II FSK 576/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną E.S. i A.S. od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił ich skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 r. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 12 i 31 ustawy o PIT oraz art. 26a Ordynacji podatkowej. Argumentowali, że płatnik (pracodawca), który posiadał interpretację indywidualną w zakresie braku obowiązku poboru zaliczki na podatek od odszkodowania wypłaconego w ramach Programu Dobrowolnych Odejść, nie powinien być obciążany odpowiedzialnością, a w konsekwencji podatnik również. Sąd kasacyjny oddalił skargę, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, w tym wyroku siedmiu sędziów NSA z dnia 14 lutego 2022 r. (II FSK 210/19). Stwierdzono, że art. 26a Ordynacji podatkowej ogranicza odpowiedzialność płatnika, ale nie zwalnia podatnika z obowiązku zapłaty podatku. Dobrowolna zapłata należnego podatku przez podatnika, nawet jeśli płatnik nie pobrał zaliczki z powodu posiadanej interpretacji, nie skutkuje powstaniem nadpłaty. Sąd podkreślił, że interpretacja indywidualna dla płatnika nie uchyla jego obowiązku, a błędna interpretacja nie może być podstawą do zwolnienia podatnika z zobowiązania. Zarzuty dotyczące naruszenia art. 2a Ordynacji podatkowej (zasada in dubio pro tributario) oraz art. 32 Konstytucji RP (zasada równości) również uznano za bezzasadne, wskazując, że ochrona z art. 26a O.p. nie rozszerza się na podatnika, a równość polega na traktowaniu podobnych sytuacji w podobny sposób, a nie na tworzeniu nieistniejących zwolnień.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 26a Ordynacji podatkowej w kontekście ochrony podatnika i płatnika w przypadku posiadania przez płatnika interpretacji indywidualnej dotyczącej braku obowiązku poboru zaliczek na podatek dochodowy.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z interpretacją indywidualną płatnika i dobrowolną zapłatą podatku przez podatnika. Orzeczenie opiera się na utrwalonym orzecznictwie NSA.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zapłata przez podatnika należnego podatku dochodowego, mimo że płatnik (pracodawca) nie pobrał zaliczki z powodu posiadania interpretacji indywidualnej, stanowi nadpłatę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zapłata należnego podatku przez podatnika, nawet jeśli płatnik nie pobrał zaliczki z powodu posiadanej interpretacji indywidualnej, nie stanowi nadpłaty w rozumieniu Ordynacji podatkowej.
Uzasadnienie
Art. 26a Ordynacji podatkowej ogranicza odpowiedzialność płatnika, ale nie zwalnia podatnika z obowiązku zapłaty podatku. Dobrowolna zapłata przez podatnika własnego zobowiązania podatkowego nie tworzy nadpłaty, gdyż nie jest to podatek nadpłacony lub nienależnie zapłacony.
Czy ochrona wynikająca z interpretacji indywidualnej uzyskanej przez płatnika rozciąga się na podatnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, inne podmioty, które nie były wnioskodawcą i adresatem interpretacji indywidualnej, nie korzystają z ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się do jej treści.
Uzasadnienie
Ochrona prawna z interpretacji indywidualnej dotyczy jej adresata. Rozszerzenie tej ochrony na podatnika, który nie był stroną postępowania o wydanie interpretacji, byłoby nieuprawnionym rozszerzeniem funkcji ochronnej przepisów.
Czy nierówne traktowanie podatników w sytuacji, gdy płatnik posiada interpretację indywidualną w zakresie braku obowiązku poboru zaliczki, narusza zasadę równości (art. 32 Konstytucji RP)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zasada równości nie jest naruszona, ponieważ różnica w konsekwencjach prawnych wynika z oceny działań własnych podatników, a nie z faktu posiadania lub nieposiadania przez płatnika interpretacji indywidualnej.
Uzasadnienie
Równość wobec prawa polega na traktowaniu równym podmiotów o tej samej cesze istotnej. W tym przypadku cechą różnicującą nie jest posiadanie interpretacji przez płatnika, lecz ocena prawna działań własnych podatników, które mogą skutkować jedynie ograniczeniem odpowiedzialności, a nie zwolnieniem z opodatkowania.
Przepisy (24)
Główne
u.p.d.o.f. art. 45 § 6
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 26a § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 12 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 31
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 14m
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 59 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 30 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 30 § 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14k
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14p
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 121
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 72 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 21 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 12 ust. 1 i art. 31 u.p.d.o.f. w zw. z art. 26a § 1 O.p. poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że płatnik korzystający z ochrony interpretacji indywidualnej nie jest zobowiązany do poboru zaliczki, a podatnik ponosi odpowiedzialność. • Naruszenie art. 2a O.p. poprzez jego niezastosowanie, tj. nieuwzględnienie niedających się usunąć wątpliwości między przepisami art. 26a i art. 14k, art. 14m w zw. z art. 14p O.p. • Naruszenie art. 12 i 31 u.p.d.o.f. w zw. z art. 26a § 1 O.p. i art. 32 Konstytucji RP poprzez błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, że podatnik nie korzysta z ochrony art. 26a O.p. w sytuacji, gdy płatnik posiadał interpretację indywidualną. • Naruszenie art. 145 § 1 lit. a) P.p.s.a. w zw. z przepisami materialnymi poprzez brak uchylenia decyzji organu, który błędnie przyjął odpowiedzialność strony za podatek. • Naruszenie art. 145 § 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 121 O.p. poprzez nieuchylenie decyzji organu odwoławczego pomimo naruszenia zasady zaufania.
Godne uwagi sformułowania
art. 26a § 1 O.p. nie statuuje żadnego zwolnienia z opodatkowania, o którym stanowi art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f., a jedynie ogranicza odpowiedzialność za podatek do wysokości zaliczki, do której pobrania zobowiązany był płatnik. • dobrowolna zapłata zadeklarowanego w prawidłowej wysokości podatku przez stronę nie powoduje, że powstaje w takiej sytuacji nadpłata, za którą w myśl art. 72 § 1 pkt 1 O.p. uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. • Indywidualna interpretacja przepisów prawa podatkowego wydana w stosunku do płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych nie mogła uchylić, zmienić, skorygować, zmodyfikować czy też wygasić obowiązku płatnika w przedmiocie obliczenia, pobrania i odprowadzenia podatku od wynagrodzenia podatnika w spornym zakresie. • inne podmioty, które nie były wnioskodawcą i adresatem interpretacji indywidualnej nie korzystają z ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się do jej treści, nawet jeżeli pośrednio zaprezentowany stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe mogłyby ich dotyczyć i mieć znaczenie dla ich rozliczeń podatkowych.
Skład orzekający
Małgorzata Bejgerowska
sprawozdawca
Małgorzata Wolf- Kalamala
członek
Tomasz Kolanowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 26a Ordynacji podatkowej w kontekście ochrony podatnika i płatnika w przypadku posiadania przez płatnika interpretacji indywidualnej dotyczącej braku obowiązku poboru zaliczek na podatek dochodowy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z interpretacją indywidualną płatnika i dobrowolną zapłatą podatku przez podatnika. Orzeczenie opiera się na utrwalonym orzecznictwie NSA.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z interpretacjami indywidualnymi i odpowiedzialnością podatnika oraz płatnika, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i pracowników.
“Interpretacja indywidualna płatnika chroni tylko jego, nie zwalnia podatnika z zapłaty podatku.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.