Orzeczenie · 2020-06-09

II FSK 3154/19Oddalenie skargi kasacyjnej koszty egzekucyjne 7

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2020-06-09
NSAPodatkoweWysokansa
koszty egzekucyjneustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiTrybunał Konstytucyjnysąd administracyjnyskarga kasacyjnaprawo finansoweinterpretacja przepisów

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił postanowienie w przedmiocie kosztów egzekucyjnych. Skarga kasacyjna podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 oraz art. 153 p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 140 k.p.a., a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 153 p.p.s.a. oraz w związku z art. 64 § 1 pkt 4 i § 3 u.p.e.a.) oraz prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. oraz wyrokiem TK SK 31/14, a także art. 64 § 1 pkt 4 i § 3 i 6 u.p.e.a. w związku z wyrokiem TK SK 31/14). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego SK 31/14 zakwestionował jedynie brak określenia maksymalnych kwot opłat egzekucyjnych, nie podważając ich stosunkowego charakteru. Sąd uznał, że dopuszczalne jest stosowanie analogii do art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a. w celu określenia tych maksymalnych kwot. Sąd nie podzielił argumentacji, że koszty egzekucyjne powinny być miarkowane w zależności od pracochłonności, skuteczności czy ekwiwalentności czynności egzekucyjnych, wskazując, że wyrok TK nie daje podstaw do takiej interpretacji. Sąd uznał również, że uzasadnienie wyroku WSA, choć lakoniczne, spełnia wymogi formalne i pozwala na kontrolę instancyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 31/14 w zakresie opłat egzekucyjnych, dopuszczalność stosowania analogii w prawie administracyjnym, zasady ustalania kosztów egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o kosztach egzekucyjnych w administracji i wyroku TK, może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych obszarach prawa.

Zagadnienia prawne (4)

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego SK 31/14, stwierdzający niezgodność art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. z Konstytucją RP w zakresie braku maksymalnej wysokości opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych, powoduje utratę mocy obowiązującej tych przepisów lub nakazuje rezygnację z pobierania tych opłat?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok TK miał charakter zakresowy i negatoryjny, wskazując na lukę prawną. Nie powoduje utraty mocy obowiązującej przepisów, które wykazują zgodność z Konstytucją, a jedynie stwierdza konieczność ich uzupełnienia.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że wyrok TK SK 31/14 stwierdził niezgodność przepisów z Konstytucją z powodu braku określenia maksymalnych kwot opłat, a nie z powodu ich stosunkowego charakteru. Wyrok ten nie eliminuje z porządku prawnego norm zgodnych z Konstytucją, a jedynie wskazuje na potrzebę uzupełnienia luki prawnej.

Czy dopuszczalne jest stosowanie analogii do art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a. w celu określenia maksymalnych kwot opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych, o których mowa w art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalne jest stosowanie analogii do art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a. w celu określenia maksymalnych kwot opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych, z uwzględnieniem proporcjonalności stawek procentowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skoro TK zakwestionował jedynie brak maksymalnych stawek, a nie stosunkowy charakter opłat, to nadal prawidłowe jest ich obliczanie w oparciu o kryterium stosunkowe. W celu uniknięcia dowolności w określeniu limitu, sąd odwołał się do kryterium obiektywnego z art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a. (opłata za zajęcie nieruchomości) i zastosował je przez analogię, korygując wysokość opłat maksymalnych.

Czy koszty egzekucyjne powinny być miarkowane w zależności od stopnia skomplikowania, nakładu pracy, czasochłonności lub efektywności czynności egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie miarkowanie nie ma uzasadnienia prawnego w świetle wyroku TK i zasad interpretacji przepisów.

Uzasadnienie

Sąd nie podzielił poglądu, że opłaty egzekucyjne powinny być uzależnione od indywidualnej sytuacji zobowiązanego, nakładu pracy organu czy stopnia skuteczności działań. Podkreślono, że wyrok TK nie daje podstaw do takiego rozumienia, a opłaty te ze swej istoty nie wiążą się z ekwiwalentnością świadczenia podmiotu publicznoprawnego.

Czy uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe z powodu lakoniczności lub błędnej argumentacji merytorycznej?

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA, mimo lakoniczności, zawierało wszystkie elementy wymagane przez art. 141 § 4 p.p.s.a. i poddawało się kontroli instancyjnej. Kwestionowanie poglądu merytorycznego nie stanowi naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skuteczny tylko w przypadku braku elementów uzasadnienia lub niemożności kontroli instancyjnej. W tej sprawie uzasadnienie było wystarczające, a kwestionowanie jego treści merytorycznej nie jest podstawą do uznania naruszenia tego przepisu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Skarga kasacyjna Dyrektora Izby Administracji Skarbowej została oddalona.

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 153

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64 § § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 64 § § 6

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 174

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 140

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 144

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Interpretacja wyroku TK SK 31/14 jako wyroku zakresowego, nie powodującego utraty mocy obowiązującej przepisów, a jedynie wskazującego na potrzebę uzupełnienia luki prawnej. • Dopuszczalność stosowania analogii do art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a. w celu określenia maksymalnych kwot opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych. • Brak podstaw prawnych do miarkowania opłat egzekucyjnych w zależności od pracochłonności, skuteczności czy ekwiwalentności czynności egzekucyjnych. • Uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi formalne i pozwala na kontrolę instancyjną.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 oraz art. 153 p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 140 k.p.a., a także art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 153 p.p.s.a. oraz w związku z art. 64 § 1 pkt 4 i § 3 u.p.e.a.). • Zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. oraz wyrokiem TK SK 31/14, a także art. 64 § 1 pkt 4 i § 3 i 6 u.p.e.a. w związku z wyrokiem TK SK 31/14). • Argumentacja kwestionująca merytoryczną prawidłowość poglądu WSA dotyczącego kosztów egzekucyjnych.

Godne uwagi sformułowania

wyrok tzw. zakresowy, nie powoduje bowiem uchylenia pewnego fragmentu normy, co jest typowe dla wyroku o charakterze zakresowym negatoryjnym, ale stwierdza będący skutkiem pominięcia prawodawczego brak normy (części normy), której istnienie jest niezbędne dla doprowadzenia do stanu zgodności z Konstytucją. • nie eliminuje więc z porządku prawnego normy (tej części normy), która wykazuje zgodność z Konstytucją, ale stwierdza konieczność jej uzupełnienia o określoną treść normatywną. • nieuprawnione jest wywodzenie tego skutku możliwymi do zakwestionowania zabiegami interpretacyjnymi. • nie ma uzasadnienia prawnego. • nie stanowi o naruszeniu przez WSA art. 141 § 4 p.p.s.a.

Skład orzekający

Sławomir Presnarowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Tomasz Kolanowski

sędzia

Piotr Przybysz

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 31/14 w zakresie opłat egzekucyjnych, dopuszczalność stosowania analogii w prawie administracyjnym, zasady ustalania kosztów egzekucyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów o kosztach egzekucyjnych w administracji i wyroku TK, może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych obszarach prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii kosztów egzekucyjnych i ich zgodności z Konstytucją, co jest istotne dla wielu podmiotów. Interpretacja wyroku TK i stosowanie analogii są interesujące z punktu widzenia prawniczego.

Koszty egzekucyjne a Konstytucja: NSA wyjaśnia skutki wyroku TK i dopuszczalność analogii.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst