Orzeczenie · 2023-05-16

II FSK 2708/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-05-16
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyzaliczki na podateknadpłatazaległość podatkowaodsetki za zwłokęOrdynacja podatkowazaliczenie nadpłatypodatek VAT

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.J. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach. Sprawa dotyczyła zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2018 r. na poczet zaległości w tym podatku oraz w podatku od towarów i usług za listopad 2018 r. wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi. Strona skarżąca zarzucała naruszenie przepisów K.p.a., u.p.d.o.f., Ordynacji podatkowej oraz Kodeksu cywilnego, argumentując m.in., że zaliczka na podatek nie stanowi samodzielnego zobowiązania i nie można od niej naliczać odsetek po zakończeniu roku podatkowego. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty naruszenia przepisów K.p.a. i K.c. są niezasadne, ponieważ przepisy te nie mają zastosowania w sprawie. Sąd podkreślił, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem, zaliczka na podatek stanowi odrębny stosunek prawnopodatkowy, a jej niezapłacenie w terminie lub w zaniżonej wysokości skutkuje powstaniem zaległości podatkowej, od której naliczane są odsetki za zwłokę. Sąd odwołał się również do art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, wskazując na zasady zaliczania wpłat na poczet różnych zobowiązań podatkowych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zaliczek na podatek, odsetek za zwłokę od zaliczek oraz zasad zaliczania nadpłat na poczet zaległości podatkowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zaliczania nadpłaty na poczet zaległości i odsetek od zaliczek. Wymaga analizy konkretnych przepisów Ordynacji podatkowej i K.p.a. w kontekście danej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zaliczka na podatek dochodowy od osób fizycznych, niezapłacona w terminie lub w zaniżonej wysokości, stanowi zaległość podatkową, od której mogą być naliczane odsetki za zwłokę, nawet po zakończeniu roku podatkowego, gdy zaliczka traci swój byt prawny?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, niezapłacona w terminie zaliczka na podatek stanowi zaległość podatkową, od której naliczane są odsetki za zwłokę, zgodnie z art. 51 § 2 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zaliczka na podatek stanowi odrębny stosunek prawnopodatkowy. Jej niezapłacenie w terminie skutkuje powstaniem zaległości podatkowej, od której naliczane są odsetki, nawet jeśli sama zaliczka jako zobowiązanie tymczasowe traci byt prawny po zakończeniu roku podatkowego.

Czy przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i Kodeksu cywilnego mogą stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej w sprawie podatkowej, jeśli nie wskazano naruszenia przepisów Prawa o ustroju sądów administracyjnych lub Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, do skutecznego skonstruowania podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. niezbędne jest wskazanie naruszenia przepisów Prawa o ustroju sądów administracyjnych lub Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że strona skarżąca w skardze kasacyjnej podniosła zarzuty naruszenia przepisów K.p.a. i K.c., które nie mają zastosowania w sprawie, a jednocześnie nie wskazała naruszenia odpowiednich przepisów p.p.s.a., co jest warunkiem koniecznym do skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej.

Jak należy zaliczyć nadpłatę podatku na poczet zaległości podatkowych i odsetek, gdy podatnik nie złożył skutecznego wniosku o wskazanie sposobu zaliczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W przypadku braku skutecznego wskazania przez podatnika, nadpłata jest zaliczana na poczet zobowiązań według kolejności terminów płatności, zgodnie z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo WSA w Bydgoszczy, zgodnie z którym zaliczenie wpłaty następuje zgodnie ze wskazaniem podatnika, jeśli takie zostało złożone. W braku takiego wskazania, wpłata zaliczana jest na zobowiązania według kolejności terminów płatności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną M.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Przepisy (12)

Główne

o.p. art. 51 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

o.p. art. 53

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 76 a § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 62 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

K.p.a. art. 57 § § 5 ust. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 44 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

K.c. art. 353 § § 1

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

K.c. art. 359 § § 1

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

o.p. art. 62 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaliczka na podatek stanowi odrębne zobowiązanie, od którego mogą być naliczane odsetki za zwłokę. • Niezapłacenie zaliczki w terminie skutkuje powstaniem zaległości podatkowej. • Przepisy K.p.a. i K.c. nie miały zastosowania w sprawie, a skarga kasacyjna powinna opierać się na naruszeniu przepisów p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Zaliczka na podatek nie stanowi samodzielnego zobowiązania i nie można od niej naliczać odsetek po zakończeniu roku podatkowego. • Termin do wniesienia wniosku o przerachowanie został dotrzymany. • Nietrafny jest zarzut podatnika, że dokonana wpłata zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika.

Godne uwagi sformułowania

zaliczka na podatek stanowi zobowiązaniowym stosunkiem prawnopodatkowym odrębnym od zobowiązania z tytułu podatku • nieuiszczona w terminie zaliczka z końcem roku podatkowego traci swój byt prawny. Tym niemniej, zanim to nastąpi, stanowi ona zaległość podatkową, od której obliczane są odsetki za zwłokę. • Do skutecznego skonstruowania podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. niezbędne jest przede wszystkim wskazanie jako naruszonych odpowiednich przepisów Prawa o ustroju sądów administracyjnych lub Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skład orzekający

Antoni Hanusz

sprawozdawca

Jan Grzęda

przewodniczący

Maciej Jaśniewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczek na podatek, odsetek za zwłokę od zaliczek oraz zasad zaliczania nadpłat na poczet zaległości podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaliczania nadpłaty na poczet zaległości i odsetek od zaliczek. Wymaga analizy konkretnych przepisów Ordynacji podatkowej i K.p.a. w kontekście danej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zaliczek na podatek i odsetek, co jest istotne dla wielu podatników. Wyjaśnia kluczowe kwestie interpretacyjne dotyczące charakteru zaliczek i ich konsekwencji podatkowych.

Czy zaliczka na podatek 'znika' po końcu roku? NSA wyjaśnia, kiedy naliczane są odsetki!

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst