.p.d.o.p. art. 15 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Kosztem uzyskania przychodów są wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.
u.p.d.o.p. art. 7 § 3
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 12 § 4
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 15 § 1
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 16 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 16 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Wydatek na nabycie lub objęcie akcji lub udziałów w spółce, kosztów z tym związanych, a także wydatków na umorzenie tytułów uczestnictwa w funduszu inwestycyjnym.
u.p.d.o.p. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
p.p.s.a. art. 113 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.h. art. 198
Kodeks handlowy
k.h. art. 203
Kodeks handlowy
k.h. art. 220
Kodeks handlowy
k.h. art. 235
Kodeks handlowy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydatki na zabezpieczenie kredytów innych podmiotów nie są kosztami uzyskania przychodów, jeśli nie służą bezpośrednio celom zarobkowym spółki. Wydatki związane z wniesieniem aportem nieruchomości nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, gdyż przychód z tego tytułu nie podlega opodatkowaniu. Umowa o pracę z członkiem zarządu zawarta z naruszeniem Kodeksu handlowego jest nieskuteczna, a wynagrodzenie nie stanowi kosztu uzyskania przychodów.
Odrzucone argumenty
Wynagrodzenia członków zarządu wypłacone na podstawie umowy o pracę powinny być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Wydatki na wpisy hipotek na nieruchomościach skarżącego na zabezpieczenie zobowiązań innych podmiotów powinny być uznane za koszty uzyskania przychodów. Wydatki związane z przeniesieniem na skarżącego własności nieruchomości jako aportu powinny być uznane za koszty uzyskania przychodów.
Godne uwagi sformułowania
Skoro przychód otrzymany na powiększenie kapitału zakładowego nie zalicza się do przychodów podatnika, to do kosztów uzyskania takiego przychodu nie można zaliczyć wydatków związanych z jego pozyskaniem. Sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego sprawy lecz kontroluje sposób jego odtwarzania przez organy prowadzące postępowanie.
Skład orzekający
Antoni Hanusz
przewodniczący sprawozdawca
Bożena Dziełak
członek
Krystyna Nowak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów w kontekście zabezpieczania kredytów innych podmiotów, wnoszenia aportem nieruchomości oraz zawierania umów z członkami zarządu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i przepisów obowiązujących w 2000 roku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy kluczowych zagadnień podatkowych związanych z kosztami uzyskania przychodów, które są istotne dla wielu przedsiębiorców. Wyjaśnia zasady dotyczące aportu i zabezpieczeń kredytowych.
“Czy wydatki na zabezpieczenie kredytu innej firmy można wrzucić w koszty? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 658/05 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-04-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-05-23 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Antoni Hanusz /przewodniczący sprawozdawca/ Bożena Dziełak Krystyna Nowak Symbol z opisem 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób prawnych Sygn. powiązane SA/Sz 2403/03 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2005-02-09 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176 art. 7 ust. 3 pkt 3, art. 12 ust. 4 pkt 4, art. 15 ust. 1 Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 31 stycznia 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dz.U. 2002 nr 153 poz. 1270 art. 113 par. 1, art. 141 par. 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tezy Skoro przychód otrzymany na powiększenie kapitału zakładowego nie zalicza się do przychodów podatnika, to do kosztów uzyskania takiego przychodu nie można zaliczyć wydatków związanych z jego pozyskaniem. Dlatego przy ustalaniu dochodu do opodatkowania na podstawie art. 7 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /t.j. Dz.U. 2000 nr 54 poz. 654 ze zm./ nie można było uwzględnić w kosztach uzyskania przychodu skarżącej spółki ani przychodów związanych z powiększeniem kapitału zakładowego spółki ani tym bardziej wydatków na jego powiększenie. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej "R." Sp. z o.o. w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 lutego 2005 r. SA/Sz 2403/03 w sprawie ze skargi "R." Sp. z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 18 listopada 2003 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 rok -- oddala skargę kasacyjną; (...). Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 lutego 2005 r., w sprawie SA/Sz 2403/03, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę "R." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 18 listopada 2003 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za rok 2000. Zaskarżoną do sądu administracyjnego decyzją uchylono decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w S. z dnia 20 grudnia 2002 r., określającą spółce wysokość zobowiązania podatkowego w tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 rok oraz wysokość zaległości podatkowej. W wyniku przeprowadzonej w spółce kontroli w zakresie rzetelności deklarowanych - podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 rok organ pierwszej instancji wydał w dniu 20 grudnia 2002 r. decyzję określającą spółce wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. oraz wysokość zaległości podatkowej z tytułu tego podatku. W uzasadnieniu decyzji organ kontroli skarbowej stwierdził, że spółka zawyżyła w kontrolowanym roku podatkowym wysokość kosztów uzyskania przychodów o kwoty: - z tytułu opłat od wpisów do ksiąg wieczystych ustanowionych hipotek na nieruchomościach stanowiących majątek Spółki w celu zabezpieczenia udzielonych kredytów bankowych innym spółkom, co w ocenie organu kontroli skarbowej stanowiło naruszenie przepisu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./, - z tytułu opłat od wpisów do ksiąg, wieczystych, dokonanych w związku z przeniesieniem na rzecz spółki własności nieruchomości stanowiących majątek wspólników, a wnoszonych aportem w wyniku podwyższenia kapitału zakładowego gdyż według organu kontroli skarbowej, wydatek ten, na podstawie przepisu art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie stanowił kosztu uzyskania przychodu spółki, - z tytułu odpisów amortyzacyjnych dokonywanych w okresie od stycznia do września 2000 r. od środków trwałych wniesionych w formie aportu, a niebędących własnością Spółki, bowiem - zdaniem organu kontrolnego - kwota ta nie stanowiła kosztu uzyskania przychodów Spółki na podstawie przepisu art. 15 ust. 6 ustawy podatkowej. Izba Skarbowa w Szczecinie, w wyniku rozpatrzenia odwołania od wskazanej powyżej decyzji organu I instancji, decyzją z dnia 27 marca 2003 r. uchyliła w całości ten akt i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W następstwie tego, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w S. wydał ponownie decyzję w dniu 27czerwca 2003 r, w której ponownie określił spółce z ograniczoną odpowiedzialnością "R." wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ uznał, iż spółka w kontrolowanym roku podatkowym zaniżyła sumę uzyskanych przychodów stanowiącą wartość nieodpłatnych świadczeń otrzymanych w związku z użytkowaniem cudzych nieruchomości i praw majątkowych do prowadzenia działalności gospodarczej. Według organu, stosownie do art. 12 ust. 1 pkt 2 oraz art. 13 ust. 1 ustawy podatkowej, kwota ta stanowiła przychód podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym. W ocenie organu spółka zawyżyła także koszty uzyskania przychodów o kwoty wynikające z opłat od wpisów do ksiąg wieczystych ustanowionych hipotek na nieruchomościach stanowiących majątek Spółki w celu zabezpieczenia udzielonych kredytów bankowych, z tytułu opłat od wpisów do ksiąg wieczystych dokonanych w związku z przeniesieniem na rzecz spółki własności nieruchomości stanowiących majątek wspólników, a wnoszonych aportem w wyniku podwyższenia kapitału zakładowego, jak również z tytułu wynagrodzeń i składek na ubezpieczenie społeczne Leszka Ł. w związku ze stwierdzeniem nieskuteczności dla celów podatkowych umowy o pracę oraz umowy zlecenia. Decyzja ta została zaskarżona przez spółkę do organu drugiej instancji, który w następstwie podjętego postępowania odwoławczego, decyzją z dnia 18 listopada 2003 r. uchylił zaskarżoną decyzję w części i określił spółce wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 rok. Uwzględniając zarzuty spółki, Dyrektor Izby Skarbowej w S. uznał rozstrzygnięcie organu kontroli skarbowej, w części dotyczącej wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów kwoty z tytułu odpisów amortyzacyjnych, dokonanych od środków trwałych wniesionych aportem do spółki, za niezgodne z art. 15 ust. 1 i ust. 6 ustawy podatkowej. Organ odwoławczy stwierdził także, iż Spółka w kontrolowanym roku podatkowym nie otrzymała nieodpłatnego świadczenia, a zatem jego wartość ustalona przez organ kontroli skarbowej nie stanowiła przychodu w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy podatkowej. W kwestii wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych na rzecz Leszka Ł., uwzględniając przedłożone przez Spółkę wyjaśnienia i dowody, organ stwierdził, iż wydatki poniesione na jego rzecz na podstawie umowy zlecenia z dnia 1 lipca 1999 r., stanowią koszty uzyskania przychodów Spółki, zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w zaskarżonym wyroku uznał, iż zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 18 listopada 2003 r. nie narusza prawa. Sąd stwierdził, iż stosownie do art. 15 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jakkolwiek podmioty stosunków gospodarczych mogą dowolnie i na swobodnie określonych warunkach kształtować łączące je stosunki zobowiązaniowe i związki gospodarcze. Ocena ich zgodności z prawem podatkowym należy do organów podatkowych. Sąd I instancji w rozważaniach nad prawidłowością dokonanej przez organy podatkowe interpretacji przepisu art. 15 ust. 1 ustawy podatkowej związanej z wydatkami spółki poniesionymi z tytułu opłat od wpisów do ksiąg wieczystych ustanowionych hipotek na nieruchomościach stanowiących majątek spółki "R." w związku z zabezpieczeniem udzielonych kredytów bankowych spółkom "F-R", "R-D", "R-M", "A.", "L." oraz Kompanii Zbożowo-Młynarskiej Leszek Andrzej Ł. zgodził się z organami podatkowymi. W ocenie sądu I instancji skarżąca spółka nie wykazała, iż wydatek ten poniosła w celu uzyskania przychodu, do czego była zobowiązana na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Odnosząc się do wydatku poniesionego przez Spółkę na wynagrodzenie i składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu umowy o pracę zawartą z Leszkiem Ł. w dniu 1 marca 2000 r., Sąd przyznał rację stanowisku zajętemu przez Dyrektora Izby Skarbowej w S. Sąd argumentował, iż członek zarządu i zarazem większościowy udziałowiec skarżącej spółki /99,9 procent kapitału/, na rzecz którego wydatki te przez spółkę zostały poniesione, nie był pracownikiem w rozumieniu odrębnych przepisów, a zawarta z nim umowa o pracę nie została podpisana w trybie art. 198 i art. 235 Kodeksu handlowego. Przechodząc do kwestii prawidłowości wykładni i zastosowania w sprawie przez organy podatkowe przepisów art. 12 ust. 4 pkt 4 w związku z przepisem art. 7 ust. 3 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w odniesieniu do kosztów poniesionych przez Spółkę z tytułu opłat od wpisów do ksiąg wieczystych dokonanych w następstwie przeniesienia na spółkę własności nieruchomości, jako aportu, a stanowiących majątek jej wspólników, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że stosowanie tych przepisów, jak i ich interpretacja dokonana przez Dyrektora Izby Skarbowej w S. w stanie faktycznym sprawy była uzasadniona. Sąd powołał się na treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2000 r. I SA/Wr 2285/98 - Lex nr 41524, i stwierdził, że skoro na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych przychodu uzyskanego przez podatnika na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego nie zalicza się przychodów podatkowych wydatków poniesionych na uzyskanie takiego przychodu, a więc na podniesieniem kapitału zakładowego. W dalszej kolejności sąd I instancji argumentował, iż jeżeli przychód na powiększenie kapitału zakładowego nie stanowi przychodu dla celów podatkowych, przy ustalaniu dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania z mocy art. 7 ust. 3 pkt 3 ustawy podatkowej, nie uwzględnia się kosztów uzyskania przychodów ze źródeł przychodów, jeżeli dochody z tych źródeł nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Sąd stwierdził zatem, że słusznie organy podatkowe zakwestionowały w wydanych decyzjach zaliczenie przez stronę skarżącą do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych z tytułu opłat od wpisów od ksiąg wieczystych dokonanych w następstwie przeniesienia na spółkę własności nieruchomości jako aportu. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, spółka zaskarżyła wskazany powyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości, zarzucając mu: - naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie w zakresie: 1/ zastosowania art. 235 Kodeksu handlowego w związku z art. 15 ust. 1 i art. 16 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych skutkującego nieuznaniem za koszt uzyskania przychodów wynagrodzeń wypłaconych członkom zarządu; 2/ zastosowaniem art. 156 ust. 1 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez nieznanie za koszty uzyskania przychodów poniesienia wydatków na wpisy hipotek na nieruchomościach skarżącego na zabezpieczenie zobowiązań innych podmiotów, pomimo braku zmniejszenia przychodów o kwotę zwrotu powyższych wydatków powiększonych o otrzymane odsetki; 3/ zastosowaniem art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez nieuznanie za koszty uzyskania przychodów wydatków związanych z przeniesieniem na skarżącego własności nieruchomości jako aportu. - naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie zasad ustalania stanu faktycznego sprawy i swobodnej oceny dowodów to jest art. 113 par. 1 i art. 141 par. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/. Wskazując na powyższe zarzuty, spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor nie zgodził się, iż ocena umowy o pracę z Leszkiem Ł. powinna była nastąpić w oparciu o analizę art. 198, art. 203 i art. 235 Kodeksu handlowego. Strona skarżąca podniosła, iż w doktrynie jak i orzecznictwie Sądu Najwyższego dopuszcza się podejmowanie przez wspólników spółek z o.o. uchwał powołujących pełnomocników w celu zawarcia z nimi umów o pracę. Na tej podstawie strona skarżąca uznała, iż wydatki na członka zarządu, to jest Leszka Ł. nie były świadczeniami jednostronnymi, gdyż spółka uzyskiwała ekwiwalent w postaci wykonywania przez niego czynności związanych z prowadzeniem spraw spółki, które wiązały się z uzyskiwaniem przez spółkę przychodów. W konsekwencji strona skarżąca argumentowała, iż umowa o pracę z Leszkiem Ł. została zawarta zgodnie z wymogami prawa handlowego, w tym z art. 203 i art. 235 Kodeksu handlowego. Wypłacone wynagrodzenie nie stanowiło świadczenia jednostronnego i tym samym nie naruszono norm art. 16 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wynagrodzenie stanowiło też wydatek zaliczany do kosztów uzyskania przychodów stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy podatkowej. Kwestionując stanowisko Sądu w zakresie wydatków na ustanowienie hipotek na nieruchomościach spółki, autor skargi kasacyjnej podniósł, iż Sąd niewłaściwie zastosował w tej kwestii art. 15 ust. 1 ustawy podatkowej uznając że wydatki te nie miały związku z osiągniętymi przychodami. Wskazano bowiem, iż spółka uzyskała przychód z tytułu poniesionych na powyższe zabezpieczenia wydatków powiększonych o odsetki. W skardze kasacyjnej zarzucono także Sądowi I instancji niekonsekwencję, gdyż w ocenie strony wnoszącej skargę kasacyjną, otrzymywane przez spółkę kwoty uznane zostały za przychody i sankcjonowany jest od nich podatek, w przeciwieństwie do kosztów ich uzyskania, które nie zostały zaliczone do tej kategorii. Oznacza to, zdaniem strony skarżącej, naruszenie przez Sąd art. 113 par. 1 i art. 141 par. 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W końcowej części uzasadnienia zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej, jej autor zakwestionował zajęte przez Sąd stanowisko zgodnie z którym, nie zaliczono do kosztów uzyskania przychodów spółki wydatków na dokonanie wpisu do ksiąg wieczystych ujawniających prawa spółki na nieruchomościach wniesionych jako aporty. Podniesiono, iż każdorazowe zawarcie przez spółkę, w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, umowy związanej z korzystaniem z nabytych nieruchomości pociąga za sobą obowiązek złożenia oświadczenia o własności nieruchomości i udokumentowania tego oświadczenia. Wydatek zatem związany z opłatą za ujawnienie w księgach wieczystych danych spółki jako właściciela nieruchomości należało, w ocenie spółki uznać za koszt uzyskania przychodu. W piśmie z dnia 27czerwca 2005 r. zawierającym odpowiedź na skargę kasacyjną, Dyrektor Izby Skarbowej w S. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w S. zaskarżony wyrok nie narusza prawa, a zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu. W pierwszej kolejności należy ustosunkować się do zarzutów dotyczących naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przepisów postępowania. Rozpatrzenie tych zarzutów poprzedzać musi bowiem rozpoznanie zarzutów dotyczących naruszenia norm prawa materialnego. Nie można opierać skargi kasacyjnej na zarzucie błędnej wykładni prawa materialnego lub jego niewłaściwego zastosowania przez sąd pierwszej instancji, zanim nie rozpatrzy się zarzutów naruszenia przez ten sąd przepisów postępowania. Po przedstawieniu tego rodzaju podstawy kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny musi zbadać następnie, czy ustalenia faktyczne poczynione przez organy podatkowe, przyjęte przez sąd pierwszej instancji do oceny orzekania w przedmiocie legalności wydanych decyzji, zostały dokonane z zgodnie z zasadami postępowania podatkowego. Zarzut naruszenia prawa materialnego można więc skutecznie zgłaszać tylko wtedy, gdy ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny, będący przedmiotem badania legalności działania organów administracji publicznej, a co za tym idzie zaskarżonego orzeczenia, nie nasuwa wątpliwości. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie dotyczą uchybienia przepisom art. 113 par. 1 oraz art. 141 par. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Są one jednak bezzasadne. Autor skargi kasacyjnej formułując zarzut naruszenia art. 113 par. 1 pow. wyżej ustawy nie wykazał by przewodniczący składu orzekającego zamknął rozprawę bez dostatecznego wyjaśnienia sprawy lub uczynił to z naruszeniem zasad procesowych. Rozpatrując zarzut naruszenia przez sąd administracyjny I instancji przepisu art. 141 par. 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzić należy, iż analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, iż nie jest on również uzasadniony. Sąd ten zastosował się bowiem w pełni do dyspozycji art. 141 par. 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z treścią tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie te elementy. Daje to rękojmię, iż sąd administracyjny dołożył należytej staranności przy podejmowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Umożliwia ono również Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę zasadności przesłanek, na których oparto zaskarżone orzeczenie, które uznać należy za prawidłowe. Natomiast zarzuty wskazujące na dokonanie ustaleń sprzecznych z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego nie mieszczą się w dyspozycji art. 141 par. 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wobec tego uznać je należy za pozbawione podstaw. Należy także zwrócić uwagę, iż w zaskarżonym orzeczeniu nie naruszono zasady swobodnej oceny dowodów. Sąd zbadał w sposób prawidłowy czy nie zostały złamane reguły postępowania prowadzonego w przedmiotowej sprawie przez organy podatkowe. Naruszeń takich sąd pierwszej instancji się nie dopatrzył. Wnoszący skargę kasacyjną skutecznie nie zarzucił natomiast naruszenia w tym zakresie prawa przez ten sąd. W tym kontekście zwrócić należy uwagę, iż sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego sprawy lecz kontroluje sposób jego odtwarzania przez organy prowadzące postępowanie. Odnosząc się do zarzutów wskazujących na naruszenie prawa materialnego, to jest art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych powiedzieć należy, iż sąd administracyjny w sposób właściwy odczytał znaczenie treści tego przepisu i słusznie uznał, że organy podatkowe poprawnie go zastosowały do ustalonego przez siebie stanu faktycznego sprawy. Sąd przyjął bowiem zasadnie, że wydatki jakie skarżąca spółka poniosła w związku z zabezpieczeniem kredytów, które zaciągnęły spółki ograniczoną odpowiedzialnością: "A.", "R-M", "R-D" oraz "F-R", nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów tej spółki. Sąd właściwie zwrócił uwagę, iż w świetle art. 15 ust. 1 podatnik podatku dochodowego od osób prawnych spółka możliwość odliczenia od przychodu wszelkich wydatków pod warunkiem jednak, iż będą one związane z opodatkowaną działalnością. Tymczasem skarżąca spółka nie prowadziła działalności w zakresie usług finansowych. Niekwestionowane w sprawie wydatki w kwocie 7.266,60 zł na zabezpieczenie kredytów zaciągniętych przez inne spółki w postaci opłat od wpisów do ksiąg wieczystych ustanowionych hipotek na nieruchomościach stanowiących majątek spółki "R.", nie mogły więc być poniesione w celu osiągnięcia przychodu przez tę spółkę. Mogły one natomiast służyć osiągnięciu przychodu spółek, które zobowiązania te zaciągnęły. Bez znaczenia zatem dla sprawy związanej z rozliczeniem podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 rok jest fakt, iż skarżąca spółka w latach 2002 i 2003 obciążyła kosztami zabezpieczenia kredytów spółki, które z kredytów tych korzystały. Z akt sprawy nie wynika również by wyłącznie dzięki sfinansowaniu zabezpieczenia kredytów skarżąca spółka osiągnęła przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Trafna jest również wykładnia i zastosowanie przepisu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, na podstawie którego organy podatkowe zakwestionowały możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków jakie poniosła skarżąca spółka z tytułu opłat od wpisów do ksiąg wieczystych, dokonanych w związku z przeniesieniem na rzecz spółki własności nieruchomości stanowiących majątek wspólników, wnoszonych aportem w wyniku podwyższenia kapitału zakładowego. Zwraca na to prawidłowo uwagę sąd administracyjny I instancji. W myśl bowiem przepisu art. 12 ust. 4 pkt 4 powoływanej ustawy podatkowej do przychodów podatnika nie zalicza się przychodów otrzymanych na utworzenie lub powiększenie przez niego kapitału zakładowego. Skoro zatem udziałowcy spółki podwyższyli kapitał zakładowy pokrywając swoje udziały wkładami niepieniężnymi w postaci nieruchomości, to po stronie spółki na rzecz której nastąpiło przeniesienie własności nieruchomości, nie powstał z tego tytułu przychód. Sąd prawidłowo więc uznał, że wydatków w kwocie 9.544,50 zł. na dokapitalizowanie w ten sposób skarżącej spółki nie można zaliczyć w świetle treści art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do kosztów uzyskania przychód spółki. Decyzja organów w tym zakresie była więc trafna. Jest bowiem logiczne, że skoro przychód otrzymany na powiększenie kapitału zakładowego nie zalicza się do przychodów podatnika, to do kosztów uzyskania takiego przychodu nie można zaliczyć wydatków związanych z jego pozyskaniem. Wydatki te nie wiązały się również z opodatkowaną działalnością skarżącej spółki. Dlatego przy ustalaniu dochodu do opodatkowania na podstawie art. 7 ust. 3 pkt 3 cytowanej ustawy podatkowej nie można było uwzględnić ani przychodów związanych z powiększeniem kapitału zakładowego spółki ani tym bardziej, w kosztach uzyskania przychodu skarżącej spółki, wydatków na jego powiększenie. Dokonując wreszcie oceny zarzutu kasacyjnego dotyczącego naruszenia przez Sąd przepisu art. 15 ust. 1 w związku z treścią art. 235 Kodeksu handlowego powiedzieć należy, iż jest on również pozbawiony podstaw. Sąd I instancji słusznie nie dopatrzył się uchybienia przepisom prawa przez organy prowadzące postępowanie podatkowe, gdy te zakwestionowały zaliczenie wydatków w kwocie 180 424,83 zł. poniesionych na podstawie umowy o pracę zawartą z Leszkiem Ł. członkiem dwuosobowego zarządu spółki oraz większościowym jej udziałowcem z osobą legitymującą się formalnie pełnomocnictwem do dokonania tej czynności W. W. Jak wynika z akt sprawy w dniu zawarcia przedmiotowej umowy to jest 1 marca 2000 r. Zgromadzenie Wspólników liczyło, od dnia 29 lipca 1999 r. trzy osoby, włączając w to osobę. Leszka Ł. Natomiast zgodnie z art. 220 Kodeksu handlowego uchwały wspólników zapadają na zgromadzeniu wspólników. Tymczasem pełnomocnictwo do zawarcia umowy o pracą zostało udzielone W. W. uchwałą nie całego Zgromadzenia Wspólników lecz przez jednego udziałowca, to jest Leszka Ł. W związku z tym umowa o pracę, jak słusznie zwraca na to uwagę Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję, zawarta została z naruszeniem treści art. 203 Kodeksu handlowego. Była więc ona nieskuteczna na gruncie przepisów prawa podatkowego, w tym również w zakresie regulacji dotyczącej kosztów uzyskania przychodów. Poczynione więc wydatki na wynagrodzenia oraz składki na ubezpieczenie społeczne Leszka Ł. należało wyłączyć z kosztów uzyskania przychodów w okresie od marca do grudnia 2000 r. Do zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie art. 235 w związku z art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych Naczelny Sąd Administracyjny nie może się ustosunkować, gdyż przepisy te nie podlegały kontroli sąd I instancji z uwagi na wcześniejsze uwzględnienie tego rodzaju zarzutów na etapie postępowania instancyjnego, czego jednak nie dostrzegł autor skargi kasacyjnej. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Natomiast o kosztach postępowania kasacyjnego postanowiono zgodnie z art. 204 pkt 1 tej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI