II FSK 443/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą ustalenia wartości początkowej samochodu osobowego, uznając, że brak udokumentowania wydatków na naprawy uniemożliwia zastosowanie wyceny podatnika.
Sprawa dotyczyła ustalenia wartości początkowej samochodu osobowego Mitsubishi Carisma na potrzeby podatku dochodowego od osób fizycznych. Podatnicy twierdzili, że samochód wymagał nakładów finansowych, które powinny zwiększyć jego wartość początkową zgodnie z par. 6 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów. Organy podatkowe i Sąd I instancji uznały, że ponieważ cena nabycia była znana i nie udokumentowano kosztów napraw, należy zastosować par. 6 ust. 4a rozporządzenia. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że zaniechanie udokumentowania wydatków na środek trwały nie uzasadnia określenia jego wartości początkowej na podstawie wyceny podatnika.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Ewy i Dariusza G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił ich skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 rok. Spór dotyczył ustalenia wartości początkowej samochodu osobowego Mitsubishi Carisma. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków na znaczki opłaty skarbowej i płytę CD, a także sposób ustalenia wartości początkowej samochodu. Podatnicy argumentowali, że samochód wymagał nakładów finansowych, które powinny zwiększyć jego wartość początkową zgodnie z par. 6 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z 1997 r. Sąd I instancji oddalił skargę, uznając, że cena nabycia samochodu była znana i nie udokumentowano kosztów napraw, co uniemożliwia zastosowanie par. 6 ust. 6 rozporządzenia. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zaniechanie udokumentowania wydatków na środek trwały nie uzasadnia określenia jego wartości początkowej na podstawie wyceny podatnika. Sąd podkreślił, że par. 6 ust. 6 rozporządzenia dotyczy sytuacji, gdy nie można ustalić ceny nabycia, a nie sytuacji, gdy nie udokumentowano dodatkowych nakładów na już nabyty środek trwały. NSA odniósł się również do kwestii amortyzacji samochodu wykorzystywanego w działalności gospodarczej przez oboje małżonków, uznając, że przepis par. 6 ust. 10 rozporządzenia ma zastosowanie, a wydatki związane z używaniem pojazdu mogą być uwzględniane na podstawie ewidencji przebiegu pojazdu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zaniechanie potwierdzenia odpowiednim udokumentowaniem samoobliczenia podatku (ewentualnych) wydatków na nabyty środek trwały nie uzasadnia określenia jego wartości początkowej na podstawie wyceny podatnika.
Uzasadnienie
Par. 6 ust. 6 rozporządzenia dotyczy sytuacji, gdy nie można ustalić ceny nabycia, a nie sytuacji, gdy nie udokumentowano dodatkowych nakładów na już nabyty środek trwały, którego cena nabycia jest znana. Wycena podatnika nie zastępuje ceny nabycia jako podstawy do określenia wartości początkowej, gdy cena jest znana.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
Dz.U. 1997 nr 6 poz. 35 art. par. 6 § ust. 6
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych
Zaniechanie udokumentowania wydatków na nabyty środek trwały nie uzasadnia określenia jego wartości początkowej na podstawie wyceny podatnika, gdy cena nabycia jest znana.
Dz.U. 1997 nr 6 poz. 35 art. par. 6 § ust. 10
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych
W przypadku współwłasności małżonków wykorzystujących środek trwały w oddzielnych działalnościach gospodarczych, wartość początkową ustala się w proporcji do udziału, a wydatki związane z używaniem pojazdu mogą być uwzględniane na podstawie ewidencji przebiegu pojazdu.
Pomocnicze
Dz.U. 1997 nr 6 poz. 35 art. par. 6 § ust. 4a
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych
Dz.U. nr 137 poz. 926 art. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. nr 137 poz. 926 art. art. 187
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. nr 137 poz. 926 art. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dz.U. nr 137 poz. 926 art. art. 193 § ust. 6-8
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. art. 3 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 134 § par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 141 § par. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 145 § par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądach administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaniechanie udokumentowania wydatków na środek trwały o znanej cenie nabycia uniemożliwia zastosowanie wyceny podatnika na podstawie par. 6 ust. 6 rozporządzenia. Par. 6 ust. 10 rozporządzenia ma zastosowanie do małżonków wykorzystujących środek trwały w oddzielnych działalnościach gospodarczych, a wydatki związane z używaniem pojazdu mogą być uwzględniane na podstawie ewidencji przebiegu pojazdu.
Odrzucone argumenty
Samochód wymagał nakładów finansowych, które powinny zwiększyć jego wartość początkową zgodnie z par. 6 ust. 6 rozporządzenia. Naruszenie przez organy podatkowe art. 193 par. 6 i 7 Ordynacji podatkowej poprzez niezastosowanie unormowań dotyczących wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków na znaczki opłaty skarbowej i płytę CD. Naruszenie przez Sąd I instancji art. 3 par. 1, art. 134 par. 1, art. 141 par. 4, art. 145 par. 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie sprawy w jej granicach i niedostrzeżenie naruszeń przepisów Ordynacji podatkowej przez organy. Błędna wykładnia par. 6 ust. 10 rozporządzenia Ministra Finansów.
Godne uwagi sformułowania
Zaniechanie potwierdzenia odpowiednim udokumentowaniem samoobliczenia podatku /ewentualnych/ wydatków na nabyty środek trwały nie uzasadnia określenia jego wartości początkowej na podstawie wyceny podatnika.
Skład orzekający
Jacek Brolik
przewodniczący sprawozdawca
Jan Grzęda
członek
Sylwester Marciniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wartości początkowej środków trwałych, zwłaszcza samochodów, w sytuacji braku pełnego udokumentowania poniesionych wydatków na ich nabycie lub ulepszenie. Interpretacja przepisów dotyczących współwłasności majątkowej małżonków w kontekście wykorzystania środków trwałych w działalności gospodarczej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z 1997 r. i stanu faktycznego sprawy. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do aktualnych przepisów podatkowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy kluczowej kwestii dla przedsiębiorców - prawidłowego ustalania wartości początkowej środków trwałych i kosztów uzyskania przychodów. Interpretacja przepisów dotyczących dokumentowania wydatków jest zawsze istotna.
“Brak dokumentów to strata pieniędzy: jak nieudokumentowane wydatki na samochód zrujnują Twoją amortyzację?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 443/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-03-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-03-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jacek Brolik /przewodniczący sprawozdawca/ Jan Grzęda Sylwester Marciniak Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Sygn. powiązane I SA/Gl 1056/05 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2005-12-05 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 1997 nr 6 poz 35 par. 6 ust. 6 Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Tezy Zaniechanie potwierdzenia odpowiednim udokumentowaniem samoobliczenia podatku /ewentualnych/ wydatków na nabyty środek trwały nie uzasadnia określenia jego wartości początkowej na podstawie wyceny podatnika, to jest - w sprawie niniejszej - na podstawie par. 6 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych /Dz.U. nr 6 poz. 35 ze zm./. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Sędzia NSA Jan Grzęda, Protokolant Justyna Bluszko - Biernacka, po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Ewy i Dariusza G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 grudnia 2005 r. sygn. akt I SA/Gl 1056/05 w sprawie ze skargi Ewy i Dariusza G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 29 kwietnia 2005 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 rok 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Ewy i Dariusza G. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 450 (słownie: czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 5 grudnia 2005 r., I SA/Gl 1056/05, oddalił skargę Ewy i Dariusza G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 29 kwietnia 2005 r., (...), w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. W pierwszej kolejności Sąd I instancji przedstawił przebieg postępowania przed organami podatkowymi. W tych ramach wskazano, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w R., decyzją z dnia 28 października 2004 r. określił Ewie i Dariuszowi G. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999 rok w kwocie 13.376,70 zł. Powodem określenia małżonkom należnego podatku w innej wysokości niż wykazany przez nich we wspólnym zeznaniu rocznym za 1999 rok był fakt: 1/ zakwestionowania w podatkowej księdze przychodów i rozchodów prowadzonej przez firmę Doradztwo Podatkowe G. i Wspólnicy s.c. wydatków zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów, a poniesionych na zakup 4 sztuk znaków opłaty skarbowej o wartości 200 zł oraz płyty CD "K." na kwotę 27,99 zł. 2/ ustalenie w toku kontroli Firmy "K.", prowadzonej jednoosobowo przez podatniczkę Ewę G., że w przychodach tej firmy nie ujęto przychodu uzyskanego z tytułu sprzedaży środka trwałego, tj. samochodu osobowego Mitsubishi Carisma za kwotę 25.000 zł /50 % jego wartości/, a w konsekwencji nie opodatkowano dochodu z tego tytułu oraz, że zostały zawyżone koszty uzyskania przychodu o kwotę 2.958,43 zł, z tytułu wyliczenia odpisów amortyzacyjnych od nieprawidłowo ustalonej wartości początkowej ww. samochodu osobowego. W odwołaniu od powyższej decyzji podatnicy podnieśli, że organ podatkowy nie kwestionuje ustalenia wartości początkowej zestawów komputerowych wymienionych w kartotekach nr 3 i 1 środków trwałych, dokonanego na podstawie par. 6 ust. 4a rozporządzenia Ministrów Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych /Dz.U. nr 6. poz. 35 ze zm.- nazywanego dalej rozporządzeniem/. Z tego względu, w ocenie podatników, zakwestionowanie ustaleń dotyczących wartości początkowej samochodu osobowego marki Mitsubishi Carisma dokonanych na tej samej podstawie prawnej, jest niezrozumiałe i stanowi brak konsekwencji organu podatkowego. Organ odwoławczy w decyzji z dnia 29 kwietnia 2005 r. zgodził się z ustaloną przez podatników kwotą wartości początkowej dotyczącą zestawów komputerowych ujętych w kartotekach środków trwałych nr 1 i 3, wynikającą z wyceny dokonanej przez Ewę G. Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się natomiast z argumentacją podatników, że samochód marki Mitsubishi Carisma w chwili zakupu nie był zdatny do użytku, gdyż był uszkodzony i przed oddaniem go do eksploatacji poniesiono dodatkowe wydatki, w związku z którymi powinno się ustalić jego wartość według cen rynkowych tj. na podstawie par. 6 ust. 6 /cyt./ rozporządzenia. W ocenie organu takie stanowisko nie może być uwzględnione, ponieważ nie ma podstaw do zastosowania tego przepisu, bowiem samochód ten został nabyty po dniu założenia ewidencji środków trwałych, a jednocześnie cena nabycia pojazdu była znana na podstawie stosownych dokumentów. Podatnicy zaś nie wykazali, że naprawy zostały wykonane /nie udokumentowali kosztów tych napraw, to jest poniesionych na nie wydatków/. Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż wartość początkową samochodu przyjęto odrębnie dla każdego z małżonków prowadzących działalność gospodarczą na własny rachunek w wysokości stanowiącej połowę wartości początkowej ustalonej według ceny nabycia, co wynika z par. 6 ust. 10 cytowanego wyżej rozporządzenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący zarzucili nieprawidłowe ustalenia przez organy podatkowe wartości początkowej samochodu osobowego marki Mitsubishi Carisma. Po raz kolejny skarżący podkreślili, że samochód ten wymagał nakładów finansowych, bez poniesienia których nie byłoby możliwe korzystanie z niego. Ponadto wskazali, że żaden przepis nie nakładał na osoby fizyczne obowiązku dokumentowania wydatków na naprawę samochodów w sytuacji, gdy samochody te nie są środkami trwałymi. Skarżący zarzucili także organom podatkowym, iż porównując rozważania dotyczące samochodu i niekwestionowanej wartości początkowej zestawów komputerowych zastosowali dyspozycje różnych norm prawnych do jednakowych stanów faktycznych, co stanowi ich zdaniem naruszenie zasady działania na podstawie i w granicach prawa. Sąd I instancji - oddalając skargę - w pierwszej kolejności podał, iż z punktu widzenia prawa podatkowego sporne w niniejszej sprawie było czy skarżący prawidłowo ustalili wartość początkową środka trwałego w postaci samochodu marki Mitsubishi Carisma. Poza sporem natomiast w ocenie Sądu I instancji pozostawało ustalenie wartości początkowej środków trwałych w postaci zestawów komputerowych ujętych w kartotekach nr 1 i 3 firmy Ewy G. "Kadrowiec". Sąd wyjaśnił, że ocena skarżących dotycząca ustalenia wartości początkowej środka trwałego w postaci samochodu Mitsubishi Carisma sprowadza się do uproszczonego przyjęcia, że brak udokumentowania wydatków za dokonane naprawy samochodu /brak dowodów w postaci rachunków/ stanowi już podstawę do zastosowania zasady wyceny wartości początkowej dokonanej przez podatnika, zgodnie z par. 6 ust. 6 cytowanego rozporządzenia. Sąd uznał, że taki zabieg nie może być uznany za prawidłowy. Sąd uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione, gdyż w rozpatrywanej sprawie zastosowanie znajduje par. 6 ust. 4a powoływanego rozporządzenia a nie jak chcą skarżący par. 6 ust. 6. Sąd zauważył, że ustalenia organów podatkowych co do daty nabycia samochodu osobowego Mitsubishi Carisma są prawidłowe i znajdują podstawę w zgromadzonym materiale dowodowym. Z dokumentów dołączonych do akt sprawy wynika, że samochód został nabyty w dniu 14 września 1998 r., po dniu założenia ewidencji środków trwałych, w przeciwieństwie do powoływanych na zasadzie analogii przez stronę zestawów komputerowych. Sąd podkreślił, iż w momencie wprowadzenia wymienionego pojazdu do ewidencji środków trwałych cena pojazdu była znana. Sąd wyjaśnił, iż do akt administracyjnych dołączono dokumenty /rachunki/ wskazujące na cenę zakupu, opłaty celne, spedycji i inne poniesione w związku z zakupem. Wobec tego Sąd I instancji przyznał zatem rację organom, że cena nabycia środka trwałego była możliwa do ustalenia na podstawie znajdujących się w aktach sprawy dokumentów. Podnoszona przez skarżących okoliczność, że sprowadzony samochód był uszkodzony i wymagał nakładów finansowych w celu doprowadzenia go do stanu używalności, nie została w żaden sposób udokumentowana. Zatem, w ocenie Sądu, trzeba podzielić pogląd organów podatkowych, że aby zwiększyć wartość początkową o koszty napraw skarżący powinni ewentualne dodatkowe wydatki udokumentować, gdyż posiadali już rachunek na zakup, a oprócz tego przed nabyciem założona została ewidencja środków trwałych. Sąd uznał także za niezasadne zarzuty naruszenia art. 122 i 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm. zwanej dalej Ordynacja podatkowa/. Sąd bowiem doszedł do przekonania, iż analizując materiały sprawy należy przyjąć, iż organy podatkowe w odniesieniu do ustalenia wartości początkowej środka trwałego w postaci samochodu osobowego marki Mitsubishi Carisma dokonały oceny wszystkich okoliczności. Sąd wskazał, iż wnioski będące efektem tej oceny uznać należy za logiczne i merytorycznie poprawne. Organy umożliwiły podatnikom uzupełnienie materiału dowodowego, o czym świadczy obszerna dokumentacja pomiędzy stronami /k 480-481 akt administracyjnych/. Ponadto Sąd stwierdził, iż ustalenia organów podatkowych zostały dokonane w granicach swobodnej oceny dowodów, jaka należy do ich kompetencji z mocy art. 191 Ordynacji podatkowej. W odniesieniu do treści par. 6 ust. 10 cytowanego rozporządzenia Sąd uznał, iż nie ma podstaw do twierdzenia, że przepis ten obejmuje swoim znaczeniem, tylko składniki majątkowe małżonków, wprowadzone do ewidencji środków prawnych. Taka interpretacja, jest w ocenie Sądu I instancji interpretacją zwężającą, wynikającą z zastosowania dyrektyw celowościowych, które na gruncie analizowanych przepisów nie znajdują uzasadnienia. Z tego względu, w opinii Sądu, nieprawidłowy jest pogląd skarżących, że ponieważ spółka cywilna, której wspólnikiem był współmałżonek podatniczki, odpisów amortyzacyjnych dokonywać nie mogła, a sam małżonek - Dariusz G. - jako osoba nie prowadząca indywidualnej działalności gospodarczej również nie był uprawniony do dokonywania odpisów amortyzacyjnych, uprawniało Ewę G. do dokonania w jej firmie pełnej amortyzacji. Sąd I instancji przyznał rację organom podatkowym, że wykorzystywanie samochodu Mitsubishi Carisma dla celów służbowych przez Dariusza G. w ramach jego działalności gospodarczej i rozliczanie w związku z tym tych wydatków z tytułu używania tego pojazdu, udokumentowane ewidencją przebiegu pojazdu, realizuje dyspozycję ust. 10 par. 6 in fine rozporządzenia w sprawie amortyzacji środków trwałych i wartości niematerialnych. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżących zarzucił powyższemu rozstrzygnięciu na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 134 poz. 1270 ze zm. zwanej dalej "p.p.s.a."/. 1/ naruszenie prawa procesowego: - art. 3 par. 1 i art. 134 par. 1 p.p.s.a. polegające na nierozpoznaniu sprawy w jej granicach, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, - art. 141 par. 4, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 145 par. 2 p.p.s.a., polegające na niedostrzeżeniu, że organy podatkowe naruszyły przepisy art. 122, 187 par. 1 i 101, art. 193 par. 6 - par. 8 Ordynacji podatkowej, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. 2/ naruszenie prawa materialnego, tj. par. 6 ust. 10 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r., przez jego błędną wykładnię. Wskazując na powyższe zarzuty wnoszący skargę kasacyjną wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżących od Dyrektora Izby Skarbowej w K. kosztów postępowania według norm przepisanych. Autor skargi kasacyjnej dowodził, iż w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd nie odniósł się prawidłowości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu wydatków w postaci znaczków opłaty skarbowej oraz płyty CD, choć tym zakresie organy podatkowe dopuściły się naruszenia art. 193 par. 6 i 7 Ordynacji podatkowej, poprzez niezastosowanie wynikających z tych przepisów unormowań. Sąd pominął też zagadnienie prawidłowości określenia wartości początkowej zestawów komputerowych, poprzestając na stwierdzeniu iż kwestia ta pozostawała "poza sporem." Wojewódzki Sąd Administracyjny na ww. nieprawidłowości postępowania nie zwrócił uwagi, przez co naruszył przepis art. 3 par. 1 p.p.s.a. oraz art. 141 par. 4 p.p.s.a. i art. 145 par. 1 pkt lit. "c" p.p.s.a., art. 134 par. 1 p.p.s.a., art. 193 par. 6 - 8 Ordynacji podatkowej. Strona skarżąca podała także, iż kwestią, od rozstrzygnięcia której uzależniona była ocena prawidłowości zaskarżonej decyzji, była zasadność zastosowania do środka trwałego, tj. samochodu Mitsubishi Carisma, przepisu par. 6 ust. 6 - jak wskazywali skarżący - czy par. 6 ust. 4a Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. Od rozstrzygnięcia tej sprawy uzależnione było przyjęcie wartości początkowej środka trwałego. Autor skargi kasacyjnej argumentował, iż żądanie "udokumentowania" jakiegokolwiek elementu stanu faktycznego /co wynika z uzasadnienia Sądu/ nie znajduje żadnego poparcia w przepisach ustawy o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, czy też przepisach regulujących postępowanie podatkowe. Obowiązek ustalenia stanu faktycznego w postępowaniu podatkowym ciąży na organie prowadzącym postępowanie, nie zaś na podatniku. Co nie mniej istotne, z uzasadnienia nie wynika zdaniem strony jednoznacznie, czy negatywną przesłanką zastosowania przepisu par. 6 ust. 6 ma być istnienie możliwości ustalenia ceny nabycia, czy też fakt, iż w dacie zakupu pojazdu prowadzona była ewidencja środków trwałych. Zdaniem strony skarżącej uzasadnienie w tym zakresie nie spełnia wymogów określanych przez przepis art. 141 par. 1 p.p.s.a. Strona skarżąca wywodziła, że nieuwzględnienie przez organy podatkowe a także przez WSA okoliczności, iż poniesienie znacznych wydatków stanowiło konieczny warunek użytkowania środka trwałego - samochodu, a w konsekwencji uznanie, iż takie wydatki nie zostały poniesione, jest naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów. Przyjęcie za udowodnione, że podatnicy nabyli niesprawny /nie nadający się do użytku/ samochód a następnie użytkowali go bez poniesienia wydatków na jego naprawę i zakup części zamiennych jest w ocenie strony nie do pogodzenia z zasadami logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. Ponadto skarżący wskazywali, iż przyjęcie przez Sąd, że wykładnia par. 6 ust. 10 rozporządzenia, proponowana przez skarżących jest wykładnią zwężającą, nie znajduje żadnego uzasadnienia. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Nietrafny jest zarzut kasacyjny związany z podnoszonym przez stronę skarżącą, nieuzasadnionym jej zdaniem, zaniechaniem przez organy podatkowe zastosowania unormowań art. 193 par. 6 i 7 Ordynacji podatkowej w sytuacji wyłączenie z kosztów uzyskania przychodów wydatków na zakup 4 znaczków opłaty skarbowej oraz płyty CD. Sporne wydatki, na które w powyższym zakresie powołuje się wnoszący skargę kasacyjną, wynosiły łącznie 227 zł. i 99 groszy i nie uzasadniały wykorzystania regulacji prawnych art. 193 par. 6 i 7 Ordynacji podatkowej, które stanowią funkcjonalną część unormowania instytucji nie uznania za dowód ksiąg podatkowych, prowadzącej do realizacji prawnej możliwości szacowania podstaw opodatkowania, co w sprawie niniejszej nie miało miejsca. Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd I instancji prawa procesowego w zakresie analizy sprawy w przedmiocie powoływanych w uzasadnieniu kasacji zestawów komputerowych. Sąd zaakceptował tu bowiem zasadniczo jednolite stanowisko skarżących i organów podatkowych, które dla podatników nie było niekorzystne i nie kwestionowało w tej części przeprowadzonego przez nich samoobliczenia podatku. Podnieść także należy, że ustalenia i oceny organów podatkowych odnośnie przywołanych powyżej przedmiotów oraz spornych w sprawie odpisów amortyzacyjnych od samochodu osobowego dotyczyły różnych elementów podatkowego stanu faktycznego, a sama okoliczność, iż odnosiły się do /różnych/ środków trwałych nie uzasadniała jeszcze, że powinny być one tożsame. Zarzuty kasacyjne odnoszące się do amortyzacji samochodu osobowego Mitsubishi Carisma są niezasadne. Na podstawie par. 6 ust. 1 pkt 1 przywoływanego rozporządzenia w sprawie amortyzacji środków trwałych: za wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, z uwzględnieniem ust. 2, 3 i 6-15, uważa się: w razie nabycia w drodze kupna - cenę ich nabycia. Powyższa cena nabycia spornego środka trwałego została ustalona i oceniona przez organy podatkowe oraz zaakceptowana przez Sąd I instancji i nie jest kwestionowana przez skargę kasacyjną. Na podstawie par. 6 ust. 6 /cyt./ rozporządzenia natomiast: jeżeli nie można ustalić ceny nabycia środków trwałych lub ich części nabytych przez podatników podatku dochodowego od osób fizycznych przed dniem założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu, o których mowa w par. 11, wartość początkową tych środków przyjmuje się w wysokości wynikającej z wyceny dokonanej przez podatnika, z uwzględnieniem cen rynkowych środków trwałych tego samego rodzaju z grudnia roku poprzedzającego założenie ewidencji lub sporządzenia wykazu oraz stanu i stopnia ich zużycia. Organy podatkowe ustaliły, a Sąd ocenił, że sporny samochód zakupiony został po dniu założenia ewidencji środków trwałych za znaną cenę nabycia. Przedmiotem sporu prawnego w sprawie jest możliwość określenia wartości początkowej środka trwałego na podstawie faktycznej wyceny podatników i podstawie prawnej przytoczonego par. 6 przywoływanego rozporządzenia - z uwagi na niepotwierdzone jakimkolwiek udokumentowaniem wydatki, jakie miały zostać poniesione w celu realizacji jego wykorzystania. W tym stanie rzeczy zważyć należało, co następuje. Nakłady na środek trwały wynikać mogą z wydatków na zakupione przedmioty, opłacone usługi czy też z pracy własnej podatnika. Wszystkie one możliwe są do adekwatnego w danym zakresie udokumentowania, które potwierdza, że miały miejsce oraz jaka była ich wartość. W interesie podatnika oraz dla realizacji określonych możliwości przeprowadzanego przez niego samoobliczenia podatku jest ich potwierdzenie przez odpowiednie udokumentowanie /dla celów dowodowych/. Dane te stanowić będą element udokumentowania samoobliczenia podatku, jeżeli zostaną w nim wykorzystywane. Organy podatkowe nie mają podstaw do ich pozyskiwania za podatnika w tracie postępowania podatkowego, które z istoty swojej ma zawsze miejsce już po zakończeniu rzeczonego samoobliczenia, które organy kontrolują ale nie ingerują w nie w czasie jego trwania. Wycena z par. 6 /cyt./ rozporządzenia nie dotyczy wydatków na nabyty środek trwały ale jego wartości, jeżeli nie można ustalić ceny jego nabycia. Wycena ta nie jest dowodem na fakt i wartość nakładów na nabyty już środek trwały, ale tylko dokonaną przez podatnika całościową oceną jego wartości i nie zastępuje ceny nabycia jako podstawy do określenia wartości początkowej konkretnego środka trwałego, w sytuacji, gdy jest ona znana. Z powyższego wynika więc, że: Zaniechanie potwierdzenia odpowiednim udokumentowaniem samoobliczenia podatku /ewentualnych/ wydatków na nabyty środek trwały nie uzasadnia określenia jego wartości początkowej na podstawie wyceny podatnika, to jest - w sprawie niniejszej - na podstawie par. 6 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997 r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych /Dz.U. nr 6 poz. 35 ze zm./. Nietrafny jest także zarzut odnoszący się do błędnej oceny zastosowania par. 6 ust. 10 /cyt./ rozporządzenia. Przepis ten stanowi, co następuje: W razie gdy składnik majątku stanowi współwłasność podatnika, wartość początkową tego składnika ustala się w takiej proporcji, w jakiej pozostaje udział podatnika we własności tego składnika majątku; zasada ta nie ma zastosowania do składników majątku stanowiących wspólność majątkową małżonków, chyba, że małżonkowie wykorzystują składnik majątku w działalności gospodarczej prowadzonej oddzielnie. Przytoczony przepis w części in fine ma zastosowanie w sprawie niniejszej, z uwagi na to, że sporny w zakresie amortyzacji samochód wykorzystywany był w różnych działalnościach gospodarczych. Okoliczność, że tylko w jednej z nich był amortyzowany nie ma w sprawie znaczenia prawnego. Analizowany zapis prawny stanowi o "wykorzystywaniu" a nie o "amortyzowaniu" środka trwałego w działalności gospodarczej prowadzonej przez małżonków oddzielnie, a ponadto, jak orzekł już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 marca 1998 r. wydanym w sprawie III SA 1354/96, wydatki związane z używaniem prywatnego samochodu osobowego w działalności gospodarczej mogą być uwzględniane na podstawie udokumentowania ewidencji przebiegu pojazdu, rekompensując w ten sposób podatkowo również odpisy amortyzacyjne. Z tych powodów, na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił i orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI