II FSK 216/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną N. K. od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. Główną kwestią sporną było zakwalifikowanie otrzymanych przez skarżącego wpłat od kontrahentów jako przychodu podatkowego lub jako zaliczek na poczet przyszłych dostaw. Skarżący argumentował, że wpłaty nie stanowiły przychodu, ponieważ dostawy nie zostały zrealizowane, a on sam zobowiązał się do zwrotu środków. Podnosił również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym dotyczące przedawnienia zobowiązania podatkowego i przewlekłości postępowania. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty przedawnienia były bezzasadne, wskazując na prawidłowe zawieszenie biegu terminu przedawnienia na skutek wydania decyzji o zabezpieczeniu. Odnosząc się do kwestii przychodu, NSA stwierdził, że skarżący nie przedłożył dowodów na charakter otrzymanych wpłat jako zaliczek lub przedpłat. Brak realizacji dostaw i brak prób odzyskania środków przez kontrahentów budziły wątpliwości. Sąd uznał, że otrzymane środki stanowiły bezwarunkowe i definitywne przysporzenie, które należy rozliczyć jako przychód z działalności gospodarczej za 2013 r. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących kwalifikacji wpłat jako przychodu lub zaliczki w podatku dochodowym od osób fizycznych, a także kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych i wpływu postępowań zabezpieczających na bieg terminu przedawnienia.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym podatnik nie przedstawił wystarczających dowodów na charakter otrzymanych wpłat jako zaliczek. Interpretacja przepisów o przedawnieniu jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem.
Zagadnienia prawne (3)
Czy otrzymane przez podatnika wpłaty od kontrahentów, które nie zostały ostatecznie rozliczone z powodu niezrealizowania dostawy towarów, stanowią przychód podatkowy w rozumieniu art. 14 ust. 3 pkt 1 ustawy o PIT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wpłaty te można jednoznacznie zakwalifikować jako zaliczki lub przedpłaty na poczet przyszłych dostaw, które nie mają charakteru definitywnego. Jednakże, jeśli podatnik zatrzymał środki w sposób definitywny, nawet jeśli pierwotnie były to zaliczki, stają się one przychodem podatkowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowa jest charakterystyka wpłaty. Jeśli podatnik nie przedstawił dowodów na zaliczki/przedpłaty, a środki zostały zatrzymane definitywnie, mimo braku realizacji dostawy, stanowią one przychód podatkowy. Brak zwrotu środków i swobodne nimi dysponowanie przez podatnika świadczy o ich definitywnym charakterze.
Czy zobowiązanie podatkowe za 2013 r. uległo przedawnieniu, jeśli decyzja określająca podatek została wydana po upływie terminu przedawnienia, a bieg terminu był zawieszany na skutek postępowania zabezpieczającego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zobowiązanie nie uległo przedawnieniu, jeśli bieg terminu został prawidłowo zawieszony na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, a postępowanie zabezpieczające jest odrębne od postępowania podatkowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zawieszenie biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70c § 6 pkt 4 Ordynacji podatkowej w związku z wydaniem decyzji o zabezpieczeniu było skuteczne. Postępowanie zabezpieczające jest odrębne od postępowania podatkowego, a zarzuty dotyczące jego prawidłowości nie wpływają na ocenę decyzji wymiarowej.
Czy przewlekłość postępowania podatkowego może wpływać na ocenę skuteczności zawieszenia biegu terminu przedawnienia?
Odpowiedź sądu
Nie, przewlekłość postępowania podatkowego nie wpływa na ocenę skuteczności zawieszenia biegu terminu przedawnienia, a sama przewlekłość może być zwalczana odrębnymi środkami prawnymi.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przewlekłość postępowania pozostaje poza granicami sprawy dotyczącej określenia podatku dochodowego, jeśli nie łączy się z upływem terminu przedawnienia. Podatnik powinien skorzystać z dostępnych środków prawnych, takich jak ponaglenie czy skarga do sądu administracyjnego.
Przepisy (10)
Główne
O.p. art. 70 § 6 pkt 4
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 70 § 1
Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 14 § 3 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Do przychodów nie zalicza się pobranych wpłat lub zarachowanych należności na poczet dostaw towarów i usług, które zostaną wykonane w następnych okresach sprawozdawczych, a także otrzymanych pożyczek i kredytów oraz zwróconych pożyczek, z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek. Kluczowe jest, czy wpłata ma charakter definitywny.
Pomocnicze
O.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 188
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 70c
Ordynacja podatkowa
Zawieszenie biegu terminu przedawnienia na skutek wydania decyzji o zabezpieczeniu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Otrzymane wpłaty od kontrahentów, mimo braku realizacji dostawy, stanowiły definitywne przysporzenie i przychód podatkowy. • Zawieszenie biegu terminu przedawnienia na skutek postępowania zabezpieczającego było skuteczne. • Postępowanie zabezpieczające jest odrębne od postępowania podatkowego, a jego prawidłowość nie wpływa na decyzję wymiarową. • Przewlekłość postępowania nie wpływa na bieg terminu przedawnienia i może być zwalczana odrębnymi środkami.
Odrzucone argumenty
Otrzymane wpłaty były zaliczkami na poczet przyszłych dostaw i nie stanowiły przychodu. • Zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu z uwagi na wydanie decyzji po terminie i bezczynność organu. • Naruszenie zasad praworządności, szybkości, zaufania podatnika do organu oraz obowiązku zachowania równowagi interesów.
Godne uwagi sformułowania
kwestionowanie, w postępowaniu wymiarowym dotyczącym określenia podatku dochodowego, zgodności z prawem decyzji o zabezpieczeniu, wykracza poza granice sprawy • środki, które skarżący otrzymał pod tytułem "zaliczki", powinny być traktowane jako przychód i zaewidencjonowane w księgach podatkowych. • skarżący otrzymał zatem bezwarunkowe i definitywne przysporzenie, które powinien był rozliczyć podatkowo w dacie jego otrzymania.
Skład orzekający
Alicja Polańska
sprawozdawca
Antoni Hanusz
przewodniczący
Maciej Jaśniewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kwalifikacji wpłat jako przychodu lub zaliczki w podatku dochodowym od osób fizycznych, a także kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych i wpływu postępowań zabezpieczających na bieg terminu przedawnienia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym podatnik nie przedstawił wystarczających dowodów na charakter otrzymanych wpłat jako zaliczek. Interpretacja przepisów o przedawnieniu jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między zaliczką a przychodem, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców. Dodatkowo porusza kwestię przedawnienia podatkowego i jego zawieszenia.
“Czy wpłaty od kontrahentów to przychód, nawet jeśli towar nie został dostarczony? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.