II FSK 1904/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła możliwości zaliczenia przez podatniczkę (B.O.-M.) wydatku w kwocie 207.774,66 zł, udokumentowanego fakturami od Kancelarii Podatkowej E. Sp. z o.o., do kosztów uzyskania przychodów z tytułu prowizji handlowej. Podatniczka zawarła umowę z Kancelarią E., która miała wyszukać nabywcę nieruchomości, a następnie pośredniczyć w jej sprzedaży. Podatniczka znalazła nabywcę (Spółkę T-M) i otrzymała od niej prowizję, z której część (2/3) przekazała Kancelarii E. Organy podatkowe zakwestionowały tę transakcję, wskazując na wątpliwości co do rzeczywistego wykonania usługi przez Kancelarię E., nierynkową proporcję podziału prowizji oraz sprzeczności w zeznaniach świadków i dowodach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę podatniczki, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny również oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że podatniczka nie wykazała, iż usługa została faktycznie wykonana i miała realne znaczenie gospodarcze, co jest warunkiem zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o PIT.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowana linia orzecznicza dotycząca dowodzenia rzeczywistego wykonania usługi i jej znaczenia gospodarczego jako warunku zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów, zwłaszcza w transakcjach o nietypowych parametrach ekonomicznych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów podatkowych w kontekście transakcji nieruchomościowych. Kluczowe jest udowodnienie rzeczywistego charakteru transakcji i poniesionych kosztów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wydatek udokumentowany fakturą, poniesiony na rzecz kontrahenta w celu uzyskania przychodu, może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, jeśli podatnik nie udowodnił rzeczywistego wykonania usługi przez kontrahenta i jej znaczenia gospodarczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wydatek taki nie może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, jeśli podatnik nie wykaże, że usługa została faktycznie wykonana i miała realne znaczenie gospodarcze.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dla zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów kluczowe jest nie tylko poniesienie wydatku i jego udokumentowanie, ale przede wszystkim rzeczywiste wykonanie usługi przez kontrahenta i jej związek z celem osiągnięcia przychodu. W analizowanej sprawie podatniczka nie wykazała, że Kancelaria Podatkowa E. faktycznie wykonała usługę pośrednictwa w sprzedaży nieruchomości, a wątpliwości budziły m.in. okoliczności zawarcia umowy, brak kosztów po stronie kontrahenta oraz nierynkowy podział prowizji.
Czy organ podatkowy ma obowiązek powołania biegłego z zakresu informatyki do zbadania autentyczności wydruków ofert sprzedaży zamieszczonych w portalu internetowym?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli dowody te nie zostały potwierdzone przez zarządcę portalu, a strona nie uprawdopodobniła ich rzetelności w inny sposób, organ może odmówić im wiarygodności bez powoływania biegłego.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji uznał, że odmowa wiarygodności wydrukom ofert sprzedaży była zasadna, ponieważ nie zostały one potwierdzone przez zarządzającego portalem, a strona nie uprawdopodobniła ich rzetelności w inny sposób. W związku z tym powołanie biegłego z zakresu informatyki nie było konieczne.
Przepisy (8)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Koszty uzyskania przychodów to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Niezbędne jest nie tylko zaistnienie zdarzenia gospodarczego i jego udokumentowanie, ale także rzeczywiste wykonanie świadczenia przez kontrahenta i jego znaczenie gospodarcze.
Pomocnicze
O.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organów podatkowych podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.
O.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organów podatkowych zebrania kompletnego materiału dowodowego.
O.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
O.p. art. 197
Ordynacja podatkowa
Postępowanie dowodowe, w tym ocena dowodów.
k.p.a. art. 75 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy proceduralne, które nie miały zastosowania w postępowaniu podatkowym.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy proceduralne, które nie miały zastosowania w postępowaniu podatkowym.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy proceduralne, które nie miały zastosowania w postępowaniu podatkowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podatniczka nie wykazała, że usługa świadczona przez Spółkę E. została faktycznie wykonana i miała znaczenie gospodarcze. • Wątpliwości co do rzeczywistego wykonania usługi przez Spółkę E. i nierynkowy podział prowizji. • Brak dowodów potwierdzających datę zamieszczenia ogłoszenia o sprzedaży nieruchomości. • Niewiarygodność zeznań świadków i wydruków ofert sprzedaży.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 191, 197, 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez WSA. • Zarzut błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. • Naruszenie przepisów k.p.a. przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
Sedno sporu koncentruje się na polemice wokół kwestii czy podatniczka poprawnie zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów kwoty wynikające z faktur wystawionych przez Spółkę E, z tytułu wykonania na jej rzecz usługi. • Rzeczywiście, drugorzędne znaczenie ma w tym przypadku kwestia wielkości prowizji jakie strony zgodnie z zasadą swobodnego kształtowania umów mogą określić. • To wszystko dowodzi, że na podatniku funkcjonującym w profesjonalnym obrocie gospodarczym, obowiązanym do prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów albo ksiąg rachunkowych, ciążą podwyższone standardy starannego działania.
Skład orzekający
Krzysztof Winiarski
przewodniczący-sprawozdawca
Bogdan Lubiński
członek
Mirosław Surma
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca dowodzenia rzeczywistego wykonania usługi i jej znaczenia gospodarczego jako warunku zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów, zwłaszcza w transakcjach o nietypowych parametrach ekonomicznych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów podatkowych w kontekście transakcji nieruchomościowych. Kluczowe jest udowodnienie rzeczywistego charakteru transakcji i poniesionych kosztów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie rzeczywistego charakteru transakcji i poniesionych kosztów w postępowaniu podatkowym, nawet jeśli dokumentacja formalnie istnieje. Pokazuje też, jak sądy analizują nietypowe rozliczenia finansowe.
“Czy faktura gwarantuje prawo do kosztów? NSA wyjaśnia, kiedy transakcja musi mieć realne znaczenie gospodarcze.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.