II FSK 368/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła interpretacji przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.) w zakresie zwolnienia z podatku dochodowego od przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości. Skarżący otrzymał w drodze darowizny mieszkanie, które następnie sprzedał, przeznaczając całą kwotę ze sprzedaży na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego przez darczyńcę (jego córkę) na zakup tej nieruchomości. Skarżący zapytał, czy te wydatki mogą być uznane za realizację własnego celu mieszkaniowego, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z art. 21 ust. 25 pkt 2 u.p.d.o.f. Organ podatkowy (Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej) uznał stanowisko skarżącego za nieprawidłowe, argumentując, że kredyt nie został zaciągnięty na własne cele mieszkaniowe skarżącego, a przepis art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a u.p.d.o.f. wymaga, aby czynność i cel zaciągnięcia kredytu oraz uzyskanie przychodu dotyczyły tego samego podatnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że wykładnia organu była zbyt literalna i sprzeczna z intencją ustawodawcy, która polegała na promowaniu wydatkowania przychodu ze zbycia nieruchomości na cele mieszkaniowe. Sąd odwołał się do interpretacji ogólnej Ministra Finansów z dnia 1 kwietnia 2022 r., która dopuszczała kwalifikowanie wydatków na spłatę kredytu zaciągniętego na zbywaną nieruchomość jako wydatku na własny cel mieszkaniowy, nawet jeśli kredytobiorcą nie był bezpośrednio zbywca, ale ponosił on odpowiedzialność za jego spłatę. Sąd podkreślił, że kluczowe jest, aby spłata kredytu nastąpiła ze środków pochodzących ze sprzedaży nieruchomości i była związana z tą nieruchomością, co miało miejsce w analizowanym przypadku. Sąd wskazał również na nowelizację przepisów (art. 21 ust. 30a u.p.d.o.f. od 1 stycznia 2022 r.), która potwierdzała taką interpretację.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie możliwości uznania spłaty kredytu zaciągniętego przez darczyńcę na zakup nieruchomości za własny cel mieszkaniowy, nawet jeśli kredytobiorcą nie był bezpośrednio zbywca, ale ponosił on odpowiedzialność za spłatę i środki ze sprzedaży posłużyły do tej spłaty.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 31 grudnia 2021 r. oraz interpretacji ogólnej z 2022 r. Nowelizacja z 2022 r. (art. 21 ust. 30a u.p.d.o.f.) może mieć wpływ na stosowanie tych zasad do późniejszych stanów faktycznych.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wydatki poniesione przez podatnika na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego przez darczyńcę (córkę) w związku ze zbywaną nieruchomością mogą stanowić wydatki realizujące "własny cel mieszkaniowy", a tym samym spełniać warunki zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z art. 21 ust. 25 pkt 2 u.p.d.o.f.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wydatki te mogą stanowić wydatki realizujące własny cel mieszkaniowy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykładnia organu była zbyt restrykcyjna. Kluczowe jest, aby spłata kredytu była związana ze zbywaną nieruchomością i nastąpiła ze środków uzyskanych z jej sprzedaży, a niekoniecznie kredyt musiał być zaciągnięty przez samego zbywcę, jeśli ponosił on odpowiedzialność za jego spłatę. Intencją ustawodawcy było promowanie wydatkowania przychodu ze zbycia nieruchomości na cele mieszkaniowe.
Przepisy (11)
Główne
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 131
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wolne od podatku są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości, jeśli przychód został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe w określonym terminie.
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 25 pkt 2 lit. a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Za wydatki na własne cele mieszkaniowe uważa się m.in. wydatki na spłatę kredytu zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia na cele określone w pkt 1.
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 30a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wydatki na spłatę kredytu zaciągniętego w związku ze zbywaną nieruchomością obejmują również sytuacje, gdy wydatki te odpowiadają równowartości wydatków uwzględnionych w kosztach uzyskania przychodu.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 8 lit. a-c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa źródła przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, podlegające opodatkowaniu po upływie 5 lat od końca roku kalendarzowego nabycia.
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 57a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2 i 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania do organów podatkowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spłata kredytu hipotecznego zaciągniętego przez darczyńcę na zakup nieruchomości, która następnie została sprzedana przez podatnika, może być uznana za wydatek na własny cel mieszkaniowy. • Intencja ustawodawcy, wyrażona w przepisach i interpretacjach ogólnych, przemawia za szerokim rozumieniem własnych celów mieszkaniowych w kontekście spłaty kredytów związanych ze zbywaną nieruchomością. • Zasada zaufania do organów podatkowych wymaga uwzględnienia interpretacji ogólnych Ministra Finansów.
Odrzucone argumenty
Organ podatkowy argumentował, że kredyt musiał być zaciągnięty na własne cele mieszkaniowe skarżącego, a nie osoby trzeciej (darczyńcy).
Godne uwagi sformułowania
wyraźną intencją ustawodawcy było zwolnienie od podatku dochodowego przychodu przeznaczonego na spłatę kredytu (pożyczki) zaciągniętego na zbywaną nieruchomość. • nie zawsze dominuje ścisła, literalna wykładnia (np. wyrok NSA z 20.05.2020 r., II FSK 383/20, ONSAiWSA 2021, nr 1, poz. 11). • nie musi być zaciągnięty przez właściciela i zbywcę nieruchomości, by mógł skorzystać on z dobrodziejstw analizowanych przepisów – wystarczy, że jako dłużnik rzeczowy względem banku ponosi on wydatki na spłatę kredytu zaciągniętego przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia
Skład orzekający
Agnieszka Krawczyk
przewodniczący sprawozdawca
Bożena Kasprzak
sędzia
Grzegorz Potiopa
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie możliwości uznania spłaty kredytu zaciągniętego przez darczyńcę na zakup nieruchomości za własny cel mieszkaniowy, nawet jeśli kredytobiorcą nie był bezpośrednio zbywca, ale ponosił on odpowiedzialność za spłatę i środki ze sprzedaży posłużyły do tej spłaty."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego do 31 grudnia 2021 r. oraz interpretacji ogólnej z 2022 r. Nowelizacja z 2022 r. (art. 21 ust. 30a u.p.d.o.f.) może mieć wpływ na stosowanie tych zasad do późniejszych stanów faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnej ulgi mieszkaniowej i pokazuje, jak sądy interpretują przepisy w sytuacjach nieoczywistych, takich jak darowizna nieruchomości z kredytem. Jest to istotne dla wielu podatników.
“Czy spłata kredytu po darowiźnie mieszkania zwalnia z podatku? WSA odpowiada.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.