II FSK 1665/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę rolnika na decyzję odmawiającą umorzenia zaległości w podatku rolnym, uznając, że jego sytuacja finansowa nie uzasadnia przyznania ulgi.
Rolnik złożył wniosek o umorzenie zaległości w podatku rolnym, wskazując na trudną sytuację finansową. Organy podatkowe odmówiły przyznania ulgi, uznając, że nie wystąpiły przesłanki ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi podzielił stanowisko organów, oddalając skargę. Sąd podkreślił, że umorzenie zaległości ma charakter uznaniowy i wymaga wykazania wyjątkowych okoliczności, których w sprawie nie stwierdzono.
Sprawa dotyczyła skargi P. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza B. odmawiającą umorzenia zaległości w podatku rolnym za II ratę 2023 r. Rolnik argumentował, że jego dochód z gospodarstwa rolnego jest niski i nie jest w stanie ponieść kosztów podatku bez uszczerbku dla własnego utrzymania. Organy podatkowe, po analizie oświadczeń majątkowych i dochodów podatnika, uznały, że nie zaszły przesłanki ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego, które uzasadniałyby umorzenie zaległości. Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, stwierdził, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie i dokonały właściwej oceny stanu faktycznego. Sąd podkreślił uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych oraz konieczność wykazania przez podatnika wyjątkowych okoliczności, a nie tylko subiektywnego przekonania o trudnej sytuacji. W ocenie Sądu, sytuacja finansowa skarżącego, mimo że trudna, nie była na tyle wyjątkowa, aby uzasadniać przyznanie ulgi, zwłaszcza w kontekście posiadanych aktywów, dochodów z dopłat bezpośrednich i możliwości uzyskania zwrotu podatku akcyzowego. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sytuacja finansowa podatnika nie uzasadnia umorzenia zaległości, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki ważnego interesu podatnika ani interesu publicznego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że umorzenie zaległości podatkowych ma charakter uznaniowy i wymaga wykazania wyjątkowych okoliczności. Analiza dochodów i wydatków podatnika, a także posiadanych aktywów, nie wykazała wystarczających podstaw do przyznania ulgi. Podkreślono, że podatnik nie wykazał niedostatku, a jego sytuacja, choć trudna, nie jest na tyle wyjątkowa, by uzasadniać odstąpienie od obowiązku podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
O.p. art. 67a § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepis przewiduje możliwość umorzenia zaległości podatkowych w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, przy czym przyznanie ulgi ma charakter uznaniowy.
Pomocnicze
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Obowiązek wszechstronnego i wnikliwego rozważenia całokształtu materiału dowodowego.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne nad działalnością administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy do uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
Użyte jako punkt odniesienia przy ustalaniu wynagrodzenia dla doradcy podatkowego z urzędu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Użyte jako punkt odniesienia przy ustalaniu wynagrodzenia dla doradcy podatkowego z urzędu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo oceniły, że sytuacja finansowa podatnika nie uzasadnia umorzenia zaległości podatkowych. Umorzenie zaległości podatkowych ma charakter uznaniowy i wymaga wykazania wyjątkowych okoliczności. Kwota wolna od podatku dochodowego od osób fizycznych nie ma zastosowania do podatku rolnego.
Odrzucone argumenty
Dochód podatnika jest niższy niż 30.000 zł rocznie, co z mocy ustawy powinno skutkować zwolnieniem z podatku rolnego. Podatnik nie jest w stanie ponieść kosztów podatku bez uszczerbku dla własnego utrzymania.
Godne uwagi sformułowania
Przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych ma charakter uznaniowy. Nie jest przy tym wystarczające samo subiektywne przeświadczenie strony, iż taki właśnie jest jej interes w uzyskaniu ulgi, jeżeli obiektywnie istniejące okoliczności faktyczne tego nie potwierdzają. Sytuacja skarżącego, choć niewątpliwie trudna to stabilna, osiągany dochód pozwala na bieżące utrzymanie bez konieczności zwracania się o pomoc do organów państwowych o dodatkowe świadczenia finansowe.
Skład orzekający
Ewa Cisowska-Sakrajda
przewodniczący
Paweł Kowalski
sprawozdawca
Agnieszka Gortych-Ratajczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia zaległości podatkowych (art. 67a O.p.), uznaniowy charakter decyzji organów podatkowych, analiza przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego w kontekście sytuacji rolnika."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy indywidualnej sytuacji podatnika i specyfiki podatku rolnego. Ocena uznaniowa organów podatkowych jest szeroko analizowana, co może ograniczać jej uniwersalność.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie przepisów o umorzeniu zaległości podatkowych i pokazuje, jakie dowody są potrzebne do wykazania ważnego interesu podatnika. Jest to ciekawe dla prawników procesowych i doradców podatkowych.
“Czy trudna sytuacja finansowa rolnika zawsze oznacza umorzenie podatku? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 125 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 616/24 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2025-01-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-09-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Gortych-Ratajczyk Ewa Cisowska-Sakrajda /przewodniczący/ Paweł Kowalski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.) Hasła tematyczne Ulgi podatkowe Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 2383 67a par 1 pkt 3 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.), Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk, Protokolant Starszy asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi P. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 12 lipca 2024 r. nr SKO.4100.108.24 w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku rolnym za II ratę 2023 r. 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi doradcy podatkowemu S. J. kwotę 480,– (czterysta osiemdziesiąt) złotych, powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Uzasadnienie Decyzją z dnia 12 lipca 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, po rozpatrzeniu odwołania P. D., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza B. z dnia 19 kwietnia 2024 r. odmawiającą umorzenia zaległości w podatku rolnym - II raty 2023 r. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, wnioskiem z dnia 14 lipca 2023r. P. D. zwrócił się do organu I instancji o umorzenie II raty podatku rolnego za 2023 rok w wysokości 125,00 zł. Jako argument do zastosowania ulgi podatkowej wnioskodawca wskazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów podatku bez uszczerbku koniecznego dla własnego utrzymania. Podatnik oświadczył, że miesięczny dochód z gospodarstwa rolnego – 700 zł przeznacza na: zakup węgla – 300 zł, energię elektryczną - 100 zł, środki czystości i higieny – 100 zł oraz wyżywienie – 200 zł. W dniu 3 sierpnia 2023 r. organ podatkowy wezwał stronę do złożenia dodatkowych wyjaśnień i przedłożenia wypełnionego formularza protokołu o stanie majątkowym podatnika oraz informacji dotyczących dopłat bezpośrednich z ARiMR. W odpowiedzi na wezwanie podatnik 10 sierpnia 2023 r. złożył wymaganą informację o stanie majątkowym. Decyzją z dnia 19 kwietnia 2024 r. Burmistrz B., na podstawie art. 67 b § 1 art. 67a § 1 pkt 3 oraz art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm.) dalej: O.p., odmówił stronie umorzenia zaległości w podatku rolnym - II raty 2023 r. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji P. D. wniósł odwołanie wyjaśniając, iż wnosi o umorzenie podatku rolnego za cały 2023 rok, gdyż jest to podatek dochodowy roczny a tylko płatności są kwartalne. Powtórzył za wnioskiem, że osiąga dochód niższy niż 30.000,00 zł rocznie, zatem z mocy ustawy jest zwolniony z podatku. Przywołaną na wstępie decyzją z dnia 12 lipca 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu podzielając ustalenia i wywiedzioną po ich analizie ocenę organu I instancji, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 19 kwietnia 2024 r. Kolegium przytaczając zapis art. 67a O.p. i wyjaśniając co należy rozumieć pod pojęciami ważnego interesu podatnika oraz interesu publicznego wskazało, że żadna z tych przesłanek nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Organ podał, że z przedłożonych przez stronę dokumentów wynika, że podatnik prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego źródłem utrzymania jest dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego w wysokości (jak oświadczył w informacji o stanie majątkowym) 15.000,00 zł. Podatnik nie jest zatrudniony poza gospodarstwem. Z dołączonego oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że podatnik posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 4,5832 ha, obejmujące grunty rolne w B. i we wsi Z., a także dom jednorodzinny, budynek gospodarczy o powierzchni 80 m² o wartości 10.000,00 zł, drugi budynek gospodarczy o pow. 75 m² wartości 15.000,00 zł, szopa na drewno o wartości 5.000,00 zł, garaże na maszyny rolnicze o powierzchni 30 m² wartości 5.000,00 zł, suszarnia 50 m² o wartości 5.000,00 zł. Podatnik oświadczył ponadto, że w gospodarstwie znajdują się ruchomości w postaci maszyn rolniczych; pług drapak, brona, glebogryzarka, kosiarka, zawieszany siewnik nawozu, samochody dostawcze - dwa żuki i Daily (zajęte przez komornika sądowego), ciągnik rolniczy C-330 (sprzedany przez komornika sądowego), samochód FSM (zezłomowany), cinquecento i peugeot, a także ciągnik rolniczy marki TYM Te50, rok produkcji 2020, wartość 70.000,00 zł. Z ustaleń organu podatkowego wynika, iż podatnik posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 4,5833 ha, z którego dochód roczny wynosi 10.464,06 zł. Posiadając gospodarstwo rolne podatnik otrzymuje dopłaty bezpośrednie z ARiMR, których wysokości nie podał w załączonym protokole. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje również, że w 2022 r. podatnik otrzymał dodatek węglowy w wysokości 3.000,00 zł, poza tym nie korzystał i nie korzysta z innych świadczeń finansowych MOPS w B.. Z kolei roczne wydatki podatnika ponoszone na bieżące utrzymanie wynoszą łącznie 15.000,00 zł, w tym: prąd; ok. 100,00 zł, gaz: ok. 100,00 zł, woda: ok 15,00 zł, rachunki za telefon i internet; około 40,00 zł, koszty związane z ogrzewaniem mieszkania: ok. 400,00 zł, opłata za gospodarowanie odpadami: "nieopłacone - zadłużenie ok. 1.000,00 zł", wydatki na ochronę zdrowia (lekarstwa): 204,00 zł składki KRUS - razem: 859,00 zł. W polu "spłata kredytu" podatnik wskazał: "zachowki prowadzi komornik A. J.". Spłat ratalnych nie prowadzi. Wydatki poniesione w ciągu roku na utrzymanie gospodarstwa: środki ochrony roślin: ok. 2.000,00 zł, nawozy ok. 6.000,00 zł, paliwo rolnicze (olej napędowy): ok. 3.000,00 zł, naprawa maszyn rolniczych, w tym wymiana oleju; ok. 4.000,00 zł. Organ podatkowy zwrócił uwagę, że podatnik był dwukrotnie wzywany do uzupełnienia wniosku w zakresie okoliczności nagłego pogorszenia stanu majątkowego podatnika. W trakcie toczącego się postępowania podatnik nie przedłożył wszystkich żądanych przez organ dokumentów niezbędnych do prawidłowej i wyczerpującej oceny aktualnej sytuacji finansowej i zdrowotnej skarżącego. Mimo, że organ zapewnił podatnikowi wystarczający czas na przedłożenie wszystkich dokumentów potwierdzających aktualną sytuację zdrowotną i finansową, skarżący złożył je w sposób wybiórczy. W ocenie Kolegium za odmowną decyzją przemawia analiza sytuacji finansowej, majątkowej i osobistej podatnika. Organ odwoławczy nie dostrzegł również spełnienia przesłanek ustawowych udzielenia ulgi w okolicznościach związanych z sytuacją zdrowotną strony. Końcowo organ uznał, iż w sprawie nie została spełniona przesłanka ważnego interesu podatnika, nie wystąpił też obiektywnie rozumiany interes publiczny, co oznacza, iż nie jest możliwe przyznanie wnioskowanej ulgi podatkowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi P. D. nie podzielając oceny organów podatkowych wniósł o umorzenie podatku rolnego za cały 2023 rok. Powtórzył za wnioskiem, że osiąga dochód niższy niż 30.000,00 zł rocznie, zatem z mocy ustawy jest zwolniony z podatku. Dodatkowo wystąpił o "wycofanie egzekucji z Urzędu Skarbowego w Sieradzu". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu podtrzymując dotychczasową argumentację, przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r., Nr 137 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.) dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając w tak zakreślonej kognicji niniejszą skargę Sąd ocenił, że organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani przepisów prawa procesowego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności nie są uzasadnione zarzuty podniesione w skardze, a to oznacza, że skarga podlega oddaleniu. Tytułem wstępu wyjaśnić należy, iż sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r. sygn. akt II FSK 1665/06 – dostępny, jak i pozostałe przywołane w uzasadnieniu, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Oceniając zatem stan faktyczny ustalony przez organy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Zdaniem Sądu z akt niniejszej sprawy wynika, że organy podatkowe zważając na wynikający z przepisu art. 122 O.p. obowiązek podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy zgodnie z zasadą prawdy materialnej, zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły materiał dowodowy, a oceny wyprowadzone na jego podstawie w sposób należyty wypełniają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej, jak też z zasady swobodnej oceny dowodów. W następstwie tak prowadzonych czynności, ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny, przywołany dla potrzeb niniejszego uzasadnienia w formie argumentów organu odwoławczego, stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd. Sądowoadministracyjna kontrola w niniejszej sprawie obejmuje decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 12 lipca 2024 r. odmawiającą skarżącemu umorzenia zaległości w podatku rolnym, tj. II raty 2023 r. w kwocie 125,00 zł. Do ulgi w zakresie umorzenia zaległości podatkowej zastosowanie ma w analizowanej sprawie przepis art. 67a § 1 pkt 3 O.p., który przewiduje możliwość - na wniosek podatnika - umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Interpretacja powyższego przepisu i jego prawidłowe zastosowanie musi uwzględniać ten podstawowy fakt, że przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych ma charakter uznaniowy. Z istoty zaś uznania administracyjnego wynika, że organ podatkowy ma swobodę wyboru określonego rozwiązania (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2002 r., sygn. akt III SA 659/2001, publ.ONSA 2003/3/105 wydany na tle analogicznego unormowania zawartego wcześniej w art. 67 O.p. oraz aprobującą glosę do tego orzeczenia M. Jaśkowskiej, publ. OSP 2003/9/112). Zatem nawet ustalenie istnienia przesłanek, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p., nie wiąże organu podatkowego, to znaczy organ podatkowy nie musi podjąć korzystnej dla podatnika decyzji. Może (w ramach swego uznania) zadecydować o odmowie przyznania ulgi, nawet wówczas, gdy istnieje "ważny interes podatnika", czy też "interes publiczny". Powyższe oznacza przy tym, że w sytuacji, jak w niniejszej sprawie, gdy przedmiotem kontroli jest decyzja uznaniowa, zakres sprawowanej przez sąd kontroli decyzji uznaniowych jest znacznie ograniczony. Sprowadza się on zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury. Prawidłowe zastosowanie art. 67a O.p. wiąże się bowiem z obowiązkiem ustalenia przez organ podatkowy, czy w danej sprawie mają miejsce przesłanki uzasadniające przyznanie ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych. W konsekwencji organ podatkowy powinien w sposób prawidłowy przeprowadzić postępowanie dowodowe w sprawie, by na tej podstawie stwierdzić, czy występuje "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". Jest zatem obowiązany dokładnie wyjaśnić okoliczności faktyczne sprawy (art. 122 O.p.), a w szczególności w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy (art. 187 § 1 O.p.) oraz wszechstronnie i wnikliwie rozważyć całokształt tego materiału (art. 191 O.p.). Dopiero po ustaleniu w sposób właściwy stanu faktycznego sprawy może dokonać prawidłowej oceny przesłanek warunkujących zastosowanie art. 67a O.p. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy sprostały powyższym wymogom i nie przekroczyły granic uznania administracyjnego. Podstawowym kryterium oceny zasadności udzielenia ulgi na podstawie wyżej przywołanego przepisu art. 67a O.p. jest istnienie "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego", przy czym są to pojęcia nieostre, co oznacza, że ich treść musi być ustalona w konkretnej sprawie. Dla organu podatkowego oznacza to, że w każdej rozpatrywanej sprawie indywidualnie musi on ustalić i ocenić, na czym polega ważny interes podatnika oraz interes publiczny. Przez "interes podatnika" należy rozumieć pewien stan spowodowany najczęściej nadzwyczajnymi, losowymi przypadkami dotyczącymi jego sytuacji, który w konsekwencji powoduje, że nie może on uregulować zaległości podatkowej, przy czym nie jest to katalog zamknięty. Niewątpliwie ważny interes podatnika jest przesłanką związaną bezpośrednio z sytuacją określonej osoby. Musi on być na tyle istotny i wyjątkowy, aby jego pominięcie przyniosło dla tej osoby wyraźnie dostrzegalne negatywne skutki. Nie jest przy tym wystarczające samo subiektywne przeświadczenie strony, iż taki właśnie jest jej interes w uzyskaniu ulgi, jeżeli obiektywnie istniejące okoliczności faktyczne tego nie potwierdzają. Z kolei "interes publiczny", to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej. Pojęcie "interesu publicznego" nie ma więc stałego zakresu treści, lecz jest to zespół ogólnie zarysowanych celów, które należy wziąć pod uwagę w procesie stosowania prawa. Termin "publiczny" oznacza natomiast - dotyczący ogółu ludzi i służący ogółowi, dostępny dla wszystkich. Sąd aprobuje przy tym pogląd, że z instytucji umarzania zaległości podatkowych nie można czynić powszechnie stosowanego środka prowadzącego do zwolnienia z długu podatkowego, w sytuacji gdy Ordynacja podatkowa przewiduje inne możliwości złagodzenia warunków wykonania zobowiązania podatkowego, np. rozłożenie na raty zaległości podatkowej. W ocenie Sądu, ocena przesłanki "ważnego interesu podatnika" przy zastosowaniu ulgi podatkowej nie może się ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości podatkowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków. Poddając kontroli zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie Sąd doszedł do przekonania, że organ wykazał, iż w sprawie nie wystąpiły przesłanki "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego". Organ wydał decyzje po wnikliwej analizie okoliczności faktycznych ustalonych na podstawie materiału dowodowego dochodząc do trafnej konkluzji, że sytuacja skarżącego nie kwalifikuje się do uznania, że uzasadnione byłoby udzielenie wnioskowanej ulgi. Z przedłożonych przez podatnika dokumentów (do wniosku o zastosowanie ulgi w przedmiocie umorzenia II raty podatku rolnego za 2023 rok) wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, jego źródłem utrzymania jest dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego w wysokości (jak oświadczył w informacji o stanie majątkowym) 15.000,00 zł. Podatnik nie jest zatrudniony poza gospodarstwem. Z dołączonego oświadczenia o stanie majątkowym wynika, że podatnik posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 4,5832 ha, dom jednorodzinny, budynek gospodarczy o powierzchni 80 m² o wartości 10.000,00 zł, drugi budynek gospodarczy o pow. 75 m² wartości 15.000,00 zł, szopa na drewno o wartości 5.000,00 zł, garaże na maszyny rolnicze o powierzchni 30 m² wartości 5.000,00 zł, suszarnia 50 m² o wartości 5.000,00 zł. Dodatkowo maszyny rolnicze, 2 samochody dostawcze, ciągnik rolniczy i samochody osobowe (str. 4 zaskarżonej decyzji). Z ustaleń organu podatkowego wynika, iż podatnik osiąga dochód roczny z gospodarstwa w wysokości 10.464,06 zł. Z kolei roczne wydatki według oświadczenia podatnika ponoszone na bieżące utrzymanie wynoszą łącznie 15.000,00 zł, w tym m.in.: prąd; ok. 100,00 zł, gaz: ok. 100,00 zł, woda: ok 15,00 zł, rachunki za telefon i internet; około 40,00 zł, koszty związane z ogrzewaniem mieszkania: ok. 400,00 zł, opłata za gospodarowanie odpadami: "nieopłacone - zadłużenie ok. 1.000,00 zł", wydatki na ochronę zdrowia (lekarstwa): 204,00 zł składki KRUS - razem: 859,00 zł. Wydatki poniesione w ciągu roku na utrzymanie gospodarstwa: środki ochrony roślin: ok. 2.000,00 zł, nawozy ok. 6.000,00 zł, paliwo rolnicze (olej napędowy): ok. 3.000,00 zł, naprawa maszyn rolniczych, w tym wymiana oleju; ok. 4.000,00 zł. Uwzględniając powyższe Sąd podziela zapatrywanie organu, że udzielenie pomocy w takich warunkach pozostawałoby w kolizji z zasadami sprawiedliwości i etyki. Stawiałoby to podatnika w sposób nieuprawniony w sytuacji uprzywilejowanej w stosunku do tej grupy podatników, która terminowo reguluje swoje zobowiązania podatkowe, znajdując się w trudnej sytuacji finansowej. Organ rzeczowo uargumentował, dlaczego żądanie podatnika nie zasługuje na uwzględnienie wskazując na sytuację materialną strony, na wysokość uzyskiwanych dochodów i ponoszone koszty utrzymania. Trafnie organ dostrzegł, iż skarżący przedstawiając swoją sytuację pominął, że otrzymuje dopłaty bezpośrednie z ARiMR, nadto materiał dowodowy wskazuje również, że w 2022 r. podatnik otrzymał dodatek węglowy w wysokości 3.000,00 zł, poza tym nie korzystał i nie korzysta z innych świadczeń finansowych MOPS w B.. Lektura argumentów przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji potwierdza, że organ nie kwestionuje trudnej sytuacji, w jakiej znalazł się skarżący. Jednakże w istocie skarżący znajduje się w sytuacji podobnej do pozostałych podatników będących rolnikami. Analizując sytuację ekonomiczną strony należy zgodzić się z organami, że sytuacja skarżącego choć niewątpliwie trudna to stabilna, osiągany dochód pozwala na bieżące utrzymanie bez konieczności zwracania się o pomoc do organów państwowych o dodatkowe świadczenia finansowe (MOPS). Uwypuklić przy tym należy, że w kontrolowanym postępowaniu to strona występująca o ulgę podatkową wskazuje organowi okoliczności uzasadniające przyznanie takiej ulgi. Tymczasem w niniejszej sprawie skarżący mimo dwukrotnych wezwań do przedłożenia materiału dowodowego nie przedstawił okoliczności na tyle istotnych i wyjątkowych by ich pominięcie przyniosło dla strony wyraźnie dostrzegalne negatywne skutki. A przedkładając oświadczenia odzwierciedlające sytuację materialną, rodzinną i zdrowotna skarżący pominął dochody uzyskiwane z dopłat bezpośrednich z ARiMR. Nadto skarżący świadomie rezygnuje ze zwrotu podatku akcyzowego, z którego mógłby pokryć nawet całoroczne zaległości podatkowe. Podatnik posiadając gospodarstwo rolne o powierzchni 4,5833 ha użytków rolnych mógłby uzyskać zwrot w wysokości 736,07 zł (4,5833 ha X 110 litrów x 1,46 zł = 736,07 zł). W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy zgodzić się z organem, że sytuacja skarżącego choć jest trudna, to jednak skarżący nie żyje w niedostatku, ma zaspokojone podstawowe potrzeby życiowe i bytowe. Ustalone okoliczności dotyczące sytuacji materialnej, rodzinnej i zdrowotnej strony nie przemawiają za przyznaniem ulgi podatkowej w postaci umorzenia zaległości, gdyż nie wypełniają przesłanki ważnego interesu podatnika. W świetle powyższego zdaniem Sądu zasadnie organy uznały, że przesłanka interesu publicznego także nie została spełniona, a przyznanie stronie skarżącej wnioskowanej ulgi podatkowej stanowiłoby naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej i zasady równego traktowania wszystkich podatników. Pozytywne rozpatrzenie wniosku preferowałoby niepłacenie podatków w wysokościach i terminach określonych przepisami prawa. Zaś skarżący prowadząc gospodarstwo rolne winien liczyć się nie tylko z koniecznością ponoszenia bieżących kosztów utrzymania gospodarstwa ale i daninami publicznymi, które winien regulować terminowo, tym bardziej wobec uzyskiwania stałego dochodu. Ponadto jednym z aspektów badania występowania w sprawie interesu publicznego, jest również ocena skutków fiskalnych, które w przypadku przyznania tej najbardziej radykalnej ulgi podatkowej dla budżetu oznaczają bezpowrotną rezygnację z należnych kwot. Dzięki powszechności obowiązku podatkowego zapewnione są stałe wpływy środków do budżetu, które przeznaczane są na zaspokojenie różnych potrzeb ogólnospołecznych, w tym funkcjonowanie służby zdrowia, wypłacanie świadczeń społecznych. Z tych wszystkich względów po wtóre należy uwypuklić, że sytuacja skarżącego jest trudna, ale nawet taka ocena nie obliguje organu do uwzględnienia wniosku o zastosowanie ulgi podatkowej. Nie można pominąć, że jeżeli organ, jak uczynił to niniejszej sprawie, przedstawi okoliczności uzasadniające wydanie decyzji negatywnej dla strony, to może tak uczynić, gdyż decyzja wydana na podstawie art. 67a § 1 O.p. to decyzja uznaniowa. Nie wystarczające jest przy tym samo subiektywne przeświadczenie strony, iż ma interes w uzyskaniu ulgi, jeżeli obiektywnie istniejące okoliczności faktyczne tego nie potwierdzają. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Nie przemawia za uwzględnieniem wniosku również argument skarżącego, powielany wielokrotnie, iż nie przekroczył kwoty 30.000 zł zatem z urzędu winien zostać zwolniony z podatku rolnego, który zdaniem strony jest podatkiem dochodowym. Jak prawidłowo wyjaśnił organ odwoławczy, kwota wolna od podatku od osób fizycznych, o której wspomina skarżący, skierowana jest wyłącznie do podatników rozliczających przychody wykazywane na rozliczeniu rocznym z urzędem skarbowym - PIT-36 lub PIT-37, opodatkowanym według skali podatkowej (na zasadach ogólnych). Do kwoty wolnej od podatku w wysokości 30.000 zł nie mają również prawa podatnicy innych podatków, w tym podatnicy podatku rolnego, którzy zobowiązani są złożyć informację o gruntach na formularzu IR-1 wraz z odpowiednimi załącznikami (ZIR-1, ZIR-2 lub ZIR-3). Oznacza to, że organ podatkowy ustalając wysokość zobowiązania podatkowego w podatku rolnym na rok 2023 nie mógł zastosować kwoty wolnej od podatku dochodowego od osób fizycznych. Końcowo odnosząc się do zawartego w odwołaniu i skardze żądania "zwolnienia z podatku rolnego za cały rok" w ślad za Kolegium wskazać należy, że podatnik w każdym kwartale zwracał się z odrębnym wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowych - kolejno: II, III I IV raty i każdy z wniosków został rozpatrzony i zakończony odrębną decyzją. Z tych wszystkich względów, Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Stanowisko wywiedzione przez organ znajduje odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, który strona mogła w toku postępowania uzupełniać dążąc do wykazania swych racji. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. Rozstrzygnięcie w sprawie wynagrodzenia dla doradcy podatkowego ustanowionego z urzędu, znajduje uzasadnienie w treści art. 250 § 1 p.p.s.a. oraz § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1687), ze względu na treść wyroków Trybunału Konstytucyjnego w sprawach o sygn. SK 66/19, SK 78/21, SK 53/22, SK 85/22 oraz SK 83/19. W orzeczeniach tych Trybunał kwestionował nieuzasadnione różnicowanie stawek i mechanizmów wynagradzania dla adwokatów i radców prawnych ustanowionych z urzędu względem adwokatów i radców prawnych ustanowionych z wyboru. W związku z powyższym Trybunał dostrzegł konieczność zasądzania na rzecz pełnomocników z urzędu opłat nie niższych niż przewidziane w rozporządzeniach regulujących stawki dla adwokatów i radców prawnych z wyboru, a więc przy uwzględnieniu rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800) oraz w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265). Sąd ma na uwadze, że Trybunał nie zakwestionował zgodności z Konstytucją regulacji zawartych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu, niemniej jednak, przepisy wskazywanego Rozporządzenia określają podobne stawki i zasady przyznawania wynagrodzenia ustanowionemu pełnomocnikowi będącemu doradcą podatkowym jak te, które zawarte zostały w przepisach dotyczących radców prawnych i adwokatów, a które to normy zostały przez Trybunał uznane za niezgodne z ustawą zasadniczą. W ocenie Sądu, nie ma żadnego uzasadnienia, aby różnicować sytuację pełnomocników, którym przyznawane jest wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną z urzędu tylko z uwagi na ich status zawodowy. Za takim stanowiskiem przemawia nie tylko brak podstaw do odmiennego traktowania pełnomocników, ale także wskazywane już podobieństwo uregulowań dotyczących przyznawania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Nie ma bowiem uzasadnionych podstaw do tego, aby o przyznaniu doradcy podatkowemu wynagrodzenia orzekać na podstawie przepisów, których tożsame brzmienie, choć na gruncie innego aktu prawnego, zostało uznane za sprzeczne z Konstytucją. db
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI