II FSK 2768/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. K. od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. Sprawa dotyczyła sprzedaży sprowadzanych samochodów osobowych, gdzie organy podatkowe ustaliły zaniżony przychód i koszty uzyskania przychodów. Po uchyleniach decyzji i ponownym postępowaniu, Dyrektor IS określił zobowiązanie w kwocie 91.262,60 zł. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 23 § 5 (szacunkowe określenie podstawy opodatkowania) oraz art. 122, 180 § 1, 181, 187 § 1, 191 (nierozpatrzenie materiału dowodowego). WSA oddalił skargę, wskazując na moc wiążącą wcześniejszych orzeczeń NSA (art. 153 p.p.s.a.). W skardze kasacyjnej podatnik zarzucił m.in. błędne zastosowanie art. 153 p.p.s.a. i naruszenie przepisów proceduralnych. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że wcześniejsze orzeczenie NSA z dnia 13 stycznia 2015 r. (sygn. akt II FSK 2964/12) wiąże w sprawie, a organy podatkowe prawidłowo wykonały wskazania sądu, uwzględniając pełne koszty zakupu samochodów i dokonując prawidłowego szacowania podstawy opodatkowania w oparciu o dane z portalu aukcyjnego. Sąd uznał, że stan faktyczny sprawy nie uległ istotnej zmianie, a zarzuty dotyczące oceny dowodów i szacowania były już przedmiotem rozstrzygnięcia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasad stosowania art. 153 p.p.s.a. w kontekście wiążącej mocy ocen prawnych sądów administracyjnych oraz zasad szacowania podstawy opodatkowania w sprawach podatkowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej ze sprzedażą samochodów i szacowaniem dochodu, ale jego zasady dotyczące mocy wiążącej orzeczeń są powszechnie stosowalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organ podatkowy może oszacować podstawę opodatkowania, gdy podatnik nieprawidłowo prowadzi księgi podatkowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy może oszacować podstawę opodatkowania, gdy podatnik nieprawidłowo prowadzi księgi podatkowe.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że szacowanie podstawy opodatkowania jest dopuszczalne w przypadku nierzetelnego prowadzenia ksiąg podatkowych, a ryzyko z tym związane obciąża podatnika.
Jaka metoda szacowania podstawy opodatkowania jest prawidłowa w przypadku sprzedaży samochodów sprowadzonych z zagranicy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Metoda szacowania oparta na danych z ofert sprzedaży na portalach internetowych i uwzględniająca koszty zakupu jest trafna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przyjęcie przez organ cen oferowanych na portalu transakcyjnym było trafne dla ustalenia danych pozwalających na oszacowanie podstawy opodatkowania, a metoda wyliczenia marży była właściwa.
Czy organ podatkowy, dokonując szacowania, może pominąć koszty zakupu towarów, które nie zostały ujęte w nierzetelnych księgach podatkowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nie może pominąć kosztów zakupu towarów, które stanowią podstawę obliczenia marży.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że przy szacowaniu podstawy opodatkowania organ podatkowy nie może pominąć kosztów zakupu towarów, które zostały przyjęte za podstawę obliczenia marży, nawet jeśli nie zostały one ujęte w nierzetelnych księgach podatkowych.
Czy ocena prawna wyrażona w poprzednim orzeczeniu sądu administracyjnego wiąże sąd i organ administracji w kolejnym postępowaniu w tej samej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy oraz sądy.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna wyrażona w prawomocnym orzeczeniu sądu wiąże w sprawie organy administracji i sądy, chyba że nastąpiła zmiana przepisów prawa lub istotna zmiana stanu faktycznego.
Przepisy (14)
Główne
o.p. art. 23 § 5
Ordynacja podatkowa
Dopuszczalność szacunkowego określenia podstawy opodatkowania w przypadku nierzetelnego prowadzenia ksiąg.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu i organów administracji oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu.
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wiążący charakter prawomocnego orzeczenia.
o.p. art. 23 § 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Szacunkowe określenie podstawy opodatkowania.
Pomocnicze
o.p. art. 121
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich niezbędnych działań dowodowych.
o.p. art. 180 § 1
Ordynacja podatkowa
Dowody w postępowaniu podatkowym.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia.
o.p. art. 24 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Uwzględnienie wydatków w rachunku podatkowym.
o.p. art. 9 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Podstawa opodatkowania jako dochód.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowość zastosowania przez organy podatkowe metody szacowania podstawy opodatkowania. • Moc wiążąca wcześniejszych orzeczeń sądów administracyjnych (art. 153 p.p.s.a.). • Uwzględnienie przez organ podatkowy pełnych kosztów zakupu samochodów od kontrahentów włoskich.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez organy podatkowe (nierozpatrzenie materiału dowodowego, dowolna ocena dowodów). • Zastosowanie niemiarodajnych wskaźników przy szacowaniu podstawy opodatkowania. • Błędne zastosowanie art. 153 p.p.s.a. przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
Ryzyko związane z nierzetelnym prowadzeniem ksiąg podatkowych i koniecznością oszacowania podstawy opodatkowania obciąża podatnika. • Z samej istoty szacunku wynika bowiem, że przyjęte w jego wyniku dane są jedynie zbliżone do rzeczywistych. • Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, których przepisy prawa uległy zmianie.
Skład orzekający
Sławomir Presnarowicz
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Jagiełło
sędzia
Paweł Dąbek
sędzia del.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad stosowania art. 153 p.p.s.a. w kontekście wiążącej mocy ocen prawnych sądów administracyjnych oraz zasad szacowania podstawy opodatkowania w sprawach podatkowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatkowej związanej ze sprzedażą samochodów i szacowaniem dochodu, ale jego zasady dotyczące mocy wiążącej orzeczeń są powszechnie stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym i sądowoadministracyjnym, w szczególności zasady związania oceną prawną sądu. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Czy poprzedni wyrok sądu naprawdę wiąże w Twojej sprawie? NSA wyjaśnia zasady art. 153 p.p.s.a.”
Dane finansowe
WPS: 91 262,6 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.