II FSK 17/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-02-14
NSApodatkoweŚredniansa
podatek dochodowyupadłośćzawieszenie postępowaniasyndykmasa upadłościpostępowanie sądowoadministracyjnelegitymacja procesowa

NSA zawiesił postępowanie kasacyjne w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych z uwagi na ogłoszenie upadłości strony skarżącej.

Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie kasacyjne w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. Powodem zawieszenia było ogłoszenie upadłości strony skarżącej, co zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i Prawa upadłościowego wymaga wstąpienia syndyka masy upadłości do postępowania. Sąd wskazał, że po ogłoszeniu upadłości tylko syndyk posiada legitymację procesową w sprawach dotyczących masy upadłości.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną G. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił skargę strony na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. W trakcie postępowania kasacyjnego do NSA wpłynęło pismo syndyka masy upadłości G. K., informujące o ogłoszeniu upadłości strony jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. Sąd, powołując się na art. 124 § 1 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.), zawiesił postępowanie z urzędu. Przepis ten stanowi, że sąd zawiesza postępowanie, jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. NSA podkreślił, że zgodnie z Prawem upadłościowym, po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu. Syndyk działa na rzecz upadłego, ale w imieniu własnym, co oznacza, że upadły traci legitymację procesową w sprawach dotyczących masy upadłości. Zawieszenie postępowania ma na celu umożliwienie syndykowi wstąpienia do sprawy i zajęcia stanowiska procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, ogłoszenie upadłości strony postępowania sądowoadministracyjnego, gdy sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości, stanowi podstawę do zawieszenia postępowania z urzędu.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 4 P.p.s.a., sąd zawiesza postępowanie, jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. Prawo upadłościowe stanowi, że po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe dotyczące masy upadłości mogą być prowadzone wyłącznie przez syndyka lub przeciwko niemu, który posiada legitymację procesową.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 124 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zawiesza postępowanie z urzędu, jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości.

P.u. art. 144 § ust. 1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

Po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 131

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u. art. 144 § ust. 2

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe

Syndyk działa na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ogłoszenie upadłości strony jako podstawa do zawieszenia postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 P.p.s.a.

Godne uwagi sformułowania

sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu tylko syndykowi przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości

Skład orzekający

Tomasz Zborzyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku ogłoszenia upadłości strony."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego, jakim jest wpływ ogłoszenia upadłości na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne, co jest istotne dla praktyków prawa.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 17/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-02-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Tomasz Zborzyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Sygn. powiązane
I SA/Ol 112/22 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2023-09-20
II FZ 1/23 - Postanowienie NSA z 2023-01-18
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Zawieszono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 124 par 1 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 1520
art. 14 ust 1 i ust 2
Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej G. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 września 2023 r. sygn. akt I SA/Ol 112/22 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. zawiesić postępowanie kasacyjne.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 20.09.2023 r., sygn. akt I SA/Ol 112/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę G. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 8.12.2021 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r.
Od powyższego orzeczenia skarżąca wywiodła skargę kasacyjną.
W toku zainicjowanego postępowania do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo syndyka masy upadłości G. K. w upadłości informujące o ogłoszeniu przez Sąd Rejonowy [...] w L. z siedzibą w S. upadłości strony jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej. Do pisma załączono postanowienie Sądu Rejonowego [...] w L. z siedzibą w S., [...] Wydział Gospodarczy dla spraw upadłościowych i restrukturyzacyjnych z dnia 10.01.2024 r. (sygn. akt [...]) o ogłoszeniu upadłości skarżącej, oraz o wyznaczeniu syndyka masy upadłości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634, dalej P.p.s.a.) sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. Stosując art. 124 § 1 pkt 4 P.p.s.a należy odnieść się do przepisów ustawy z dnia 28.02.2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. z 2022 r., poz. 1520, dalej P.u.), które mają charakter bezwzględnie obowiązujący. Zgodnie z art. 144 ust. 1 P.u. po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Ze wskazanej regulacji wynika, że stroną postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości jest syndyk, który działa na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym (art. 144 ust. 2 P.u.). Zatem z chwilą ogłoszenia upadłości upadły traci legitymację procesową w stosunku do postępowań dotyczących masy upadłości (wszczętych również przed ogłoszeniem upadłości), choć pozostaje ich stroną w znaczeniu materialnoprawnym.
Podsumowując zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, o którym mowa w art. 124 § 1 pkt 4 P.p.s.a., ma na celu umożliwienie syndykowi masy upadłości wstąpienia do toczącego się postępowania i zajęcia stanowiska procesowego, gdyż tylko syndykowi, przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 w związku z art. 131 i z art. 193 P.p.s.a. zawiesił podstępowanie kasacyjne.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI