II FSK 3586/15

Naczelny Sąd Administracyjny2018-01-16
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyspółkiaportśrodki trwałewartość początkowaamortyzacjainterpretacja podatkowaSkarb Państwazorganizowana część przedsiębiorstwa

NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki w sprawie ustalenia wartości początkowej środków trwałych wniesionych aportem przez Skarb Państwa, uznając zasadę kontynuacji amortyzacji.

Spółka D. sp. z o.o. wniosła aport w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa od Skarbu Państwa, a następnie zapytała o sposób ustalenia wartości początkowej środków trwałych. Spółka uważała, że należy zastosować art. 16g ust. 1 pkt 4 updop, podczas gdy organ podatkowy wskazywał na art. 16g ust. 10a w zw. z art. 16g ust. 9 updop, czyli zasadę kontynuacji amortyzacji. WSA uchylił interpretację organu, ale NSA uchylił wyrok WSA, uznając skargę kasacyjną Ministra Finansów za uzasadnioną.

Sprawa dotyczyła ustalenia wartości początkowej środków trwałych wniesionych do spółki D. sp. z o.o. w drodze aportu niepieniężnego, stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa, od Skarbu Państwa. Spółka uważała, że należy zastosować art. 16g ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (updop), który pozwala na ustalenie wartości na podstawie ustalonej przez spółkę wartości rynkowej. Minister Finansów natomiast stał na stanowisku, że zastosowanie mają przepisy art. 16g ust. 10a w związku z art. 16g ust. 9 updop, co oznacza zasadę kontynuacji amortyzacji, czyli przyjęcie wartości początkowej z ewidencji podmiotu wnoszącego aport. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił interpretację Ministra Finansów, uznając, że WSA błędnie zinterpretował przepisy. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Ministra Finansów, uchylił wyrok WSA i oddalił skargę spółki. NSA podkreślił, że w przypadku wniesienia aportem przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, wartość początkowa środków trwałych jest ustalana w wysokości wartości początkowej określonej w ewidencji podmiotu przekształcanego, połączonego lub podzielonego, zgodnie z art. 16g ust. 9 i 10a updop. Sąd uznał, że fakt, iż wniesione środki trwałe nie były wcześniej amortyzowane lub że ewidencja służyła jedynie odpisom umorzeniowym, nie ma znaczenia dla ustalenia wartości początkowej w tej sytuacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych ustala się w wysokości wartości początkowej określonej w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podmiotu wnoszącego aport, zgodnie z zasadą kontynuacji amortyzacji.

Uzasadnienie

NSA uznał, że przepisy art. 16g ust. 9 i 10a updop jednoznacznie regulują sposób ustalania wartości początkowej w przypadku aportu przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, preferując zasadę kontynuacji amortyzacji, niezależnie od sposobu prowadzenia ewidencji przez podmiot wnoszący aport.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

u.p.d.o.p. art. 16g § ust. 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

W razie przekształcenia, połączenia lub podziału podmiotów, wartość początkowa środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych ustala się w wysokości wartości początkowej określonej w ewidencji podmiotu przekształcanego, połączonego lub podzielonego.

u.p.d.o.p. art. 16g § ust. 10a

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Ma odpowiednie zastosowanie w razie nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w drodze wkładu niepieniężnego (aportu), co oznacza zasadę kontynuacji amortyzacji.

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 16g § ust. 1 pkt 4

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że przepis ten może mieć zastosowanie w sytuacji, gdy istnieją odrębne regulacje dotyczące aportu zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

u.p.d.o.p. art. 9 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Odwołanie do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podmiotu wnoszącego aport.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 16g ust. 9 i 10a updop w przypadku aportu zorganizowanej części przedsiębiorstwa, co oznacza zasadę kontynuacji amortyzacji. Interpretacja przepisów updop powinna opierać się na stanie faktycznym przedstawionym przez wnioskodawcę, a nie na domniemaniach organu.

Odrzucone argumenty

Możliwość ustalenia wartości początkowej środków trwałych wniesionych aportem na podstawie art. 16g ust. 1 pkt 4 updop, czyli według wartości ustalonej przez spółkę.

Godne uwagi sformułowania

Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia sposobu ustalenia wartości początkowej środków trwałych w sytuacji wniesienia do spółki kapitałowej wkładu niepieniężnego (aportu) w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. Sposób ustalania wartości początkowej wynika jednoznacznie z wykładni gramatycznej i systemowej wewnętrznej art. 16g u.p.d.o.p. Fakt, że wniesione aportem środki trwałe nie były wcześniej amortyzowane, że ewidencja środków trwałych tychże nieruchomości służyła wyłącznie dokonywaniu odpisów umorzeniowych nie ma żadnego prawnego znaczenia dla ustalenia wartości początkowej środków trwałych, stanowiących przedsiębiorstwo lub jego zorganizowaną część, wniesionych do spółki kapitałowej.

Skład orzekający

Andrzej Jagiełło

przewodniczący

Jerzy Rypina

sprawozdawca

Kazimierz Maczewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości początkowej środków trwałych wniesionych aportem w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa, stosowanie zasady kontynuacji amortyzacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniesienia aportem zorganizowanej części przedsiębiorstwa, gdzie podmiotem wnoszącym jest Skarb Państwa (poprzez W.).

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z aportem przedsiębiorstwa, co jest częstą transakcją w obrocie gospodarczym. Wyjaśnia kluczowe zasady ustalania wartości początkowej środków trwałych.

Aport przedsiębiorstwa: Jak prawidłowo ustalić wartość początkową środków trwałych?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 3586/15 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2018-01-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-12-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jagiełło /przewodniczący/
Jerzy Rypina /sprawozdawca/
Kazimierz Maczewski
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób prawnych
Sygn. powiązane
II FSK 3586/16 - Wyrok NSA z 2018-11-22
III SA/Wa 3505/14 - Wyrok WSA w Warszawie z 2015-06-26
III SA/Wa 1808/15 - Wyrok WSA w Warszawie z 2016-07-29
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2011 nr 74 poz 397
art.16 g ust.10a, art.16g ust. 9
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Andrzej Jagiełło, Sędzia NSA Jerzy Rypina (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Kazimierz Maczewski, Protokolant Bernadetta Pręgowska, po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 czerwca 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 3505/14 w sprawie ze skargi D.sp. z o.o. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 30 lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości, 2) oddala skargę, 3) zasądza od D. z o.o. z siedzibą w W. na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 340 (słownie: trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 26 czerwca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (sygn. akt III SA/Wa 3505/14) w sprawie ze skargi D. sp. z o.o. z siedzibą w W. uchylił interpretację Ministra Finansów z dnia 30 lipca 2014 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych.
Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu orzeczenia przedstawił następujący stan sprawy: we wniosku o udzielenie interpretacji spółka wyjaśniła, że w roku 2010 w resorcie obrony narodowej funkcjonowały jako jednostki sektora finansów publicznych: W. - zakłady budżetowe w rozumieniu art. 24 i art. 25 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 zm.), dalej: u.o.f.p., utworzone decyzjami Ministra Obrony Narodowej z 1997 r., - W. - gospodarstwa pomocnicze w rozumieniu art. 26 i art. 27 u.o.f.p. Zakłady budżetowe i gospodarstwa pomocnicze władały stanowiącymi własność Skarbu Państwa nieruchomościami (gruntami i zlokalizowanymi na tych gruntach budynkami i budowlami). Nieruchomości te pozostawały w trwałym zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej w rozumieniu art. 45 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 1021, poz. 651 ze zm.). W tym samym czasie w resorcie obrony narodowej działała także W.M. Mieszkaniowa utworzona na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. W. (dalej "Agencja" lub "W.") posiada status państwowej osoby prawnej podległej Ministrowi Obrony Narodowej.
Decyzją Nr 398/MON z dnia 27 października 2010 r. w sprawie przekazania zadań oraz mienia likwidowanych W. i W. i przejścia tych zakładów pracy do W., Minister Obrony Narodowej postanowił m. in. że: zadania wykonywane dotychczas przez w/w zakłady budżetowe i gospodarstwa pomocnicze zostaną przejęte przez W. na podstawie umowy zawartej z Ministrem Obrony Narodowej i W., przekazaniu we władanie W. podlegać będzie mienie niezbędne do świadczenia usług na podstawie umowy, w tym w szczególności nieruchomości Skarbu Państwa znajdujące się w trwałym zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej, na których położone są W. i W.Z. - zakłady budżetowe oraz W. - gospodarstwa pomocnicze oraz mienie stanowiące dotychczasowe wyposażenie tych zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych.
W dniu 18 listopada 2010 r. została zawarta pomiędzy Ministrem Obrony Narodowej i W. umowa o świadczenie usług na rzecz jednostek podległych i nadzorowanych przez Ministra Obrony Narodowej w zakresie szkoleń, programów osłonowych, wypoczynku krajowego i zagranicznego dla żołnierzy zawodowych, emerytów i rencistów wojskowych, pracowników wojska, emerytów i rencistów byłych pracowników wojska oraz członków ich rodzin.
Prezes W. decyzją nr [...] z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie utworzenia jednostki organizacyjnej W. pod nazwą O., w wykonaniu decyzji nr [...], z dniem 25 listopada 2010 r. powołał jednostkę organizacyjną Agencji pod nazwą "O." (dalej: "O. W.") z siedzibą w W. z ośrodkami terenowymi. O. W. został utworzony w celu realizacji zadań przez W. na podstawie umowy o świadczenie usług z dnia 18 listopada 2010 r. Decyzją Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia 21 grudnia 2010 r., w sprawie likwidacji zakładów budżetowych - W. i W.Z., postanowiono o likwidacji zakładów budżetowych W. i W.Z. wymienionych w załączniku do decyzji, postanawiając, że: likwidacja rozpocznie się z dniem podpisania decyzji i zakończy w dniu 31 grudnia 2010 r., mienie pozostające w użytkowaniu likwidowanych zakładów oraz wszelkie prawa majątkowe i niemajątkowe przysługujące tym zakładom, zgodnie z decyzją nr [...]], podlegają przekazaniu W. w celu realizacji zadań na rzecz MON; należności i zobowiązania oraz środki finansowe znajdujące się na rachunkach bankowych likwidowanych zakładów przejmuje W.; prawa i obowiązki zakładów wynikające z zawartych dotychczas umów podlegają przejęciu przez W..
Zgodnie z pkt 17 Decyzji nr [...] następcą prawnym zlikwidowanych zakładów budżetowych jest W.. Prezes Agencji decyzjami nr [...] oraz nr [...] z dnia 16 czerwca 2011 r. w sprawie zmian organizacyjnych w W. postanowił m. in. iż: z dniem 30 czerwca 2011 r. kończy się działalność i znosi jednostki organizacyjne Agencji pod naz W.i Z.B. ze wszystkimi jej zakładami terenowymi oraz O. W. ze wszystkimi jej ośrodkami terenowymi, mienie użytkowane przez ZRB W. oraz O. W., wykazane w bilansie na dzień zakończenia działalności tych wyodrębnionych organizacyjnie w W. jednostek, które wraz z nieruchomościami, o których mowa w załącznikach nr 1 do decyzji, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c., zostanie wniesione jako wkłady niepieniężne (aporty) do spółek prawa handlowego powołanych przez W. w dniu 30 czerwca 2011 r., prawa i obowiązki wynikające z umów zawartych przez te jednostki lub którekolwiek ich zakładów/ośrodków terenowych oraz udzielonych przez nie zleceń, w szczególności zapewniających kontynuowanie działalności gospodarczej, dotychczas realizowane, z dniem wniesienia wkładów niepieniężnych (aportów), przechodzą na rzecz nowo powołanych spółek prawa handlowego.
Aktem założycielskim z dnia 30 czerwca 2011 r. W., reprezentująca Skarb Państwa, zawiązała m. in. spółkę pod firmą D. W. sp. z o.o., której jedynym wspólnikiem jest Skarb Państwa. Kapitał zakładowy Spółki wynosi 534.072.000,00 zł i dzieli się na 534.072 udziały o wartości nominalnej 1.000 zł każdy. Skarb Państwa wniósł do Spółki na pokrycie obejmowanych udziałów wkład pieniężny w kwocie 243,79 zł oraz wkład niepieniężny w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu k.c. o wartości 534.071.756,21 zł, stanowiące zorganizowany zespól składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej, w skład którego weszły między innymi składniki majątku szczegółowo wymienione w akcie założycielskim.
Aktem notarialnym z dnia 30 czerwca 2011 r., została zawarta pomiędzy W. reprezentującą Skarb Państwa oraz spółką D. W. sp. z o.o. w organizacji umowa przeniesienia zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Na mocy § 3 tego aktu notarialnego, Skarb Państwa przeniósł na rzecz Spółki pod firmą D.W. sp. z o.o. w organizacji zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 k.c., stanowiącą zorganizowany zespól składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej. Strony ustaliły nadto, że Spółka pod firmą D.W. sp. z o.o. w organizacji przejmuje wszelkie prawa i zobowiązania związane z przedmiotową zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa. D.W. spółka z o.o. została wpisana do rejestru przedsiębiorców KRS z dniem 26.08.2011 r. Jako wspólnik posiadający 534.072 udziały o łącznej wysokości 534.072.000 złotych wpisany jest Skarb Państwa. W rubryce 8 "Kapitał spółki" wpisano kwotę 534.072.000 zł, a w podrubryce 8.1. "Informacja o wniesieniu aportu" wpisano kwotę 534.071.756,21 zł (wartość aportu wniesionego przez wspólnika). D.W. spółka z o.o. prowadzi działalność analogiczną, jak działalność prowadzona do dnia 30 czerwca 2011 r. przez O. W.. W. po zniesieniu Z. W. oraz O. W. powróciła do struktury organizacyjnej i zakresu działalności sprzed okresu, w którym przejęto mienie i pracowników zlikwidowanych zakładów budżetowych oraz gospodarstw pomocniczych. W księgach wieczystych, w których wpisane są nieruchomości wniesione przez Skarb Państwa tytułem aportu do spółki D.W. sp. z o.o. w W., w Działach II jako właściciel wpisana jest spółka: D.W. Sp. z o.o. w W.. Poprzednio w Działach II jako właściciel wpisany był "Skarb Państwa - W.".
W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym skarżąca zapytała: Czy Spółka powinna ustalić wartość początkową środków trwałych otrzymanych od Skarbu Państwa w postaci aportu niepieniężnego, stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa w strukturach wewnętrznych W. - zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 16g ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 851; dalej: u.p.d.o.p.)?
W ocenie Skarżącej w analizowanym stanie faktycznym dla ustalenia przez Spółkę podatkowej wartości początkowej środków trwałych nabytych w ramach aportu wniesionego przez Skarb Państwa powinien mieć zastosowanie art. 16g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. gdyż przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawierają szczególnych uregulowań prawnych, które mogłyby mieć zastosowanie do specyficznej sytuacji prawnej, jaką jest wnoszenie wkładów niepieniężnych przez Skarb Państwa.
Minister Finansów, w interpretacji indywidualnej z dnia 30 lipca 2014 r. uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe. W uzasadnieniu organ podatkowy stwierdził, że z opisanego we wniosku stanu faktycznego wynika bezspornie, że Spółka otrzymała środki trwałe w postaci wkładu niepieniężnego stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa. W związku z tym uznał, iż sposób ustalenia ich wartości początkowej określa art.16 g ust.10a w związku z art.16g ust. 9 u.p.d.o.p. Wyjaśnił, iż sposób ten zakłada zasadę kontynuacji amortyzacji przez podmiot obejmujący aport. Oznacza to, że podmiot otrzymujący składniki majątkowe w formie aportu nie ustala na nowo wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, tylko ma obowiązek przyjąć je w wysokości wartości początkowej ustalonej przez podmiot ten wkład wnoszący.
Organ stwierdził, że nieprawidłowe jest stanowisko Spółki co do zastosowania w opisanym we wniosku stanie faktycznym art. 16g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p., bowiem w sytuacji, gdy środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne zostały nabyte w ramach wkładu niepieniężnego stanowiącego zorganizowaną część przedsiębiorstwa, ich wartość początkową ustalić należy zgodnie z art. 16g ust. 10a w zw. z art.16g ust.9 u.p.d.o.p., tj. w wysokości określonej w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podmiotu wnoszącego wkład, którym w przedmiotowej sprawie, jak wynika z wniosku, nie jest W.. Jednocześnie organ podkreślił, iż sposób prowadzenia tej ewidencji u podmiotu wnoszącego wkład nie może być przedmiotem niniejszej interpretacji, gdyż wnioskodawcą i zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 O.p. jest podmiot otrzymujący wkład niepieniężny.
W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej interpretacji zarzuciła naruszenie: art. 16g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p, art. 16g ust. 9 w zw. z art. 16g ust. 10a u.p.d.o.p., art. 9 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 u.p.d.o.p.
W odpowiedzi na skargę Minister Finansów, podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko, wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za uzasadnioną. Sąd zauważył, że organ w zaskarżonej interpretacji podatkowej naruszył prawo materialne dokonując błędnej wykładni przepisu art. 16g ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.p. i naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Wskazał, że z faktu użycia w części wstępnej przepisu art. 16g ust. 1 u.p.d.o.p. zwrotu "z uwzględnieniem ust. 2-14", przepis ustępu 1 zawiera normę, która musi być odczytywana w związku z unormowaniami zawartymi w ustępach 2-14 tegoż artykułu. W zakreślonym stanie faktycznym ustalenie wartości środków trwałych wniesionych do spółki w formie aportu przez Skarb Państwa może zatem odbyć się w trybie art. 16g ust. 1 pkt 4 u.o.p.d.o.p., tj. w oparciu o ustaloną przez Spółkę na dzień wniesienia wkładu wartość środków trwałych nieujętych dotychczas w ewidencji środków trwałych podmiotu wnoszącego aport, nie wyższą jednak, niż wartość rynkowa tych gruntów, zaś w przypadku pozostałych składników majątkowych wchodzących w skład przedsiębiorstwa wniesionego w formie wkładu niepieniężnego przez Skarb Państwa do Spółki, może mieć zastosowanie reguła wywiedziona z art. 16g ust. 9 w związku z art. 16g ust. 10a u.o.p.d.o.p.
Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że skoro wnioskodawca wskazał w opisie stanu faktycznego, że prowadzona przez W. ewidencja środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, składających się na wniesioną aportem zorganizowaną część przedsiębiorstwa, była ewidencją prowadzoną zgodnie z ustawą o rachunkowości oraz rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej w sprawie funduszy i gospodarki finansowej W., jednak – w opinii wnioskodawcy – wchodzące w jej skład składniki majątkowe nie spełniały definicji środków trwałych w rozumieniu u.p.d.o.p., w związku z czym umorzenia tych składników majątkowych nie mogły stanowić odpisów amortyzacyjnych zaliczanych na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do kosztów uzyskania przychodów, a przy tym wnioskodawca nie wskazał na fakt wchodzenia tych środków trwałych w skład ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych prowadzonej przez jakikolwiek inny podmiot, to organ nie może dokonywać odmiennych założeń dotyczących tej kwestii.
Dlatego też Wojewódzki Sąd uznał, że w sytuacji, w której podatnik nie może określić wartości początkowej w oparciu o zasadę kontynuacji amortyzacji, ujętą w art. 16g ust. 10a w zw. z art. 16g ust. 9 u.p.d.o.p., ze względu na okoliczność nieujęcia składników majątku we właściwej ewidencji, a także brak możliwości zastosowania metody ustalania wartości na podstawie art. 15 ust. 1s pkt 2 omawianej ustawy ze względu na nieumieszczenie składnika w księgach podatkowych, a co za tym idzie niemożliwość określenia wartości przyjętej dla celów podatkowych, organ winien rozważyć na gruncie przedstawionego stanu faktycznego możliwość zastosowania metody ustalania wartości początkowej na zasadzie wynikającej z art. 16g ust. 1 pkt 4.
Minister Finansów wniósł skargę kasacyjną na opisany wyżej wyrok, w której zaskarżył go w całości. Wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 16g ust. 1 pkt 4 i art. 16g ust. 1 i art. 16g ust. 9 i 10a u.p.d.o.p. - polegającą na przyjęciu, że w stanie faktycznym opisanym we wniosku o wydanie interpretacji, Spółka w związku z wniesieniem do niej aportem przez W., działającą w imieniu Skarbu Państwa, zorganizowanej części przedsiębiorstwa, winna dokonać ustalenia wartości początkowej nabytych środków trwałych w oparciu o ustaloną przez Spółkę na dzień wniesienia wkładu wartość środków trwałych, nie wyższą niż wartość rynkowa i w konsekwencji niezastosowanie przepisów art. 16g ust. 9 i 10a u.p.d.o.p. zgodnie, z którymi Spółka była zobowiązana do ustalenia wartości początkowej środków trwałych oraz metod amortyzacji według zasad stosowanych przez podmiot wnoszący aport, tj. zgodnie z zasadą kontynuacji amortyzacji podatkowej.
Na podstawie art. 188 i art. 185 § 1 oraz art. 203 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie sprawy co do istoty ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania wraz z kosztami następstwa procesowego według norm przepisowych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona wniosła o jej oddalenie i zasadzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest uzasadniona.
Granica, w której organ upoważniony jest do wydania interpretacji wyznaczona jest przez przepisy art. 14b § 1 i 3 i art. 14c § 1 i 2 O.p. W myśl powołanych przepisów interpretacje podatkowe wydawane są na pisemny wniosek zainteresowanego, w jego indywidualnej sprawie. Składając przedmiotowy wniosek zainteresowany obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stany faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz własnego stanowiska dotyczącego oceny prawnej przedstawionego zdarzenia. Natomiast organ interpretacyjny, w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy, obowiązany jest wskazać prawidłową ocenę wraz z prawnym uzasadnieniem. Podkreślić należy, że interpretacja przepisów prawa podatkowego opiera się wyłącznie na stanie faktycznym, który winien być szczegółowo przedstawiony przez wnioskodawcę. Nie podlega on żadnym uzupełnieniom lub ustaleniom faktycznym dokonanym przez organ, ani też nie może podlegać żadnym domniemaniom organu. Należy zaznaczyć, że interpretacja indywidualna, wydana na podstawie obiektywnie nieprawdziwego stanu faktycznego może być abstrakcyjnie zgodna z prawem, ale nie przyniesie jakiejkolwiek korzyści czy też ochrony dla wnioskodawcy, który nierzetelnie przedstawił stan faktyczny.
Skarżąca spółka przedstawiając stan faktyczny wskazała, że powierzone jej mienie stanowiło własność Skarbu Państwa w postaci zorganizowanej części przedsiębiorstwa, którym spółka administrowała. Wskazała również, że powyższe mienie było ujęte w ewidencji rachunkowej środków trwałych wyłącznie w celu dokonywania odpisów umorzeniowych, a nie amortyzacyjnych.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia sposobu ustalenia wartości początkowej środków trwałych w sytuacji wniesienia do spółki kapitałowej wkładu niepieniężnego (aportu) w postaci przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części.
Zasady określenia wartości początkowej środka trwałego lub wartości niepieniężnych definiuje art. 16g u.p.d.o.p. Ustalając powyższe zasady normodawca preferencyjnie potraktował transakcje, których przedmiotem jest przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część. Forma ich przeprowadzenia decyduje o skutkach podatkowych i wpływa na ujęcie w księgach rachunkowych.
Zgodnie z art. 16g ust. 9 u.p.d.o.p., w razie przekształcenia formy prawnej, a także połączenia albo podziału podmiotów, dokonywanego na podstawie odrębnych przepisów, wartość początkowa środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych ustala się w wysokości wartości początkowej określonej w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podmiotu przekształcanego, połączonego lub podzielonego. Oznacza to, że w nowym podmiocie, powstałym w wyniku przekształcenia, wartość początkowa jest niezmienna. Powyższa zasada ma zastosowanie w sytuacji, gdy podmiot, do którego przeniesiono w wyniku przekształcenia część majątku dzielonego, wstępuje we wszelkie prawa i obowiązki podmiotu przekształcanego, połączonego lub podzielonego (tzw. sukcesja podatkowa uregulowana w art. 93-93e O.p.).
Powyższa zasada ma odpowiednie zastosowanie w razie nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w drodze wkładu niepieniężnego (aportu), a wynika wprost z treści art. 16g ust. 10a u.p.d.o.p.
Oznacza to, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie złożenia przez podatnika wniosku o dokonanie interpretacji prawa podatkowego, tj. w 2014 r., w razie nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części w drodze wkładu niepieniężnego - wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, ustala się w wysokości wartości początkowej określonej w ewidencji środków trwałych oraz wartości niepieniężnych i praw, o której mowa w art. 9 ust. 1 u.p.d.o.p. Fakt, że wniesione aportem środki trwałe nie były wcześniej amortyzowane, że ewidencja środków trwałych tychże nieruchomości służyła wyłącznie dokonywaniu odpisów umorzeniowych nie ma żadnego prawnego znaczenia dla ustalenia wartości początkowej środków trwałych, stanowiących przedsiębiorstwo lub jego zorganizowaną część, wniesionych do spółki kapitałowej.
Sposób ustalania wartości początkowej wynika jednoznacznie z wykładni gramatycznej i systemowej wewnętrznej art. 16g u.p.d.o.p. W powyższym przepisie normodawca odrębnie uregulował kwestię ustalenia wartości początkowej przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części wnoszonych do spółki kapitałowej w drodze aportu. Nie jest to wyjątek od zasady lecz odrębne uregulowanie tej czynności prawnej.
Mając na względzie wyżej zaprezentowaną argumentację Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 p.p.s.a., uwzględnił skargę kasacyjną, uchylając zaskarżony wyrok w całości oraz oddalił skargę.
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI