Orzeczenie · 2024-01-23

II FSK 543/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-01-23
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyCITkoszty uzyskania przychodównierzetelne fakturyrzeczywistość gospodarczapostępowanie podatkowekontrola skarbowadowodyciężar dowodu

Przedmiotem skargi kasacyjnej była ocena wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, który oddalił skargę C. sp. z o.o. na decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w T. w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za 2016 r. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (u.p.d.o.p.) poprzez błędną wykładnię, uznającą zaniżenie zobowiązania podatkowego przez ujęcie kosztów niewynikających z rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Podniesiono również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 122, 187 § 1, 191 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej (o.p.) oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Stwierdzono, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zasługują na uwzględnienie, a ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji, dotyczące nierzetelności faktur od FHU M., są prawidłowe. Sąd podkreślił, że ciężar wykazania rzeczywistego charakteru transakcji spoczywa na podatniku, gdy organy wykażą nierzetelność dokumentów. Brak dowodów na faktyczne poniesienie wydatków, w tym na zapłatę gotówką w tak dużej kwocie, podważył wiarygodność wyjaśnień spółki. W konsekwencji, zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. również uznano za niezasadny, gdyż koszty te nie mogły zostać uznane za koszty uzyskania przychodów. Skargę kasacyjną oddalono na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie stanowiska sądów i organów w zakresie weryfikacji kosztów uzyskania przychodów na podstawie nierzetelnych faktur oraz ciężaru dowodu spoczywającego na podatniku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nierzetelnych faktur od podmiotu, który nie prowadził działalności i nie był zarejestrowany jako podatnik VAT. Wymaga analizy konkretnych dowodów w każdej sprawie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy faktury od podmiotu, który nie prowadził działalności gospodarczej i został wykreślony z rejestru VAT, mogą stanowić podstawę do zaliczenia wydatków jako koszty uzyskania przychodów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli podatnik nie wykaże, że faktury te dokumentują rzeczywiste transakcje gospodarcze.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo zakwestionowały koszty uzyskania przychodów, ponieważ faktury od FHU M. były nierzetelne i nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Podatnik nie przedstawił wystarczających dowodów na faktyczne poniesienie wydatków, w tym na zapłatę gotówką w znacznej kwocie.

Czy organy podatkowe i sąd administracyjny prawidłowo oceniły materiał dowodowy w zakresie nierzetelności faktur i braku rzeczywistego charakteru transakcji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ocena organów i sądu pierwszej instancji była prawidłowa.

Uzasadnienie

NSA podzielił ustalenia faktyczne WSA i organów podatkowych, wskazując na brak dowodów przedstawionych przez spółkę, które potwierdzałyby rzeczywiste dokonanie zakupów i zapłatę. Zeznania prezesa spółki dotyczące płatności gotówkowych w tak dużej kwocie uznano za niewiarygodne.

Czy naruszone zostały przepisy postępowania administracyjnego dotyczące ustalania stanu faktycznego i oceny dowodów?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zostały skutecznie uzasadnione.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 122, 187 § 1, 191 i 210 § 4 o.p., nie były uzasadnione. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy, a decyzja organu zawierała wymagane elementy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną C. sp. z o.o. od wyroku WSA w Bydgoszczy.

Przepisy (9)

Główne

u.p.d.o.p. art. 15 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. Aby wydatek mógł zostać uznany za koszt uzyskania przychodów, musi spełniać warunek zaistnienia konkretnego zdarzenia oraz być prawidłowo dokumentowany. Nie wystarczy samo wykazanie, że podatnik mógł gdziekolwiek nabyć towar lub usługę.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktury od FHU M. nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. • Podatnik nie wykazał dowodów na faktyczne poniesienie wydatków. • Organy podatkowe i sąd pierwszej instancji prawidłowo oceniły materiał dowodowy.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 122, 187 § 1, 191, 210 § 4 o.p., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a.). • Zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p.) poprzez błędną wykładnię.

Godne uwagi sformułowania

koszty niewynikające z rzeczywistych zdarzeń gospodarczych • ciężar wykazania, że dokumentują one rzeczywiste transakcje obciąża podatnika • twierdzenia Skarżącej, że uregulowanie należności wynikających z faktur wystawionych przez firmę FHU M. nastąpiło gotówką należy uznać za niewiarygodne • dla zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów nie wystarczy samo wykazanie, że podatnik mógł gdziekolwiek nabyć towar lub usługę

Skład orzekający

Tomasz Kolanowski

przewodniczący-sprawozdawca

Antoni Hanusz

członek

Krzysztof Kandut

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska sądów i organów w zakresie weryfikacji kosztów uzyskania przychodów na podstawie nierzetelnych faktur oraz ciężaru dowodu spoczywającego na podatniku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nierzetelnych faktur od podmiotu, który nie prowadził działalności i nie był zarejestrowany jako podatnik VAT. Wymaga analizy konkretnych dowodów w każdej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu weryfikacji kosztów uzyskania przychodów i nierzetelnych faktur, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i ich doradców podatkowych. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i ciężaru dowodu.

Nierzetelne faktury i brak dowodów: dlaczego spółka straciła miliony na podatkach?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst