II FSK 2421/16Kara pieniężna zajęcie wierzytelności egzekucja administracyjna
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną H. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach o nałożeniu na skarżącego, jako Prezesa Zarządu spółki "O." sp. z o.o., kary pieniężnej w wysokości 1.000 zł. Kara została nałożona na podstawie art. 168e § 1 ustawy Prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) za niewykonanie obowiązków związanych z zajęciem wierzytelności. Organ egzekucyjny dwukrotnie wzywał spółkę do złożenia oświadczenia dotyczącego zajętej wierzytelności, jednak wezwania pozostały bezskuteczne. Sąd pierwszej instancji uznał, że przesłanki do nałożenia kary były spełnione, a zarzuty skarżącego dotyczące m.in. przedwczesnego nałożenia kary i braku uzasadnienia jej wysokości uznał za bezzasadne. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił m.in. naruszenie art. 168e § 3 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, wskazując, że nie ustalono jednoznacznie osób odpowiedzialnych za realizację zajęć w spółce, a także naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną, stwierdził, że mimo pewnych uchybień w uzasadnieniu wyroku WSA (naruszenie art. 133 § 1 i art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez oparcie się na piśmie organu bez przeprowadzenia dowodu), nie miały one wpływu na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że celem kary jest represja wobec dłużnika, a wykonanie zajętej wierzytelności nie uchyla kary. NSA uznał również, że zarzuty dotyczące braku uzasadnienia wysokości kary i naruszenia przepisów postępowania są bezzasadne, a spółka jako dłużnik zajętej wierzytelności nie wykonała ciążących na niej obowiązków, co uzasadniało nałożenie kary.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących nakładania kar pieniężnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odpowiedzialności członków zarządu oraz procedury sądowej w sprawach administracyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji niewykonania obowiązków przez dłużnika zajętej wierzytelności i odpowiedzialności osoby zarządzającej spółką.
Zagadnienia prawne (3)
Czy kara pieniężna nałożona na podstawie art. 168e § 1 u.p.e.a. może być nałożona na członka zarządu spółki, jeśli nie wyznaczono pracownika bezpośrednio odpowiedzialnego za realizację zajęcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, członek zarządu może być obciążony karą pieniężną, jeśli nie wyznaczono pracownika bezpośrednio odpowiedzialnego za realizację zajęcia lub kierownika działu. W sytuacji, gdy protokół kontroli jednoznacznie wskazuje na prezesa zarządu jako osobę odpowiedzialną za realizację zajęć, a spółka nie wyznaczyła innych osób, kara może być nałożona na niego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 168e § 3 u.p.e.a. przewiduje nałożenie kary na członka zarządu jako osobę odpowiedzialną, jeśli nie wyznaczono pracownika lub kierownika. W analizowanej sprawie protokół kontroli wskazywał na prezesa zarządu jako osobę odpowiedzialną, a późniejsze wyjaśnienia spółki nie były wystarczające do zmiany tej oceny.
Czy naruszenie przez sąd pierwszej instancji przepisów postępowania (art. 133 § 1 i art. 106 § 3 p.p.s.a.) miało wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ okoliczności objęte pismem organu, na które sąd się powołał bez przeprowadzenia dowodu, nie miały znaczenia dla oceny przesłanek nałożenia kary pieniężnej.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji naruszył przepisy proceduralne, opierając się na piśmie organu bez przeprowadzenia dowodu. Jednakże, okoliczności zawarte w tym piśmie nie miały wpływu na możliwość nałożenia kary pieniężnej, której celem jest represja wobec dłużnika zajętej wierzytelności.
Czy postanowienie organu pierwszej instancji o nałożeniu kary pieniężnej, które nie zawiera uzasadnienia wysokości kary, może być podstawą do uchylenia postanowienia organu drugiej instancji i wyroku sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut ten jest bezzasadny, ponieważ przedmiotem skargi do sądu pierwszej instancji było postanowienie organu drugiej instancji, a nie organu pierwszej instancji. Sąd pierwszej instancji nie miał obowiązku merytorycznego rozpoznawania zarzutów dotyczących postanowienia organu pierwszej instancji, chyba że uznałby to za niezbędne do końcowego załatwienia sprawy.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że skarga była skierowana przeciwko postanowieniu Dyrektora IS, a nie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Sąd pierwszej instancji mógł badać postanowienie organu pierwszej instancji tylko w ramach art. 135 p.p.s.a. Ponadto, skarżący nie kwestionował samej wysokości kary w skardze kasacyjnej.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (11)
Główne
u.p.e.a. art. 168e § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dłużnik zajętej wierzytelności, który nie wykonuje lub nienależycie wykonuje ciążące na nim obowiązki związane z egzekucją lub zabezpieczeniem wierzytelności lub prawa majątkowego, może być obciążony karą pieniężną.
u.p.e.a. art. 168e § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Jeżeli dłużnikiem zajętej wierzytelności jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, karę pieniężną nakłada się na wyznaczonego pracownika, a jeżeli nie został wyznaczony - kierownika bezpośrednio odpowiedzialnego za realizację zajęcia, a w spółce prawa handlowego - odpowiedzialnego członka zarządu.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie może poczynić własnych ustaleń na podstawie dowodów lub faktów nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy, o ile nie znajduje to umocowania w art. 106 § 3 p.p.s.a.
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może przeprowadzić dowód z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, jeśli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości prawnych lub faktycznych.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami skargi co do naruszenia prawa, zasady prawdy obiektywnej i zasady dopuszczalności dowodu.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać m.in. przedstawienie stanu sprawy, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz zwięźle przyczyny, które doprowadziły do wydania orzeczenia.
u.p.e.a. art. 1a § pkt 3
Ustawa Prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja dłużnika zajętej wierzytelności.
K.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organów działania na podstawie przepisów prawa.
K.p.a. art. 124 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
u.p.e.a. art. 89 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązki dłużnika zajętej wierzytelności.
u.p.e.a. art. 89 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązki dłużnika zajętej wierzytelności dotyczące przekazania środków organowi egzekucyjnemu.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 168e § 3 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że organ egzekucyjny ustalił jednoznacznie brak osób odpowiedzialnych w spółce za realizację zajęć. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia prawa materialnego. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 9 i 124 § 2 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo braku uzasadnienia wysokości kary. • Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie merytorycznego rozpoznania wszystkich zarzutów. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skargi. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo braków w materiale dowodowym. • Naruszenie art. 106 § 3 oraz art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przyjęcie dodatkowych wyjaśnień organu bez przeprowadzenia dowodu. • Pozbawienie skarżącego prawa obrony.
Godne uwagi sformułowania
Celem wymierzenia tej kary jest represja wobec dłużnika zajętej wierzytelności. • Nie jest zatem możliwe uchylenie tej kary nawet w przypadku wykonania przez dłużnika zajętej wierzytelności obowiązków ciążących na nim w związku z zajęciem wierzytelności.
Skład orzekający
Stefan Babiarz
przewodniczący
Bogdan Lubiński
sędzia
Marek Olejnik
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nakładania kar pieniężnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, odpowiedzialności członków zarządu oraz procedury sądowej w sprawach administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niewykonania obowiązków przez dłużnika zajętej wierzytelności i odpowiedzialności osoby zarządzającej spółką.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy egzekucji administracyjnej i kar pieniężnych, co jest istotne dla prawników zajmujących się tym obszarem. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów i potencjalne problemy proceduralne.
“Kara pieniężna za milczenie: Kiedy prezes zarządu odpowiada za błędy spółki w egzekucji?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.