Orzeczenie · 2011-11-24

II FSK 2328/10Prawidłowosc doręczenia tytułu wykonawczego w postępowaniu egzekucyjnym 3

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2011-11-24
NSAPodatkoweŚredniansa
egzekucja administracyjnatytuł wykonawczypełnomocnictwodoręczenieumorzenie postępowaniaprawo podatkowepostępowanie sądowoadministracyjne

Skarga kasacyjna została wniesiona przez S. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmawiającą umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sprawa wywodziła się z postępowania egzekucyjnego wszczętego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego zryczałtowanego podatku dochodowego za 2002 r. Pełnomocnik skarżącej wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, argumentując, że nie rozpatrzono odwołania od decyzji podatkowej w ustawowym terminie, co skutkowało wstrzymaniem wykonania decyzji z mocy prawa. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zarzuty skargi kasacyjnej, które dotyczyły naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 33 § 3 K.p.a. i art. 40 § 2 K.p.a. oraz art. 137 § 4 Ordynacji podatkowej. Główny zarzut dotyczył przyjęcia przez sąd pierwszej instancji, że doręczenie tytułu egzekucyjnego bezpośrednio zobowiązanemu, z pominięciem pełnomocnika, jest prawidłowe i umożliwia prowadzenie czynności egzekucyjnych. NSA uznał ten pogląd za zgodny z utrwaloną linią orzeczniczą, podkreślając, że ustanowienie pełnomocnika w postępowaniu egzekucyjnym jest możliwe dopiero po jego wszczęciu, które następuje z chwilą doręczenia tytułu wykonawczego zobowiązanemu. Sąd wskazał na gwarancyjną funkcję art. 32 u.p.e.a., który nakazuje doręczenie tytułu wykonawczego bezpośrednio zobowiązanemu. Dodatkowo NSA odniósł się do kwestii wstrzymania wykonania decyzji, stwierdzając, że w dacie podejmowania decyzji organów egzekucyjnych decyzja była wykonalna, a zajęcie świadczenia rentowego nie wywołało skutków z powodu braku prawa do renty. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ugruntowana interpretacja przepisów dotyczących doręczenia tytułu wykonawczego w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym i momentu, od którego pełnomocnik może skutecznie działać.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postępowaniem egzekucyjnym w administracji i relacją między pełnomocnictwem a wszczęciem postępowania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy doręczenie tytułu wykonawczego bezpośrednio zobowiązanemu, z pominięciem ustanowionego pełnomocnika, spełnia przesłanki prawidłowego doręczenia i umożliwia prowadzenie czynności egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie tytułu wykonawczego bezpośrednio zobowiązanemu, z pominięciem pełnomocnika, jest prawidłowe, ponieważ pełnomocnik może działać dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, które rozpoczyna się od doręczenia tytułu wykonawczego zobowiązanemu.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że postępowanie egzekucyjne jest odrębne od postępowania podatkowego. Pełnomocnictwo procesowe w postępowaniu egzekucyjnym może być skuteczne dopiero po jego wszczęciu, co następuje z chwilą doręczenia tytułu wykonawczego zobowiązanemu. Art. 32 u.p.e.a. nakazuje doręczenie tytułu wykonawczego bezpośrednio zobowiązanemu, co ma na celu ochronę jego praw.

Czy wstrzymanie wykonania decyzji z mocy prawa, wynikające z nierozpatrzenia odwołania w terminie, stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego, jeśli w momencie podejmowania decyzji egzekucyjnych decyzja była już wykonalna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli w dacie podejmowania decyzji organów egzekucyjnych decyzja była wykonalna, nie zachodzi przesłanka do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że choć w okresie wstrzymania wykonania decyzji dokonano zajęcia świadczenia rentowego, to zajęcie to nie wywołało skutków z powodu braku prawa do renty. W dacie składania wniosku o umorzenie postępowania oraz w dacie podejmowania decyzji przez organy egzekucyjne, decyzja była już wykonalna, co wykluczało zastosowanie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną S. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Przepisy (15)

Główne

u.p.e.a. art. 59 § 1 pkt 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu wstrzymania wykonania decyzji z mocy prawa nie zachodzi, jeśli w dacie podejmowania decyzji egzekucyjnych decyzja była wykonalna.

u.p.e.a. art. 32

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Nakazuje doręczenie tytułu wykonawczego bezpośrednio zobowiązanemu, co stanowi pierwszą czynność w postępowaniu egzekucyjnym i warunkuje możliwość ustanowienia pełnomocnika.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oddalenia skargi.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje orzekanie w przedmiocie oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

k.p.a. art. 33 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wskazuje, że pełnomocnictwo musi być złożone do akt sprawy w konkretnym postępowaniu.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa zastosowanie przepisów K.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym.

u.p.e.a. art. 59 § 1 pkt 7

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

ord. pod. art. 137 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

ord. pod. art. 139 § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Określa termin rozpatrzenia odwołania i skutki jego przekroczenia.

k.p.a. art. 33 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku dołączenia oryginału lub urzędowo poświadczonego odpisu pełnomocnictwa.

k.p.a. art. 40 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.c. art. 91 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 92

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie tytułu wykonawczego bezpośrednio zobowiązanemu, z pominięciem pełnomocnika, jest prawidłowe, ponieważ pełnomocnik może działać dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego, które rozpoczyna się od doręczenia tytułu wykonawczego zobowiązanemu. • W dacie podejmowania decyzji egzekucyjnych decyzja była wykonalna, co wykluczało zastosowanie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. jako podstawy do umorzenia postępowania.

Odrzucone argumenty

Doręczenie tytułu wykonawczego bezpośrednio zobowiązanemu z pominięciem ustanowionego pełnomocnika narusza przepisy postępowania i uniemożliwia przeprowadzenie czynności egzekucyjnych. • Domniemanie prawne dotyczące zakresu pełnomocnictwa procesowego w zakresie wszelkich czynności dotyczących egzekucji i zabezpieczenia wiąże również w przypadku egzekucji zobowiązań podatkowych, mimo tożsamości organu podatkowego i egzekucyjnego.

Godne uwagi sformułowania

ustanowienie przez zobowiązanego pełnomocnika może nastąpić dopiero po wszczęciu postępowania egzekucyjnego • po doręczeniu stronie (zobowiązanemu) odpisu tytułu wykonawczego. Jest to bowiem pierwsza czynność w tym postępowaniu • Organ nie może doręczać dokumentów, których doręczenie jest równoznaczne ze wszczęciem postępowania, pełnomocnikowi zobowiązanego, który status strony uzyskał dopiero z chwilą doręczenia tych dokumentów • przepisy u.p.e.a. stanowią o doręczeniu zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego, czy też tytułu wykonawczego zobowiązanemu, organ jest zobligowany do doręczenia tytułu bezpośrednio do zobowiązanego • Dopiero od momentu skutecznego doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, organ egzekucyjny ma do czynienia ze stroną • Zarzuty skargi kasacyjnej zdają się pomijać gwarancyjną funkcję uregulowania ukształtowanego przepisem art. 32 u.p.e.a.

Skład orzekający

Tomasz Zborzyński

przewodniczący

Stefan Babiarz

sprawozdawca

Zbigniew Kmieciak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana interpretacja przepisów dotyczących doręczenia tytułu wykonawczego w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym i momentu, od którego pełnomocnik może skutecznie działać."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postępowaniem egzekucyjnym w administracji i relacją między pełnomocnictwem a wszczęciem postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu egzekucyjnym, które jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego, ale nie zawiera nietypowych faktów ani zaskakujących rozstrzygnięć.

Kiedy pełnomocnik naprawdę zaczyna reprezentować Cię w egzekucji? Kluczowe orzeczenie NSA.

Dane finansowe

WPS: 180 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst