II FSK 3230/13Zwolnienie podatkowe świadczenie mieszkaniowe żołnierza 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozstrzygnęła kwestię opodatkowania świadczenia mieszkaniowego wypłaconego żołnierzowi przez Wojskową Agencję Mieszkaniową. Skarżący, żołnierz, domagał się zwolnienia tego świadczenia z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 47c ustawy o PIT, który przewidywał zwolnienie dla świadczeń wypłacanych ze środków budżetu państwa. Organy podatkowe, w tym Dyrektor Izby Skarbowej, odmówiły zastosowania tego przepisu. Argumentowały, że celem wprowadzenia art. 21 ust. 1 pkt 47c było ujednolicenie zasad opodatkowania pomocy publicznej dla przedsiębiorców, a świadczenie mieszkaniowe dla żołnierzy jest uregulowane w innych przepisach (art. 21 ust. 1 pkt 49 i art. 52c u.p.d.o.f.), które nie przewidują zwolnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał jednak skargę za zasadną, podkreślając prymat wykładni językowej w prawie podatkowym. Sąd stwierdził, że literalne brzmienie art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f. nie budzi wątpliwości i obejmuje świadczenie mieszkaniowe wypłacane żołnierzowi. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną organu, oddalił ją. Sąd zgodził się z WSA, że organy podatkowe nie miały podstaw do odstąpienia od wykładni językowej przepisu. NSA odrzucił argumentację organu o zamkniętym katalogu zwolnień dla żołnierzy oraz o tym, że art. 21 ust. 1 pkt 47c dotyczy wyłącznie przedsiębiorców. Sąd podkreślił, że uzasadnienie projektu ustawy nie jest źródłem prawa i nie może zmieniać jasnego brzmienia przepisu. Stwierdzono, że relacja między art. 21 ust. 1 pkt 47c a art. 21 ust. 1 pkt 49 u.p.d.o.f. to relacja lex generalis i lex specialis, gdzie pierwszeństwo ma przepis bardziej szczegółowy, ale nie wyklucza to zastosowania przepisu ogólnego, jeśli jego hipoteza jest spełniona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie prymatu wykładni językowej nad innymi metodami interpretacji w prawie podatkowym, zwłaszcza gdy przepis jest jasny. Ugruntowanie zasady, że uzasadnienie projektu ustawy nie jest źródłem prawa i nie może ograniczać zakresu przepisu.
Dotyczy konkretnego przepisu (art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f.) i specyficznej sytuacji świadczenia mieszkaniowego dla żołnierzy. Interpretacja relacji między przepisami ogólnymi a szczególnymi.
Zagadnienia prawne (3)
Czy świadczenie mieszkaniowe wypłacone żołnierzowi przez Wojskową Agencję Mieszkaniową korzysta ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 47c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, świadczenie to korzysta ze zwolnienia podatkowego na podstawie literalnej wykładni art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że literalne brzmienie art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f. jest jednoznaczne i nie pozwala na odstąpienie od niego na rzecz wykładni celowościowej, systemowej czy historycznej, ani na podstawie uzasadnienia projektu ustawy. Zwolnienie to obejmuje wszystkich podatników, a nie tylko przedsiębiorców, mimo że organy podatkowe próbowały ograniczyć jego zakres.
Czy uzasadnienie projektu zmiany ustawy o PIT może stanowić podstawę do ograniczenia zakresu zastosowania przepisu, który został jasno sformułowany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie projektu zmiany ustawy nie jest źródłem prawa i nie może zmieniać literalnego brzmienia przepisu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że nawet jeśli uzasadnienie projektu nowelizacji sugerowało, że nowe zwolnienie jest korzystne dla przedsiębiorców, nie można na tej podstawie ograniczać zakresu przepisu, który wprost tego nie stanowi i jest jasno sformułowany.
Czy istnieje zbieg norm prawnych, gdy świadczenie może podlegać zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 47c i art. 21 ust. 1 pkt 49 u.p.d.o.f.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Jest to pozorna zbieżność norm, gdzie przepis szczególny (art. 21 ust. 1 pkt 49) ma pierwszeństwo przed przepisem ogólnym (art. 21 ust. 1 pkt 47c), ale nie wyklucza to zastosowania przepisu ogólnego, jeśli jego hipoteza jest spełniona.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że mimo że art. 21 ust. 1 pkt 49 u.p.d.o.f. dotyczy świadczeń dla żołnierzy, nie tworzy on zamkniętego katalogu zwolnień i nie wyklucza zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 47c, jeśli jego warunki są spełnione. Relacja między przepisami to lex specialis derogat legi generali.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (8)
Główne
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 47c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Świadczenie mieszkaniowe wypłacane żołnierzowi przez Wojskową Agencję Mieszkaniową korzysta ze zwolnienia podatkowego na mocy literalnego brzmienia przepisu.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 49
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy świadczeń wypłacanych żołnierzom, ale nie wyklucza zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 47c w relacji lex specialis derogat legi generali.
u.p.d.o.f. art. 52c § ust. 1 i 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy świadczeń wypłacanych żołnierzom.
Ustawa o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej
Reguluje świadczenia mieszkaniowe dla żołnierzy, weszła w życie, gdy art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f. obowiązywał w obecnym brzmieniu.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a w zw. § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 i 2
u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Nie zastosowano przez organ.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Literalna wykładnia art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f. prowadzi do wniosku, że świadczenie mieszkaniowe wypłacane żołnierzowi przez Wojskową Agencję Mieszkaniową korzysta ze zwolnienia podatkowego. • Wykładnia językowa jest prymarna w prawie podatkowym i nie można od niej odstąpić, gdy wynik jest jednoznaczny. • Uzasadnienie projektu ustawy nie jest źródłem prawa i nie może ograniczać zakresu przepisu. • Zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f. nie jest ograniczone wyłącznie do przedsiębiorców. • Relacja między art. 21 ust. 1 pkt 47c a art. 21 ust. 1 pkt 49 u.p.d.o.f. to lex generalis i lex specialis, co nie wyklucza zastosowania przepisu ogólnego.
Odrzucone argumenty
Art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f. dotyczy pomocy publicznej dla przedsiębiorców, a nie świadczeń dla żołnierzy. • Istnieje zamknięty katalog zwolnień dla żołnierzy, a świadczenie mieszkaniowe nie jest w nim wymienione. • Wykładnia systemowa i celowościowa przemawiają za brakiem zwolnienia. • Zastosowanie art. 21 ust. 1 pkt 47c prowadziłoby do zbiegu norm z art. 21 ust. 1 pkt 49 u.p.d.o.f.
Godne uwagi sformułowania
W prawie podatkowym odstąpienie od wykładni językowej danego przepisu możliwe jest wówczas, gdy jej wynik nie daje jednoznacznego rezultatu. Nie jest natomiast dopuszczalne stosowanie wykładni celowościowej, systemowej lub historycznej, jeżeli ich rezultaty pozostają w sprzeczności z rezultatem wykładni językowej. • Założenia ustawodawcy wyrażone w uzasadnieniu projektu nie mogą bowiem zmienić literalnego brzmienia przepisu. • Jest to zbieżność pozorna – przepisy te pozostają bowiem w relacji lex specialis i lex generalia, i zgodnie z regułą kolizyjną lex specialis derogat legi generali pierwszeństwo zastosowania przypada normie bardziej szczegółowej, czyli art. 21 ust. 1 pkt 49 u.p.d.o.f. • Rzecz w tym, że uzasadnienie nowelizacji nie jest źródłem prawa i może mieć jedynie znaczenie pomocnicze przy interpretacji przepisów.
Skład orzekający
Jan Rudowski
przewodniczący
Stefan Babiarz
sędzia
Zbigniew Kmieciak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie prymatu wykładni językowej nad innymi metodami interpretacji w prawie podatkowym, zwłaszcza gdy przepis jest jasny. Ugruntowanie zasady, że uzasadnienie projektu ustawy nie jest źródłem prawa i nie może ograniczać zakresu przepisu."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu (art. 21 ust. 1 pkt 47c u.p.d.o.f.) i specyficznej sytuacji świadczenia mieszkaniowego dla żołnierzy. Interpretacja relacji między przepisami ogólnymi a szczególnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia interpretacji przepisów podatkowych i pokazuje, jak ważna jest precyzja języka prawnego oraz jak sądy podchodzą do wykładni przepisów, zwłaszcza w kontekście świadczeń dla określonych grup zawodowych.
“Czy świadczenie mieszkaniowe dla żołnierza jest zwolnione z PIT? NSA stawia na literalną wykładnię prawa.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.