II FSK 600/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą zwolnienia podatkowego dla produkcji regulatorów temperatury, uznając, że produkcja Euroster 2000 rozpoczęła się po terminie uprawniającym do zwolnienia.
Sprawa dotyczyła prawa do zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych przy produkcji regulatorów temperatury, w szczególności modelu Euroster 2000. Skarżący twierdził, że produkcja rozpoczęła się w okresie uprawniającym do zwolnienia, powołując się na różne klasyfikacje i opinie. Organy podatkowe i sądy administracyjne uznały jednak, że produkcja Euroster 2000 rozpoczęła się w 1993 roku, czyli po terminie określonym w przepisach, co wykluczało zastosowanie zwolnienia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając prawidłowość ustaleń faktycznych i prawnych.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojciecha S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę podatnika na decyzję Izby Skarbowej w P. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1998. Kluczowym zagadnieniem było prawo do 10-letniego zwolnienia podatkowego dla dochodów z produkcji materiałów i wyrobów na potrzeby budownictwa mieszkaniowego, które mogło być stosowane, jeśli produkcja rozpoczęła się między 7 lutego 1989 r. a 31 grudnia 1991 r. Organy podatkowe ustaliły, że produkcja regulatora Euroster 2000, mimo różnych klasyfikacji i opinii biegłych, rozpoczęła się w 1993 r., co wykluczało zastosowanie zwolnienia. Sąd pierwszej instancji zaakceptował te ustalenia, opierając się m.in. na oświadczeniu samego podatnika. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania (art. 180 par. 2 Ordynacji podatkowej) poprzez oparcie rozstrzygnięcia na oświadczeniu, a nie opinii biegłego, oraz naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 70 Ordynacji podatkowej) przez ustalenie istnienia zobowiązania podatkowego pomimo jego przedawnienia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania dotyczyły postępowania przed organami podatkowymi, a nie sądowego, a sąd kasacyjny jest związany ustaleniami faktycznymi sądu pierwszej instancji, jeśli nie zostały one skutecznie podważone. Sąd uznał, że ustalenie rozpoczęcia produkcji Euroster 2000 w 1993 r. było prawidłowe i niepodważone w sposób skuteczny, co skutkowało brakiem prawa do zwolnienia podatkowego. Zarzut przedawnienia również okazał się bezzasadny, gdyż decyzje podatkowe zostały wydane przed upływem terminu przedawnienia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Nie, produkcja wyrobu rozpoczęta po terminie określonym w przepisach nie może korzystać ze zwolnienia podatkowego.
Uzasadnienie
Zwolnienie podatkowe na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. dotyczyło wyłącznie tych podmiotów, które rozpoczęły produkcję materiałów i wyrobów na potrzeby budownictwa mieszkaniowego w okresie od 7 lutego 1989 r. do 31 grudnia 1991 r. Produkcja Euroster 2000 rozpoczęta w 1993 r. wykraczała poza ten okres.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. w sprawie zwolnienia od podatku dochodowego dochodów z niektórych rodzajów działalności gospodarczej art. 1 § ust. 1 pkt 1
Zwolnienie dotyczyło produkcji materiałów i wyrobów na potrzeby budownictwa mieszkaniowego, rozpoczętej w okresie od 7 lutego 1989 r. do 31 grudnia 1991 r.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. w sprawie zwolnienia od podatku dochodowego dochodów z niektórych rodzajów działalności gospodarczej art. 2 § ust. 1
Zwolnienie dotyczyło produkcji materiałów i wyrobów na potrzeby budownictwa mieszkaniowego, rozpoczętej w okresie od 7 lutego 1989 r. do 31 grudnia 1991 r.
u.p.d.o.f. art. 54 § ust. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie dotyczyło produkcji materiałów i wyrobów na potrzeby budownictwa mieszkaniowego, rozpoczętej w okresie od 7 lutego 1989 r. do 31 grudnia 1991 r.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ordynacja podatkowa art. 70 § par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Pomocnicze
Ordynacja podatkowa art. 180 § par. 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 99
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy związania sądu oceną prawną wcześniejszego wyroku NSA.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 6 § pkt 7
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 2 pkt 2 lit. "b"
Argumenty
Skuteczne argumenty
Produkcja wyrobu Euroster 2000 rozpoczęła się w 1993 r., co wyklucza zastosowanie zwolnienia podatkowego na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 1989 r. Oświadczenie podatnika złożone w trakcie kontroli skarbowej jest wiarygodnym dowodem potwierdzającym datę rozpoczęcia produkcji. Decyzje podatkowe zostały wydane przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Skarga kasacyjna nie zawierała skutecznych zarzutów naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, co czyni ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji wiążącymi.
Odrzucone argumenty
Rozstrzygnięcie organów podatkowych i sądu pierwszej instancji oparte zostało na oświadczeniu podatnika wbrew wymogom art. 180 par. 2 Ordynacji podatkowej. Sąd był związany wyrokiem NSA z dnia 29 lutego 2000 r. I SA/Po 841/99 w zakresie ustaleń dotyczących uruchomienia produkcji Euroster 2000. Decyzja została wydana z przekroczeniem pięcioletniego terminu przedawnienia określonego w art. 70 par. 1 Ordynacji podatkowej. Zastosowanie art. 70 par. 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu po nowelizacji z 2002 r. nie było możliwe.
Godne uwagi sformułowania
produkcja wyrobu Euroster 2000 Sąd uznał, zgodnie z ustaleniami organów podatkowych za wyłączoną ze zwolnienia podatkowego na podstawie rozporządzenia ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. z powodu jej uruchomienia przez skarżącego po okresie obowiązywania tego rozporządzenia, mianowicie w 1993 r. nie budziło wątpliwości i co zostało przyjęte w powoływanym wyroku, że produkcję urządzenia Euroster 2000 nie tyle opinia biegłego, którą kwestionowano, co dokument w postaci oświadczenia skarżącego był podstawą istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy ustalenia. Wszelkie zmiany konstrukcyjne i techniczne tego urządzenia, dokonane przez skarżącego po roku 1993 r., w tym przy użyciu importowanych w 1998 r. części nie mają znaczenia.
Skład orzekający
Jan Rudowski
przewodniczący-sprawozdawca
Jacek Brolik
członek
Włodzimierz Kubiak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie, że oświadczenie podatnika może być dowodem w postępowaniu podatkowym, a także interpretacja przepisów dotyczących rozpoczęcia produkcji wyrobów w kontekście zwolnień podatkowych oraz zasady przedawnienia zobowiązań podatkowych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych przepisów z lat 90. dotyczących zwolnień podatkowych i konkretnego produktu (Euroster 2000). Interpretacja przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w kontekście zarzutów dotyczących postępowania podatkowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak kluczowe może być precyzyjne ustalenie daty rozpoczęcia działalności gospodarczej dla skorzystania ze zwolnień podatkowych, a także pokazuje znaczenie dowodów w postępowaniu podatkowym.
“Czy produkcja rozpoczęta po terminie może skorzystać ze zwolnienia podatkowego? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 1 112 640,9 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 600/05 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-04-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-05-16 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jacek Brolik Jan Rudowski /przewodniczący sprawozdawca/ Włodzimierz Kubiak Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Sygn. powiązane I SA/Po 1311/02 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2004-02-17 Skarżony organ Izba Skarbowa Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 1997 nr 137 poz 926 art. 180 par. 2 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271 art. 99 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Rudowski (spr.), Sędziowie NSA Jacek Brolik, Włodzimierz Kubiak, Protokolant Agnieszka Szarc vel Szic, po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Finansowej skargi kasacyjnej Wojciecha S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 lutego 2004 r. sygn. akt I SA/Po 1311/02 w sprawie ze skargi Wojciecha S. na decyzję Izby Skarbowej w P. z dnia 28 marca 2002 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 1998 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Wojciecha S. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w P. kwotę 5.400 zł (słownie: pięć tysięcy czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 17 lutego 2004 r. I SA/Po 1311/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Wojciecha S. na decyzję Izby Skarbowej w P. z dnia 28 marca 2002 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. W uzasadnieniu wyroku opisując dotychczasowy przebieg postępowania wyjaśniono po ponownym rozpoznaniu sprawy oraz w oparciu o wyniki kontroli rozliczeń z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. Inspektor Kontroli Skarbowej określił Wojciechowi S. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. w kwocie 1.112.640,90 zł, zaległości w kwocie 1.098,629,60 zł i odsetki za zwłokę w kwocie 1.133.867,10 zł. W decyzji uwzględniono opinie biegłego z dnia 28 sierpnia 2001 r. dotyczącą urządzeń regulator - RT-5100, Euroster 1000, Euroster 1100, Euroster 2000 produkowanych przez zakład "E." w K., w której biegły przedstawił przeznaczenie oraz ocenił ewolucję kolejnych modeli urządzeń, wskazując regulator RT-5100 jako prototypowy. We wnioskach przedstawione zostały zasady działania, przeznaczenie, parametry i konstrukcje wszystkich modeli. W opinii uzupełniającej z dnia 19 września 2001 r. dokonano korekty nazwy regulatora Euroster 2000 na zgodną z pismem Głównego Urzędu Statystycznego i stwierdzono duże podobieństwo wszystkich omawianych regulatorów oraz wskazano na możliwość wymiennego stosowania niektórych regulatorów jako Euroster 1000 z Eurosterem 2000. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w odniesieniu do Euroster 1000, 1100, SP 101, stosowano różne nazwy tego samego wyrobu RT-5100, który był jedynie modyfikowany i unowocześniany - rozciągając zwolnienie podatkowe na wyroby nie podlegające zwolnieniu od podatku dochodowego, gdyż ich produkcję rozpoczął wcześniej /lata 1987-1988/ - a ich zmiany fizyczne pozostawały bez znaczenia. W odniesieniu do Euroster 2000 - ustalono, że sprowadzano części do montażu wyrobu Euroster 2000 jako Euro Termostaty, a gotowe wyroby sprzedawano jako Programowalny sterownik temperatury Euroster 2000 zaklasyfikowany do SWW 0912-111, co potwierdzało pismo jednostki autorskiej "PZL K. z dnia 21 marca 1995 r. podczas gdy ta sama jednostka kwalifikacyjna dokonała wcześniej odmiennej klasyfikacji tego samego wyrobu SWW 0919 - "PZL K." z dnia 12 maja 1993 r. Wskazano przede wszystkim, że Wojciech S. z naruszeniem obowiązujących przepisów korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu wytwarzania wyrobu Euroster 2000, skoro jego produkcje uruchomił w 1993 r. kiedy rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. w sprawie zwolnienia od podatku dochodowego dochodów z niektórych rodzajów działalności gospodarczej /Dz.U. nr 3 poz. 20 ze zm./ już nie obowiązywało. W odniesieniu do sterownika pompy i sterownika kotła wskazano, że nie przedłożono żadnych dowodów wskazujących na fakt, iż może korzystać ze zwolnienia na podstawie wymienionego rozporządzenia. Izba Skarbowa w P. decyzją z dnia 28 marca 2002 r. uznała rację Wojciecha S. w części dotyczącej Euroster 1000 i 1100 oraz sterownika pompy i sterownika kotła i dokonała korekty wyliczeń dotyczących wysokości zobowiązania podatkowego, zaległości oraz odsetek za zwlokę w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1998. W odniesieniu do Euroster 2000 Izba skarbowa stwierdziła brak podstaw do objęcia jego produkcji zwolnieniem. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał na treść par. 1 ust. 1 pkt 1 oraz par. 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. oraz art. 54 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./ zgodnie z którymi z 10-letniego zwolnienia podatkowego mogły korzystać wyłącznie te podmioty gospodarcze, które po dniu 6 lutego 1989 r., ale nie później niż do dnia 31 grudnia 1991 r. uruchomiły produkcję materiałów i wyrobów na potrzeby budownictwa mieszkaniowego. Produktem antyimportowym był regulator temperatury RT 5100 do grzejników olejowych, natomiast Euroster 1000 i 1100 oraz 2000 były regulatorami temperatury pomieszczenia przy kotłach ogrzewczych gazowych albo pracy pompy wody /1100/. Ze względu na niemożność ustalenia w sposób nie budzący wątpliwości kiedy rozpoczęto produkcję wyrobów Euroster 1000 i 1100 oraz sterowników do pompy i kotła, gdy wskazanie przez biegłego na duże wzajemne ich podobieństwo nie wystarcza do odmowy uznania ich produkcji za rozpoczętą, Izba Skarbowa w zakresie dotyczącym wymienionych wyrobów przyjęła istnienie prawa podatnika do korzystanie ze zwolnienia od podatku dochodowego. Natomiast ustalenie uruchomienia produkcji wyroku Euroster 2000 od 1993 r. oparte zostało na oświadczeniu Wojciecha S. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego domagając się uchylenia tej decyzji zarzucono, iż została wydana z naruszeniem przepisów art. 121 par. 1, art. 122, art. 180, art. 181, art. 190 par. 2 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacji podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./. W uzasadnieniu wyjaśniono, że rozpoznając ponownie sprawę organ podatkowy drugiej instancji nie dokonał należytej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz nie wykonał zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 29 lutego 2000 r. I SA/Po 841/99 dotyczących ustaleń co do uruchomienia produkcji urządzenia Euroster 2000. Nie podzielając tej argumentacji Sąd odwołał się do przepisów par. 1 ust. 1 pkt 1 i par. 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. w sprawie zwolnienia od podatku dochodowego dochodów z niektórych rodzajów działalności gospodarczej /Dz.U. nr 3 poz. 20/ i wyjaśnił, iż zwolnieniem na zasadach określonych w tym rozporządzeniu zostały objęte osoby fizyczne, prowadzące działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania materiałów i wyrobów na potrzeby budownictwa mieszkaniowego jeżeli ich produkcję rozpoczęto w okresie od 7 lutego 1989 r. do 31 grudnia 1991 r. W ocenie Sądu organy obu instancji ustaliły, że produkcję elektronicznego modułu do urządzeń ciepłowniczych Euroster 2000, zakwalifikowanego przez GUS do grupowania SWW 0918-131 Termostaty, skarżący uruchomił w 1993 r., a sprzedaż tego wyrobu rozpoczął od 6 stycznia 1994 r. dysponując klasyfikacja jednostki autorskiej "PZL K." z dnia 12 maja 1993 r. tego wyrobu do SWW 0919. Organ odwoławczy trafnie wskazał przy tym na oświadczenie pisemne skarżącego złożone w trakcie kontroli skarbowej, w którym stwierdzono, że moduł o obecnej nazwie Euroster 2000 produkowany jest od 1993 r., a kilka jego pierwszych modeli zostało przywiezionych z zagranicy w roku 1992 r. lub 1993 r. Oświadczenie to uznano za wiarygodny i przekonywujący dowód prowadzący do ustalenia przez organy podatkowe rozpoczęcia przez skarżącego w 1993 r. produkcji wyrobu Euroster 2000 przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu w wyroku z dnia 29 lutego 2000 r. I SA/Po 841/99 zaaprobował tę ocenę w postępowaniu podatkowym dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych za 1994 r. Wyrok ten nie wiązał Sądu w niniejszej sprawie, jednak do jego treści nawiązuje skarżący w skardze, upatrując w nim reguł i ram dla postępowania podatkowego także w rozpatrywanej sprawie. Tymczasem w ocenie Sądu nie budziło wątpliwości i co zostało przyjęte w powoływanym wyroku, że produkcję urządzenia Euroster 2000 Sąd uznał, zgodnie z ustaleniami organów podatkowych za wyłączoną ze zwolnienia podatkowego na podstawie rozporządzenia ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. z powodu jej uruchomienia przez skarżącego po okresie obowiązywania tego rozporządzenia, mianowicie w 1993 r. W skardze brak było jakichkolwiek zarzutów, które treść oświadczenia, na którym to ustalenie zostało oparte podważyłyby. Nie stanowi takich zarzutów stwierdzenie, że regulator Euroster 2000 jest nowym urządzeniem konstrukcyjnie i technicznie. Dlatego nie tyle opinia biegłego, którą kwestionowano, co dokument w postaci oświadczenia skarżącego był podstawą istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy ustalenia. Wszelkie zmiany konstrukcyjne i techniczne tego urządzenia, dokonane przez skarżącego po roku 1993 r., w tym przy użyciu importowanych w 1998 r. części nie mają znaczenia, Za pozbawiony uzasadnienia Sąd uznał zarzut naruszenia art. 200 par. 1 i art. 123 Ordynacji podatkowej. Z akt sprawy wynikało, że postanowieniem z dnia 14 lutego 2002 r. Izba Skarbowa wyznaczyła 3-dniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Natomiast organ I instancji postanowieniem z dnia 18 czerwca 2001 r. zawiadomił stronę o powołaniu biegłego w sprawie oraz zakresie zleconej mu ekspertyzy. Wprawdzie o zleceniu sporządzenia przez biegłego opinii uzupełniającej skarżącego nie zawiadomiono, jednak jej treść w ocenie Sądu nie wskazywała na poszerzenie zakresu dowodzenia okoliczności sprawy za pomocą tego dowodu, była ona znana skarżącemu, na co wskazuje odwołanie od decyzji organu I instancji, a nadto dowód z uzupełniającej opinii nie był podstawą ustalenia istotnej w sprawie okoliczności, tj. rozpoczęcia produkcji wyrobu Euroster 2000 przez podatnika w 1993 r. W skardze kasacyjnej wniesionej przez pełnomocnika Wojciecha S. domagając się uchylenia tego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zarzucono naruszenia przepisów postępowania art. 180 par. 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1271 ze zm./ oraz naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 70 Ordynacji podatkowej i art. 23 ustawy zmieniającej Ordynację podatkową z dnia 12 września 2002 r. i ustalenie istnienia zobowiązania podatkowego pomimo jego przedawnienia. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyjaśniono, że rozstrzygnięcie organów podatkowych zaakceptowane przez Sąd zostało oparte na oświadczeniu złożonym przez podatnika wbrew wymogom wynikającym z treści art. 180 par. 2 Ordynacji podatkowej. Tego rodzaju oświadczenie nie mogło zostać uznane za wystarczający środek dowodowy w sprawie określenia daty rozpoczęcia produkcji urządzenia Euroster 2000. Takim środkiem dowodowym w tej sprawie powinna być opinia biegłego /art. 75 Kpa/. Z kolei rozstrzygając sprawę Sąd był związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lutego 2000 r. I SA/Po 841/99. W wyroku tym Sąd wyraźnie wskazywał na ustalenia dotyczące uruchomienia produkcji urządzenia o nazwie Euroster 2000. Wprawdzie wyrok ten dotyczył podatku dochodowego od osób fizycznych za 1994 r. to jednak wiązało się z rozstrzygnięciem istotnej również dla rozpoznawanej sprawy kwestii zwolnienia od podatku dochodowego dochodu uzyskanego z produkcji tego urządzenia. Z tego względu miał moc wiążącą po myśli art. 99 ustawy przepisy wprowadzające (...). Naruszenia przepisów prawa materialnego autor skargi kasacyjnej upatruje w wydaniu decyzji z przekroczeniem pięcioletniego terminu przedawnienia określonego w art. 70 par. 1 Ordynacji podatkowej. Zauważono, że bieg tego terminu nie został przerwany przez wydanie decyzji przez organ pierwszej instancji ani też przez złożenie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przerwanie biegu przedawnienia z tych powodów mogło nastąpić dopiero na podstawie znowelizowanego przepisu art. 70 par. 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Przepis ten jednak po myśli art. 23 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 169 poz. 1387/ nie mógł mieć zastosowania w sprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie należało wyjaśnić, że stosownie do art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 - zwanej dalej p.p.s.a./ skarga kasacyjna powinna w szczególności zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Należy przede wszystkim wskazać konkretny przepis /przepisy/ prawa materialnego lub procesowego, który w ocenie wnoszącego tę skargę został naruszony przez sąd administracyjnym pierwszej instancji. Z kolei przepis art. 174 p.p.s.a. dopuszcza dwie podstawy kasacyjne: - naruszenie /przez Sąd - art. 173 par. 1/ prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie /pkt 1/, - naruszenie /przez Sąd/ przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy /pkt 2/. Dopełnienie wymogu wskazania podstaw skargi kasacyjnej zakreślonych w powołanym przepisie art. 174 p.p.s.a. jest konieczne, ponieważ wyznacza granice skargi kasacyjnej, którymi jest związany Naczelny Sąd Administracyjny /art. 183 par. 1 p.p.s.a/. Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi być precyzyjne, gdyż z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów /por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2000 r. IV CKN 1518/00 - OSNC 2001 nr 3 poz. 39 Naczelnego Sądu administracyjnego z dnia 5 sierpnia 2004 r. FSK 299/04 - nie publ./. Sąd nie może bowiem zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczone podstawy kasacyjne. Należy przy tym podkreślić, że przy sporządzaniu skargi kasacyjnej wprowadzono tzw. przymus adwokacki, dotyczący także radców prawnych, a w sprawach obowiązków podatkowych - doradców podatkowych /art. 175 par. 1 i 3 p.p.s.a./, aby nadać temu środkowi odwoławczemu charakter pisma o wysokim stopniu sformalizowania, gdy chodzi o wymagania dotyczące podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, jako istotnych elementów konstrukcji skargi kasacyjnej. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, iż pełnomocnik skarżącego powołał się na obydwie podstawy kasacyjne wymienione w przepisie art. 174 p.p.s.a. Wobec przedstawienia przez autora skargi kasacyjnej zarówno zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania z uzasadnieniem odnoszącym się do prawidłowości w zakresie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego wyroku, w pierwszej kolejności ocenie podlegały zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego mogły bowiem podlegać ocenie dopiero wtedy, gdy stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego wyroku nie nasuwał wątpliwości. Dla podważenia spornych ustaleń faktycznych dotyczących daty rozpoczęcia produkcji wyrobu do budownictwa mieszkaniowego o nazwie Euroster 2000 zarzucono naruszenie przepisu art. 180 par. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1992 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./. Przepis ten ma zastosowanie w postępowaniu podatkowym przed organami podatkowymi i wiąże się ze wskazaniem środków dowodowych tego postępowania. Autorowi skargi kasacyjnej uszedł uwadze fakt, iż wskazany przepis nie mógł zostać zastosowany przez Sąd pierwszej instancji. Sformułowany zatem w ten sposób zarzut naruszenia przepisów postępowania nie mógł zostać uznany za odpowiadający wymogom określonym w powołanych na wstępie przepisach art. 174 i art. 176 p.p.s.a. W tej sytuacji należało wyjaśnić, iż zarzucając naruszenie przepisów postępowania strona powinna wskazać przepisy tego prawa naruszone przez Sąd, jeżeli uchybienie im mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, iż naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy jako podstawa skargi kasacyjnej dotyczy postępowania sądowoadministracyjnego, a nie postępowania przed organami administracji publicznej. Przypomnieć także należało, że Sąd, który wydał zaskarżony wyrok działa na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi /p.p.s.a./. W skardze kasacyjnej nie wskazano przepisów regulujących sądowe postępowanie. Wobec braku zarzutów dotyczących naruszenia przepisów proceduralnych mających zastosowanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Naczelny Sąd Administracyjny jest związany ustaleniami zaskarżonego wyroku /por. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2004 r. FSK 181/04 - ONSAiWSA 2004 nr 2 poz. 36 wraz z powołanym w nim orzecznictwem Sądu Najwyższego/. Podkreślenia wymaga, iż dla każdego postępowania kluczowe znaczenie ma ustalenie stanu faktycznego sprawy, bowiem tylko w takim przypadku możliwe jest ustalenie praw i obowiązków strony tego postępowania. Tylko dla prawidłowo ustalonego stanu faktycznego można zastosować przepisy prawa materialnego skutkujące powstaniem prawa i obowiązków strony postępowania sądowoadministracyjnego. Brak zarzutów w skardze kasacyjnej umożliwiających badanie prawidłowości poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń faktycznych oznacza, że są one wiążące. Nie podważono tym samym przyjętej przez organy podatkowe i zaakceptowanej przez Sąd w oparciu o przedstawione dowody, w tym głównie oświadczenie samego skarżącego złożone w formie pisemnego wyjaśnienia, że produkcję spornego wyroku Euroster 2000 rozpoczął w 1993 r. Ustalenie to miało bezpośredni wpływ na ocenę zastosowania w sprawie przepisów prawa materialnego - par. 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 6 lutego 1989 r. w sprawie zwolnienia od podatku dochodowego dochodów z tytułu niektórych rodzajów działalności gospodarczej /Dz.U. nr 3 poz. 20/ oraz art. 54 ust. 5 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 ze zm./. Zwolnieniem na zasadach określonych w tych przepisach mogły zostać objęte dochody uzyskane ze sprzedaży wyrobów w nich określonych, których produkcję rozpoczęto w okresie od 7 lutego 1989 r. /data wejścia w życie rozporządzenia/ do dnia 31 grudnia 1991 r. /data wejścia w życie ustawy/. Skoro jak wynikało z niepodważonych ustaleń faktycznych produkcję spornego wyrobu Euroster 2000 rozpoczęto po tym okresie, to dochód uzyskany z ich sprzedaży nie mógł zostać objęty tym zwolnieniem. Wbrew temu co zarzucono w skardze kasacyjnej Sąd pierwszej instancji odwołując się do treści uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lutego 2000 r. I SA/Po 841/99 nie naruszył zasady wyrażonej w art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1271 ze zm./ Sąd nie powołał się bowiem na związanie oceną prawną tego wyroku, a jedynie zauważył, że w oparciu o te same dowody w sprawie rozstrzyganej tym wyrokiem przyjęto datę rozpoczęcia produkcji wyrobu Euroster 2000 w 1993 r. Wręcz przeciwnie Sąd stwierdził, iż wyrok ten nie wiąże w rozpoznawanej sprawie wobec tego, że zapadł w sprawie, której przedmiotem było określenie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1994 r. To, że oceny tych wyroków w zakresie spornej kwestii były zbieżne nie oznacza, iż w tym wypadku w wyroku, który zapadł w późniejszym okresie można mówić o związaniu oceną prawną wcześniejszego wyroku zapadłego w innej niż rozpoznawana sprawa. Za pozbawione również uzasadnienia należało uznać zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego - art. 70 Ordynacji podatkowej i art. 23 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 169 poz. 1387/. Niezależnie od braku precyzji w sformułowaniu tego zarzutu - nie wskazano precyzyjnie przepisów, które zostały naruszone /art. 70 Ordynacji podatkowej w 1998 r. był zbudowany z 6 paragrafów/, to do wydania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. nie doszło z przekroczeniem terminów określonych w tym przepisie. W myśl bowiem art. 70 par. 1 Ordynacji podatkowej /ten przepis autor skargi kasacyjnej zapewne miał na uwadze formułując zarzut/ i to brzmieniu obowiązującym przed i po dniu 1 stycznia 2003 r. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, liczą od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Termin płatności podatku dochodowego za 1998 r. upłynął w dniu 30 kwietnia 1999 r. /art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych/. Zatem zobowiązania podatkowe w tym podatku za 1998 r. stosownie do zasady wyrażonej w art. 70 par. 1 Ordynacji podatkowej uległy przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2004 r. Natomiast decyzje organu pierwszej i drugiej instancji zostały wydane i doręczone przed upływem tego terminu /odpowiednio 15 listopada 2001 r. i 28 marca 2002 r./. W tej sytuacji wobec oczywistej bezzasadności podniesionego zarzutu należało zrezygnować z dalszego odnoszenia się do treści chybionej zresztą argumentacji wspierającej ten zarzut podniesionej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W tym stanie rzeczy skarga kasacyjna z uwagi na brak usprawiedliwionych podstaw podlegała oddaleniu na mocy art. 184 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparte zostało na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. przy czym kwotę wynagrodzenia radcy prawnego ustalono na podstawie par. 6 pkt 7 i par. 14 ust. 2 pkt 2 lit. "b" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (...) /Dz.U. nr 163 poz. 1349 ze zm./.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI