II FSK 586/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Skarga kasacyjna organu opierała się na zarzucie naruszenia przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 22 ust. 8a pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (updof). Organ argumentował, że koszt zbycia wkładu powinien być ustalany na podstawie wydatków, jakie wspólnik pierwotnie poniósł na nabycie przedmiotu wkładu, nawet jeśli wspólnik ten wystąpił ze spółki przed zbyciem tego wkładu przez spółkę. Sąd pierwszej instancji uznał, że przepis ten nie wprowadza wymogu pozostawania w spółce podmiotu wnoszącego wkład w chwili jego zbycia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że kluczowe jest ustalenie, czy w momencie zbycia przez spółkę prawa użytkowania wieczystego, prawo to nadal stanowiło wkład wniesiony przez wspólnika. W analizowanej sytuacji, wystąpienie wspólnika ze spółki i zwrot mu równowartości wkładu spowodowały, że prawo użytkowania wieczystego stało się własnością spółki na skutek nabycia go od ustępującego wspólnika. W związku z tym, zbycie tego prawa przez spółkę nie było już zbyciem wkładu w rozumieniu art. 22 ust. 8a pkt 2 updof. Sąd podkreślił, że spółka poniosła koszt w wysokości ceny zwrotu wkładu, co stanowi koszt uzyskania przychodu na zasadach ogólnych zgodnie z art. 22 ust. 1 updof. Koszt ten jest następnie 'dzielony' między wspólników dla celów opodatkowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie kosztów uzyskania przychodu przy zbyciu przez spółkę prawa majątkowego, które było wkładem wspólnika, gdy wspólnik ten wystąpił ze spółki i otrzymał zwrot równowartości wkładu.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której nastąpiło wystąpienie wspólnika ze spółki i zwrot równowartości wkładu, a następnie spółka zbyła prawo majątkowe będące przedmiotem tego wkładu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy koszt uzyskania przychodu ze zbycia przez spółkę prawa użytkowania wieczystego, które było wkładem wspólnika, powinien być ustalany na podstawie wydatków poniesionych przez wspólnika na nabycie tego prawa, nawet jeśli wspólnik ten wystąpił ze spółki przed zbyciem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wspólnik wystąpił ze spółki i otrzymał zwrot równowartości wkładu, a prawo użytkowania wieczystego stało się własnością spółki na skutek tej transakcji, nie jest to już zbycie wkładu w rozumieniu art. 22 ust. 8a pkt 2 updof.
Uzasadnienie
Wystąpienie wspólnika i zwrot równowartości wkładu powodują, że prawo majątkowe staje się własnością spółki na skutek nabycia go od wspólnika, a nie wniesienia jako wkład. W takiej sytuacji zbycie przez spółkę tego prawa nie podlega ograniczeniu kosztowemu z art. 22 ust. 8a pkt 2 updof, a koszty uzyskania przychodu ustala się na zasadach ogólnych.
Jak należy ustalać koszt uzyskania przychodu na podstawie art. 22 ust. 1 updof w sytuacji, gdy spółka zbywa prawo majątkowe, które pierwotnie było wkładem wspólnika, a wspólnik ten wystąpił ze spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Koszt uzyskania przychodu należy ustalać na zasadach ogólnych, uwzględniając rzeczywisty wydatek poniesiony przez spółkę na nabycie tego prawa od ustępującego wspólnika.
Uzasadnienie
Art. 22 ust. 1 updof definiuje koszty uzyskania przychodów jako koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów. W sytuacji, gdy spółka wypłaciła ustępującemu wspólnikowi równowartość jego wkładu, poniosła wydatek, który stanowi jej koszt uzyskania przychodu.
Przepisy (5)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Koszty uzyskania przychodów to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8a pkt 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Reguluje ustalanie kosztu zbycia wkładu na podstawie wydatków, jakie pierwotnie poniósł wspólnik, nabywając prawo majątkowe następnie wniesione do spółki osobowej. Sąd uznał, że przepis ten nie ma zastosowania, gdy wspólnik wystąpił ze spółki przed zbyciem wkładu przez spółkę.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wystąpienie wspólnika ze spółki i zwrot równowartości wkładu powodują, że prawo użytkowania wieczystego staje się własnością spółki na skutek nabycia go od wspólnika, a nie wniesienia jako wkład. W związku z tym zbycie przez spółkę tego prawa nie podlega ograniczeniu kosztowemu z art. 22 ust. 8a pkt 2 updof. • Koszty uzyskania przychodu należy ustalać na zasadach ogólnych zgodnie z art. 22 ust. 1 updof, uwzględniając rzeczywisty wydatek poniesiony przez spółkę na nabycie tego prawa od ustępującego wspólnika.
Odrzucone argumenty
Zbycie przez spółkę prawa użytkowania wieczystego, które było wkładem wspólnika, powinno być traktowane jako odpłatne zbycie wkładu, a koszt powinien być ustalany na podstawie wydatków poniesionych przez wspólnika nabywającego przedmiot wkładu, nawet po jego wystąpieniu ze spółki (argumentacja organu).
Godne uwagi sformułowania
nie sposób zgodzić się z poglądem, że zbycie udziału w nieruchomości, w prawie użytkowania wieczystego, towarzyszące sprzedaży lokali jest odpłatnym zbyciem rzeczy lub wkładu wniesionego do spółki. • Uwadze Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej umknęło, że odpłatne zbywanie przez spółkę prawa użytkowania wieczystego, zostało poprzedzone wystąpieniem ustępującego wspólnika ze spółki. • Tytułem prawnym posiadania tego prawa majątkowego nie jest wniesienie wkładu do spółki, lecz nabycie tego prawa majątkowego przez spółkę od ustępującego wspólnika w zamian za zwróconą temu podmiotowi wartości jego wkładu. • Skoro spółka poniosła koszt zwrotu ustępującemu wspólnikowi wartości jego wkładu, ustalony w kwocie, w jakiej pierwotnie przyjęła go jako aport, nie sposób uznać, że zbywając tę substancję majątkową, ustala ona swój koszt w wysokości pierwotnej tj. poniesionej nie przez spółkę, lecz przez wspólnika, który z niej wystąpił. • Jeżeli zatem koszt uzyskania przychodu ustala się w kwocie, jaka faktycznie została wydatkowana w celu osiągnięcia przychodu, to nie ulega wątpliwości, że wypłacając ustępującemu wspólnikowi jego wkład, spółka poniosła koszt w celu uzyskania przychodów. • Koszty uzyskania przychodu najpierw spółki, a potem wspólnika są ustalane na ogólnych zasadach, jako koszty poniesione w celu uzyskania przychodów.
Skład orzekający
Tomasz Kolanowski
przewodniczący
Antoni Hanusz
sprawozdawca
Alicja Polańska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie kosztów uzyskania przychodu przy zbyciu przez spółkę prawa majątkowego, które było wkładem wspólnika, gdy wspólnik ten wystąpił ze spółki i otrzymał zwrot równowartości wkładu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której nastąpiło wystąpienie wspólnika ze spółki i zwrot równowartości wkładu, a następnie spółka zbyła prawo majątkowe będące przedmiotem tego wkładu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii podatkowej związanej z kosztami uzyskania przychodu w spółkach osobowych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i doradców podatkowych. Wyjaśnia, kiedy zbycie aktywów spółki traktowane jest jako zbycie wkładu, a kiedy na zasadach ogólnych.
“Kiedy zbycie wkładu przez spółkę to nie zbycie wkładu? NSA wyjaśnia kluczową różnicę w kosztach PIT.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.