II FSK 1566/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-02-20
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyNSATSUEpytanie prejudycjalnestatus sędziegoKRSpraworządnośćprawo UEpostępowanie administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie w sprawie podatkowej ze względu na konieczność oczekiwania na rozstrzygnięcie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczące statusu sędziów powołanych w Polsce.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) postanowił zawiesić postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Decyzja ta wynika z faktu, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od pytania prejudycjalnego skierowanego do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w Luksemburgu. TSUE ma zbadać, czy sędziowie powołani w Polsce w obecnym stanie prawnym spełniają wymogi prawa unijnego dotyczące niezależności i niezawisłości sądów.

Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, postanowił zawiesić postępowanie. Podstawą tej decyzji jest artykuł 125 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który pozwala na zawieszenie postępowania, gdy jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania. W tym przypadku, kluczowe znaczenie ma postępowanie przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) pod sygnaturą C-521/21. TSUE ma rozstrzygnąć fundamentalne kwestie dotyczące statusu sędziów w Polsce, w szczególności czy sędziowie powołani w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, której wybór budzi wątpliwości konstytucyjne, mogą być uznani za sędziów ustanowionych na podstawie ustawy w rozumieniu prawa Unii. W analizowanej sprawie, sędzia orzekający w pierwszej instancji (WSA) została powołana w procedurze, która może być przedmiotem oceny TSUE. NSA uznał, że istnienie tego pytania prejudycjalnego ma istotne znaczenie dla stwierdzenia, czy w sprawie w pierwszej instancji orzekali sędziowie skutecznie powołani i gwarantujący prawo do sądu, co uzasadnia zawieszenie postępowania do czasu uzyskania odpowiedzi od TSUE.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania przed TSUE.

Uzasadnienie

Sąd zawiesił postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., ponieważ kluczowe dla sprawy jest ustalenie, czy sędziowie orzekający w pierwszej instancji zostali skutecznie powołani zgodnie z prawem Unii Europejskiej, co jest przedmiotem pytania prejudycjalnego skierowanego do TSUE.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 125 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania.

Pomocnicze

TUE art. 2

Traktat o Unii Europejskiej

TUE art. 19 § ust. 1

Traktat o Unii Europejskiej

TUE art. 6 § ust. 1-3

Traktat o Unii Europejskiej

KPP art. 47

Karta Praw Podstawowych

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sędzia powołana na stanowisko sędziego w tym sądzie w procedurze, w której [...] nie jest organem niezależnym prawo do sądu niezawisłego i bezstronnego sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy

Skład orzekający

Jan Grzęda

przewodniczący

Alicja Polańska

sprawozdawca

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zawieszenia postępowania w sprawach administracyjnych ze względu na pytania prejudycjalne dotyczące praworządności i statusu sędziów w świetle prawa UE."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od interpretacji prawa UE przez TSUE w kwestiach ustrojowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 9/10

Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności w Polsce i wpływu orzecznictwa TSUE na polski system sądowniczy, co jest tematem o dużym znaczeniu publicznym i prawniczym.

Czy polscy sędziowie są powołani zgodnie z prawem UE? NSA czeka na wyrok TSUE.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II FSK 1566/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-11-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Grzęda /przewodniczący/
Alicja Polańska /sprawozdawca/
Aleksandra Wrzesińska- Nowacka
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Wa 764/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-07-18
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Zawieszono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 125 par 1 pkt 1,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2004 nr 90 poz 864
art. 2, art. 19 ust 1, art. 6 ust 1-3
Traktatu o Unii Europejskiej
Dz.U.UE.C 2016 nr 202 poz 1 art. 47
Karta Praw Podstawowych
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Grzęda, Sędziowie Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Sędzia WSA (del.) Alicja Polańska (sprawozdawca), po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lipca 2024 r. sygn. akt III SA/Wa 764/24 w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 31 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. z uwagi na pytanie prejudycjalne zadane przez Sąd Rejonowy [...] w P. rozpoznawane w sprawie C-521/21 przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania
- w tej sprawie przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
W sprawie zawisłej przed TSUE pod sygnaturą C-521/21 sprawa dotyczy zagadnienia wynikłego z pytań:
1. Czy art. 2 i 19 ust. 1 Traktatu o Unii Europejskiej ("TUE") oraz art. 6 ust. 1-3 TUE w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych ("KPP") należy rozumieć w ten sposób, że nie jest sądem ustanowionym na podstawie ustawy w rozumieniu prawa Unii sąd, w którego składzie zasiada osoba powołana na stanowisko sędziego w tym sądzie w procedurze, w której:
a) wyboru osoby wskazanej do nominacji sędziowskiej Prezydentowi RP dokonała obecna Krajowa Rada Sądownictwa, wybrana sprzecznie z polskimi przepisami konstytucyjnymi i ustawowymi, która nie jest organem niezależnym i nie zasiadają w niej przedstawiciele środowiska sędziowskiego powołani w jej skład niezależnie od władzy wykonawczej i ustawodawczej, a tym samym nie doszło do skutecznego złożenia wniosku o powołanie na urząd sędziego przewidzianego w prawie krajowym;
b) uczestnikom konkursu nominacyjnego nie przysługiwało odwołanie do sądu w rozumieniu art. 2 i 19 ust. 1 TUE oraz art. 6 ust. 1-3 TUE w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych;
2. Czy art. 2 i art. 19 ust. 1 TUE w związku z art. 47 KPP należy interpretować w ten sposób, że w sytuacji, gdy w składzie sądu zasiada osoba powołana w warunkach opisanych w punkcie 1:
a) stoją one na przeszkodzie stosowaniu przepisów prawa krajowego, które badanie zgodności z prawem powołania takiej osoby na urząd sędziego przekazują do wyłącznej właściwości izby Sądu Najwyższego, składającej się wyłącznie z osób powołanych na urząd sędziego w warunkach opisanych w punkcie 1, i które zarazem nakazują pozostawienie bez rozpoznania zarzutów dotyczących powołania na urząd sędziego, przy uwzględnieniu kontekstu instytucjonalnego oraz systemowego;
b) wymagają one, w celu zapewnienia skuteczności prawa europejskiego, takiej wykładni przepisów prawa krajowego, która umożliwi sądowi, również z urzędu, wyłączenie takiej osoby od rozpoznania sprawy na podstawie - stosowanych przez analogię - przepisów o wyłączeniu sędziego, który jest niezdolny do orzekania [iudex inhabilis];
c) wymagają one, aby sąd krajowy w celu zastosowania prawa unijnego i osiągnięcia effet utile pominął wyrok krajowego trybunału konstytucyjnego, o ile wyrok ten uznaje za niezgodne z prawem krajowym rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu podniesienia okoliczności wadliwości powołania sędziego, które nie spełniało wymogów Unii Europejskiej dotyczących niezawisłego i bezstronnego sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy w rozumieniu art. 19 ust. 1 TUE w związku z art. 47 KPP;
d) wymagają one, aby sąd krajowy w celu zastosowania prawa unijnego i osiągnięcia effet utile pominął wyrok krajowego trybunału konstytucyjnego, jeśli stoi on na przeszkodzie wykonaniu postanowienia Trybunału Sprawiedliwości UE w przedmiocie środków tymczasowych, które to postanowienie nakazuje zawieszenie stosowania przepisów krajowych uniemożliwiających badanie przez sądy krajowe spełnienia wymogów Unii Europejskiej dotyczących niezawisłego i bezstronnego sądu ustanowionego uprzednio na mocy ustawy w rozumieniu art. 19 ust. 1 TUE w związku z art. 47 Karty Praw Podstawowych.
W sprawie III SA/Wa 764/24 będącej przedmiotem rozpoznania w sprawie II FSK 1566/24 orzekała sędzia Agnieszka Baran, która Uchwałą KRS z 25 marca 2021 r. nr 326/2021 została wskazana na stanowisko sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a powołana postanowieniem Prezydenta RP 28 września 2021 r.
Z powyższego wynika, że zagadnienie rozstrzygane przez TSUE ma istotne znaczenie dla stwierdzenia, czy w sprawie w pierwszej instancji orzekali sędziowie skutecznie powołani na swoje stanowiska i gwarantujący prawo do sądu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI