II FSK 1569/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie od wyroku WSA w Szczecinie, który uchylił decyzję organu w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 r. Spór dotyczył zwolnienia z podatku dochodowego od przychodu ze sprzedaży nieruchomości, które podatnik przeznaczył na cele mieszkaniowe w ramach umowy deweloperskiej. Podatnik sprzedał lokal w marcu 2019 r., a w maju 2021 r. zawarł umowę deweloperską na zakup innego lokalu, z terminem przeniesienia własności do czerwca 2022 r. Podatnik dokonał wpłat zgodnie z harmonogramem, jednak umowa przenosząca własność została zawarta dopiero w czerwcu 2023 r., z powodu opóźnień po stronie dewelopera, które tłumaczył siłą wyższą. Organ podatkowy odmówił zastosowania zwolnienia, argumentując, że własność lokalu nie została nabyta w ustawowym terminie. WSA uznał stanowisko organu za niezgodne z prawem, wskazując na okoliczności niezależne od podatnika. NSA, oddalając skargę kasacyjną organu, przyznał rację WSA. Sąd podkreślił, że choć od 2019 r. wymagane jest nabycie własności w ustawowym terminie, to w sytuacji, gdy podatnik spełnił wszystkie zależne od siebie przesłanki (finansowanie budowy), a opóźnienie wynikało z przyczyn niezależnych od niego (działania dewelopera), nadmierny formalizm nie powinien pozbawić go prawa do ulgi. Sąd uznał, że takie podejście jest zgodne z celem społecznym ulgi mieszkaniowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej przy umowach deweloperskich, zwłaszcza w kontekście opóźnień niezawinionych przez podatnika.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2019 r. i specyficznych okoliczności sprawy (opóźnienie dewelopera z przyczyn niezależnych).
Zagadnienia prawne (2)
Czy podatnikowi przysługuje zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych od przychodu ze sprzedaży nieruchomości, jeśli środki te wydał na cele mieszkaniowe w ramach umowy deweloperskiej, ale własność lokalu została nabyta po upływie ustawowego terminu z przyczyn niezależnych od podatnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podatnikowi przysługuje zwolnienie, jeśli spełnił wszystkie zależne od niego przesłanki, a opóźnienie w nabyciu własności nastąpiło z przyczyn niezależnych od niego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nadmierny formalizm nie powinien pozbawić podatnika ulgi mieszkaniowej, gdy spełnił on wszystkie materialne przesłanki (finansowanie budowy), a opóźnienie w przeniesieniu własności lokalu, wynikające z przyczyn niezależnych od niego (działania dewelopera), nie powinno niweczyć jego prawa do preferencji podatkowej.
Jak należy interpretować wymóg nabycia własności nieruchomości w terminie określonym w art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z ust. 25a u.p.d.o.f. w kontekście umowy deweloperskiej, gdy opóźnienie wynika z przyczyn leżących po stronie dewelopera?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy uwzględnić sytuację podatnika, który dopełnił wszelkich aktów staranności, a opóźnienie dewelopera nastąpiło z przyczyn od podatnika niezależnych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że celem ulgi jest złagodzenie warunków jej stosowania, a nadmierny formalizm, który pozbawiałby podatnika ulgi z powodu opóźnień dewelopera, byłby sprzeczny z tym celem.
Przepisy (8)
Główne
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 131
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie z podatku dochodowego od przychodu ze sprzedaży nieruchomości, jeśli środki wydatkowano na własne cele mieszkaniowe w ciągu 3 lat od końca roku podatkowego zbycia.
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 25a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wydatki na cele mieszkaniowe (np. budowę własnego lokalu) uznaje się za poniesione, jeżeli przed upływem terminu określonego w ust. 1 pkt 131 nastąpiło nabycie własności rzeczy lub praw.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 25 pkt 1 lit. d
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wydatki na budowę lub remont własnego lokalu mieszkalnego jako cel mieszkaniowy.
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 26
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja własnego lokalu mieszkalnego, który nie musi jeszcze stanowić własności podatnika, ale własność musi zostać nabyta w ustawowym terminie.
Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego art. 1
Regulacja umowy deweloperskiej.
Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego art. 3 § pkt 5
Definicja umowy deweloperskiej.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji przez WSA.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej przez NSA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podatnik spełnił wszystkie materialne przesłanki do skorzystania z ulgi mieszkaniowej. • Opóźnienie w przeniesieniu własności lokalu nastąpiło z przyczyn niezależnych od podatnika (siła wyższa po stronie dewelopera). • Nadmierny formalizm nie powinien pozbawić podatnika ulgi, gdy spełnił on wszystkie zależne od siebie przesłanki.
Odrzucone argumenty
Nabycie własności lokalu nastąpiło po upływie ustawowego terminu. • Zastosowanie zwolnienia wymagało literalnego przestrzegania terminu nabycia własności, niezależnie od przyczyn opóźnienia.
Godne uwagi sformułowania
nadmiernego formalizmu • nie powinno niweczyć możliwości uzyskania ulgi • ze swej strony prawidłowo realizował umowę deweloperską przez finansowanie budowy własnego lokalu mieszkalnego • nie było uzależnione od postępowania podatnika
Skład orzekający
Andrzej Melezini
sprawozdawca
Antoni Hanusz
członek
Beata Cieloch
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej przy umowach deweloperskich, zwłaszcza w kontekście opóźnień niezawinionych przez podatnika."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2019 r. i specyficznych okoliczności sprawy (opóźnienie dewelopera z przyczyn niezależnych).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnej ulgi podatkowej i problemów związanych z umowami deweloperskimi, co jest istotne dla wielu podatników. Wyrok pokazuje, że sądy mogą odstąpić od rygorystycznej interpretacji przepisów w uzasadnionych przypadkach.
“Ulga mieszkaniowa mimo opóźnienia dewelopera? NSA wyjaśnia, kiedy warto walczyć o swoje prawa.”
Dane finansowe
WPS: 560 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.