II FSK 272/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie odmowy stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. Skarżący domagał się stwierdzenia i zwrotu nadpłaty za 2010 r., twierdząc, że złożył korektę deklaracji pod wpływem błędu, wprowadzony w błąd przez organ podatkowy, i że kwota zapłacona w 2016 r. była nienależna. Skarżący argumentował, że powinien mieć możliwość uchylenia się od skutków prawnych tej korekty na podstawie art. 84 k.c. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że Ordynacja podatkowa wyczerpująco reguluje kwestie błędów w deklaracjach podatkowych (art. 81-81b o.p.) i procedury ich korygowania, a przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące wad oświadczenia woli nie mają zastosowania do stosunków podatkowoprawnych. Sąd wskazał, że deklaracja podatkowa i jej korekta są aktem stosowania prawa podatkowego, a nie czynnością cywilnoprawną. Ponadto, NSA uznał, że wniosek o stwierdzenie nadpłaty za 2010 r., złożony w 2021 r., był spóźniony z powodu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, który upłynął z końcem 2016 r. Sąd uznał również, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i nie naruszało art. 141 § 4 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących błędów w deklaracjach podatkowych, zastosowania przepisów Kodeksu cywilnego w sprawach podatkowych oraz kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika, który twierdził, że został wprowadzony w błąd przez organ podatkowy. Kluczowe jest rozróżnienie między stosunkiem prawnopodatkowym a cywilnoprawnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy korekta deklaracji podatkowej złożona pod wpływem błędu może być uchylona na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego o wadach oświadczenia woli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Ordynacji podatkowej wyczerpująco regulują kwestie błędów w deklaracjach podatkowych i procedury ich korygowania, a przepisy Kodeksu cywilnego nie mają zastosowania do stosunków podatkowoprawnych.
Uzasadnienie
Deklaracja podatkowa i jej korekta są aktem stosowania prawa podatkowego, a nie czynnością cywilnoprawną. Ordynacja podatkowa przewiduje własne mechanizmy korygowania błędów, które wykluczają stosowanie przepisów k.c.
Czy wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2010, złożony w 2021 r., nie był spóźniony z powodu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek był spóźniony, ponieważ zobowiązanie podatkowe za 2010 r. przedawniło się z końcem 2016 r.
Uzasadnienie
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności. Wniosek o stwierdzenie nadpłaty złożony po tym terminie jest bezskuteczny.
Przepisy (31)
Główne
o.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 79 § § 2
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 72 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 81
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 81b
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
o.p. art. 120
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 125 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 155 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 180 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 181
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § § 3
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 165a
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 216 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 75 § § 3
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 75 § § 4
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 208 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 21 § § 1
Ordynacja podatkowa
k.c. art. 84 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 88 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 1
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego o wadach oświadczenia woli do korekty deklaracji podatkowej. • Naruszenie przepisów proceduralnych Ordynacji podatkowej i p.p.s.a. poprzez niewłaściwe ustalenia faktyczne i niezupełne postępowanie dowodowe. • Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia i odmowy wszczęcia postępowania. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez pominięcie w uzasadnieniu wyroku WSA zarzutu dotyczącego uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli. • Naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących nadpłaty i prawa do jej zwrotu.
Godne uwagi sformułowania
Deklaracja podatkowa dotycząca zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa (art. 21 § 1 pkt 1 o.p.) stanowi zarówno oświadczenie wiedzy, jak i oświadczenie woli. • Prawo podatkowe nie reguluje skutków złożenia deklaracji podatkowej (jej korekty) pod wpływem błędu co do jej treści; w takim przypadku zastosowanie powinna mieć regulacja z art. 84 k.c. • Nie ma możliwości odwoływania się do instytucji wad oświadczenia woli, uregulowanych w k.c. • Zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 1 o.p.), nie jest zatem zależne od woli stron stosunku podatkowoprawnego. • Korekta deklaracji oznacza poprawienie błędu w tekście uprzednio złożonej deklaracji (zeznaniu). • Skoro bowiem korekta deklaracji dotyczy zobowiązania podatkowego, to nie powinno budzić wątpliwości, że może być złożona jedynie przed upływem terminu przedawnienia.
Skład orzekający
Małgorzata Wolf-Kalamala
członek
Paweł Kowalski
sprawozdawca
Tomasz Kolanowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących błędów w deklaracjach podatkowych, zastosowania przepisów Kodeksu cywilnego w sprawach podatkowych oraz kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika, który twierdził, że został wprowadzony w błąd przez organ podatkowy. Kluczowe jest rozróżnienie między stosunkiem prawnopodatkowym a cywilnoprawnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu błędów w deklaracjach podatkowych i próby ich naprawienia po latach, co jest interesujące dla wielu podatników. Kluczowe jest rozstrzygnięcie o braku możliwości stosowania przepisów k.c. w sprawach podatkowych.
“Czy błąd w deklaracji podatkowej można naprawić jak umowę cywilną? NSA odpowiada: nie!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.