II FSK 351/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła możliwości stosowania przez spółkę B sp. z o.o. preferencyjnej 5% stawki podatku dochodowego od osób prawnych (IP Box) do dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej (KPWI) za okres do końca 2022 roku. Spółka opracowywała zaawansowane narzędzia IT, które powstały w ramach działalności badawczo-rozwojowej. Wnioskodawca wskazał, że do końca 2022 roku, z powodu ograniczeń w systemie rachunkowo-księgowym, nie był w stanie prowadzić odrębnej ewidencji pozwalającej na ustalenie przychodów, kosztów i dochodu przypadającego na każde KPWI, co uniemożliwiało spełnienie wymogów z art. 24e ust. 1 pkt 2-3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (u.p.d.o.p.). Spółka argumentowała, że w tej sytuacji mogła skorzystać z preferencji na podstawie art. 24e ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.p. Organ interpretacyjny oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznali, że brak możliwości prowadzenia ewidencji z powodu nieprzeprowadzonej modernizacji systemu księgowego nie jest obiektywną przeszkodą i nie pozwala na zastosowanie art. 24e ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.p. Preferencje IP Box mogły być stosowane dopiero od momentu dostosowania ewidencji, czyli od 1 stycznia 2023 roku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki, podzielając stanowisko sądów niższych instancji. Sąd podkreślił, że niemożność prowadzenia ewidencji musi mieć charakter obiektywny i niezależny od podatnika, a brak modernizacji systemu księgowego nie spełnia tych kryteriów. W związku z tym, spółka nie mogła skorzystać z preferencyjnej stawki za okres do końca 2022 roku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie wymogów dotyczących prowadzenia ewidencji rachunkowej dla stosowania preferencyjnej stawki IP Box, zwłaszcza w kontekście ograniczeń systemowych i obiektywności przeszkód.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki technologicznej i jej systemu księgowego. Interpretacja przepisów dotyczących IP Box może ewoluować.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spółka może korzystać z preferencyjnej stawki 5% dla dochodów z kwalifikowanych praw własności intelektualnej (IP Box) za okres, w którym nie prowadziła odrębnej ewidencji rachunkowej zgodnie z wymogami art. 24e ust. 1 pkt 2-3 u.p.d.o.p., z powodu ograniczeń systemowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, spółka nie może korzystać z preferencyjnej stawki za okres, w którym nie prowadziła wymaganej ewidencji, chyba że obiektywne i niezależne od niej przeszkody uniemożliwiły spełnienie tych wymogów. Brak modernizacji systemu księgowego nie jest taką przeszkodą.
Uzasadnienie
NSA uznał, że niemożność prowadzenia ewidencji wymaganej dla IP Box musi mieć charakter obiektywny i niezależny od podatnika. Brak modernizacji systemu księgowego, który uniemożliwił spółce prowadzenie szczegółowej ewidencji do końca 2022 roku, nie jest taką obiektywną przeszkodą. Dlatego spółka nie mogła skorzystać z preferencji IP Box za ten okres.
Czy ograniczenia w systemie rachunkowo-księgowym, spowodowane brakiem modernizacji, mogą być traktowane jako obiektywnie uniemożliwiające wyodrębnienie przychodów, kosztów i dochodów dla celów IP Box?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie ograniczenia nie mogą być traktowane jako obiektywnie uniemożliwiające spełnienie wymogów ewidencji dla IP Box, jeśli wynikają z zaniechań podatnika.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zaniechanie modernizacji systemu księgowego przez spółkę przed 2023 rokiem było przyczyną niewypełnienia warunków ewidencji dla IP Box, a nie obiektywnie trudne do przezwyciężenia względy. Dlatego nie można było zastosować art. 24e ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.p.
Przepisy (21)
Główne
u.p.d.o.p. art. 24e § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 24e § ust. 1 pkt 2-5
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 24e § ust. 1 pkt 2-3
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 24e § ust. 1 pkt 5
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 24d § ust. 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 4a § pkt 26 - 28
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 14c § § 1 i 2
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14b § § 1 i 3
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 120
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14h
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. b
Argumenty
Skuteczne argumenty
NSA podzielił stanowisko organu i WSA, że brak modernizacji systemu księgowego nie jest obiektywną przeszkodą uniemożliwiającą prowadzenie wymaganej ewidencji dla celów IP Box.
Odrzucone argumenty
Spółka argumentowała, że ograniczenia systemowe uniemożliwiające prowadzenie szczegółowej ewidencji do końca 2022 r. pozwalają na zastosowanie art. 24e ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.p. • Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania przez WSA, w tym art. 133 § 1, art. 141 § 4 i art. 151 p.p.s.a., poprzez przyjęcie stanu faktycznego niewynikającego z wniosku i pominięcie istotnych okoliczności. • Spółka zarzucała naruszenie przepisów materialnego prawa, tj. art. 24e ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.p., przez jego niezastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
Niemożność prowadzenia ewidencji w sposób określony w art. 24e ust. 1 pkt 2-4 u.p.d.o.p. musi mieć charakter obiektywny, niezależny od podatnika, trudny do przezwyciężenia przy dochowaniu należytej staranności. • Zaniechanie przeprowadzenia modernizacji stosowanego systemu przed 2023 rokiem, a nie obiektywnie trudne do przezwyciężenia i niezależne od podatnika względy przy dochowaniu należytej staranności, były przyczyną niewypełnienia warunków określonych w art. 24e ust. 1 pkt 2-4 u.p.d.o.p.
Skład orzekający
Jan Grzęda
sędzia
Krzysztof Kandut
sprawozdawca
Małgorzata Wolf-Kalamala
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów dotyczących prowadzenia ewidencji rachunkowej dla stosowania preferencyjnej stawki IP Box, zwłaszcza w kontekście ograniczeń systemowych i obiektywności przeszkód."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji spółki technologicznej i jej systemu księgowego. Interpretacja przepisów dotyczących IP Box może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy popularnej ulgi podatkowej IP Box i kluczowego wymogu prowadzenia ewidencji, co jest istotne dla wielu firm technologicznych. Pokazuje, jak sądy interpretują 'obiektywne' przeszkody w spełnianiu wymogów formalnych.
“IP Box: Czy przestarzały system księgowy usprawiedliwi brak ewidencji i utratę ulgi podatkowej?”
Sektor
IT/technologie
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.