II FSK 2614/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną Ministra Finansów, potwierdzając, że stypendium doktoranckie finansowane ze środków UE, nawet wypłacane przez krajowe instytucje, jest zwolnione z podatku dochodowego.
Sprawa dotyczyła opodatkowania stypendium doktoranckiego M.R., finansowanego częściowo ze środków UE w ramach projektu ZPORR. Minister Finansów uznał, że stypendium nie jest zwolnione z podatku, gdyż zostało wypłacone z budżetu państwa, mimo unijnego pochodzenia środków. WSA uchylił tę interpretację, uznając sposób wypłaty za kwestię techniczną. NSA oddalił skargę kasacyjną Ministra, potwierdzając stanowisko WSA i ugruntowaną linię orzeczniczą, że kluczowe jest ekonomiczne źródło finansowania, a nie mechanizm wypłaty.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Ministra Finansów od wyroku WSA w Bydgoszczy, który uchylił indywidualną interpretację podatkową dotyczącą stypendium doktoranckiego. Skarżący, doktorant M.R., otrzymywał stypendium w ramach projektu finansowanego w 75% ze środków Unii Europejskiej (Europejskiego Funduszu Społecznego) i w 25% z budżetu państwa. Minister Finansów uznał, że stypendium nie korzysta ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o PIT, ponieważ zostało wypłacone z budżetu państwa, a nie bezpośrednio z budżetu UE. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał jednak, że sposób wypłaty środków unijnych jest kwestią techniczną i nie ma znaczenia dla oceny źródła pochodzenia środków, jeśli ostateczny ciężar ekonomiczny ponosi UE. WSA uchylił interpretację Ministra. Minister Finansów w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego (art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f.) przez błędną wykładnię i zastosowanie, a także naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA i ugruntowaną linię orzeczniczą NSA. Sąd podkreślił, że sposób wypłaty środków unijnych jest kwestią techniczną, a istotne jest ustalenie podmiotu, który ostatecznie ponosi ekonomiczny ciężar pomocy. NSA uznał zarzuty Ministra za chybione, potwierdzając prawidłowość interpretacji WSA i oddalając skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, stypendium w części finansowanej przez Unię Europejską jest zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, niezależnie od sposobu jego wypłaty.
Uzasadnienie
Sposób wypłaty środków unijnych jest kwestią techniczną, a kluczowe jest ustalenie, który podmiot ostatecznie ponosi ekonomiczny ciężar pomocy. Skoro środki pochodzą z UE, zwolnienie ma zastosowanie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.d.o.f. art. 21 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie podatkowe na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f. ma zastosowanie do stypendiów finansowanych ze środków Unii Europejskiej, nawet jeśli są one wypłacane za pośrednictwem krajowych instytucji z budżetu państwa. Kluczowe jest ekonomiczne źródło finansowania.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 21 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wspomniano o możliwości zastosowania zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f., jeśli zasady przyznawania stypendium zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego.
P.p.s.a. art. 146 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 3 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 4a
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sposób wypłaty środków unijnych jest kwestią techniczną, a nie decydującą o źródle pochodzenia środków. Kluczowe jest ustalenie podmiotu, który ostatecznie ponosi ekonomiczny ciężar pomocy.
Odrzucone argumenty
Stypendium nie jest zwolnione z podatku, ponieważ zostało wypłacone z budżetu państwa, a nie bezpośrednio z budżetu UE. Zaskarżona interpretacja nie naruszała przepisów prawa materialnego ani postępowania.
Godne uwagi sformułowania
sposób wypłaty środków finansowych pochodzących z bezzwrotnej pomocy Unii Europejskiej jest tylko kwestią techniczną, która nie ma znaczenia dla oceny źródła pochodzenia środków Istotne jest natomiast to, który podmiot ostatecznie ponosi ekonomiczny ciężar udzielonej bezzwrotnej pomocy.
Skład orzekający
Tomasz Zborzyński
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Rypina
członek
Anna Sokołowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej NSA dotyczącej opodatkowania stypendiów finansowanych ze środków UE, nawet przy pośredniej wypłacie przez krajowe instytucje."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu (art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f.) i specyficznego mechanizmu finansowania projektów unijnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego dla studentów i doktorantów korzystających ze stypendiów unijnych, pokazując, jak sądy interpretują przepisy w kontekście funduszy europejskich.
“Stypendium z UE zwolnione z podatku? NSA wyjaśnia, jak liczy się pochodzenie pieniędzy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 2614/10 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2012-06-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2010-12-20 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Sokołowska Jerzy Rypina Tomasz Zborzyński /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania 6560 Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób fizycznych Sygn. powiązane I SA/Bd 628/10 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2010-09-28 Skarżony organ Minister Finansów Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 14 poz 176 art. 21 ust. 1 pkt 46 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zborzyński (sprawozdawca), Sędziowie NSA Jerzy Rypina, del. WSA Anna Sokołowska, Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w B. działającego z upoważnienia Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 28 września 2010 r. sygn. akt I SA/Bd 628/10 w sprawie ze skargi M. R. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w B. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 16 marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uwzględnił skargę M.R. i uchylił interpretację Ministra Finansów (organ upoważniony: Dyrektor Izby Skarbowej w B.) z dnia 16 marca 2010 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych. Sąd następująco przedstawił stan sprawy: We wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego skarżący podał, że jako student studiów doktoranckich na Wydziale Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UMK w Toruniu otrzymał stypendium w ramach projektu "Stypendia dla doktorantów 2008/2009 ZPORR". Program ten finansowany był w 75 % ze środków Unii Europejskiej - Europejskiego Funduszu Społecznego, zaś w 25% ze środków budżetu państwa. Stypendium w wysokości 35.550 zł dla każdego stypendysty projektu wypłacono jednorazowo w czerwcu 2009 r. i pomniejszono o zaliczkę na podatek dochodowy (6.399 zł). W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym zadał pytanie: czy stypendium w części finansowanej przez Unię Europejską jest zwolnione z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, zajmując stanowisko, że stypendium w tej części objęte jest zwolnieniem z podatku dochodowego od osób fizycznych na mocy art. 21 ust.1 pkt 46 ustawy z dnia 26 lipca 1991r o podatku dochodowym od osób fizycznych (obecnie: Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm., dalej: u.p.d.o.f.). W indywidualnej interpretacji z dnia 16 marca 2010 r. Minister Finansów uznając stanowisko podatnika za nieprawidłowe stwierdził, że zastosowanie zwolnienia podatkowego, przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f., uzależnione jest od tego, z jakich środków nastąpiła wypłata stypendium. Stypendium otrzymane przez wnioskodawcę nie pochodziło z bezzwrotnej pomocy finansowanej bezpośrednio z budżetu Unii Europejskiej, gdyż wypłacone zostało z budżetu państwa, zgodnie z opartym na prefinansowaniu mechanizmem przekazywania środków unijnych. W związku z powyższym do przychodów skarżącego z tego źródła nie ma zastosowania zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f. Ponadto stypendium może korzystać ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f., o ile zasady jego przyznawania zostały, na wniosek projektodawcy, zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa organ interpretacyjny stwierdził brak podstaw do zmiany wydanej w sprawie interpretacji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 21 ust.1 pkt 46 u.p.d.o.f., podnosząc, że okoliczność, iż środki stanowiące stypendium wypłacane są za pośrednictwem podmiotów krajowych nie ma znaczenia dla zastosowania zwolnienia przewidzianego w interpretowanym przepisie. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko. Uwzględniając skargę na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: P.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy stwierdził, że sposób wypłaty części stypendium pochodzącej z bezzwrotnej pomocy Unii Europejskiej jest kwestią techniczną, która nie ma znaczenia dla oceny źródła pochodzenia środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych w ramach funduszy strukturalnych. Kluczowe znaczenie dla spawy ma ustalenie źródła środków składających się na bezzwrotną pomoc, czyli podmiotu, który ostatecznie ponosi ekonomiczny ciężar pomocy. Stypendium uzyskiwane przez skarżącego ze środków Unii Europejskiej, niezależnie od mechanizmu jego wypłaty, korzysta ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f. Minister Finansów wywiódł od powyższego wyroku skargę kasacyjną, w której wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy oraz o zasądzenie na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f. przez jego błędną wykładnię i w konsekwencji błędne zastosowanie do stanu faktycznego wynikającego z akt sprawy, w związku z przyjęciem, że pomoc otrzymana przez beneficjenta pochodzi ze środków bezzwrotnej pomocy od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych, w tym ze środków programów ramowych badań, rozwoju technicznego i prezentacji Unii Europejskiej i z programów NATO. Ponadto na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzucił naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a oraz art. 151 w zw. z art. 146 § 1 P.p.s.a. przez przyjęcie, że zaskarżona interpretacja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, mimo iż do takich naruszeń nie doszło i w konsekwencji nieuzasadnione uchylenie zaskarżonej interpretacji, zamiast oddalenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowiskiem sposób wypłaty środków finansowych pochodzących z bezzwrotnej pomocy Unii Europejskiej jest tylko kwestią techniczną, która nie ma znaczenia dla oceny źródła pochodzenia środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych w ramach funduszy strukturalnych, w tym w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Istotne jest natomiast to, który podmiot ostatecznie ponosi ekonomiczny ciężar udzielonej bezzwrotnej pomocy. (por. wyroki NSA z dnia 16 września 2008r., sygn. akt II FSK 874/07; z dnia 30 października 2008r. sygn. akt II FSK 1069/07; z dnia 28 stycznia 2009r., sygn. akt II FSK 1573/07; z dnia 14 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 1457/07; z dnia 16 kwietnia 2009r.; sygn. akt II FSK 59/08). Przedstawione w tych orzeczeniach stanowisko podziela także Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, w konsekwencji zaś uznaje za prawidłowe rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji, który stwierdził, że stypendium otrzymywane przez skarżącego w części, w jakiej pochodzi ze środków Unii Europejskiej, objęte jest zwolnieniem podatkowym określonym w art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f.. W związku z powyższym, postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f. przez niezasadne zastosowanie tego przepisu do stanu faktycznego sprawy uznać należało za chybiony. Minister Finansów dokonał błędnej interpretacji spornego przepisu, co zostało dostrzeżone w trakcie kontroli sądowoadministracyjnej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny; Sąd ten przedstawił w zaskarżonym orzeczeniu prawidłową interpretację art. 21 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f.. Nie jest także uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania, mający najwyraźniej wtórny charakter w stosunku do zarzutu pierwszego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy nie naruszył art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a P.p.s.a., ponieważ przeprowadził kontrolę działalności administracji publicznej i zastosował środki określone w ustawie (art. 3 § 1 P.p.s.a.), a w szczególności orzekł w sprawie skargi na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego, wydaną w indywidualnej sprawie (art. 3 § 2 pkt 4a P.p.s.a.). Do naruszenia tych przepisów mogłoby dojść wtedy, gdyby sąd administracyjny odmówił przeprowadzenia kontroli działalności administracji publicznej, gdyby zastosował środki ustawie nieznane lub gdyby odmówił rozpoznania skargi na indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego. Okoliczność, że przeprowadzona przez Sąd kontrola działalności administracji publicznej przyniosła odmienne rezultaty, niż oczekiwała strona postępowania sądowoadministracyjnego, nie upoważnia do stawiania zarzutu naruszenia wymienionych przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie naruszył także art. 151 w zw. z art. 146 § 1 P.p.s.a., bowiem stwierdziwszy wadliwość interpretacji zasadnie zastosował art. 146 § 1 P.p.s.a. i interpretację tę uchylił. W konsekwencji nie było podstaw do zastosowania przez Sąd art. 151 P.p.s.a. Reasumując, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że żaden z zarzutów skargi kasacyjnej nie okazał się uzasadniony, wobec czego skargę kasacyjną należało oddalić na podstawie art. 184 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI