II FSK 1633/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-11-28
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyPITopinia zabezpieczającaunikanie opodatkowaniapostępowanie podatkoweNSAskarga kasacyjnaprawo podatkowe

NSA oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA, który oddalił skargę na odmowę wydania opinii zabezpieczającej, uznając, że kwestie podniesione w skardze kasacyjnej zostały już rozstrzygnięte w prawomocnym wyroku NSA.

Skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA, który oddalił jego skargę na odmowę wydania opinii zabezpieczającej przez Szefa KAS. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o PIT dotyczących unikania opodatkowania oraz sposobu prowadzenia postępowania przez organ. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, wskazując, że wszystkie podniesione w niej kwestie zostały już rozstrzygnięte w prawomocnym wyroku NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r. (sygn. akt II FSK 466/21), a sąd pierwszej instancji był związany tym orzeczeniem.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę M. H. i S. H. na odmowę wydania opinii zabezpieczającej przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej (dotyczących unikania opodatkowania) oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a także przepisów proceduralnych dotyczących sposobu prowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia miał prawomocny wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r. (sygn. akt II FSK 466/21), w którym rozstrzygnięto wszystkie kwestie podniesione w obecnej skardze kasacyjnej. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 170 i 190 P.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże inne sądy, a sąd drugiej instancji jest związany wykładnią prawa ustaloną przez NSA. Skarżący nie zarzucił naruszenia przepisów P.p.s.a. dotyczących związania wyrokiem, a jego zarzuty dotyczyły kwestii już rozstrzygniętych, co wykluczało kontrolę odwoławczą. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził od skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te nie mogą być przedmiotem kontroli NSA, ponieważ zostały już rozstrzygnięte w prawomocnym wyroku NSA (sygn. akt II FSK 466/21), a sąd jest związany wykładnią prawa ustaloną w tym wyroku.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że zgodnie z art. 170 i 190 P.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże inne sądy, a sąd drugiej instancji jest związany wykładnią prawa ustaloną przez NSA. Skarżący nie zarzucił naruszenia tych przepisów, a jego zarzuty dotyczyły kwestii już rozstrzygniętych, co wyklucza kontrolę odwoławczą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 190 § zdanie drugie

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 119a § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119c

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119e

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119f

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119x § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119zf

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 155 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa

u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 38

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1f pkt 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 24 § ust. 8a

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestie podniesione w skardze kasacyjnej zostały już rozstrzygnięte w prawomocnym wyroku NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r. (sygn. akt II FSK 466/21), a sąd jest związany wykładnią prawa ustaloną w tym wyroku zgodnie z art. 170 i 190 P.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących unikania opodatkowania. Zarzuty naruszenia przepisów ustawy o PIT dotyczących korzyści podatkowej. Zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych dotyczących sposobu prowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ.

Godne uwagi sformułowania

W niniejszej sprawie przesądzające znaczenie dla jej wyniku ma wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt II FSK 466/21. Zgodnie z art. 170 P.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe... Według postanowień art. 190 zdanie drugie P.p.s.a., nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skarżący nie zarzucił naruszenia art. 153 albo art. 170, czy też art. 190 zdanie pierwsze P.p.s.a. przez nieuwzględnienie oceny prawnej i stanowiska wyrażonego w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący, wbrew przepisom prawa, dążył do ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie.

Skład orzekający

Jan Grzęda

sprawozdawca

Małgorzata Wolf- Kalamala

przewodniczący

Zbigniew Romała

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wiążący charakter prawomocnych orzeczeń NSA dla sądów niższej instancji oraz dla samego NSA w przypadku ponownego rozpoznania sprawy. Znaczenie art. 170 i 190 P.p.s.a. w kontekście stabilności orzecznictwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd jest związany wcześniejszym orzeczeniem NSA w tej samej sprawie lub sprawie o identycznym stanie prawnym i faktycznym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i opiera się na związaniu wcześniejszym orzecznictwem NSA, co czyni ją mniej interesującą dla szerokiego grona odbiorców, ale istotną dla prawników procesowych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 1633/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Grzęda /sprawozdawca/
Małgorzata Wolf- Kalamala /przewodniczący/
Zbigniew Romała
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6562
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Wa 1722/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-12-15
Skarżony organ
Szef Krajowej Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 153, art. 170, art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf- Kalamala Sędziowie Sędzia NSA Jan Grzęda /spr./ Sędzia del. NSA Zbigniew Romała Protokolant Dominika Kurek po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2023 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej S. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 1722/22 w sprawie ze skargi M. H. i S. H. na odmowę wydania opinii Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z dnia 26 sierpnia 2019 r. nr DKP1.8011.4.2019 w przedmiocie odmowy wydania opinii zabezpieczającej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od S. H. na rzecz Szefa Krajowej Administracji Skarbowej kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 15 grudnia 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1722/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. H. i S. H. na odmowę wydania opinii Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 26 sierpnia 2019 r. w przedmiocie odmowy wydania opinii zabezpieczającej. Pełna treść uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, jak i innych wyroków powołanych poniżej, dostępna jest na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
Od powyższego wyroku S. H. wywiódł skargę kasacyjną, w której na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a.") zarzucił naruszenie:
- art. 119a § 1 w zw. z art. 119c, art. 119e i art. 119 f ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.; dalej "O.p.") przez błędną ocenę stanowiska Skarżących i przyjęcie, ze przedstawiona do opinii czynność stanowi element zespołu czynności zmierzających do unikania opodatkowania,
- art. 23 ust. 1 pkt 38 w zw. z art. 22 ust. 1f pkt 1 oraz art. 24 ust. 8a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1509 ze zm., dalej "u.p.d.o.f.") przez ich błędną wykładnię i niewłaściwą ocenę co do ich zastosowania przez przyjęcie, że przedstawiona do opinii czynność stanowi korzyść podatkową sprzeczną z ww. przepisami,
- art. 119x § 4 w zw. z art. 119zf i art. 155 § 1 O.p. przez przyjęcie, że Szef Krajowej Administracji Skarbowej w pełni wykorzystał przysługujące mu środki pozwalające na wyjaśnienie wątpliwości, co do danych zawartych we wniosku, szczególnie przedstawionej przez Skarżących korespondencji.
W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uchylenie zaskarżonej odmowy wydania opinii zabezpieczającej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W niniejszej sprawie przesądzające znaczenie dla jej wyniku ma wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt II FSK 466/21. W wyroku tym zostało wyrażone stanowisko odnośnie do wszystkich kwestii podniesionych w obecnie rozpoznawanej skardze kasacyjnej. Zgodnie zaś z art. 170 P.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Z kolei według postanowień art. 190 zdanie drugie P.p.s.a., nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
W nawiązaniu do postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów podnieść należy, że w przywołanym wyroku Sąd odniósł się do przesłanek sztuczności sposobu działania, sprzeczności korzyści podatkowej z przedmiotem i celem przepisów ustawy podatkowej. Ocenił, że przesądzenie tego, iż doszło do osiągniecia korzyści podatkowej przez Wnioskodawców, byłoby przedwczesne w postępowaniu dotyczącym wydania opinii. Do ewentualnego przesądzenia przez sąd w tym zakresie mogłoby bowiem dopiero dojść wskutek wydania, a następnie zaskarżenia do sądu, decyzji w postępowaniu podatkowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się uchybień organu w zakresie ustalania stanu faktycznego sprawy, gromadzenia dowodów i ich oceny. W przekonaniu Sądu postępowanie organu było w tym zakresie rzetelne i wystarczające do stwierdzenia zaistnienia przesłanek uzasadniających wydanie zaskarżonego aktu administracyjnego. Jego uzasadnienie jest wyczerpujące i przekonywujące, świadczy o wszechstronnym rozpatrzeniu sprawy, samo wydanie aktu postało poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowanie wyjaśniającym, w wyniku, którego zgromadzono akta administracyjne umożliwiające rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że nieuzasadniony jest zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 119x § 4 w zw. z art. 119zf i art. 155 § 1 O.p. przez niepełne wykorzystanie instytucji wezwania w obliczu ujawnionych wątpliwości organu podatkowego, względnie poprzez nieskorzystanie z możliwości ponownego wezwania do wyjaśnienia wątpliwości, co do danych zawartych we wniosku. W ocenie Sądu nie zasługiwał również na aprobatę zarzut naruszenia art. 23 ust. 1 pkt 38 w zw. z art. 22 ust. 1f pkt 1 oraz art. 24 ust. 8a u.p.d.o.f. przez ich błędną wykładnię i niewłaściwą ocenę co do ich zastosowania poprzez przyjęcie, że przedstawiona do opinii czynność stanowi korzyść podatkową sprzeczną z ww. przepisami.
Zawarte w wyroku II FSK 466/21 stanowisko zostało uwzględnione w zaskarżonym wyroku, stosownie do przywołanego przez Sąd pierwszej instancji art. 190 zdanie pierwsze, który stanowi, że sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Pomimo, że Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że działa w warunkach związania wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego i wyjaśnił w czym owo związanie wyraża się, Skarżący zarzuty kasacyjne sformułował w taki sposób, jakby wyrok ten nie istniał i tym samym nie zostały przesądzone kwestie podnoszone w niniejszej skardze kasacyjnej. Skarżący nie zarzucił naruszenia art. 153 albo art. 170, czy też art. 190 zdanie pierwsze P.p.s.a. przez nieuwzględnienie oceny prawnej i stanowiska wyrażonego w ww. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący, wbrew przepisom prawa, dążył do ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie. Tymczasem, jak wynika z przywołanych przepisów P.p.s.a., wyrokiem II FSK 466/21 jest związany nie tylko Sąd pierwszej instancji ponownie rozpoznający sprawę, ale też Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający skargę kasacyjną od wyroku wydanego w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy. Dlatego postawione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące kwestii już rozstrzygniętych prawomocnym wyrokiem uchylają się spod kontroli orzekającego w niniejszej sprawie Sądu odwoławczego.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI