II FSK 651/07

Naczelny Sąd Administracyjny2008-10-09
NSApodatkoweŚredniansa
wznowienie postępowaniapodatek dochodowypostępowanie sądowoadministracyjneprzestępstwoprawomocnośćskarżącyorgan podatkowynadpłata podatku

NSA oddalił skargę o wznowienie postępowania sądowego, uznając, że zarzuty o przestępstwie nie zostały poparte prawomocnymi wyrokami skazującymi, a argumenty dotyczące postępowania administracyjnego nie należą do właściwości sądu administracyjnego.

Skarżący Z. P. wniósł o wznowienie postępowania sądowego, twierdząc, że prawomocne wyroki sądów administracyjnych zostały uzyskane za pomocą przestępstwa i naruszają jego prawa. Wskazywał na przekroczenie uprawnień przez urzędników skarbowych i błędne ustalenie zobowiązania podatkowego. NSA oddalił skargę, argumentując, że brak jest prawomocnych wyroków skazujących potwierdzających przestępstwo, a zarzuty dotyczące postępowania administracyjnego nie mogą być rozpatrywane w trybie wznowienia postępowania sądowego.

Skarżący Z. P. złożył skargę o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z dnia 21 grudnia 2006 r. (sygn. akt II FSK 535/06), oddalającym jego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Szczecinie z dnia 25 stycznia 2006 r. (sygn. akt I SA/Sz 618/04). Skarga ta z kolei oddalała skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 29 lipca 2004 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. Jako podstawę wznowienia, skarżący powołał przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), w szczególności art. 273 § 1 pkt 2 i art. 273 § 2, twierdząc, że kwestionowane wyroki zostały uzyskane za pomocą przestępstwa. Podnosił, że składy orzekające dopuściły się poświadczenia nieprawdy, wzięły udział w zacieraniu śladów czynów zabronionych i pozbawiły go prawa do sądu. Zarzucał również urzędnikom skarbowym przekroczenie uprawnień i obejście prawa przy ustalaniu zobowiązania podatkowego. NSA oddalił skargę. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a., wznowienie postępowania z powodu przestępstwa wymaga prawomocnego wyroku skazującego, którego skarżący nie przedstawił. Odnosząc się do art. 273 § 2 p.p.s.a., NSA podkreślił, że sąd administracyjny nie jest organem administracji publicznej i nie rozstrzyga wniosków o wznowienie postępowania administracyjnego. Sąd zaznaczył, że skarga o wznowienie nie jest środkiem odwoławczym od wyroku, z którym skarżący się nie zgadza, a podnoszone przez niego argumenty były już przedmiotem rozpatrzenia w poprzednich postępowaniach. Wobec braku przesłanek do wznowienia, NSA orzekł o oddaleniu skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wznowienie postępowania z powodu przestępstwa wymaga prawomocnego wyroku skazującego, chyba że postępowanie karne nie mogło być wszczęte lub zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wymaga prawomocnego wyroku skazującego jako podstawy wznowienia postępowania z powodu przestępstwa. Brak takiego wyroku czyni skargę niezasadną w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 273 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wznowienie postępowania sądowego jest możliwe, jeżeli kończące je prawomocne orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa, pod warunkiem ustalenia tego przestępstwa prawomocnym wyrokiem skazującym.

p.p.s.a. art. 273 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten nie dotyczy postępowania administracyjnego; sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpatrywania wniosków o wznowienie postępowania administracyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 274

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa warunki wszczęcia postępowania karnego jako przesłankę wznowienia postępowania sądowego.

p.p.s.a. art. 282 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi o wznowienie postępowania w przypadku braku przesłanek.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Orzeczenia sądów administracyjnych zostały uzyskane za pomocą przestępstwa. Składy orzekające dopuściły się poświadczenia nieprawdy i zacierania śladów przestępstw. Urzędnicy skarbowi przekroczyli uprawnienia i obejście prawa przy ustalaniu zobowiązania podatkowego. Sądy pozbawiły skarżącego prawa do sądu i sprawiedliwego rozpoznania sprawy.

Godne uwagi sformułowania

kwestionowane wyroki zostały uzyskane za pomocą przestępstwa pozbawiono skarżącego możności obrony swych praw zaniechano sprawowania wymiaru sprawiedliwości i zapewnienia sądowej ochrony prawnej przekroczenia ustawowych uprawnień i upoważnień urzędników skarbowych i podatkowych doszło do obejścia przepisów prawa oraz do rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego i administracyjnego postępowania podatkowego skarga o wznowienie nie jest i być nie może środkiem odwoławczym od prawomocnego wyroku sądu

Skład orzekający

Danuta Małysz

sędzia

Jacek Brolik

sprawozdawca

Włodzimierz Kubiak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania sądowego w kontekście zarzutów o przestępstwo oraz właściwości sądu administracyjnego w sprawach podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku prawomocnego wyroku skazującego i zarzutów dotyczących postępowania administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące wznowienia postępowania sądowego i właściwości sądów administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa, choć sam stan faktyczny nie jest wyjątkowo ciekawy.

Kiedy można wznowić postępowanie sądowe? NSA wyjaśnia kluczowe warunki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 651/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-10-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-05-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Danuta Małysz
Jacek Brolik /sprawozdawca/
Włodzimierz Kubiak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Sygn. powiązane
II FSK 535/06 - Wyrok NSA z 2006-12-21
I SA/Sz 618/04 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2006-01-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę o wznowienie postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.273 par.1 pkt2, art.273 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak, Sędzia NSA: Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA (del.): Danuta Małysz, Protokolant Agnieszka Lipiec, po rozpoznaniu w dniu 9 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi Z. P. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2006 r. sygn. akt II FSK 535/06 oddalającym skargę kasacyjną Z. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z Szczecinie z dnia 25 stycznia 2006 r. sygn. akt I SA/Sz 618/04 w sprawie ze skargi Z. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 29 lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r. oddala skargę o wznowienie postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Z.P. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt II FSK 535/06. Wyrokiem tym oddalono skargę kasacyjną skarżącego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. akt I SA/Sz 618/2004, oddalającego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 29 listopada 2004 r., Nr (...), w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r.
Jako podstawę skargi o wznowienie skarżący podał art. 273 § 1 pkt 2, art. 273 § 2, art.277, art. 275, art. 281, art. 282 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") – podnosząc i akcentując, że kwestionowane wyroki zostały uzyskane za pomocą przestępstwa.
W ocenie wnoszącego skargę o wznowienie postępowania sądowego, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2007 r. utrzymał w mocy nieważny z mocy prawa wyrok Sądu I instancji z dnia 23 stycznia 2006 r., czym zaniechano usunięcia skutków naruszonego prawa i pozbawiono skarżącego możności obrony swych praw, odmówiono i zaniechano sprawowania wymiaru sprawiedliwości i zapewnienia sądowej ochrony prawnej naruszonego porządku prawnego, pewności prawnej, bezpieczeństwa obrotu prawnego i praw człowieka - skarżącego przed stosowaniem wymuszającej, prowokacyjnej, prześladowczej i dyskryminującej samowoli podatkowej i administracyjnej bez podstawy prawnej. Skarżący wywodził i argumentował, że składy orzekające sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydając zaskarżone wyroki, nie dopełniły ustawowych i konstytucyjnych obowiązków służbowych z zakresu orzekania sądowoadministracyjnego, poświadczyły w całości nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne i wzięły czynny udział w zacieraniu śladów popełnionych na szkodę i niekorzyść skarżącego czynów zabronionych, zapewniających ich sprawcom, poprzez wyłudzenie, ochronę prawną przed odpowiedzialnością karną i cywilną. Zdaniem skarżącego, Sądy orzekające w jego sprawach uznały popełnione czyny zabronione za legalne i wiarygodne, poprzez pozbawienie skarżącego prawa i wolności do skutecznego rozpoznania w sądowym postępowaniu wniesionych przez niego prawnych środków odwoławczych, z pozbawieniem skarżącego prawa do sądu i prawa wolności do rzetelnego sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy przez bezstronny, niezawisły, niezależny sąd administracyjny, z uchyleniem się od sprawowania wymiaru sprawiedliwości i poprzez nierówne traktowanie skarżącego wobec prawa oraz dopuszczenie się dyskryminacji społecznej osoby skarżącego, poprzez nie uznawanie i nie respektowanie jego podmiotowości prawnej, dopuszczenie się łamania praw człowieka i znęcania się moralnego poprzez wmawianie skarżącemu, że otrzymuje "domniemaną emeryturę".
Nadto skarżący podniósł, iż wskutek przekroczenia ustawowych uprawnień i upoważnień urzędników skarbowych i podatkowych z Drugiego Urzędu Skarbowego w S., poprzez dokonanie bez podstawy prawnej przekształcenia z urzędu zobowiązania podatkowego w podatku od osób fizycznych za 2003 rok, mającego powstać z mocy prawa, w obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych wymiarowymi decyzjami podatkowymi administracyjnymi z powołaniem się na "domniemaną emeryturę" ze stosunku prawnoadministracyjnego z ubezpieczenia społecznego, doszło do obejścia przepisów prawa oraz do rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego i administracyjnego postępowania podatkowego.
W konsekwencji skarżący sformułował następujące wnioski
- wznowienie w całości postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. II FSK 535/2006, oraz poprzedzającego go wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. I SA/Sz 618/2004,
- usunięcie skutków naruszonego prawa przez zmianę w całości z mocą ex tunc prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. II FSK 535/ 2006, i przez uchylenie w całości z mocą ex tunc poprzedzającego go wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. I SA/Sz 618/2004, i skierowanie sprawy do powtórnego merytorycznego rozpoznania skargi administracyjnej skarżącego co do istoty sprawy na ostateczną decyzję administracyjną,
- zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego w kwocie 1.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami.
Pełnomocnik Dyrektora Izby Skarbowej w S. wniósł o oddalenie skargi argumentując, że objęte skargą rozstrzygnięcia były zgodne z prawem a ponadto skarżący nie wykazał dostatecznie podstaw do wznowienia postępowania sądowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga o wznowienie postępowania sądowego jest niezasadna.
Z powoływanych przez skarżącego przepisów p.p.s.a. podstaw prawnych wznowienia postępowania sądowego dotyczą unormowania art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 273 § 2 p.p.s.a.
1. Na podstawie art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania sądowego, jeżeli kończące je prawomocne orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa.
Z treści art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 274 p.p.s.a. wynika, że z powodu przestępstwa, o którym ustawodawca stanowi w art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania sądowego jedynie wówczas, gdy czyn został ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie nie może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów.
Na potwierdzenie przestępstw, o których szeroko wywodzi się w skardze o wznowienie postępowania sądowego, skarżący nie wskazuje na prawomocne wyroki skazujące lub na postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania karnego czy też postanowienia o umorzeniu postępowania karnego, których art. 274 wymaga.
Skarga w obszarze unormowania art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jest więc niezasadna.
2. Odnośnie podstawy prawnej uregulowanej w art. 273 § 2 p.p.s.a. przypomnieć skarżącemu należy, że nie dotyczy ona postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny jest sądem a nie organem administracji publicznej, nie jest administracyjnym organem podatkowym. Nie rozstrzyga – dopuszczalnych w innym trybie prawnym, w innym postępowaniu i przed właściwymi organami administracji - wniosków o wznowienie administracyjnego postępowania podatkowego. Rozpoznając niniejszą sprawę Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygał więc w przedmiocie i zakresie postępowania sądowego, w którym co do zasady, z wyjątkiem unormowanym w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest dopuszczalne i przewidziane prowadzenie postępowania dowodowego.
Ponadto, okoliczności i argumenty przedstawiane przez wnoszącego skargę o wznowienie postępowania sądowego były już przez niego podnoszone w objętych skargą postępowaniach przed sądami administracyjnymi, natomiast rzeczona skarga o wznowienie nie jest i być nie może środkiem odwoławczym od prawomocnego wyroku sądu, z którego ocenami i rozstrzygnięciem skarżący się nie zgadza.
Z tych powodów, na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a., stwierdzając po rozpoznaniu sprawy brak przesłanek do wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należało orzec o oddaleniu skargi o wznowienie tego postępowania.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI