III SA/Wa 3732/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2007-03-06
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowyPITzobowiązanie podatkoweprzedawnienieulga budowlanabudowa na wynajemwspółwłasnośćOrdynacja podatkowaNSAWSA

WSA w Warszawie oddalił skargę podatników na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że mimo zapłaty podatku, organ mógł określić nowe, niższe zobowiązanie, ponieważ nie doszło do przedawnienia w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej.

Sprawa dotyczyła określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 rok. Po wielokrotnych postępowaniach i uchyleniach decyzji przez NSA, Dyrektor Izby Skarbowej ostatecznie określił niższe zobowiązanie niż pierwotnie zadeklarowane przez podatników. Podatnicy zarzucili przedawnienie zobowiązania, jednak Sąd uznał, że mimo zapłaty części kwoty, organ mógł wydać decyzję określającą prawidłową wysokość zobowiązania, która okazała się niższa od zapłaconej, a przedawnienie nie nastąpiło w sposób uniemożliwiający takie działanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Państwa H. i M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2006 r., która uchyliła wcześniejszą decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego i określiła na nowo zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. na kwotę 88.041,80 zł. Podatnicy zarzucili naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 70 § 1 i art. 59 § 1 pkt 9, wskazując na przedawnienie zobowiązania podatkowego. Sąd, analizując stan prawny i faktyczny, odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego i NSA, zgodnie z którym wygaśnięcie zobowiązania na skutek zapłaty nie wyklucza możliwości wydania decyzji określającej prawidłową wysokość zobowiązania, o ile jest ona równa lub niższa od zapłaconej. W niniejszej sprawie podatnicy zapłacili kwotę wynikającą z wcześniejszej decyzji, a ostatecznie określone zobowiązanie było niższe. Sąd podkreślił, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony na skutek wniesienia skargi do WSA, a następnie rozpoczął bieg od nowa po doręczeniu wyroku NSA. W związku z tym, zaskarżona decyzja została wydana z zachowaniem terminów przedawnienia. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ może wydać decyzję określającą prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego, nawet jeśli podatnik zapłacił kwotę wynikającą z wcześniejszej decyzji, pod warunkiem, że ostateczne zobowiązanie jest równe lub niższe od zapłaconej kwoty, a przedawnienie nie nastąpiło w sposób uniemożliwiający takie działanie.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo SN i NSA, zgodnie z którym wygaśnięcie zobowiązania na skutek zapłaty nie stoi na przeszkodzie wydaniu decyzji określającej podatek w kwocie równej lub niższej od zapłaconej. W sytuacji, gdy zobowiązanie wygasło na skutek zapłaty, organ odwoławczy może wydać decyzję uchylającą decyzję organu pierwszej instancji oraz określić podatek w prawidłowej wysokości, nie wyższej od zapłaconej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.f. art. 26 § 1 pkt 8

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

ord. pod. art. 59 § § 1 pkt 9

Ordynacja podatkowa

ord. pod. art. 70 § § 1

Ordynacja podatkowa

ord. pod. art. 70 § § 6 pkt 2

Ordynacja podatkowa

ord. pod. art. 70 § § 7 pkt 2

Ordynacja podatkowa

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

ord. pod. art. 122

Ordynacja podatkowa

ord. pod. art. 187

Ordynacja podatkowa

Ustawa o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych ustaw art. 20 § § 1 i 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ podatkowy może wydać decyzję określającą prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego, nawet jeśli podatnik zapłacił kwotę wynikającą z wcześniejszej decyzji, pod warunkiem, że ostateczne zobowiązanie jest równe lub niższe od zapłaconej kwoty, a przedawnienie nie nastąpiło w sposób uniemożliwiający takie działanie. Wniesienie skargi do WSA zawiesza bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Odrzucone argumenty

Zobowiązanie podatkowe za 1998 r. uległo przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2004 r., w związku z czym organ był zobowiązany umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.

Godne uwagi sformułowania

Tym samym stwierdzić należy, iż wygaśnięcie zobowiązania na skutek zapłaty dotyczy tylko wyżej wymienionej kwoty (88.041,80 zł). Pozostała część zapłaconej przez Skarżących kwoty stanowi nadpłatę. Jeżeli przedawnienie nie biegnie, gdyż zobowiązanie wygasło na skutek uprzedniej zapłaty podatku, to organ odwoławczy w czasie praktycznie nieograniczonym może wydać jedną z decyzji wymienionych w art. 233 §1 i 2 ord. pod., w tym władny jest także uchylić decyzję organu pierwszej instancji oraz określić podatek w prawidłowej wysokości.

Skład orzekający

Krystyna Chustecka

przewodniczący

Joanna Tarno

sędzia

Marta Waksmundzka-Karasińska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, w szczególności w kontekście zapłaty części zobowiązania i możliwości wydania decyzji korygującej jego wysokość."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zapłacono kwotę wyższą niż ostatecznie ustalone zobowiązanie, a bieg terminu przedawnienia został zawieszony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii przedawnienia podatkowego i jego zawieszenia, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego. Pokazuje, jak wielokrotne postępowania i orzeczenia sądów mogą wpływać na ostateczne rozstrzygnięcie.

Zapłaciłeś podatek, ale czy na pewno? Sąd wyjaśnia, kiedy przedawnienie nie chroni przed korektą zobowiązania.

Dane finansowe

WPS: 118 936,16 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
III SA/Wa 3732/06 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2007-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Joanna Tarno
Krystyna Chustecka /przewodniczący/
Marta Waksmundzka-Karasińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Sygn. powiązane
II FSK 951/07 - Wyrok NSA z 2008-09-30
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Tarno, Asesor WSA Marta Waksmundzka-Karasińska (spr.), Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. sprawy ze skargi H.P. i M. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. oddala skargę
Uzasadnienie
UZASANDIENIE
Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...] września 2006r., nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W.z dnia [...] grudnia 2003r. nr [...] w przedmiocie określenia Skarżącym – H. i M. P. zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998r. w kwocie 118.936,16 zł. i określił na nowo zobowiązanie w tym podatku za rok 1998 w wysokości 88.041,80 zł.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż w dniu 30 kwietnia 1999r. do [...]Urzędu Skarbowego W. wpłynęło zeznanie o wysokości wspólnych dochodów osiągniętych w 1998r. przez Państwa H. i M. P.. W dniu 16 listopada 2000r. wpłynęła korekta tego zeznania, w którym Podatnicy wykazali należny podatek w wysokości 117.865,16 zł., w tym kwotę do zapłaty w wys. 50.042,40 zł.
W wyniku weryfikacji zeznania podatkowego PIT-31 za 1998r., [...]Urząd Skarbowy W. stwierdził zawyżenie limitu odliczeń z tytułu budowy na wynajem i nie uznał odliczenia od podatku w kwocie 855 zł. z tytułu wydatków na odpłatne przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego, realizowaną przez Spółdzielnię W. i decyzją z dnia [...] stycznia 2001 r. Nr [...] określił zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998r. w kwocie 119.163,36 zł. oraz zaległość w wysokości 47.581,56 zł. wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 32.899,40 zł.
W dniu 22 stycznia 2001r. Skarżący wpłacili na rachunek organu kwotę wynikającą z decyzji z dnia [...] stycznia 2001r. Jednocześnie od powyższej decyzji wnieśli odwołanie, w wyniku którego w dniu [...] maja 200 r. Izba wydała decyzję Nr [...], utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję Urzędu.
Decyzja organu II instancji została zaskarżona przez Stronę do NSA, który wyrokiem z dnia 23 stycznia 2003r. sygn. akt III SA 1639/01 uchylił przedmiotową decyzję, z uwagi na naruszenie art. 122 oraz 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej " ord. pod.").
Mając na uwadze powyższe orzeczenie NSA, Izba Skarbowa decyzją z dnia [...]lipca 2003r. Nr [...] uchyliła decyzję Urzędu w całości i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez [...] Urząd Skarbowy W..
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia [...] grudnia 2003r.Nr [...] określił Państwu H. i M. P. zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998r. w wysokości 118.936,16 zł.
W wyniku rozpatrzenia złożonego od w/w decyzji odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2004r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, uznając iż przy ustalaniu kwoty ulgi związanej z budową na wynajem bierze się pod uwagę udział we współwłasności całego budynku.
Pismem z dnia 5 lipca 2004r. rzeczona decyzja zaskarżona została do WSA, który wyrokiem z dnia 20 stycznia 2005r. sygn. akt III SA/Wa 1478/04 oddalił skargę, uznając, iż określenie wysokości zobowiązania podatkowego w niniejszej sprawie było prawidłowe i prawa nie naruszało.
Od wydanego przez WSA wyroku Skarżący złożyli skargę kasacyjną do NSA, który orzeczeniem z dnia 4 kwietnia 2006r. sygn. akt II FSK 547/05 uchylił zaskarżony wyrok w całości oraz decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2004r. Nr [...]. NSA w uzasadnieniu w/w orzeczenia wskazał, że kwota ulgi przysługującej konkretnemu podatnikowi z tytułu budowy na wynajem, powinna być ustalana proporcjonalnie do udziału we współwłasności zabudowanej nieruchomości, w odniesieniu jedynie do współwłaścicieli budujących mieszkania w celu ich wynajęcia.
Dyrektor Izby Skarbowej, mając na uwadze stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 4 kwietnia 2006r. sygn. akt II FSK 547/05, decyzją z dnia [...] września 2006r. uchylił decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. Nr [...] i określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998r. w wysokości 88.041,80 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż stosownie do postanowień art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993r. Nr 90, poz. 416 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w 1998r., odliczeniu od dochodu podlegały wydatki poniesione w roku podatkowym na budowę własnego budynku mieszkalnego wielorodzinnego z przeznaczeniem znajdujących się w nim lokali mieszkalnych na wynajem oraz wydatków na zakup działki pod budowę tego budynku. Zgodnie z uzasadnieniem wyroku NSA z dnia 4 kwietnia 2006r. sygn. akt II FSK 547/05, wydanym w niniejszej sprawie, udział we współwłasności, o którym mowa wyżej, winien być liczony w odniesieniu jedynie do współwłaścicieli budujących mieszkania w celu ich wynajęcia. Reasumując organ ustalił, iż udział Państwa H. i M. P. we współwłasności budynku wielorodzinnego, w którym 19 lokali przeznaczonych było na wynajem, wyniósł 1/19.
W skardze na powyższą decyzję Skarżący zarzucili naruszenie art. 120, 121 w zw. z art. 208 § 1 oraz art. 70 § 1 i art. 59 § 1 pkt 9 ord. pod., poprzez wydanie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego po upływie terminu jego przedawnienia. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazali, iż zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2006r. określone zostało zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1998r., które to zobowiązanie, stosownie do przepisu art. 70 ord. pod. uległo przedawnieniu 31 grudnia 2004r. W tej sytuacji organ zobowiązany był umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Powołując się na przepis art. 70 §6 pkt 2 i §7 pkt 2 ord. pod, wskazał, iż z dniem wniesienia skargi do WSA, to jest z dniem 7 lipca 2004r. bieg terminu przedawnienia został zawieszony i rozpoczął swój dalszy bieg od dnia następującego po dniu doręczenia Stronie odpisu wyroku NSA, co nastąpiło w dniu 23 czerwca 2006r. Wobec powyższego zaskarżona decyzja wydana została wydana z zachowaniem terminów określonych w ord. pod.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. — Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlega zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej " p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść Strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Przepis art. 59 §1 ord. pod., pośród dziewięciu przyczyn wygaśnięcia zobowiązań podatkowych, wymienia między innymi zapłatę podatku oraz przedawnienie. Zaistnienie jednego z dziewięciu zdarzeń wymienionych w powołanym przepisie, wyklucza możliwość wygaśnięcia zobowiązania z przyczyn pozostałych. Tym samym w sytuacji, gdy zobowiązanie podatkowe wygasło na skutek zapłaty, nie może wygasnąć po raz drugi wskutek przedawnienia. Tezę te wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 maja 2002r. ( sygn. akt III RN 76/01, ONSP 2003, nr 7, poz. 162), a rozwinął ją Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów z dnia 6 października 2003r. ( sygn. FPS 8/03, ONSA 2004, nr 1, poz. 7) oraz w wyroku z dnia 11 października 2002r. ( sygn. akt III SA 3514/00, ONSA 2003, nr 3, poz. 109 z aprobująca glosą A. Skoczylasa, OSP 2003, nr 7-8, poz. 92). Jeżeli przedawnienie nie biegnie, gdyż zobowiązanie wygasło na skutek uprzedniej zapłaty podatku, to organ odwoławczy w czasie praktycznie nieograniczonym może wydać jedną z decyzji wymienionych w art. 233 §1 i 2 ord. pod., w tym władny jest także uchylić decyzję organu pierwszej instancji oraz określić podatek w prawidłowej wysokości. Nie może jedynie określić podatku w kwocie wyższej od zapłaconej, bo w tym zakresie - wobec braku zapłaty zobowiązanie wygasło na skutek upływu terminu przedawnienia. Innymi słowy upływ określonego w art. 70 § 1 ord. pod. terminu nie stoi na przeszkodzie wydaniu decyzji określającej podatek w kwocie równej lub niższej od zapłaconej.
W rozpatrywanej sprawie, Dyrektor Izby Skarbowej po dwukrotnym rozpoznaniu sprawy, określił zaskarżoną do Sądu decyzją wysokość zobowiązania Skarżących w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998r. na kwotę 88.041,80 zł., a zatem w kwocie niższej od tej, którą zapłacili Podatnicy.
Okoliczność ta wynika niezbicie z akt sprawy, fakt zapłaty podatku wynikającego z decyzji z dnia [...] stycznia 2001r. (następnie uchylonej) przez Skarżących w 2001r., potwierdził także pełnomocnik Skarżących na rozprawie w dniu 28 lutego 2007r.
Tym samym stwierdzić należy, iż wygaśnięcie zobowiązania na skutek zapłaty dotyczy tylko wyżej wymienionej kwoty (88.041,80 zł). Pozostała część zapłaconej przez Skarżących kwoty stanowi nadpłatę.
Wobec powyższego, argumentacja skargi koncentrująca się jedynie wokół zagadnienia wygaśnięcia zobowiązania na skutek jego przedawnienia - jakkolwiek prawidłowa, z uwagi na treść przepisu art. 20 §1 i 2 ustawy z dnia 12 września 2002r. o zmianie ustawy ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych ustaw - nie mogła zostać przez Sąd uwzględniona.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI