II FSK 1889/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-29
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyosoby fizyczneryczałtprzychódusługi budowlanekonsorcjumugodaodszkodowanieordynacja podatkowapostępowanie sądowe

NSA oddalił skargę kasacyjną podatnika w sprawie dotyczącej zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, potwierdzając prawidłowość interpretacji przepisów dotyczących przychodu z usług budowlanych wykonanych w ramach konsorcjum.

Sprawa dotyczyła zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. Skarżący kwestionował decyzję organu podatkowego oraz wyrok WSA, zarzucając niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących przychodu z usług budowlanych wykonanych w ramach konsorcjum. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że ugoda z konsorcjum, mimo nazwania świadczenia 'odszkodowaniem', stanowiła wynagrodzenie za wykonane prace, a tym samym przychód podlegający opodatkowaniu.

Przedmiotem skargi kasacyjnej był wyrok WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za styczeń, maj, czerwiec i grudzień 2014 r. Skarżący zarzucił WSA naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, twierdząc, że usługa budowlana nie została wykonana i nie powstał przychód. Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak odniesienia się do kwestii powstania przychodu) i art. 190 p.p.s.a. (przekroczenie granic związania wykładnią prawa NSA). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że sprawa była już przedmiotem kontroli sądowej, a NSA w poprzednim wyroku (II FSK 987/20) uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wiążąc WSA wykładnią prawa. NSA stwierdził, że skarżący zaniżył przychód w 2014 r. poprzez niezaewidencjonowanie sprzedaży usług zrealizowanych w ramach konsorcjum. Ugoda zawarta między skarżącym a konsorcjum, mimo nazwania świadczenia 'odszkodowaniem', stanowiła wynagrodzenie za wykonane prace. Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 190 p.p.s.a. jest nieuzasadniony, gdyż skarżący podjął próbę podważenia ustalonej przez NSA wykładni. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. również uznano za niezasadny, wskazując na kompletność uzasadnienia wyroku WSA. Zarzut wadliwego zastosowania przepisów prawa materialnego nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ skarga kasacyjna nie podważyła ustaleń faktycznych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ugoda, mimo nazwania świadczenia 'odszkodowaniem', stanowiła wynagrodzenie za wykonane przez skarżącego prace i tym samym przychód podlegający opodatkowaniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że treść ugody wskazuje, iż świadczenie miało charakter wynagrodzenia za wykonane prace, a nie odszkodowania za poniesione straty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.z.p.d.f. art. 6 § ust. 1

Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

u.z.p.d.f. art. 17 § ust. 1-2

Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne

u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 1 i 1c

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Pomocnicze

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 190

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 1 u.z.p.d.f. w zw. z art. 14 ust. 1 i 1c u.p.d.o.f. (usługa budowlana nie została wykonana, nie powstał przychód). Niewłaściwe zastosowanie art. 17 ust. 1-2 u.z.p.d.f. (nie były spełnione przesłanki, bezzasadne określenie wartości przychodu i sankcyjnego ryczałtu). Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak odniesienia się do kwestii powstania przychodu w uzasadnieniu WSA). Naruszenie art. 190 p.p.s.a. (przekroczenie granic związania wykładnią prawa NSA, przyjęcie błędnego stanu faktycznego).

Godne uwagi sformułowania

pomimo nazwania przysługującego skarżącemu na podstawie postanowień tej ugody świadczenia 'odszkodowaniem' stanowiło ono wynagrodzenie za wykonane przez skarżącego prace. podjęta w skardze kasacyjnej polemika ze stanowiskiem NSA niedopuszczalna i czyni zarzut ten nieuzasadnionym.

Skład orzekający

Beata Cieloch

przewodniczący

Tomasz Kolanowski

sprawozdawca

Artur Kot

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia przychodu w kontekście ugody z konsorcjum w sprawach podatku dochodowego od osób fizycznych, związanie sądu wykładnią prawa NSA."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ugody z konsorcjum i sposobu jej nazwania; wykładnia art. 190 p.p.s.a. jest standardowa dla NSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanej z przychodami z działalności gospodarczej i interpretacją ugód. Jest interesująca dla prawników i księgowych zajmujących się podatkami.

Czy ugoda to zawsze odszkodowanie? NSA wyjaśnia, kiedy pieniądze z konsorcjum to przychód do opodatkowania.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 1889/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-11-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Artur Kot
Beata Cieloch /przewodniczący/
Tomasz Kolanowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
I SA/Wr 37/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2023-06-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 749
art. 122, art. 187, art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia NSA Tomasz Kolanowski (sprawozdawca), Sędzia WSA - del. Artur Kot, , Protokolant Mateusz Rumniak, po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2023 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej B.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2023 r. sygn. akt I SA/Wr 37/23 w sprawie ze skargi B.C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 28 maja 2019 r. nr 0201-IOD1.4102.100.2018 w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od B.C. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu kwotę 1000 (słownie: jeden tysiąc ) złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi kasacyjnej jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 czerwca 2023 r. sygn. akt I SA/Wr 371/23 oddalający skargę B.C. na decyzję na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 28 maja 2019 r. o numerze [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za styczeń, maj, czerwiec i grudzień 2014 r.
Skarżący przedmiotowemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez:
- niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 6 ust. 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. 2019r. poz. 43 ze zm.) - dalej jako: u.z.p.d.f. w związku z art. 14 ust 1 i 1c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2018r. poz. 1509 ze zm.) - dalej jako u.p.d.o.f. - w sytuacji w której usługa budowlana nie została wykonana i nie doszło do powstania przychodu z tego tytułu.
- niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 17 ust.1-2 u.z.p.d.f. polegające na bezzasadnym przyjęciu, iż przepisy te miały zastosowanie w przedmiotowej sprawie podczas gdy nie były spełnione przesłanki do zastosowania ww. przepisów; w konsekwencji określenie wartości niezaewidencjonowanego przychodu i kwoty sankcyjnego ryczałtu,
Skarżący zarzucił również naruszenie przepisów postępowania, tj.:
- przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy polegające na naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. w zakresie, w jakim Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w uzasadnieniu wyroku nie odniósł się do istotnej kwestii dlaczego uznano, że powstał przychód; w związku z czym powstała wątpliwość, czy Sąd rozpoznał wszelkie podnoszone przez skarżących zarzuty pod adresem zaskarżonej decyzji administracyjnej;
- art. 190 p.p.s.a polegające na przekroczeniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu granic związania, o których mowa w przepisie; a w konsekwencji przyjęcie błędnego stanu faktycznego poprzez uznanie, iż została wykonana usługa budowalna zrealizowana w ramach Konsorcjum i Skarżący uzyskał z tego tytułu przychód.
Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, względnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Sprawa była już przedmiotem kontroli sądowej. Przypomnieć należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 13 listopada 2019 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 697/19, uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 28 maja 2019 r., w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r.
Następnie, w wyniku wniesionej skargi kasacyjnej przez organ wyrokiem z dnia 6 grudnia 2022 r., sygn. akt II FSK 987/20 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. wyrok w całości i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznając sprawę ponownie związany był wykładnią prawa, dokonaną przez NSA w wyroku z dnia 6 grudnia 2022r. Zgodnie bowiem z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: p.p.s.a.) sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Z powyższego względu w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny odniesie się do zarzutu naruszenia art. 190 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku jednoznacznie ocenił istotne w tej sprawie okoliczności, stwierdzając że skarżący zaniżył przychód w 2014 r. w wyniku niezaewidencjonowania sprzedaży usług zrealizowanych w ramach konsorcjum z H.C. Z akt sprawy wynika, że w 2014 r. strona udokumentowała uzyskanie przychodu dwiema fakturami: nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. (na budowę boiska w W.) o wartości netto 114 833,50 zł + podatek VAT 26 411,71 zł oraz nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. (tytułem rozliczenia robót za W.). Konsorcjum uzyskało jednak kolejne przychody z tytułu kontraktów zawartych z: Miastem i Gminą P., Gminą B., Gminą S., Gmina N., Gminą J. oraz Gminą G. W tym zakresie organy podatkowe ustaliły, że w dniu 27 czerwca 2015 r. została zawarta między skarżącym a Konsorcjum ugoda obejmująca umowy powyższymi gminami z 2014 r., w której określono wysokość odszkodowania z tytułu nierozliczonych wcześniej roszczeń podatnika za wspólną realizację kontraktów. W omawianym wyroku oceniono treść oświadczeń zamieszczonych w zawartej pomiędzy skarżącym a konsorcjum ugodzie. NSA zgodził się z oceną Sądu pierwszej instancji, że pomimo nazwania przysługującego skarżącemu na podstawie postanowień tej ugody świadczenia "odszkodowaniem" stanowiło ono wynagrodzenie za wykonane przez skarżącego prace. We wskazanym zakresie NSA wyraził ocenę prawną o zgodności prowadzonego przez organy postępowania z zasadami wynikającymi z art. 122, art. 187 § 1 O. p. i art. 191 O.p. Formułując zarzut naruszenia art. 190 p.p.s.a. skarżący w istocie podjął próbę podważenia wyrażonej przez NSA oceny prawnej. Podjęta w skardze kasacyjnej polemika ze stanowiskiem NSA niedopuszczalna i czyni zarzut ten nieuzasadnionym
Nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., dlatego że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie przewidziane przez ten przepis elementy, w szczególności odnosi się do podniesionych w skardze zarzutów. Motywy oddalenia skargi są jasne, a zaprezentowana podstawa prawna wyroku i jej wyjaśnienie nie nasuwa wątpliwości co do przyczyn treści orzeczenia.
Z kolei zarzut wadliwego zastosowania przepisów prawa materialnego nie mógł zostać uwzględniony już tylko z tego powodu, że skarga kasacyjna nie doprowadziła do podważenia ustaleń faktycznych stanowiących podstawę wydanej w tej sprawie decyzji administracyjnej. Skoro stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości, to zastosowanie wskazanych w środku odwoławczym przepisów prawa podatkowego także nie może nasuwać zastrzeżeń.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd postanowił na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI