Orzeczenie · 2019-07-03

II FSK 2643/17Oddalenie skargi kasacyjnej zajęcie ruchomości i wierzyciel

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2019-07-03
NSAPodatkoweWysokansa
egzekucja administracyjnazajęcie ruchomościwłasnośćwierzycielprotokół zajęciaświadkowieprawo celneskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki H. sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Olsztynie dotyczące czynności egzekucyjnych. Spółka zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 3 § 1, art. 151 i art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) i Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.). Główne zarzuty dotyczyły: 1) nieuwzględnienia zarzutu dotyczącego zajęcia ruchomości niebędących własnością zobowiązanego, 2) błędnego oznaczenia wierzyciela w protokole zajęcia, 3) obciążenia zobowiązanego ciężarem identyfikacji wierzyciela, oraz 4) nieprawidłowego powołania świadków przy czynności egzekucyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wyjaśnił, że kwestia własności ruchomości nie jest podstawą do złożenia skargi na czynność egzekucyjną, a do ochrony praw osób trzecich służy art. 38 u.p.e.a. Podkreślono, że poborca jest uprawniony do zajęcia ruchomości znajdujących się we władaniu zobowiązanego, a badanie tytułu własności nie leży w jego kompetencji. Sąd uznał również, że oznaczenie Dyrektora Izby Celnej w S. jako wierzyciela było prawidłowe na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z 15 września 2015 r., które regulowało właściwość organów celnych w zakresie egzekucji administracyjnej. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego świadków, NSA stwierdził, że art. 51 § 2 u.p.e.a. nie wyklucza możliwości powołania w charakterze świadków pracowników urzędu celnego, o ile nie są oni organem egzekucyjnym ani wierzycielem, a ich obecność nie narusza zasady obiektywizmu. Sąd podkreślił, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu opiera się na wcześniejszym wyroku NSA w analogicznej sprawie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skargi na czynności egzekucyjne, w szczególności w zakresie zajęcia ruchomości, własności, oznaczenia wierzyciela oraz roli świadków w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z właściwością organów celnych i rozporządzeniem wykonawczym, ale ogólne zasady dotyczące skargi na czynności egzekucyjne są szeroko stosowalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzut dotyczący zajęcia ruchomości niebędących własnością zobowiązanego może być podstawą skargi na czynność egzekucyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kwestia własności ruchomości nie stanowi podstawy do złożenia skargi na czynność egzekucyjną. Do ochrony praw osób trzecich służy art. 38 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że prawo do wyłączenia rzeczy spod egzekucji przysługuje osobie trzeciej, a nie zobowiązanemu. Poborca jest uprawniony do zajęcia ruchomości we władaniu zobowiązanego, a badanie tytułu własności nie leży w jego kompetencji.

Czy błędne oznaczenie wierzyciela w protokole zajęcia ruchomości, w kontekście zmian przepisów dotyczących właściwości organów celnych, stanowi naruszenie prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, oznaczenie wierzyciela było prawidłowe, uwzględniając przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r., które określiło Dyrektora Izby Celnej w S. jako wierzyciela dla należności powstałych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia.

Uzasadnienie

Sąd szczegółowo omówił przepisy rozporządzenia Ministra Finansów, wskazując, że Dyrektor Izby Celnej w S. stał się wierzycielem dla należności powstałych przed 1 października 2015 r., co uzasadniało jego oznaczenie w protokole zajęcia.

Czy powołanie w charakterze świadków przy czynności zajęcia ruchomości pracowników urzędu celnego, który nie jest organem egzekucyjnym ani wierzycielem, narusza przepisy postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt uczestniczenia w czynnościach w charakterze świadków osób będących pracownikami urzędu celnego, który nie jest organem egzekucyjnym, rekwizycyjnym ani wierzycielem, nie narusza art. 51 § 2 u.p.e.a. i nie jest równoznaczne z naruszeniem zasady obiektywizmu.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do treści art. 51 § 2 i 3 u.p.e.a., wskazując, że świadkiem może być każda pełnoletnia osoba fizyczna. Podkreślono, że skarżąca nie wykazała, w jakim zakresie doszło do naruszenia zasady obiektywizmu przez świadków ani jak wpłynęło to na wadliwość czynności zajęcia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalenie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Olsztynie.

Przepisy (25)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 97 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 67 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 67 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 51 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 38 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 38 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 38 § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

k.p.a. art. 6

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.e.a. art. 5 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 5 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

pkt 4 - w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydanych przez naczelnika urzędu celnego decyzji, postanowień lub mandatów karnych, z przyjętych przez naczelnika urzędu celnego zgłoszeń celnych, deklaracji, informacji o opłacie paliwowej albo informacji o dopłatach, z wydanych przez dyrektora izby celnej decyzji lub postanowień, z wydanych przez dyrektora urzędu kontroli skarbowej decyzji w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od wydobycia niektórych kopalin - uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej jest właściwy dyrektor izby celnej.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. art. § 1c

Dyrektor Izby Celnej w S. został wyznaczony organem właściwym do wykonywania zadań wierzyciela na terytorium całego kraju w zakresie obowiązków określonych w rozporządzeniu.

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r. art. § 3

W sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej w S.

u.p.e.a. art. 26 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej art. 9 § 2a

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 3 § 1, 151, 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 97 § 2 u.p.e.a. i art. 7, 77 § 1 k.p.a. w nawiązaniu do art. 18 u.p.e.a. poprzez nieuwzględnienie zarzutu dotyczącego badania przez poborcę skarbowego tytułu własności zajętej ruchomości. • Zarzut naruszenia art. 3 § 1, 151, 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a. poprzez uznanie, że w protokole zajęcia nie doszło do błędnego określenia wierzyciela. • Zarzut naruszenia art. 3 § 1, 151 p.p.s.a. w związku z art. 6 i 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez obciążenie zobowiązanego ciężarem identyfikacji wierzyciela. • Zarzut naruszenia art. 3 § 1, 151 p.p.s.a. w związku z art. 134 p.p.s.a. i art. 51 § 2 u.p.e.a. poprzez nieprawidłowe powołanie świadków (pracowników Urzędu Celnego w I.).

Godne uwagi sformułowania

kwestia uprawnień właścicielskich nie stanowi podstawy do złożenia skargi na czynność egzekucyjną • do ochrony interesów osób trzecich w przypadku kierowania egzekucji wobec rzeczy lub prawa majątkowego nienależącego do zobowiązanego służy art. 38 u.p.e.a. • poborca skarbowy jest uprawniony do zajęcia wszystkich ruchomości, którymi zobowiązany włada • nie jest ani obowiązany, ani uprawniony do badania czy zobowiązany ma tytuł do rzeczy, którą dysponuje • Dyrektor Izby Celnej w S. został wyznaczony organem właściwym do wykonywania zadań wierzyciela na terytorium całego kraju

Skład orzekający

Anna Dumas

przewodniczący-sprawozdawca

Grażyna Nasierowska

członek

Cezary Koziński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi na czynności egzekucyjne, w szczególności w zakresie zajęcia ruchomości, własności, oznaczenia wierzyciela oraz roli świadków w postępowaniu egzekucyjnym w administracji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z właściwością organów celnych i rozporządzeniem wykonawczym, ale ogólne zasady dotyczące skargi na czynności egzekucyjne są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów egzekucji administracyjnej, w tym wątpliwości co do własności zajmowanych ruchomości i prawidłowości oznaczenia wierzyciela, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników zajmujących się tym obszarem prawa.

Czy urząd celny może zająć Twoje ruchomości, nawet jeśli nie są Twoją własnością? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst