II FSK 1736/07

Naczelny Sąd Administracyjny2009-03-12
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyosoby fizycznenierezydencizbycie udziałówaportspółka z o.o.źródło przychoduterytorium RPGibraltarkonkurencja podatkowa

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając opodatkowanie w Polsce dochodów zbycia udziałów w polskiej spółce przez nierezydenta z Gibraltaru, ze względu na polskie źródło przychodu.

Sprawa dotyczyła opodatkowania w Polsce dochodów ze zbycia lub aportu udziałów w polskiej spółce z o.o. przez osobę fizyczną mającą rezydencję podatkową w Gibraltarze. Skarżący argumentował, że skoro transakcje odbywały się poza Polską, a strony były nierezydentami, dochód nie powinien podlegać polskiemu podatkowi dochodowemu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że źródło przychodu (polska spółka) znajduje się na terytorium RP, co uzasadnia opodatkowanie zgodnie z art. 3 ust. 2a ustawy o PIT, zwłaszcza że Gibraltar jest krajem stosującym szkodliwą konkurencję podatkową.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Spór dotyczył kwestii, czy transakcje zbycia lub aportu udziałów w polskiej spółce z o.o. przez osobę fizyczną, mającą rezydencję podatkową w Gibraltarze, podlegają opodatkowaniu w Polsce. Podatnik uważał, że nie, argumentując, że transakcje odbyły się poza Polską, a strony były nierezydentami. Organy podatkowe i Sąd pierwszej instancji stali na stanowisku, że dochody te podlegają opodatkowaniu w Polsce, ponieważ źródło przychodu (siedziba spółki) znajduje się na terytorium RP. Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną, potwierdził tę interpretację. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 3 ust. 2a ustawy o PIT, nierezydenci podlegają w Polsce opodatkowaniu od dochodów osiąganych na terytorium RP. Wskazał, że zbycie udziałów w polskiej spółce kapitałowej, niezależnie od miejsca zawarcia umowy czy rezydencji stron transakcji, stanowi dochód z kapitałów pieniężnych, którego źródło znajduje się w Polsce. Sąd zwrócił uwagę, że Gibraltar jest krajem stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, co wyłącza stosowanie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania w sposób korzystniejszy dla podatnika i wzmacnia zasadę opodatkowania według źródła przychodu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dochody te podlegają opodatkowaniu w Polsce.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że źródło przychodu znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ponieważ siedziba spółki z o.o. jest w Polsce. Zgodnie z art. 3 ust. 2a ustawy o PIT, nierezydenci podlegają w Polsce opodatkowaniu od dochodów uzyskanych ze źródeł położonych w kraju. Zbycie udziałów w polskiej spółce jest traktowane jako przychód z kapitałów pieniężnych, a jego źródło jest związane z siedzibą spółki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.p.d.o.f. art. 3 § ust. 2a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nierezydenci podlegają w Polsce opodatkowaniu od dochodów osiąganych na terytorium RP.

u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 7

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych, stanowią źródło przychodu.

u.p.d.o.f. art. 17 § ust. 1 pkt 6 lit a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się odpłatne zbycie udziałów w spółkach mających osobowość prawną.

u.p.d.o.f. art. 17 § ust. 1 pkt 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się nominalną wartość udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną.

u.p.d.o.f. art. 30b § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przychody z odpłatnego zbycia udziałów podlegają opodatkowaniu według 19% stawki.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 30b § ust. 2 pkt 4

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Finansów § z dnia 16 maja 2005 r.

Określa kraje i terytoria stosujące szkodliwą konkurencję podatkową, do których zaliczono Gibraltar.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Źródło przychodu (polska spółka z o.o.) znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zbycie udziałów w polskiej spółce kapitałowej stanowi przychód z kapitałów pieniężnych podlegający opodatkowaniu w Polsce na podstawie art. 3 ust. 2a u.p.d.o.f. dla nierezydentów. Gibraltar jest krajem stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, co wyłącza korzystne stosowanie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania i wzmacnia zasadę opodatkowania według źródła.

Odrzucone argumenty

Dochody ze zbycia udziałów przez nierezydenta nie podlegają opodatkowaniu w Polsce, jeśli transakcja (zawarcie umowy, zapłata) odbyła się poza terytorium RP. Objęcie udziałów aportem poza terytorium Polski nie stanowi dochodu ze źródła położonego w RP. Należy odróżnić dochody ze źródła dochodu od dochodów ze zbycia prawa do źródła dochodu.

Godne uwagi sformułowania

źródło przychodu znajduje się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów z pracy wykonywanej na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, bez względu na miejsce wypłaty wynagrodzenia, oraz od innych dochodów osiąganych na terytorium RP Gibraltar jest wymieniony w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 16 maja 2005 r. w sprawie określenia krajów i terytoriów stosujących szkodliwą konkurencję podatkową dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych udziały i akcje są zbywalne. Wobec tego przychody z opłatnego przeniesienia tytułu własności udziałów lub akcji (w tym także wniesienie tych udziałów aportem do spółki zagranicznej) należy zaliczyć do przychodów z kapitałów pieniężnych, które podlegają opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b ust. 1 u.p.d.o.f., bowiem źródło przychodów (spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z jej kapitałem zakładowym) ma swoją siedzibę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.

Skład orzekający

Stanisław Bogucki

przewodniczący

Jerzy Rypina

sprawozdawca

Aleksandra Wrzesińska - Nowacka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie opodatkowania w Polsce dochodów nierezydentów ze zbycia lub aportu udziałów w polskich spółkach kapitałowych, gdy źródło przychodu znajduje się w Polsce, zwłaszcza w kontekście jurysdykcji uznanych za stosujące szkodliwą konkurencję podatkową."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji nierezydenta z Gibraltaru i opodatkowania PIT. Interpretacja może być odmienna w przypadku zastosowania umów o unikaniu podwójnego opodatkowania z innymi krajami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia międzynarodowego prawa podatkowego i opodatkowania nierezydentów, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i inwestorów działających na rynku polskim.

Czy sprzedajesz udziały w polskiej spółce jako nierezydent? Uważaj na polski podatek!

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 1736/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2009-03-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-11-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Wrzesińska - Nowacka
Jerzy Rypina /sprawozdawca/
Stanisław Bogucki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
I SA/Lu 631/06 - Wyrok WSA w Lublinie z 2007-05-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1993 nr 90 poz 416
art. 10 ust. 1 pkt 7, art. 17 ust. 1 pkt 6 lit a, art. 30b ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędziowie: NSA Jerzy Rypina (sprawozdawca), NSA del. Aleksandra Wrzesińska–Nowacka, Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 maja 2007 r. sygn. akt I SA/Lu 631/06 w sprawie ze skargi P. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 21 sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie interpretacji co do sposobu i zakresu zastosowania prawa podatkowego oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę P. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 21 sierpnia 2006 r. w przedmiocie interpretacji co do sposobu i zakresu zastosowania prawa podatkowego.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji podniósł, że wniosek P. S. sprowadzał się do wyjaśnienia, czy podlega obowiązkowi podatkowemu w Polsce transakcje zbycia przez osobę fizyczną, mającą miejsce zamieszkania na terytorium Gibraltaru, udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Polsce lub aportu tych udziałów do zagranicznej spółki kapitałowej. Według wnioskodawcy zarówno sprzedaż tych udziałów jak też aport nie podlega w Polsce obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Natomiast w ocenie organów podatkowych stanowisko wnioskodawcy jest błędne bowiem przychody uzyskane przez rezydenta podatkowego kraju wymienionego w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 16 maja 2005 r. w sprawie określenia krajów i terytoriów stosujących szkodliwą konkurencję podatkową dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz.U. Nr 94, poz. 790), do których został zakwalifikowany Gibraltar, podlegają opodatkowaniu wg. przepisów polskiego prawa podatkowego. Wyjaśniono, że skoro miejscem źródła dochodu, w przypadku zbycia udziałów w spółce jak i aportu tych udziałów jest Polska, to przychód z tej transakcji podlega opodatkowaniu wg. polskich przepisów podatkowych.
Powołano się na przepisy art. 3 ust. 2a, 4a, art. 10 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a oraz art. 30b ust. 2 pkt 4 w związku z art. 30b ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym os osób fizycznych (dalej: u.p.d.o.f.).
W ocenie Sądu pierwszej instancji stanowisko odwoławczego organu podatkowego jest trafne. Sąd stwierdził, że wprawdzie ustawa podatkowa nie określa co należy rozumieć pod pojęciem "dochodów osiąganych na terytorium RP" jednakże nie budzi wątpliwości, że chodzi o dochody, których źródło znajduje się na terytorium RP. Wyjaśnił, że w myśl art. 10 ust. 1 pkt 7 u.p.d.o.f. źródłami przychodów są między innymi kapitały pieniężne. Wobec tego za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się miedzy innymi przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółce mającej osobowość prawną, a także nominalną wartość udziałów (akcji) – art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a i art. 17 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. Sąd wyjaśnił, że udział w spółce kapitałowej jest nierozerwalnie związany ze spółką. Skoro siedziba spółki znajduje się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, to dochody ze zbycia udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (sprzedaż, aport) są dochodami, których źródło znajduje się na terytorium RP.
Oznacza to, że organy podatkowe w sposób prawidłowy dokonały interpretacji art. 3 ust. 2a u.p.d.o.f.
W skardze kasacyjnej P. S. zaskarżył wyrok w całości i zarzucił mu naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 3 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Autor skargi kasacyjnej przyznał, że opodatkowaniu podlegają te dochody, których źródło znajduje się na terytorium Polski. Jednakże uważa, że od dochodów ze źródła dochodów należy odróżnić dochody ze zbycia prawa do źródła dochodu. Zdaniem skarżącego, skoro kupującym udziały od nierezydenta podatkowego w Polsce jest drugi nierezydent to nie można mówić o osiągnięciu dochodu na terytorium Polski, ponieważ zawarcie i wykonanie umowy sprzedaży oraz zapłata ceny musi nastąpić na innym niż Polska terytorium. Uważa, że objęcie udziałów za aport nie jest tożsamym źródłem przychodów z odpłatnego zbycia udziałów będących wkładem niepieniężnym w innej spółce kapitałowej.
Skoro objecie udziałów ma nastąpić poza terytorium Polski, to nie można uznać, że źródło przychodu z tego tytułu znajduje się na terytorium RP.
Zarzuca Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów procesowych a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) w związku z art. 3 ust. 2a u.p.d.o.f. przez zaniechanie uchylenia zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy wydana została z naruszeniem prawa materialnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Stosownie do art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176, w brzmieniu obowiązującym w 2006 r.), osoby fizyczne, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej miejsca zamieszkania, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów z pracy wykonywanej na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, bez względu na miejsce wypłaty wynagrodzenia, oraz od innych dochodów osiąganych na terytorium RP.
W rozpatrywanej sprawie nie mają zastosowania postanowienia międzynarodowych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania bowiem wnioskodawca jest rezydentem w Gibraltarze, którego terytorium jest wymienione w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 16 maja 2005 r. w sprawie określenia krajów i terytoriów stosujących szkodliwą konkurencję podatkową dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz.U. Nr 94, poz. 790). Oznacza to, że podlega on ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu określonemu w art. 3 ust. 2a cytowanej ustawy, który ma miejsce w sytuacji kiedy opodatkowaniu podlegają jedynie dochody uzyskane ze źródeł położonych w kraju.
W art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustalono jako rodzaj jednego ze źródeł przychodu – kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit a-c. Wymienione źródło przychodu zostało przez normodawcę określone w sposób ogólny wobec czego dokonując interpretacji powyższego przepisu należy wykładnię językową połączyć z wykładnią systemową. Z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit a u.p.d.o.f. wynika, że za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się odpłatne zbycie udziałów w spółkach mających osobowość prawną a także nominalną wartość udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną (art. 9 cytowanego artykułu).
W tym miejscu należy wyjaśnić, że pojęcie udziału odpowiada pojęciu akcji. Kapitał zakładowy w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością dzieli się na udziały zaś w spółce akcyjnej na akcje. Zarówno udziały jak i akcje są cząstkami kapitału a suma udziałów daje kapitał zakładowy. Różnica między akcją a udziałem leży w tym, że akcja jest zawsze papierem wartościowym zaś udział nigdy. Udziały i akcje są zbywalne. Wobec tego przychody z opłatnego przeniesienia tytułu własności udziałów lub akcji (w tym także wniesienie tych udziałów aportem do spółki zagranicznej) należy zaliczyć do przychodów z kapitałów pieniężnych, które podlegają opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30b ust. 1 u.p.d.o.f., bowiem źródło przychodów (spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z jej kapitałem zakładowym) ma swoją siedzibę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Zawarte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywody na temat miejsca zamieszkania stron transakcji sprzedaży (aportu) udziałów w spółce z ograniczona odpowiedzialnością a obowiązkiem podatkowym miałyby uzasadnienie, gdyby powyższa kwota była objęta zakazem przedmiotowym umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Prymat zasady domicylu podatkowego nad zasadę źródła nakazywałby łączne rozpatrzenie przepisów prawa krajowego, regulujących ograniczony i nieograniczony obowiązek podatkowy ustalony ze względu na miejsce zamieszkania, pobyt lub siedzibę podatnika, z odpowiednimi postanowieniami międzynarodowych umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Jednakże taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI