Orzeczenie · 2025-01-14

II FSK 643/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-14
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyulga abolicyjnaKonwencja polsko-norweskamarynarzetransport międzynarodowymiejsce zarząduNSAskarga kasacyjnakoszty postępowania

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku WSA w Gdańsku, który uchylił decyzję organu w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 rok. Spór dotyczył prawa polskiego marynarza do skorzystania z ulgi abolicyjnej, przewidzianej w art. 27g ustawy o PIT, w związku z dochodami uzyskanymi z pracy na statku morskim. Organ podatkowy argumentował, że Konwencja między Polską a Norwegią nie ma zastosowania, ponieważ dochody nie podlegały opodatkowaniu w Norwegii, a statek nie był eksploatowany przez norweskie przedsiębiorstwo. Sąd pierwszej instancji uznał, że organy naruszyły przepisy postępowania, nie wyjaśniając należycie stanu faktycznego. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną organu, potwierdził, że dla zastosowania ulgi abolicyjnej kluczowe jest ustalenie, czy przedsiębiorstwo eksploatujące statek miało siedzibę w Norwegii, zgodnie z art. 14 ust. 3 Konwencji. Sąd podkreślił, że pojęcie 'podmiotu eksploatującego' nie ogranicza się do armatora czy pracodawcy, ale obejmuje podmiot faktycznie zarządzający statkiem. W tej sprawie ustalono, że T. AS, norweskie przedsiębiorstwo świadczące usługi zarządzania i załogi, pełniło funkcję menadżera statku, co było wystarczające do uznania go za podmiot eksploatujący w rozumieniu Konwencji. NSA potwierdził, że nawet brak opodatkowania w Norwegii nie wyklucza zastosowania ulgi, jeśli spełnione są inne warunki Konwencji, a polskie przepisy podatkowe pozwalają na jej zastosowanie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'podmiotu eksploatującego' w kontekście Konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania, zastosowanie ulgi abolicyjnej przez marynarzy pracujących na statkach zarządzanych przez zagraniczne firmy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji marynarzy pracujących na statkach eksploatowanych przez podmioty z krajów, z którymi Polska ma zawarte umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, a w szczególności Konwencji z Norwegią.

Zagadnienia prawne (3)

Czy dochody polskiego marynarza uzyskane z pracy na statku morskim eksploatowanym przez norweskie przedsiębiorstwo podlegają opodatkowaniu w Polsce i czy można skorzystać z ulgi abolicyjnej, jeśli dochody te nie zostały opodatkowane w Norwegii?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dochody te mogą podlegać opodatkowaniu w Polsce, a podatnik może skorzystać z ulgi abolicyjnej, jeśli statek był eksploatowany przez norweskie przedsiębiorstwo, nawet jeśli nie zapłacił podatku w Norwegii.

Uzasadnienie

NSA uznał, że dla zastosowania ulgi abolicyjnej kluczowe jest ustalenie, czy przedsiębiorstwo eksploatujące statek miało siedzibę w Norwegii, a nie tylko kwestia faktycznej zapłaty podatku w Norwegii. Podkreślono, że pojęcie 'podmiotu eksploatującego' obejmuje podmiot faktycznie zarządzający statkiem, a nie tylko armatora czy pracodawcę.

Jak należy interpretować pojęcie 'podmiotu eksploatującego statek' w kontekście art. 14 ust. 3 Konwencji między Polską a Norwegią?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podmiot eksploatujący statek to nie tylko armator lub pracodawca, ale podmiot, który faktycznie zarządza statkiem, nawet jeśli działa w imieniu i na rzecz armatora.

Uzasadnienie

NSA oparł się na swoim wcześniejszym orzecznictwie, wskazując, że współczesna żegluga morska charakteryzuje się rozdzieleniem funkcji właścicielskich od zarządu operacyjnego. Kluczowe jest rzeczywiste władztwo nad statkiem, a nie tylko posiadanie go.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez organ podatkowy, polegające na nieprawidłowym ustaleniu stanu faktycznego, uzasadnia uchylenie decyzji i zobowiązanie do ponownego rozpoznania sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli naruszenie przepisów postępowania mogło mieć wpływ na wynik sprawy, sąd pierwszej instancji prawidłowo uchylił decyzję i wskazał kierunek dalszego postępowania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, iż organ nie przeprowadził postępowania w sposób wyczerpujący, co doprowadziło do naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej i uzasadniało uchylenie decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.

Przepisy (31)

Główne

u.p.d.o.f. art. 27 § 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 27 § 9a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 27g

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Pomocnicze

O.p. art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 207 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.m. art. 7

Kodeks morski

u.p.d.o.f. art. 3 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 3 § 1a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 4a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 9 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 10

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 11a § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 12 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

pkt 20

u.p.d.o.f. art. 22 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 45 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 45 § 6

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podmiot eksploatujący statek w rozumieniu Konwencji to podmiot faktycznie zarządzający statkiem, a nie tylko armator czy pracodawca. • Fakt, że T. AS pełniło funkcję menadżera statku, jest wystarczający do uznania go za norweskie przedsiębiorstwo eksploatujące. • Brak opodatkowania dochodów w Norwegii nie wyklucza zastosowania ulgi abolicyjnej, jeśli spełnione są inne warunki Konwencji.

Odrzucone argumenty

Organ argumentował, że dochody nie podlegały opodatkowaniu w Norwegii, co wyklucza zastosowanie Konwencji i ulgi abolicyjnej. • Organ kwestionował rolę T. AS jako podmiotu eksploatującego, ograniczając ją do pracodawcy lub armatora. • Organ twierdził, że stan faktyczny został w pełni wyjaśniony i pozwala na rozstrzygnięcie zgodne z decyzją organu.

Godne uwagi sformułowania

podmiotu eksploatującego statek [...] nie można utożsamiać wyłącznie z pracodawcą zagranicznym skarżącego lub armatorem statku • decydującym elementem uznania konkretnego podmiotu za podmiot eksploatujący jest rzeczywiste, a nie tylko przejawiające się w sferze własności, władztwo nad statkiem • brak opodatkowania w Norwegii pewnych kategorii dochodów [...] nie wyklucza możliwości skorzystania przez tych podatników z regulacji polskiego prawa podatkowego, odnoszących się do tzw. ulgi abolicyjnej

Skład orzekający

Alicja Polańska

sprawozdawca

Antoni Hanusz

członek

Maciej Jaśniewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'podmiotu eksploatującego' w kontekście Konwencji o unikaniu podwójnego opodatkowania, zastosowanie ulgi abolicyjnej przez marynarzy pracujących na statkach zarządzanych przez zagraniczne firmy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji marynarzy pracujących na statkach eksploatowanych przez podmioty z krajów, z którymi Polska ma zawarte umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, a w szczególności Konwencji z Norwegią.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego dla marynarzy pracujących za granicą i wyjaśnia złożoną interpretację międzynarodowych umów podatkowych oraz pojęcia 'podmiotu eksploatującego'.

Marynarzu, czy wiesz, że możesz skorzystać z ulgi podatkowej nawet jeśli nie zapłaciłeś podatku za granicą? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst