Orzeczenie · 2024-09-05

II FSK 602/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-09-05
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyPITśrodek trwaływartość początkowaremontkoszty uzyskania przychodówamortyzacjawykładnia przepisówNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. Skarżący zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 22g ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.). Spór dotyczył wartości początkowej budynku, który skarżący nabył w 2005 r. w bardzo złym stanie technicznym. Przez kolejne lata remontował go z majątku osobistego, a w grudniu 2013 r. wprowadził do ewidencji środków trwałych swojej działalności gospodarczej, uznając go za kompletny i zdatny do użytku. Organy podatkowe i sąd pierwszej instancji kwestionowały możliwość uznania tego budynku za środek trwały w momencie nabycia oraz sposób ustalenia jego wartości początkowej. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną w zakresie zarzutu naruszenia prawa materialnego. Sąd podkreślił, że zgodnie z definicją środka trwałego zawartą w art. 22a ust. 1 u.p.d.o.f., musi on być kompletny i zdatny do użytku w dniu przyjęcia do używania. Budynek nabyty w złym stanie technicznym, który wymagał gruntownego remontu, nie spełniał tych kryteriów w momencie nabycia. W związku z tym, wartość początkowa powinna być ustalona na podstawie art. 22g ust. 8 u.p.d.o.f., który dopuszcza wycenę dokonaną przez podatnika z uwzględnieniem cen rynkowych, jeśli nie można ustalić ceny nabycia. Sąd stwierdził, że sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował przepis, przyjmując, że każdy budynek wpisany do ewidencji środków trwałych jest już w dacie nabycia środkiem trwałym, niezależnie od jego stanu. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzję organu odwoławczego, nakazując ponowne rozpoznanie sprawy z uwzględnieniem prawidłowej wykładni art. 22g ust. 8 u.p.d.o.f.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie wartości początkowej środków trwałych nabytych w złym stanie technicznym i wyremontowanych z majątku osobistego, interpretacja art. 22g ust. 8 u.p.d.o.f. oraz definicji środka trwałego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nabycia i remontu budynku, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (2)

Jak należy ustalić wartość początkową środka trwałego (budynku), który został nabyty w złym stanie technicznym, następnie wyremontowany z majątku osobistego podatnika, a dopiero po remoncie wprowadzony do ewidencji środków trwałych działalności gospodarczej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wartość początkową takiego budynku należy ustalić na podstawie art. 22g ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, poprzez wycenę dokonaną przez podatnika z uwzględnieniem cen rynkowych, jeśli nie można ustalić ceny nabycia. Kluczowe jest, aby budynek był kompletny i zdatny do użytku w dniu przyjęcia go do używania w działalności gospodarczej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że budynek nabyty w złym stanie technicznym nie spełniał definicji środka trwałego w momencie nabycia, ponieważ nie był kompletny i zdatny do użytku. W związku z tym, cena nabycia nie mogła stanowić wartości początkowej. Dopiero po remoncie, gdy budynek stał się kompletny i zdatny do użytku, mógł zostać wprowadzony do ewidencji środków trwałych, a jego wartość początkowa powinna być ustalona zgodnie z art. 22g ust. 8 u.p.d.o.f.

Czy sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, wydając rozstrzygnięcie w oparciu o stan faktyczny sprzeczny z ustaleniami organów podatkowych?

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji nie naruszył przepisów postępowania w sposób wskazany w skardze kasacyjnej, ponieważ zarzut dotyczył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 141 § 4 w zw. z art. 151 p.p.s.a., które były nieadekwatne do stwierdzonego naruszenia. Właściwym przepisem byłby art. 133 § 1 p.p.s.a., ale nie został on wskazany w skardze kasacyjnej.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że chociaż sąd pierwszej instancji mógł przyjąć stan faktyczny sprzeczny z ustaleniami organów, to zarzuty skargi kasacyjnej w tym zakresie były sformułowane nieprawidłowo, co uniemożliwiło sądowi odniesienie się do tej kwestii z uwagi na związanie podstawami kasacyjnymi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok NSA w całości i decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach w całości.

Przepisy (12)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22g § 8

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Jeżeli nie można ustalić ceny nabycia środków trwałych lub ich części nabytych przez podatników przed dniem założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu, o których mowa w art. 22n, wartość początkową tych środków przyjmuje się w wysokości wynikającej z wyceny dokonanej przez podatnika, z uwzględnieniem cen rynkowych środków trwałych tego samego rodzaju z grudnia roku poprzedzającego rok założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu oraz stanu i stopnia ich zużycia.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 22g § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Podstawowa zasada ustalania wartości początkowej przy odpłatnym nabyciu na podstawie ceny nabycia.

u.p.d.o.f. art. 22g § 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Kryteria określające cenę nabycia.

u.p.d.o.f. art. 22a § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definicja środka trwałego, który musi być kompletny i zdatny do użytku w dniu przyjęcia do używania.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 207 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 22g ust. 8 u.p.d.o.f. przez sąd pierwszej instancji, który nie uwzględnił definicji środka trwałego i przyjął, że budynek nabyty w złym stanie technicznym jest już w dacie nabycia środkiem trwałym.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 141 § 4 w zw. z art. 151 p.p.s.a.) polegające na wydaniu rozstrzygnięcia w oparciu o dowolnie przyjęty przez sąd stan faktyczny sprzeczny z ustaleniami organów podatkowych.

Godne uwagi sformułowania

Kompletność i zdatność środków trwałych do użytku należy postrzegać nie w aspekcie fizycznym, ale również w aspekcie obowiązujących wymagań technicznych. • Nie wystarczy zatem stwierdzenie możliwości wykorzystania przedmiotu, znajdującego się w złym stanie technicznym, aby mógł zostać zaliczony do środków trwałych w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący sprawozdawca

Artur Kot

członek

Małgorzata Wolf-Kalamala

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości początkowej środków trwałych nabytych w złym stanie technicznym i wyremontowanych z majątku osobistego, interpretacja art. 22g ust. 8 u.p.d.o.f. oraz definicji środka trwałego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nabycia i remontu budynku, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie wartości początkowej środka trwałego i jak kluczowa może być interpretacja przepisów dotyczących remontów finansowanych z majątku osobistego. Jest to istotne dla wielu przedsiębiorców.

Remont z własnej kieszeni, a potem spór o podatek. Kiedy budynek staje się środkiem trwałym?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst