II FSK 2931/19

Naczelny Sąd Administracyjny2022-07-12
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyCITfundusz inwestycyjnyzwolnienie podatkoweprawo UETFUEzarządzanie funduszemnadzór finansowydyskryminacja podatkowa

NSA oddalił skargę kasacyjną funduszu inwestycyjnego z Luksemburga, uznając, że nie spełnia on warunku zarządzania przez podmiot posiadający odpowiednie zezwolenie, co jest kluczowe dla zwolnienia z CIT.

Skarga kasacyjna dotyczyła odmowy zwolnienia z CIT dla funduszu inwestycyjnego z siedzibą w Luksemburgu. Zarzucono naruszenie prawa materialnego i procesowego, w tym dyskryminacyjne traktowanie w porównaniu do polskich funduszy oraz naruszenie art. 153 p.p.s.a. NSA uznał, że fundusz nie spełniał warunku zarządzania przez podmiot z odpowiednim zezwoleniem, co jest wymogiem z art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p. Skargę oddalono.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną F.[...] z siedzibą w Luksemburgu od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę funduszu na decyzję Dyrektora IAS w przedmiocie nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób prawnych. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p. w zw. z art. 18 i 63 TFUE, wskazując na dyskryminacyjne opodatkowanie w porównaniu do krajowych funduszy inwestycyjnych. Podniesiono również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 153 p.p.s.a. przez niezastosowanie się do wskazań poprzedniego wyroku WSA. NSA, analizując przepis art. 6 ust. 1 pkt 10a u.p.d.o.p., stwierdził, że dla skorzystania ze zwolnienia konieczne jest łączne spełnienie wszystkich przesłanek. W ocenie Sądu, fundusz nie spełnił kluczowego warunku dotyczącego zarządzania przez podmiot posiadający zezwolenie właściwych organów nadzoru. Sąd podkreślił, że powierzenie funkcji zarządzania podmiotom zewnętrznym nie zwalnia funduszu z obowiązku spełnienia tego warunku, zwłaszcza gdy zarząd funduszu zachował istotne uprawnienia decyzyjne. NSA uznał, że wykładnia przepisów dokonana przez Sąd I instancji była prawidłowa i zgodna z prawem UE, nie dopatrując się dyskryminacji. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, fundusz nie spełnia tego warunku, ponieważ powierzenie funkcji zarządzania podmiotom zewnętrznym nie oznacza, że fundusz jest zarządzany przez podmiot posiadający zezwolenie właściwych organów nadzoru, jeśli zarząd funduszu zachował kluczowe uprawnienia decyzyjne.

Uzasadnienie

NSA uznał, że pojęcie 'zarządzania' w kontekście art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p. obejmuje nie tylko zarządzanie aktywami, ale także ogólną kontrolę nad działalnością funduszu. W analizowanej sprawie zarząd funduszu zachował istotne uprawnienia, co oznaczało współzarządzanie, a nie wyłączne zarządzanie przez zewnętrzny podmiot posiadający zezwolenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.p.d.o.p. art. 6 § 1 pkt 10a lit. f

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Warunek zarządzania przez podmiot posiadający zezwolenie właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa siedziby jest kluczowy dla zwolnienia z CIT dla instytucji wspólnego inwestowania z UE/EOG. Pojęcie 'zarządzania' jest rozumiane szeroko i obejmuje ogólną kontrolę nad działalnością funduszu, a nie tylko zarządzanie aktywami.

Pomocnicze

TFUE art. 18

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Przywołany w kontekście zakazu dyskryminacji ze względu na przynależność państwową.

TFUE art. 63

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Przywołany w kontekście swobodnego przepływu kapitału i zakazu dyskryminacji.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada związania sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w poprzednim orzeczeniu.

p.p.s.a. art. 183

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 120

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p. w zw. z art. 18 i 63 TFUE poprzez dyskryminacyjne opodatkowanie zagranicznego funduszu inwestycyjnego. Naruszenie art. 153 p.p.s.a. przez niezastosowanie się do wskazań poprzedniego wyroku WSA. Naruszenie art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji Dyrektora IAS. Naruszenie art. 210 § 4 w zw. z art. 124 i art. 121 § 1 oraz 233 § 2 O.p. poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji. Naruszenie art. 120 O.p. poprzez pominięcie prawa wspólnotowego.

Godne uwagi sformułowania

zarządzanie, o jakim mowa w zacytowanym przepisie, musi być rozumiane szeroko. powierzenie podmiotom zewnętrznym zadań z zakresu zarządzania aktywami (portfelem inwestycyjnym) i wykonywania funkcji administracyjnych nie oznacza 'bycia zarządzanym przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę'. na gruncie rozpoznawanej sprawy nie mowy o dyskryminacji ze względu na przynależność państwową, bowiem warunki skorzystania ze zwolnienia podatkowego przewidziane w art. 6 ust. pkt 10a u.p.d.o.p. są takie same zarówno dla podmiotów prawa polskiego, jak i posiadających siedzibę w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej.

Skład orzekający

Alina Rzepecka

sędzia

Beata Cieloch

przewodniczący sprawozdawca

Tomasz Kolanowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja warunku zarządzania przez podmiot posiadający zezwolenie dla celów zwolnienia z CIT dla zagranicznych instytucji wspólnego inwestowania, a także kwestia porównywalności funduszy i braku dyskryminacji w świetle prawa UE."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów u.p.d.o.p. w brzmieniu obowiązującym w 2012 r. Interpretacja pojęcia 'zarządzania' może być przedmiotem dalszych sporów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii zwolnienia z CIT dla zagranicznych funduszy inwestycyjnych i potencjalnej dyskryminacji podatkowej, co jest istotne dla sektora finansowego i inwestorów zagranicznych.

Zagraniczny fundusz inwestycyjny przegrywa walkę o zwolnienie z CIT – kluczowe jest 'kto nim zarządza'.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 2931/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-07-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alina Rzepecka
Beata Cieloch /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Kolanowski
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób prawnych
Sygn. powiązane
II FSK 832/25 - Wyrok NSA z 2026-03-04
III SA/Wa 1571/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-06-13
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2011 nr 74 poz 397
art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f,
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Beata Cieloch (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Kolanowski Sędzia WSA del. Alina Rzepecka Protokolant Mateusz Rumniak po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2022 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej F.[...] z siedzibą w Luksemburgu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2019 r. sygn. akt III SA/Wa 1571/18 w sprawie ze skargi F.[...] z siedzibą w Luksemburgu na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób prawnych 1. oddala skargę kasacyjną 2. zasądza od F.[...] z siedzibą w Luksemburgu na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 8100 (słownie: osiem tysięcy sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 13 czerwca 2019 r., sygn. akt III SA/Wa 1571/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę F.[...] z siedzibą w Luksemburgu (dalej: "Skarżący", "Strona", "Podatnik", "Fundusz", "Spółka") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 18 kwietnia 2018 r. w przedmiocie nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób prawnych.
Treść uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia dostępna jest w serwisie internetowym CBOSA (orzeczenia.nsa.gov.pl).
W skardze kasacyjnej pełnomocnik Spółki zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.; dalej jako: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów prawa materialnego mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) ustawy z dnia 15 lutego 1992 roku o podatku dochodowym od osób prawnych (w brzmieniu obowiązującym w roku 2012; tj. Dz.U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm., dalej: "u.p.d.o.p.") w zw. z art. 18 i art. 63 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dalej: "TFUE") poprzez sprzeczną z celem ww. regulacji wspólnotowych interpretację przepisów krajowych, tj. dokonaną z pominięciem specyfiki systemów prawnych państw ich siedziby, w tym w szczególności różnic w instytucjonalnym ukształtowaniu zasad działalności funduszy inwestycyjnych, która doprowadziła do faktycznego utrzymania dyskryminacyjnego opodatkowania w Polsce Spółki jako funduszu inwestycyjnego z siedzibą w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej w stosunku do krajowych funduszy inwestycyjnych działających na podstawie ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1355, ze zm.; dalej: "ustawa o funduszach inwestycyjnych"), mimo obiektywnej porównywalności sytuacji ww. podmiotów w zakresie uzyskiwania dochodów z dywidend w 2012 r.;
Ponadto, na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuchylenie decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 18 kwietnia 2018 r., mimo że naruszała ona:
a) art. 153 p.p.s.a. poprzez niezastosowanie się do oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku WSA w Warszawie z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 2620/15, polegające na nieuwzględnieniu prawa wspólnotowego przy interpretacji warunków zwolnienia oraz na nieuwzględnieniu specyfiki systemów prawnych państw ich siedziby, w tym w szczególności różnic w instytucjonalnym ukształtowaniu zasad działalności funduszy inwestycyjnych, a przez to wymaganiu de facto od zagranicznych funduszy inwestycyjnych działania na zasadach identycznych jak fundusze polskie, jak również na nieuwzględnieniu oceny, że posiadanie spółki zarządzającej nie jest dominującą oraz niezbędną cechą świadczącą o porównywalności funduszy inwestycyjnych, co doprowadziło do błędnego uznania, iż Spółka nie spełnia jednego z wymogów zwolnienia podmiotowego dla instytucji wspólnego inwestowania, tj. warunku określonego w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p., dotyczącego bycia zarządzaną przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę;
b) art. 210 § 4 w zw. z art. 124 i art. 121 § 1 oraz 233 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej: "O.p.") poprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób nie spełniający ustawowych wymogów, polegające na niepełnym i niespójnym wyjaśnieniu podstawy prawnej decyzji z dnia 18 kwietnia 2018 r., nie odnoszącym się do całości argumentacji Spółki, uzasadniającej swoje stanowisko w oparciu o przepisy prawa wspólnotowego oraz orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") i sądów administracyjnych;
c) art. 120 O.p. poprzez pominięcie w sprawie wiążącego Rzeczpospolitą Polską prawa wspólnotowego i ignorowanie sprzeczności przepisów prawa krajowego z prawem wspólnotowym.
W związku z tak postawionymi zarzutami Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie nie skorzystał z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Analiza akt sprawy wskazuje, że nie zachodzi żadna z przesłanek wskazanych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego mogą zatem dotyczyć jedynie naruszeń przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej.
Przystępując do rozważań na tle podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia należało wspomnieć, że zgodnie art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a.
Na wstępie należy wskazać, że stosownie do treści art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Należy stwierdzić, że przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sądy, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Związanie sądu administracyjnego oceną prawną oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które byłyby sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem (wyrok NSA z 1 września 2010 r., sygn. akt II OSK 518/09, LEX nr 746901). Pojęcie "ocena prawna" w rozumieniu przepisu art. 153 p.p.s.a. oznacza wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena ta może się odnosić zarówno do przepisów prawa materialnego jak i procesowego. Musi ponadto pozostawać w logicznym związku z treścią orzeczenia sądu administracyjnego, w którym została sformułowana (wyrok NSA z 30 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 1929/09, LEX nr 795206). Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych. W przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji zapadłej w wyniku uprzedniego wydania przez sąd wyroku i wyrażeniu w nim wiążącej oceny prawnej, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowowydanej decyzji (wyrok NSA z 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 614/08, LEX nr 528074).
Należy jednak stwierdzić, iż powołany przez Spółkę wyrok z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 2620/15 nie rozstrzyga jednoznacznie sposobu załatwienia niniejszej sprawy przez Organ podatkowy. Kwestia ta wynika wprost z ostatniego zdania przedostatniego akapitu uzasadnienia tegoż wyroku. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd zawarł jedynie wskazówki, co - rozstrzygając ponownie sprawę - Organ miał wziąć pod uwagę. Rozpoznając ponownie sprawę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie te wskazania Sądu wykonał. Tym samym podniesiony przez Fundusz zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. nie mógł odnieść zamierzonego skutku.
W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie niezasadne są również zarzuty dotyczące uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji prawidłowo uznał, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Warszawie wskazał fakty, które uznał za udowodnione oraz dowody, którym dał wiarę. Organ szczegółowo wyjaśnił podstawę prawną decyzji, szeroko odnosząc się do wszystkich kwestii wskazanych z uzasadnieniu wyroku WSA w Warszawie z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 2620/15, do orzecznictwa TSUE oraz sądów administracyjnych oraz do argumentacji Spółki.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że prawidłowo Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia zasad ogólnych postępowania podatkowego przez Organy wyrażonych w przepisach wymienionych w skardze kasacyjnej: art. 121 (zasada zaufania do organów podatkowych) oraz art. 124 O.p. (zasada przekonywania strony w postępowaniu podatkowym)
Dokonana przez Organ podatkowy odmienna ocena stanu faktycznego nie stanowi naruszenia zasady określonej w art. 121 § 1 O.p. To, że treść rozstrzygnięcia nie odpowiada oczekiwaniom Strony, w żaden sposób nie narusza zasady pogłębiania zaufania do organów podatkowych. Strona ma bowiem prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, zaś przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni. Natomiast sam fakt, że wnioski Organu orzekającego wynikające z ustalonego stanu faktycznego są odmienne od oczekiwań Strony, nie stanowi o naruszeniu przepisów postępowania. Należy również zauważyć, iż Organ podatkowy wyjaśnił zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwianiu sprawy, zgodnie z zasadą przekonywania stron.
Nie ma także uzasadnionych podstaw zarzut naruszenia prawa materialnego, gdyż wykładnia kwestionowanego przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p. dokonana przez Sąd pierwszej instancji, wbrew odmiennemu stanowisku Skarżącego, jest prawidłowa.
Przepis ten stanowi, że zwalnia się od podatku instytucje wspólnego inwestowania posiadające siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, które spełniają łącznie następujące warunki:
a) podlegają w państwie, w którym mają siedzibę, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania,
b) wyłącznym przedmiotem ich działalności jest zbiorowe lokowanie środków pieniężnych, zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe,
c) prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, albo prowadzenie przez nie działalności wymaga zawiadomienia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, w przypadku gdy:
– prowadzą swoją działalność w formie instytucji wspólnego inwestowania typu zamkniętego oraz
– zgodnie z dokumentami założycielskimi ich tytuły uczestnictwa nie są oferowane w drodze oferty publicznej ani dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, ani wprowadzone do alternatywnego systemu obrotu oraz mogą być nabywane także przez osoby fizyczne wyłącznie gdy osoby te dokonają jednorazowego nabycia tytułów uczestnictwa o wartości nie mniejszej niż 40.000 euro,
d) ich działalność podlega bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę,
e) posiadają depozytariusza przechowującego aktywa tej instytucji,
f) zarządzane są przez podmioty, które prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmioty te mają siedzibę.
Osią sporu między stronami niniejszego postępowania jest spełnienie ostatniej z tych przesłanek, a konkretnie to, czy w 2012 r. Fundusz był zarządzany przez podmioty, które prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmioty te mają siedzibę.
Faktem jest, że nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (ustawa z dnia 25 listopada 2010 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, Dz. U. Nr 226, poz. 1478), na mocy której wprowadzono do niej art. 6 ust. 1 pkt 10a została dokonana w celu zapewnienia zgodności polskich przepisów podatkowych z normami prawa europejskiego i stanowiła następstwo wszczętego przez Komisję Europejską w trybie art. 226 Traktatu WE postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. We wniosku z dnia 14 maja 2009 r., IP/09/780, Komisja Europejska zwróciła się do Polski o zakończenie dyskryminacyjnego opodatkowania zagranicznych funduszy emerytalnych, funduszy inwestycyjnych i instytucji finansowych. W piśmie tym wskazano, że przepisy krajowe, na mocy których zwolnieniem podatkowym objęto jedynie polskie fundusze inwestycyjne i emerytalne, "stanowią ograniczenie swobodnego przepływu kapitału, zagwarantowanego na mocy art. 56 Traktatu WE oraz swobody przedsiębiorczości, o której mowa w art. 43 Traktatu WE". W uzasadnieniu projektu ustawy nowelizującej wskazano, że obowiązujący stan prawny prowadził "do nierównego traktowania funduszy inwestujących na rynku polskim, a tym samym do naruszenia traktatowej swobody przepływu kapitału, do której respektowania zobowiązały się państwa członkowskie UE i EOG (zasada ustanowiona art. 63 TFUE (dawny art. 56 TWE) i art. 40 Porozumienia EOG) i na którą wskazała Komisja Europejska w naruszeniu nr 2006/4093. W celu usunięcia wskazanego przez Komisję Europejską naruszenia i zrównania w prawach podatkowych polskich i zagranicznych funduszy, nie pozbawiając polskich podatników praw nabytych, stosownego rozszerzenia o fundusze inwestycyjne i emerytalne, podlegające nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w innych krajach UE lub EOG, wymaga katalog zwolnień podmiotowych zawarty w art. 6 u.p.d.o.p. Należy zaznaczyć, że specyfika form organizacyjno-prawnych polskich funduszy różni się w znacznej mierze od form funduszy funkcjonujących w innych państwach członkowskich UE i EOG. Dążąc zatem do zapewnienia równego traktowania należało uwzględnić sytuację, w której podmiot na gruncie państwa siedziby jest uznawany za fundusz inwestycyjny, natomiast zgodnie z przepisami prawa polskiego podmiot ten takim funduszem nie jest. (...) W związku z tym wprowadzając zwolnienie dla zagranicznych funduszy inwestycyjnych i emerytalnych określono warunki materialne i formalne, które pozwalają na objęcie tym rozwiązaniem wyłącznie takich podmiotów, które działają na analogicznych zasadach jak krajowe fundusze inwestycyjne i emerytalne."
Z analizy treści przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10a u.p.d.o.p. wynika wprost, że dla skorzystania ze zwolnienia od podatku przewidzianego w tym przepisie konieczne jest łączne spełnienie wszystkich wymienionych w nim przesłanek. W przypadku, gdy dany podmiot nie spełni chociaż jednej z nich, nie ma prawa do zwolnienia od podatku przewidzianego w tym przepisie.
W rozpoznawanej sprawie, okoliczności faktyczne pozwalają przyjąć, że Podatnik nie spełnia wszystkich przesłanek umożliwiających zwolnienie podmiotowe od podatku dochodowego od osób prawnych, a konkretnie przesłanki określonej w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p. warunkiem skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym jest, aby instytucja wspólnego inwestowania zarządzana była przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmioty te mają siedzibę. W tym miejscu należy zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu pierwszej instancji, że "zarządzanie", o jakim mowa w zacytowanym przepisie, musi być rozumiane szeroko. Pojęcie to oznacza prowadzenie spraw określonego podmiotu, polegające na administrowaniu jego majątkiem i kierowaniu jego bieżącą działalnością. W wypadku zarządzania funduszami inwestycyjnymi pojęcie to ulega modyfikacji, obejmując nie tylko pośrednictwo w zbywaniu i dokupowaniu jednostek uczestnictwa, ale także całokształt czynności związanych z inwestowaniem powierzonych środków i instrumentów finansowych w odpowiednie aktywa, zgodnie z przyjętymi w statucie danego funduszu zasadami polityki inwestycyjnej. Na szerszy zakres zarządzania wskazuje również treść załącznika nr II Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/65/WE z dnia 13 lipca 2009 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do przedsiębiorstw zbiorowego inwestowania w zbywalne papiery wartościowe (UCITS), opublikowanej w Dz.Urz.UE.L z 2009 r. Nr 302, str. 32, gdzie w ramach funkcji zarządzania wyodrębnia się zarządzanie inwestycjami oraz działalność administracyjną polegającą na wykonywaniu czynności takich, jak obsługa prawna i obsługa rachunkowo-księgowa w zakresie zarządzania funduszem, zapytania klientów; wycena i wyznaczanie ceny (w tym zwroty podatkowe), monitorowanie przestrzegania uregulowań, prowadzenie rejestru posiadaczy jednostek uczestnictwa, wypłata zysków, emisja i umarzanie jednostek uczestnictwa, rozliczanie umów (w tym wysyłanie potwierdzeń), prowadzenie ksiąg, wprowadzanie do obrotu.
Pełnomocnik Funduszu wskazał, że Spółka jest zarządzana przez zarząd Spółki, który oddelegował funkcje zarządzania inwestycjami oraz funkcje administracyjne do podmiotów zewnętrznych. Funkcje administracyjne, w tym obsługa prawna i obsługa rachunkowo-księgowa w zakresie zarządzania funduszem, zapytania klientów, wycena i ustalanie cen, monitorowanie przestrzegania przepisów, prowadzenie rejestru posiadaczy jednostek uczestnictwa, podział dochodu, emisja i umarzanie jednostek uczestnictwa, rozliczanie kontraktów, a także prowadzenie rejestrów prowadzone są przez depozytariusza i administratora funduszu C.[...].
Ponadto, z analizy akt niniejszej sprawy wynikają następujące uprawnienia Zarządu funduszu:
1) Zarząd będzie mógł, w dowolnym momencie utworzyć nowe subfundusze,
2) Zarząd przekazuje zarządzanie każdym subfunduszem jednemu zarządcy,
3) Zarząd ma prawo do określenia polityki SICAV i polityki inwestycyjnej związanej z każdym subfunduszem, oraz prowadzenia zarządzania i spraw SICAV,
4) Zarząd powołuje depozytariusza,
5) Zarząd powołuje głównego administratora,
6) Zarząd ma ogólną kontrolę nad inwestycjami Zarządcy,
7) Zarząd ma szczególne uprawnienia związane z likwidacją i połączeniem subfunduszy,
8) Zarząd prowadzi w przypadku każdego Subfunduszu oddzielną masę aktywów, która zostanie zainwestowana wyłącznie na rzecz danego subfunduszu.
Dalsza analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że funkcje zarządzania Funduszu sprawowane są przez Zarząd, Zarządców i administratora funduszu C.[...]. Z tego względu Sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, że Fundusz nie spełnia wymogu wprowadzonego dla instytucji wspólnego inwestowania zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f) u.p.d.o.p. tj. nie jest zarządzany przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę. Fundusz zawarł umowy z zewnętrznymi podmiotami zarządzającymi i z administratorem Funduszu, przekazując im ściśle określone funkcje zarządzania. Okoliczność powierzenia podmiotom zewnętrznym zadań z zakresu zarządzania aktywami (portfelem inwestycyjnym) i wykonywania funkcji administracyjnych nie oznacza "bycia zarządzanym przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę". Ponadto, Zarząd Spółki zachował dla siebie bardzo istotne, wyżej wskazane, funkcje zarządzania. Powyższe prowadzi do stwierdzenia, iż Spółka była współzarządzana przez Zarząd, Zarządców i administratora funduszu C.[...].
Zasadnie zatem Organ podatkowy i Sąd pierwszej instancji przyjęli, że o powierzeniu innemu podmiotowi zarządzania instytucją wspólnego inwestowania można mówić tylko wtedy, gdy podmiot wykonujący taki powierzony zarząd czyni to samodzielnie - nie będąc poddany obowiązkowi wykonywania zadań wskazanych w umowie, wytycznych, polityki inwestycyjnej Zarządu Spółki. Natomiast w realiach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, iż Zarządzający nie sprawowali w spornym okresie wobec Spółki czynności zarządczych o charakterze administracyjnym i nie podejmowali działań wskazujących na zarządzanie Spółką w każdym aspekcie jej funkcjonowania.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji dokonał wykładni art. 6 ust. 1 pkt 10a u.p.d.o.p. z poszanowaniem zasad traktatowych Unii Europejskiej. Uwzględnił bowiem warunki tworzenia i działania tych funduszy, z uwzględnieniem w szczególności przedmiotu działania, ich obowiązków oraz stosowanych wobec nich środków kontroli. Jakkolwiek fundusze zagraniczne nie muszą być identyczne z funduszami polskimi, ale ich charakter musi być porównywalny z polskimi, zaś prowadzona przez nie działalność winna odbywać się w ramach regulacyjnych równoważnych z ramami regulacyjnymi funduszy krajowych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na gruncie rozpoznawanej sprawy nie mowy o dyskryminacji ze względu na przynależność państwową, bowiem warunki skorzystania ze zwolnienia podatkowego przewidziane w art. 6 ust. pkt 10a u.p.d.o.p. są takie same zarówno dla podmiotów prawa polskiego, jak i posiadających siedzibę w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej. Z dyskryminacją mielibyśmy do czynienia wówczas, gdyby miało miejsce stosowanie różnych zasad do porównywalnych sytuacji lub też stosowanie tej samej zasady do różnych sytuacji.
Mając na uwadze wszystkie przedstawione wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną uznając ją za bezzasadną. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI