II FSK 618/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną podatników, uznając, że nie spełnia ona wymogów formalnych, a zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej przez sąd I instancji jest nieuzasadniony.
Podatnicy M. i M. T. zaskarżyli decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego za 2000 rok, kwestionując zaliczenie wydatków leasingowych do kosztów uzyskania przychodu. WSA w Gliwicach oddalił ich skargę, uznając umowę leasingu za faktyczną umowę sprzedaży na raty. Skarga kasacyjna do NSA zarzucała naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej przez sąd I instancji, jednak NSA uznał ją za niedopuszczalną z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szczególności braku uzasadnienia zarzutów dotyczących postępowania sądowego.
Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 rok, gdzie organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie przez podatników M. i M. T. wydatków związanych z umową leasingu operacyjnego do kosztów uzyskania przychodu, uznając ją za umowę sprzedaży na raty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę podatników, podzielając stanowisko organów podatkowych. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnicy zarzucili sądowi I instancji naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy przez organy podatkowe. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie spełnia ona wymogów formalnych określonych w art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd wskazał, że zarzuty skargi kasacyjnej muszą dotyczyć naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego przez sąd I instancji i być odpowiednio uzasadnione. Zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej, który dotyczy postępowania organów podatkowych, nie został skutecznie postawiony sądowi administracyjnemu, a jego wpływ na wynik sprawy nie został wykazany. NSA podkreślił, że postępowanie sądowoadministracyjne ma na celu kontrolę legalności działania administracji, a nie ponowne rozpatrzenie sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej przez sąd I instancji nie jest skuteczną podstawą skargi kasacyjnej, ponieważ dotyczy postępowania organów podatkowych, a nie postępowania sądowego, i nie spełnia wymogów formalnych skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Skarga kasacyjna musi być oparta na naruszeniu przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania przez sąd I instancji. Zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej, który nakłada obowiązki na organy podatkowe, nie może być skutecznie skierowany przeciwko sądowi administracyjnemu. Ponadto, autor skargi kasacyjnej musi wykazać wpływ uchybienia na wynik sprawy oraz sprecyzować, w jaki sposób sąd naruszył dany przepis.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi formalne skargi kasacyjnej, w tym przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
u.p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzeczenia NSA o oddaleniu skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych
Kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem tych, których ustawa nie uznaje za koszty.
u.p.d.o.f. art. 23 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wymienia koszty, które nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.
o.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący oceny dowodów przez organy podatkowe.
o.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa
Nakazuje organom podatkowym dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy.
u.p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o oddaleniu skargi.
u.p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub postępowania).
u.p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 176 u.p.p.s.a., w szczególności w zakresie przytoczenia i uzasadnienia podstaw kasacyjnych. Zarzut naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej przez sąd I instancji nie jest skuteczny, gdyż dotyczy postępowania organów podatkowych, a nie postępowania sądowego, i nie wykazano jego wpływu na wynik sprawy.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy przez organy podatkowe.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Braki w zakresie przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia nie podlegają konwalidacji, czynią skargę kasacyjną nieskuteczną. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów ani stawiania hipotez w zakresie przepisu stanowiącego podstawę skargi kasacyjnej. Adresatem norm zawartych w art. 122 Ordynacji podatkowej nie jest sąd administracyjny, a organy podatkowe. Postępowanie przed sądami administracyjnymi nie jest formą administracyjnego postępowania odwoławczego.
Skład orzekający
Antoni Hanusz
przewodniczący-sprawozdawca
Stefan Babiarz
członek
Andrzej Grzelak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi kasacyjnej, dopuszczalność zarzutów dotyczących postępowania organów podatkowych w kontekście kontroli sądowej, kwalifikacja umów leasingowych jako sprzedaży na raty."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie skarga kasacyjna była wadliwa formalnie. Interpretacja umowy leasingowej jest osadzona w realiach podatkowych z 2000 roku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady formalne postępowania przed NSA i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe formułowanie zarzutów w skardze kasacyjnej. Dotyczy też istotnej kwestii podatkowej związanej z kwalifikacją umów leasingowych.
“Wadliwa skarga kasacyjna – dlaczego sąd odrzucił argumenty podatników mimo merytorycznych wątpliwości?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 618/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-04-03 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-05-08 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Grzelak Antoni Hanusz /przewodniczący sprawozdawca/ Stefan Babiarz Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Sygn. powiązane I SA/Gl 1873/04 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2005-12-07 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia NSA Andrzej Grzelak, Protokolant Anna Dziewiż, po rozpoznaniu w dniu 03 kwietnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej M. i M.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 grudnia 2005 r. sygn. akt I SA/Gl 1873/04 w sprawie ze skargi M. i M. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie II FSK 618/06 Uzasadnienie 1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 7 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w sprawie o sygnaturze akt I SA/GL 1873/04, oddalił skargę M. i M. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...] roku w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 rok. Zaskarżoną do sądu administracyjnego decyzją utrzymano w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bytomiu z dnia [...] roku, którym określono M. i M. T. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000 rok. Organy podatkowe uznały, w wyniku przeprowadzonej u podatników kontroli, że dochody i straty wykazane przez skarżących z prowadzonej działalności gospodarczej w spółce cywilnej "C. T." oraz w przedsiębiorstwie "N.", a także stosunku pracy nie wykazały nieprawidłowości. Organy zakwestionowały jednak zaliczenie przez podatników w związku z prowadzoną przez nich spółką cywilną "N. - S." do kosztów uzyskania przychodu 2000 roku wydatków związanych ze spłatą wartości przedmiotu leasingu operacyjnego, gdyż w ocenie organów podatkowych, zawarta przez podatniczkę w dniu 27 grudnia 1999 roku umowa leasingu była w istocie umową sprzedaży na raty. 2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w zaskarżonym wyroku ocenił, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...] roku nie narusza prawa. Sąd w pierwszej kolejności wskazał na treść art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 roku Nr 14, poz. 176) stosownie do którego, kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem tych, których ustawa nie uznaje za koszty, a które wymienione zostały w jej art. 23 ust. 1. W dalszej kolejności Sąd stwierdził, że przedmiotem sporu rozpoznawanej sprawy jest rozstrzygnięcie, czy zawarta przez podatniczkę w dniu 27 grudnia 1999 roku umowa leasingu była umową leasingu czy też umową sprzedaży na raty. Sąd ocenił za prawidłowe stanowisko organów podatkowych stosownie do którego, kontrakt ten dotyczył sprzedaży na raty przedmiotów wymienionych w postanowieniach umowy. W związku z tym nie można było w sposób uzasadniony zaliczyć wydatków poniesionych w związku z realizacją tej umowy do kosztów podatkowych. Zakwestionowana umowa, choć formalnie, jak stwierdził Sąd, została nazwana umową leasingu, faktycznie miała na celu zakup przez podatników środka trwałego, przy czym wydatki na jego zakup zawarte zostały w opłatach uiszczonych przez podatnika. Sąd zauważył również, że umowę zawarto na okres krótszy od szacunkowej długości zużycia przedmiotów tej umowy. Powyższe ustalenia dokonane zostały, w ocenie Sądu, przez organy podatkowe zgodnie z normami wynikającymi z art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 roku Nr 8, poz. 60). W konsekwencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazując na treść art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), dalej jako u.p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi. 3. W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. i M. T., zaskarżyli wskazany powyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 grudnia 2005 roku w całości, zarzucając mu naruszenie przez Sąd art. 122 Ordynacji podatkowej, nakazującego dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, czego w ocenie autora skargi kasacyjnej nie uczyniły organy podatkowe w rozpoznawanej sprawie. Wskazując na powyższy zarzut autor skargi kasacyjnej domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zawarto jedynie uwagi dotyczące postępowania podatkowego, nie przedstawiono natomiast żadnych zarzutów pod adresem zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 grudnia 2005 roku. 4. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając niniejszą sprawę zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych zarzutów i wobec tego podlega oddaleniu. Skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia. Powinna spełniać wymogi formalne przewidziane dla każdego pisma w postępowaniu sądowym (art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 dalej jako u.p.p.s.a.), jak również wymogi materialne przewidziane dla tego pisma procesowego zawarte w art. 176 u.p.p.s.a. Wśród najważniejszych wymogów materialnych (konstrukcyjnych) skargi kasacyjnej wyróżnia się przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Braki w tym zakresie nie podlegają konwalidacji, czynią skargę kasacyjną nieskuteczną oraz uniemożliwiają dokonanie merytorycznej oceny tego środka zaskarżenia przez sąd kasacyjny. W myśl art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przez sąd I instancji przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przytoczenie właściwych podstaw kasacyjnych, wskazanie zarzutów oraz ich uzasadnienie jest najistotniejszym elementem skargi kasacyjnej, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów ani stawiania hipotez w zakresie przepisu stanowiącego podstawę skargi kasacyjnej. W myśl bowiem art. 183 § 1 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu po uwagę jedynie nieważność postępowania. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie sytuacja ta nie ma jednak miejsca. Rozpoznawana skarga kasacyjna zawiera jeden zarzut naruszenia przez Sąd art. 122 Ordynacji podatkowej w wyniku niewyjaśnienia, jak podnosi autor skargi kasacyjnej, przez organy podatkowe stanu faktycznego sprawy. Zarzut ten w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie spełnia wymogów zawartych w art. 176 u.p.p.s.a. i z tej przyczyny pozostaje poza kontrolą merytoryczną sądu kasacyjnego. Z treści tego przepisu wynika, że autor skargi kasacyjnej ma wskazać jaki konkretnie przepis prawa został naruszony przez orzekający sąd i na czym, jego zdaniem, polegało to naruszenie prawa. Należy podkreślić, iż aby zarzuty skargi kasacyjnej zostały uznane za podniesione skutecznie i mogły zostać poddane merytorycznej ocenie sądu kasacyjnego, muszą dotyczyć postępowania sądowego zakończonego zaskarżonym wyrokiem. Z kolei uzasadnienie zarzutu naruszenia przez sąd przepisu postępowania wykazywać musi istotny wpływ uchybienia procesowego na wynik sprawy (art. 174 punkt 2 u.p.p.s.a.). W rozpoznawanej skardze kasacyjnej jej autor nie sprecyzował w jaki sposób Sąd naruszył w zaskarżonym wyroku normy wynikające z art. 122 Ordynacji podatkowej, dotyczące postępowania podatkowego. Nie określono także czy uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej formułując ten zarzut nie wskazał również na sytuacje, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach miałby zastosować normy wynikające z art. 122 Ordynacji podatkowej. Należy także zauważyć, że adresatem norm zawartych w art. 122 Ordynacji podatkowej nie jest sąd administracyjny, a organy podatkowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie stosował więc tego przepisu, a jedynie dokonał sądowej kontroli prawidłowości jego zastosowania przez organ administracji, który wydał zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w zaskarżonym wyroku badał jedynie, czy nie zostały złamane reguły postępowania prowadzonego w przedmiotowej sprawie przez organy podatkowe. Naruszeń takich Sąd ten się nie dopatrzył. Wnoszący skargę kasacyjną podatnicy nie zarzucili w sposób skuteczny naruszenia w tym zakresie prawa przez ten sąd. Postępowanie przed sądami administracyjnymi, zarówno przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, jak Naczelnym Sadem Administracyjnym, nie jest formą administracyjnego postępowania odwoławczego. Ten tryb postępowania prawnego został przez skarżącego wyczerpany i zakończył się wraz z wydaniem ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia [...] roku. W postępowaniu sądowoadministracyjnym domagać się można skontrolowania legalności działania administracji publicznej, a nie ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej wydaniem decyzji ostatecznej. Aby więc skutecznie w skardze kasacyjnej podnieść zarzut naruszenia przez sąd administracyjny przepisu postępowania, należy wskazać na przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Normy bowiem tej ustawy stosuje sąd administracyjny w wydawanych orzeczeniach. W rozpoznawanej skardze kasacyjnej zarzutu takiego jednak nie sformułowano. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI