Orzeczenie · 2023-02-15

II FSK 1884/20

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-02-15
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowypodatek VATzwrot podatkuzaległość podatkowazaliczenieOrdynacja podatkowapostępowanie podatkoweNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi w przedmiocie zaliczenia zwrotu podatku VAT za styczeń 2019 r. na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. Spór dotyczył dopuszczalności takiego zaliczenia w sytuacji, gdy decyzja określająca wysokość zaległości podatkowej została uchylona nieprawomocnym wyrokiem WSA. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że zaliczenie zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowej następuje z mocy prawa z dniem złożenia deklaracji lub korekty deklaracji wykazującej zwrot. Postanowienie organu podatkowego w tej sprawie ma charakter formalny i jedynie potwierdza czynność rachunkowo-techniczną, nie kreując nowego stanu prawnego. NSA stwierdził, że WSA błędnie zastosował przepisy dotyczące skutków prawnych uwzględnienia skargi (art. 152 P.p.s.a.) oraz niewykonalności decyzji nieostatecznej (art. 239a O.p.), ponieważ zaliczenie zwrotu podatku nie jest przymusowym wykonaniem decyzji. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność oceny zarzutów dotyczących okresów wyłączających naliczanie odsetek za zwłokę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zaliczenia zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowych, zwłaszcza w kontekście nieostateczności decyzji określającej zaległość oraz zastosowania art. 152 P.p.s.a.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zaliczenia zwrotu VAT na poczet zaległości w PIT, ale zasady interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej i P.p.s.a. mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zaliczenie zwrotu podatku VAT na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych jest dopuszczalne, gdy decyzja określająca wysokość zaległości podatkowej została uchylona nieprawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zaliczenie jest dopuszczalne, ponieważ następuje z mocy prawa z dniem złożenia deklaracji wykazującej zwrot i ma charakter formalny, a nie kreujący nowy stan prawny.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zaliczenie zwrotu podatku na poczet zaległości następuje z mocy prawa z dniem złożenia deklaracji. Postanowienie organu podatkowego w tej sprawie ma charakter deklaratoryjny, jedynie potwierdzając tę czynność. Sąd pierwszej instancji błędnie skupił się na kwestii wykonalności decyzji nieostatecznej, zamiast na charakterze zaliczenia.

Jaki jest charakter prawny postanowienia o zaliczeniu zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Postanowienie to ma charakter formalny i deklaratoryjny, potwierdzając czynność rachunkowo-techniczną, która nastąpiła z mocy prawa.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że postanowienie o zaliczeniu nie kreuje nowego stanu prawnego ani faktycznego, a jedynie potwierdza wykonanie czynności wynikającej z przepisów prawa. Kluczowe jest ustalenie istnienia zaległości w momencie złożenia deklaracji z wykazanym zwrotem.

Czy art. 152 P.p.s.a. (skutki prawne uwzględnienia skargi) ma zastosowanie do postanowienia o zaliczeniu zwrotu podatku na poczet zaległości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, art. 152 P.p.s.a. nie ma zastosowania, ponieważ postanowienie o zaliczeniu nie kreuje obowiązku podatkowego ani nie wywołuje negatywnych skutków dla podatnika.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że postanowienie o zaliczeniu nie wywołuje negatywnych skutków dla strony, w przeciwieństwie do aktu, którego dotyczy art. 152 P.p.s.a. Zaliczenie może nawet przynieść korzyści, tamując bieg odsetek za zwłokę.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi został uchylony w całości i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (10)

Główne

O.p. art. 76a § § 1

Ordynacja podatkowa

Postanowienie o zaliczeniu zwrotu podatku ma charakter formalny i potwierdza czynność rachunkowo-techniczną.

O.p. art. 76b § § 1

Ordynacja podatkowa

Zaliczenie zwrotu podatku na poczet zaległości następuje z mocy prawa z dniem złożenia deklaracji lub korekty.

P.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

O.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Wszczęcie postępowania przygotowawczego w sprawie o przestępstwo skarbowe zawiesza bieg terminu przedawnienia.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uwzględnienia skargi przez WSA.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 152 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutki prawne uwzględnienia skargi na akt lub czynność.

O.p. art. 239a

Ordynacja podatkowa

Niewykonalność decyzji nieostatecznej.

O.p. art. 239b

Ordynacja podatkowa

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaliczenie zwrotu podatku następuje z mocy prawa z dniem złożenia deklaracji. • Postanowienie o zaliczeniu ma charakter formalny i deklaratoryjny. • Art. 152 P.p.s.a. nie ma zastosowania do postanowienia o zaliczeniu, gdyż nie wywołuje ono negatywnych skutków dla strony. • Art. 239a O.p. (niewykonalność decyzji nieostatecznej) nie ma zastosowania do czynności zaliczenia zwrotu podatku.

Odrzucone argumenty

WSA uznał, że zaliczenie zwrotu podatku nie było dopuszczalne, ponieważ decyzja określająca zaległość podatkową nie była ostateczna (zastosowanie art. 152 P.p.s.a. i art. 239a O.p.).

Godne uwagi sformułowania

zaliczenie wykazanego w deklaracji zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowej dokonuje się z mocy samego prawa i następuje z dniem złożenia deklaracji • postanowienie o zaliczeniu wykazanego w deklaracji zwrotu podatku nie kreuje nowego stanu faktycznego i prawnego, a jedynie potwierdza wykonanie czynności o charakterze rachunkowo-technicznym • kwestionowane postanowienie o zaliczeniu wykazanego przez Skarżącego w deklaracji zwrotu podatku od towarów i usług na poczet zaległości podatkowych nie kreuje żadnego obowiązku podatkowego, nie rozstrzyga i nie przesądza o istnieniu tych zaległości i nie wywołuje negatywnych skutków dla Skarżącego.

Skład orzekający

Jerzy Płusa

przewodniczący

Małgorzata Wolf-Kalamala

sprawozdawca

Tomasz Kolanowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczenia zwrotu podatku na poczet zaległości podatkowych, zwłaszcza w kontekście nieostateczności decyzji określającej zaległość oraz zastosowania art. 152 P.p.s.a."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zaliczenia zwrotu VAT na poczet zaległości w PIT, ale zasady interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej i P.p.s.a. mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla podatników - możliwości zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości, a orzeczenie NSA wyjaśnia kluczowe zasady w tym zakresie, korygując błędną interpretację WSA.

Zwrot VAT może pokryć zaległość w PIT? NSA wyjaśnia, kiedy zaliczenie następuje z mocy prawa.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst