II FSK 2376/10

Naczelny Sąd Administracyjny2012-05-31
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowydarowiznaulga podatkowakościółparafiaczesneszkołaskarga kasacyjnaNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną podatnika, uznając, że wpłata na rzecz parafii, która była równowartością czesnego za naukę syna, nie stanowiła darowizny podlegającej odliczeniu od dochodu.

Podatnik kwestionował decyzję organów podatkowych, które nie uwzględniły odliczenia od dochodu kwoty 4.400 zł jako darowizny na rzecz parafii. Sąd pierwszej instancji oraz Naczelny Sąd Administracyjny uznały, że wpłata ta stanowiła czesne za naukę syna w szkole, a nie darowiznę na cele charytatywno-opiekuńcze. NSA podkreślił, że brak było wymaganego sprawozdania z przeznaczenia darowizny, co uniemożliwiało jej odliczenie.

Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 rok, w której podatnik P. K. próbował odliczyć od dochodu kwotę 4.400 zł jako darowiznę przekazaną na rzecz Parafii Rzymsko-Katolickiej. Organy podatkowe zakwestionowały to odliczenie, uznając, że wpłata stanowiła czesne za naukę syna w prywatnej szkole. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę podatnika, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 31 maja 2012 r. oddalił skargę kasacyjną podatnika. Sąd kasacyjny wskazał na wadliwość zarzutów skargi kasacyjnej, które nie spełniały wymogów formalnych. Niezależnie od tego, NSA potwierdził stanowisko WSA, podkreślając, że dla odliczenia darowizny na cele charytatywno-opiekuńcze kościelnej osoby prawnej wymagane jest przedłożenie odpowiedniego sprawozdania, które umożliwia weryfikację przeznaczenia środków. W tej sprawie podatnik nie przedłożył takiego sprawozdania, a przedstawione dokumenty (pismo proboszcza, zaświadczenie ze szkoły) nie mogły zastąpić wymaganego dokumentu. W związku z tym, wpłata została prawidłowo zakwalifikowana jako czesne, a nie darowizna podlegająca odliczeniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka wpłata nie może być odliczona jako darowizna, ponieważ nie spełnia przesłanek nieekwiwalentności, a ponadto brak jest wymaganego sprawozdania z przeznaczenia darowizny na cele charytatywno-opiekuńcze.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wpłata była ekwiwalentna (czesne za naukę) i nie stanowiła darowizny. Podkreślono, że brak jest wymaganego przez prawo sprawozdania z przeznaczenia darowizny na cele charytatywno-opiekuńcze, co uniemożliwia jej odliczenie od dochodu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.d.o.f. art. 26 § 6d i 7

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej art. 55 § 7

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Wpłata na rzecz parafii stanowiła darowiznę na cele charytatywno-opiekuńcze podlegającą odliczeniu od dochodu. WSA naruszył art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów uzupełniających. WSA naruszył prawo materialne (art. 26 ust. 6d i 7 u.p.d.o.f., art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r.) poprzez błędne zastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

nie jest nie tylko zobowiązany, ale wręcz nie jest uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej sam fakt darowizny na rzecz kościelnej osoby prawnej (...) nie uzasadnia jeszcze oceny realizacji ulgi podatkowej dla osiągnięcia zamierzonych celów podatkowych trzeba, żeby sprawozdanie (...) zawierało dane na tyle dokładne i konkretne, aby umożliwić podatnikowi samoobliczenie podatku

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący-sprawozdawca

Jacek Brolik

członek

Danuta Małysz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odliczania darowizn na cele charytatywno-opiekuńcze na rzecz kościelnych osób prawnych, a także wymogów formalnych skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpłaty na rzecz parafii, która okazała się być czesnym, oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podatkowej związanej z odliczaniem darowizn, co jest istotne dla wielu podatników. Dodatkowo, porusza kwestie formalne postępowania sądowego.

Darowizna czy czesne? NSA wyjaśnia, kiedy można odliczyć wpłatę na rzecz parafii.

Dane finansowe

WPS: 4400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 2376/10 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2012-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-11-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Danuta Małysz
Jacek Brolik
Stanisław Bogucki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
I SA/Kr 81/10 - Wyrok WSA w Krakowie z 2010-04-21
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 174, art. 176, art. 183 par. 1 i 2, art. 141 par. 4, art. 106 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
art. 26 ust. 6d i 7
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
Dz.U. 1989 nr 29 poz 154
art. 55 ust. 7.
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Stanisław Bogucki (sprawozdawca), Sędzia NSA Jacek Brolik, Sędzia NSA Danuta Małysz, Protokolant Dorota Żmijewska, po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 kwietnia 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 81/10 w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 2 grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od P. K. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
1. Wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2010 r., I SA/Kr 81/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę P. K. (powoływanego dalej jako "Skarżący"), przy uczestnictwie M. K., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. (powoływanego dalej jako "Dyrektor IS") z dnia 2 grudnia 2009 r., nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. Jako podstawę prawną powołano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; w skrócie: "p.p.s.a."). Wyrok jest dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. Przebieg postępowania przed organami podatkowymi (przedstawiony przez WSA w Krakowie):
2.1. Przedstawiając w uzasadnieniu wyroku przebieg postępowania WSA w Krakowie podał, że po przeprowadzeniu kontroli rzetelności złożonego przez Skarżącego i jego żonę zeznania PIT-36 za 2006 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. decyzją z dnia 14 września 2009 r., nr [...], określił wyżej wymienionym zobowiązanie podatkowe w ww. podatku w wysokości 3.365 zł. Organ pierwszej instancji nie uwzględnił w swojej decyzji niektórych wydatków poniesionych przez ww. podatników a wykazanych w załączniku PIT-O, tj. kwoty 2.407,34 zł, która była odliczona od dochodu jako darowizna przekazana na rzecz Parafii Rzymsko-Katolickiej [...] (powoływanej dalej jako "Parafia"). Organ podatkowy uznał, że wpłata ta dotyczyła czesnego za naukę syna w Prywatnej Katolickiej Szkole Podstawowej (powoływanej dalej jako "Szkoła"), a więc nie były spełnione warunki do odliczenia na podstawie art. 26 ust. 6d i 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm., powoływanej dalej jako "u.p.d.o.f."). Skorygował również wysokość odliczonych od dochodu żony Skarżącego wydatków na cele rehabilitacyjne syna z kwoty 2.835,77 zł do kwoty 2.735,77 zł, ponieważ różnica 400 zł dotyczyła używania samochodu do celów związanych z dowozem niepełnosprawnego dziecka na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne, natomiast kwota ta została odliczona do pełnego przysługującego małżonkom limitom w odliczeniu dokonanym przez Skarżącego w wysokości 2.280 zł.
2.2. Decyzją z dnia 2 grudnia 2009 r. po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego, Dyrektor IS utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Uzasadniając decyzję organ odwoławczy powołał się na ww. ustalenia faktyczne dokonane przez organ pierwszej instancji. Odnosząc się do zarzutów i argumentacji przedstawionych w odwołaniu, Dyrektor IS zauważył, że jedyny zarzut bezprzedmiotowości zaskarżonej decyzji był niezasadny. Organ odwoławczy wskazał, że bezprzedmiotowość występuje wówczas gdy brak jest podstaw prawnych i merytorycznych rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do jej rozpoznania w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty sprawy. Organ wskazał również, że dokonał sprostowania oczywistych omyłek pisarskich oraz podniósł, że w sprawie nie zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji.
3. Stanowiska stron w postępowaniu przed WSA w Krakowie (Sądem pierwszej instancji):
3.1. Skarżący wniósł skargę do WSA w Krakowie, w której - wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji - postawił zarzut niezapoznania się przez Dyrektora IS ze sprawą i niesłusznego utrzymania w mocy decyzji organu pierwszej instancji. W ocenie Skarżącego, organ nie uwzględnił wydatku wykazanego w PIT-O w 2006 r. uznając, że wpłaty dotyczyły czesnego za naukę syna w Szkole na podstawie pisma z dnia 24 czerwca 2009 r., a więc podmiotu, na rzecz którego Skarżący nie dokonał wpłaty. Wpłat dokonano na rzecz Parafii. Pismo podmiotu, na rzecz którego nie dokonano wpłaty, nie może stanowić podstawy decyzji. Z pisma Parafii z dnia 21 stycznia 2009 roku znajdującego się w aktach sprawy wynika, że wpłacona kwota stanowi równowartość rocznej opłaty czesnego, co nie oznacza, że wpłata ta została dokonana na czesne syna Skarżącego.
3.2. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podniósł, że kwota przekazana przez żonę Skarżącego na konto Parafii wynikała z umowy o naukę syna w Szkole. Skarżący przekazał kwotę 4.400 zł na konto Szkoły i stanowiła ona opłatę czesnego za naukę syna w tej szkole, co powoduje, że kwota ta nie może być traktowana jako darowizna, gdyż nie spełnia przesłanek nieekwiwalentności, a więc nie podlega odliczeniu od dochodu.
4. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (Sądu pierwszej instancji):
4.1. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że organy podatkowe kilkakrotnie zwracały się z prośbą o informacje dotyczące przekazania darowizn pieniężnych w 2006 r. przez żonę Skarżącego. Po pierwsze, w piśmie z dnia 30 grudnia 2008 r. skierowanym do Parafii (k. 104 akt adm.), na które odpowiedział Proboszcz Parafii pismem dnia 21 stycznia 2009 r., udzielając informacji, że wpłacona kwota 4.400 zł stanowi równowartość rocznej opłaty czesnego (k. 105 akt adm.). Po drugie, pismem z dnia 9 lutego 2009 r. organ pierwszej instancji zwrócił się do Skarżącego i jego żony o przedłożenie sprawozdania, o którym mowa w art. 55 ust. 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 29, poz. 154 z późn. zm.; powoływanej dalej jako "ustawa z 1989 r."), zakreślając termin 7 dni do przedłożenia sprawozdania (k. 106 akt adm.). Skarżący w dniu 6 marca 2009 r. dokonał korekty zeznania podatkowego PIT-36 za 2006 r., wskazując, ze wezwanie do przedłożenia sprawozdania jest bezprzedmiotowe (k. 115 akt adm.) i nie przedłożył przedmiotowego sprawozdania. W dniu 13 maja 2009 r. złożono do akt sprawy ,,zaświadczenie" podpisane przez Sekretarz Szkoły, z treści którego wynikało, że darowizna w kwocie 4.800 zł została wykorzystana na cele edukacyjne (k. 123 akt adm.). W świetle powstałych rozbieżności pomiędzy treścią pisma z 21 stycznia 2009 r. i 17 kwietnia 2009 r. organ pierwszej instancji po raz trzeci zwrócił się do Szkoły z pytaniem, czy wpłacone kwoty były bezpłatnym, nieekwiwalentnym świadczeniem, czy też wiązały się z uzyskaniem jakiegokolwiek dobra lub zapłatą za wykonane usługi (k. 125 akt adm.). W odpowiedzi na to pismo, pismem z dnia 24 czerwca 2009 r. zastępca dyrektora Szkoły poinformowała, że kwota przekazana w roku 2006 przez żonę Skarżącego na konto Parafii wynika z umowy o naukę syna w Szkole (k. 126 akt adm.).
4.2. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, sam fakt darowizny na rzecz kościelnej osoby prawnej, o której mowa w art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r., co znalazło swój wyraz w judykaturze, nie uzasadnia jeszcze oceny realizacji ulgi podatkowej, uregulowanej w wymienionym przepisie. Dla osiągnięcia zamierzonych celów podatkowych trzeba, żeby sprawozdanie, o którym mowa w art. 55 ust. 7 ww. ustawy, zawierało dane na tyle dokładne i konkretne, aby umożliwić podatnikowi samoobliczenie podatku, a następnie organowi podatkowemu w późniejszym (ewentualnym) postępowaniu podatkowym ustalenie, sprawdzenie, zweryfikowanie danych o przeznaczeniu darowizny na działalność charytatywno – opiekuńczą (zob. wyrok NSA z dnia 8 października 2009 r., II FSK 758/08, Lex nr 550381). Prawo do odliczenia wydatków z tytułu darowizny na charytatywno-opiekuńczą działalność kościelnych osób prawnych jest prawem podmiotowym podatnika i to na nim ciąży obowiązek czuwania nad prawidłowym i wiarygodnym udokumentowaniem zarówno faktu dokonania darowizny, jak i przeznaczeniem jej na cel wskazany w art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r. (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 28 lipca 2009 r., I SA/Kr 503/09, Lex nr 551731). Ustalony przez organ w niniejszej sprawie stan faktyczny dokonany został w oparciu o zebrany materiał dowodowy, przy ocenie którego nie przekroczono zasady swobodnej oceny. Zasadnie organ pierwszej instancji nie uwzględnił zatem w decyzji niektórych wydatków poniesionych przez podatników a wykazanych w załączniku PIT-O (kwoty 2.407,34 zł), która była odliczona od dochodu jako darowizna przekazana na rzecz Parafii. Organ podatkowy prawidłowo uznał, że wpłata ta dotyczyła czesnego za naukę syna Skarżącego i jego żony.
5. Stanowiska stron w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym:
5.1. Wnosząc od ww. wyroku WSA w Krakowie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego Skarżący (reprezentowany przez pełnomocnika – adwokata) zaskarżył ten wyrok w całości, żądając uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Krakowie oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: (1) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez "błędne jego zastosowanie", tj. art. 26 ust. 6d i 7 u.p.d.o.f. oraz art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r., poprzez "błędną subsumcję prowadzącą do uznania za zgodną z prawem decyzję określającą zobowiązanie podatkowe skarżącego w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2006, bez uwzględnienia wydatków poniesionych przez rozliczających się wspólnie skarżącego i jego żonę z tytułu darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą przekazaną Parafii (...)"; (2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 106 § 3 p.p.s.a., "poprzez nieprzeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów, mimo że było to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a nie spowodowałoby nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie".
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że "Wojewódzki Sąd Administracyjny nie odniósł się jednak do zarzutu przedstawionego przez skarżącego w odpowiedzi skarżącego na wezwanie Sądu z dnia 25 stycznia 2010 r. oznaczonej datą 11 lutego 2010 roku, gdzie skarżący wskazywał: <
>. Wobec treści wskazanych powyżej pism oraz oświadczenia skarżącego zachodziły wyraźne wątpliwości co do tego, czy poza darowizną dokonaną na konto Parafii, stanowiąca przedmiot niniejszego postępowania, skarżący - jak również jego małżonka - dokonali, jeszcze innych wpłat, o których mowa w piśmie przedstawiciela Szkoły z dnia 24 czerwca 2009 r. Wątpliwości te pogłębia również treść pisma Proboszcza Parafii, który wskazał jedynie, że określona przez Urząd Skarbowy kwota <
>, co nie wyklucza możliwości pomyłki bądź udzielenia odpowiedzi na podstawie jedynie bardzo pobieżnej weryfikacji. W celu zatem wydania orzeczenia prawidłowej treści należało wyjaśnić, czy poza wpłatą stanowiącą przedmiot niniejszego postępowania skarżący dokonał jeszcze jakichś wpłat na rzecz Parafii i Szkoły, które to wpłaty stanowiły bądź mogły stanowić czesne za naukę dziecka skarżącego oraz ustalić, które ze wspólnie rozliczających się małżonków dokonywało wpłat na rzecz wskazanych podmiotów".
5.2. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor IS wniósł o oddalenie tejże skargi oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
6.1. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżony wyrok odpowiada prawu, stąd skarga kasacyjna podlega oddaleniu. Należy zwrócić uwagę, że podniesione przez wnoszącego skargę kasacyjną zarzuty nie spełniają wymogów regulacji p.p.s.a. dotyczących instytucji skargi kasacyjnej.
6.2. Ocena skargi kasacyjnej w świetle wymogów art. 174 i 176 p.p.s.a. prowadzi do wniosku, że jest ona dotknięta wadliwością, która polega na tym, że nieprawidłowo sformułowano zarzuty kasacyjne. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest nie tylko zobowiązany, ale wręcz nie jest uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej bądź do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny (por. np. wyroki NSA: z dnia 16 listopada 2011 r., II FSK 861/10 - publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ i cytowane tam orzecznictwo). Jedynie w sytuacji, gdy treść uzasadnienia skargi kasacyjnej pozwala na jednoznaczne określenie, jaką postać naruszenia prawa wnoszący skargę kasacyjną chciał powołać w zarzutach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny może przeprowadzić kontrolę merytoryczną zarzutu. Wadliwość zarzutu jest bowiem możliwa do usunięcia w drodze rozumowania poprzez analizę argumentacji zawartej w uzasadnieniu środka odwoławczego, co nie narusza ani autonomii strony postępowania kasacyjnego do stanowienia o formie i treści zarzutów podnoszonych w postępowaniu kasacyjnym, ani związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej na mocy art. 183 § 1 p.p.s.a. Tym samym realizowany jest obowiązek, nałożony na Naczelny Sąd Administracyjny, a zawarty w art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., w myśl którego w procesie kontroli kasacyjnej należy odnieść się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwałę Pełnego Składu NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, wyrok NSA z dnia 9 listopada 2011 r., II FSK 776/10 - publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ i powołane tam orzecznictwo).
6.3. Aprobując powyższy pogląd, ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy wskazać, że w rozpoznawanej sprawie zarzut naruszenia przepisu postępowania, a także zarzut naruszenia prawa materialnego, są dotknięte wadą uniemożliwiającą ich merytoryczne rozpoznanie. Na podstawie art. 183 § 1 p.p.s.a. poza uregulowanymi w art. 183 § 2 p.p.s.a. przypadkami nieważności postępowania sądowego, których w sprawie nie stwierdzono, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę bowiem wyłącznie w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają zarzuty kasacyjne sformułowane, przedstawione i uzasadnione zgodnie z wymogami wynikającymi z unormowań art. 174 i art. 176 p.p.s.a.
6.3.1. Formułując podstawę kasacyjną naruszenia przepisów postępowania z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Skarżący nie spełnił wymogów określonych w art. 176 p.p.s.a. Zarzut naruszenia prawa musi być postawiony wyraźnie, to znaczy należy wskazać konkretny przepis prawa i określić sposób jego naruszenia, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny nie powinien formułować za stronę zarzutów skargi kasacyjnej. Należy zauważyć, że wnoszący skargę kasacyjną w zarzucie naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu postępowania, tj. art. 106 § 3 p.p.s.a., nie wskazał, na czym miałoby polegać konkretnie naruszenie przez Sąd pierwszej instancji tego przepisu, w szczególności nie wymienił jakichkolwiek "dowodów uzupełniających z dokumentów", co do których sformułował zarzut ich nieprzeprowadzenia. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej także nie sposób doszukać się prawidłowego rozwinięcia w ww. kierunku zarzutu kasacyjnego naruszenia przepisów postępowania, w tym także wskazania, że określone naruszenie każdego z ww. przepisów postępowania nastąpiło w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy (a taki jest warunek sformułowany w art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Za taki dowód nie można uznać powołania się w uzasadnieniu skargi kasacyjnej na pismo procesowe Skarżącego z dnia 11 lutego 2010 r., ponieważ zawierało ono stanowisko Skarżącego, które podlegało ocenie Sądu pierwszej instancji, jak każdą tego rodzaju argumentację każdej ze stron postępowania. Jeżeli zdaniem Skarżącego, Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do treści tego pisma, to winien był sformułować odpowiedni zarzut w tym zakresie, np. naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., czego nie uczynił.
Ponadto, w toku postępowania sądowoadministracyjnego przed WSA w Krakowie Skarżący nie podniósł potrzeby przeprowadzenia dowodu uzupełniającego z jakiegokolwiek dokumentu w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. Wniosku takiego nie zawiera ani skarga na decyzję Dyrektora IS (por. k. 2 akt WSA w Krakowie), ani ww. pismo Skarżącego z dnia 11 lutego 2010 r., a Skarżący (jak i jego pełnomocnik) nie stawili się na rozprawę przed WSA w Krakowie w dniu 21 kwietnia 2010 r., zatem w trakcie rozprawy stosowny wniosek w omawianym zakresie także nie został sformułowany (por. protokół rozprawy – k. 22 akt WSA w Krakowie). W świetle wyżej opisanego zachowania Skarżącego w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez WSA w Krakowie art. 106 § 3 p.p.s.a. jest tym bardziej niezrozumiały i niekonkluzywny. Tym samym, w świetle wymogów art. 174 pkt 2 i art. 176 p.p.s.a. zarzut naruszenia przepisów postępowania został wadliwie sformułowany, co uniemożliwia jego kontrolę kasacyjną.
6.3.2. W ramach unormowania art. 174 pkt 1 p.p.s.a. dopuszcza się podstawę kasacyjną naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię polega na mylnym zrozumieniu treści zastosowanego przepisu, zaś naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie polega na tzw. błędzie w subsumcji, co wyraża się w tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej, albo że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie podciągnięto pod hipotezę określonej normy prawnej.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy skonstatować, że skarga kasacyjna wymogów tych dostatecznie nie spełnia. W punkcie a/ osnowy skargi kasacyjnej Skarżący sformułował zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. wymienił kumulatywnie art. 26 ust. 6d i 7 u.p.d.o.f. oraz art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r., ale nie wskazał sposobu naruszenia każdego z tych przepisów, lecz ograniczył się do stwierdzenia, że naruszone one zostały przez niewłaściwe zastosowanie, "bez uwzględnienia wydatków poniesionych przez rozliczających się wspólnie skarżącego i jego żonę z tytułu darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą przekazaną Parafii". W konkretnym przypadku wskazuje to raczej na polemikę z oceną stanu faktycznego zaaprobowaną przez Sąd pierwszej instancji, co można było uczynić powołując zarzut naruszenia w tym zakresie przepisów postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Skarżący nie nawiązał w jakikolwiek sposób do zarzutów ww. przepisów prawa materialnego, w tym nie zawarł jakiejkolwiek argumentacji w tym zakresie, mimo wymogu przewidzianego art. 176 p.p.s.a.: "Skarga kasacyjna powinna (...) zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (...)".
6.4. Uwzględniając powyższe wady skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny nie może merytorycznie rozpoznać skargi kasacyjnej. Niezależnie od tego, warto zwrócić uwagę na kwestię prawną, która leży u podstaw rozpoznawanej sprawy, a którą zaakcentował i wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji. Podejmując w skardze kasacyjnej polemikę z oceną prawną dokonaną przez WSA w Krakowie Skarżący nie dostrzega, że pismo Proboszcza Parafii z dnia 21 stycznia 2009 r. oraz późniejsze pisma dyrekcji Szkoły: z dnia 17 kwietnia 2009 r. oraz z dnia 24 czerwca 2009 r., nie mogą przesądzić o prawidłowości oceny Skarżącego, że kwota 4.400 zł wpłacona na rachunek Parafii była darowizną na rzecz kościelnej osoby prawnej, która na mocy art. 26 ust. 6d i ust. 7 u.p.d.o.f. podlega odliczeniu od podstawy obliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych. Zasadnie WSA w Krakowie stwierdził, powołując się na wyrok NSA z dnia 8 października 2009 r., II FSK 758/08 (publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/), że sam fakt darowizny na rzecz kościelnej osoby prawnej, o której mowa w art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r. nie uzasadnia jeszcze oceny realizacji ulgi podatkowej, uregulowanej w wymienionym przepisie. Dla osiągnięcia zamierzonych celów podatkowych trzeba, żeby sprawozdanie, o którym mowa w art. 55 ust. 7 ww. ustawy, zawierało dane na tyle dokładne i konkretne, aby umożliwić podatnikowi samoobliczenie podatku, a następnie organowi podatkowemu w późniejszym (ewentualnym) postępowaniu podatkowym ustalenie, sprawdzenie, zweryfikowanie danych o przeznaczeniu darowizny na działalność charytatywno - opiekuńczą. Pogląd ten zasługuje na pełną aprobatę składu orzekającego NSA w niniejszej sprawie. Należy bowiem zauważyć, że skoro na podstawie materiału zgromadzonego w sprawie organy podatkowe w toku postępowania podatkowego nie miały możliwości zweryfikowania, ustalenia i potwierdzenia przeznaczenia darowizny na cel działalności charytatywno-opiekuńczej, gdyż Skarżący konsekwentnie odmawiał przedłożenia ww. sprawozdania (na co zasadnie zwraca uwagę WSA w Krakowie – por. s. 7 zaskarżonego orzeczenia), to czyni to wątpliwym, czy na etapie samoobliczenia podatku możliwość taką mieli Skarżący wraz z żoną. Z akt sprawy nie wynika, czy dysponowali oni ww. sprawozdaniem, które byłoby objęte domniemaniem prawdziwości i zgodności z rzeczywistym stanem faktycznym rozporządzenia przedmiotem rzekomej darowizny. W tym stanie rzeczy dokumenty zawarte w aktach sprawy (pismo Proboszcza Parafii i pisma ze Szkoły) są co najwyżej dokumentami prywatnymi, które w istocie nie stanowią sprawozdania z przeznaczenia darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą, w szczególności nie dają dostatecznych podstaw do potwierdzenia przywołanego przeznaczenia wpłaty kwoty 4.400 zł na rachunek bankowy Parafii. W tym zakresie uzasadnienie wyroku WSA w Krakowie, w którym Sąd pierwszej instancji odnosił się i ocenił okoliczność nieprzedłużenia przez Skarżącego sprawozdania, o którym mowa w art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r., zasługuje na pełną aprobatę.
6.5. Uwzględniając powyższe uwagi dotyczące wadliwości zarzutów skargi kasacyjnej oraz prawidłowość merytorycznych rozważań WSA w Krakowie, Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił na podstawie art. 184 p.p.s.a., jak stwierdzono w sentencji, uznając że Sąd pierwszej instancji w oparciu o prawidłową wykładnię, zgodnie z prawem, rozstrzygnął rozpoznawaną sprawę. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 i 3 p.p.s.a w związku z art. 209 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI