II FSK 505/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-03-28
NSApodatkoweŚredniansa
podatek od nieruchomościdziałalność gospodarczastawki podatkowewykorzystanie nieruchomościNSApostępowanie administracyjneskarżącyorgandecyzja podatkowa

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą podatku od nieruchomości, uznając, że nawet utrudnienia w prowadzeniu działalności gospodarczej nie wyłączają nieruchomości z kategorii związanych z tą działalnością, jeśli faktycznie są do niej wykorzystywane.

Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości, a skarżący domagał się zastosowania niższych stawek dla nieruchomości, które jego zdaniem nie mogły być wykorzystywane do działalności gospodarczej z przyczyn technicznych (ogrodzenia, nierówności terenu, utrudniony dojazd). Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, a NSA w wyroku z 28 marca 2006 r. oddalił skargę kasacyjną. NSA uznał, że nawet znaczące utrudnienia nie wyłączają nieruchomości z kategorii związanych z działalnością gospodarczą, jeśli podatnik faktycznie ją tam prowadzi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Daniela M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji ustalającą wysokość podatku od nieruchomości za rok 2003. Spór dotyczył zasadności zastosowania stawek podatku właściwych dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skarżący argumentował, że jego działalność ma charakter produkcyjny, wymaga przewozu surowców, a dojazd do działek jest ograniczony, co uniemożliwia ich wykorzystanie dla celów gospodarczych. Organ odwoławczy uznał, że utrudnienia te nie pozbawiają przedsiębiorcy możliwości wykorzystania działek i nie wpływają na wymiar podatku. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą skutkuje opodatkowaniem wyższymi stawkami, nawet jeśli wykorzystanie jest ograniczone. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie prawa materialnego, w szczególności błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wskazując na trwałą i obiektywną niemożliwość prowadzenia działalności z przyczyn technicznych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując na błędy formalne w jej redakcji. Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być podstawą do kwestionowania ustaleń faktycznych, a skarżący nie podniósł zarzutów procesowych. Skoro stan faktyczny przyjęty przez sąd niższej instancji wskazywał na wykorzystywanie przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej, zastosowanie niższych stawek byłoby rażącym naruszeniem przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, nawet znaczące utrudnienia w prowadzeniu działalności gospodarczej nie wyłączają nieruchomości z kategorii "związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej", jeśli podatnik faktycznie prowadzi tam działalność.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę nieruchomości i prowadzenia na niej działalności gospodarczej, nawet z utrudnieniami, skutkuje opodatkowaniem wyższymi stawkami. Trwałe zagrodzenie czy brak odpowiedniego dostępu do drogi publicznej nie stanowi podstawy do wyłączenia nieruchomości z tej kategorii, jeśli nie uniemożliwia to całkowicie prowadzenia działalności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. "b"

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieruchomość była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, co uzasadnia zastosowanie wyższych stawek podatku od nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Nieruchomość nie mogła być wykorzystywana do działalności gospodarczej z przyczyn technicznych (ogrodzenia, nierówności terenu, utrudniony dojazd), co powinno skutkować zastosowaniem niższych stawek podatku.

Godne uwagi sformułowania

Sąd rozpoznaje skargę w granicach skargi kasacyjnej. Sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynku, budowli czy gruntu sprawia, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Tego rodzaju ustalenie jest następstwem określonej oceny dowodów i stanowi element stanu faktycznego sprawy. Takich ustaleń nie można zwalczać zarzutem naruszenia prawa materialnego.

Skład orzekający

Grzegorz Borkowski

sprawozdawca

Sylwester Marciniak

przewodniczący

Teresa Porczyńska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania wyższych stawek podatku od nieruchomości dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, nawet jeśli istnieją utrudnienia w ich wykorzystaniu. Potwierdzenie zasad formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatku od nieruchomości i interpretacji pojęcia "związane z prowadzeniem działalności gospodarczej". Ograniczone zastosowanie w sprawach, gdzie stan faktyczny jest jednoznacznie ustalony i niekwestionowany pod względem procesowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i jego interpretacji w kontekście prowadzenia działalności gospodarczej. Choć nie zawiera przełomowych wniosków, stanowi przykład praktycznego zastosowania przepisów i zasad postępowania przed NSA.

Czy utrudnienia na Twojej działce zwalniają Cię z wyższego podatku od nieruchomości?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 505/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-03-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Borkowski /sprawozdawca/
Sylwester Marciniak /przewodniczący/
Teresa Porczyńska
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Op 62/04 - Wyrok WSA w Opolu z 2004-12-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 174 pkt 1, art. 183 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Sędziowie NSA Grzegorz Borkowski (spr.), Teresa Porczyńska, Protokolant Monika Kojtek, po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2006 r. na rozprawie w Wydziale II Izby Finansowej skargi kasacyjnej Daniela M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 17 grudnia 2004 r. sygn. akt I SA/Op 62/04 w sprawie ze skargi Daniel M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w O. z dnia 21 stycznia 2004 r. (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Daniela M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji ustalającą skarżącemu wysokość podatku od nieruchomości za rok 2003. Przedmiotem sporu była zasadność zastosowania stawek podatku właściwych dla nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skarżący domagał się wyłączenia posiadanych nieruchomości z kategorii "związane z prowadzeniem działalności gospodarczej" podnosząc, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza ma charakter produkcyjny, wiąże się z koniecznością przewozu surowców i produktów, a do przedmiotowych działek dojazd jest ograniczony i dlatego nie mogą być one wykorzystywane dla celów działalności gospodarczej.
Organ drugiej instancji podniósł, że w sprawie nie stwierdzono okoliczności całkowicie pozbawiających przedsiębiorcę możliwości wykorzystywania posiadanych działek. Wykonanie ogrodzeń wokół działek, nierówności terenu czy wykonanie bramy w miejscu mało dogodnym dla wjazdu samochodów stanowią znaczące utrudnienia w prowadzeniu działalności o charakterze produkcyjnym, jednakże w ocenie organu, pozostają bez wpływu na wymiar podatku od nieruchomości.
W ocenie sądu pierwszej instancji kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie nie było zagadnienie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, lecz opodatkowanie skarżącego wyższymi stawkami przewidzianymi dla tych przedmiotów opodatkowania, które są związane z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą. Sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynku, budowli czy gruntu sprawia, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skoro podatnik na spornych nieruchomościach prowadził działalność gospodarczą, chociaż wykorzystywał nieruchomość nie w takim zakresie, w jakim by sobie życzył to nie mógł skutecznie domagać się od organów podatkowych wyłączenia posiadanych nieruchomości z kategorii: "związane z prowadzeniem działalności gospodarczej".
W skardze kasacyjnej z dnia 17 lutego 2005 r. Daniel M. zarzucił wyrokowi naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 2 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. "b" z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. 2002 nr 9 poz. 84 ze zm./ przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż przedmiot opodatkowania był wykorzystywany do prowadzenia działalności, podczas gdy z przyczyn technicznych istniała trwała i obiektywna niemożliwość prowadzenia takiej działalności, co skutkuje naliczeniem niższej stawki podatku od nieruchomości właściwej dla tzw. pozostałych nieruchomości. Wskazując na powyższe podstawy wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, po przedstawieniu stanu sprawy, podniesiono, że trwałe zagrodzenie nieruchomości i brak odpowiedniego dostępu do drogi publicznej jest okolicznością dającą podstawę do twierdzenia, że budynki lub budowla nie może być wykorzystana do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych w sensie art. 5 ust. 1 lit. "b" ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie złożyło odpowiedzi na skargę kasacyjna ani wniosku co do sposobu jej rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona już tylko z uwagi na sposób jej zredagowania.
Stosownie do art. 183 par. 1 p.p.s.a. Sąd rozpoznaje skargę w granicach skargi kasacyjnej. Oznacza to, że jest związany podniesionymi w niej zarzutami.
Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego i to w obydwu przewidzianych w ustawie /art. 174 pkt 1 p.p.s.a./ postaciach: błędnej wykładni oraz niewłaściwego zastosowania przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Tymczasem, co już wielokrotnie wyjaśniał Sąd Najwyższy, a po 1 stycznia 2004 r. także Naczelny Sąd Administracyjny, są to dwa - odrębne - sposoby naruszenia prawa.
Pierwszy /błędna wykładnia/ ma miejsce wówczas, gdy rozstrzygnięcie jest wynikiem mylnego rozumienia treści normy prawnej.
Drugi /tzw. błąd subsumcji/ dotyczy sytuacji, gdy Sąd "podciąga" niewadliwie ustalony stan faktyczny pod niewłaściwy przepis.
Takie zarzuty powinny być odpowiednio uzasadnione przez wskazanie w szczególność na czym polega błąd sądu w odczytaniu treści normy prawnej bądź na czym polega niespójność zastosowanej normy z okolicznościami faktycznymi sprawy.
Podniesienia wyłącznie zarzutu prawa materialnego oznacza, że na tym etapie postępowania sądowego nie ma już sporu co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę kwestionowanego rozstrzygnięcia. Wbrew temu - uzasadnienie skargi kasacyjnej opiera się na odmiennym, niż przyjął to sąd I instancji, a przed nim organy podatkowe ustaleniu; że - "z przyczyn technicznych istniała trwała i obiektywna niemożliwość" prowadzenia działalności gospodarczej. Tego rodzaju ustalenie jest następstwem określonej oceny dowodów i stanowi element stanu faktycznego sprawy. Takich ustaleń nie można zwalczać zarzutem naruszenia prawa materialnego /por. wyrok NSA z 17 lutego 2005 r. FSK 1469/04 - nie publ./. Wobec braku zarzutów natury procesowej podniesiony zarzut należało ocenić w kontekście ustaleń przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku. Wynika z nich /str. 6 uzasadnienia - in fine/, że "przedmiot opodatkowania był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej". Skoro tak - zastosowanie stawek "właściwych dla tzw. pozostałych nieruchomości", czego domagał się skarżący, stanowiłoby rażące naruszenie tych właśnie przepisów, które wskazano w skardze kasacyjnej - jako "naruszone".
Mając powyższe na uwadze należało, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI