II FSK 1542/05

II FSK 1542/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-01-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-12-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Edyta Anyżewska /przewodniczący sprawozdawca/
Paweł Chmielecki
Sylwester Marciniak
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatki inne
Sygn. powiązane
III SAB/Wa 24/05 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2005-08-09
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 3 par. 2 pkt 4, art. 3 par. 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Edyta Anyżewska ( sprawozdawca), Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Sędzia NSA Paweł Chmielecki, Protokolant Anna Dziewiż, po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej Elżbiety J. i Krzysztofa J. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2005 r. sygn. akt III SAB/Wa 24/05 w sprawie ze skargi Krzysztofa J. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie zwrotu nadpłaty w opłacie targowej wraz z oprocentowaniem oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
II FSK 1542/05
U Z A S A D N I E N I E
II FSK 1542/05
U Z A S A D N I E N I E
Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2005 r. III SAB/Wa 24/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę Elżbiety i Krzysztofa J. na bezczynność Prezydenta Miasta W. w przedmiocie zwrotu nadpłaty w opłacie targowej.
Elżbieta i Krzysztof J. dwoma pismami z dnia 30 grudnia 1999 r. wystąpili do Urzędu Dzielnicy Ś. Gminy W.-C. o stwierdzenie nadpłaty opłaty targowej zapłaconej w latach 1994-1999 z tytułu prowadzenia sprzedaży na targowisku na Placu Defilad w Warszawie w obiektach nr 109 i 388.
Dwiema decyzjami z dnia 30 sierpnia 2002 Burmistrz Gminy W.-C. stwierdził nadpłatę opłaty targowej za lata 1996-1999 z tytułu prowadzenia sprzedaży w ww. obiektach handlowych, odmówił stwierdzenia nadpłaty za lata 1994-1995, naliczył odsetki od stwierdzonej nadpłaty oraz umorzył postępowanie w sprawie zwrotu nadpłat stwierdzonych tymi decyzjami. W uzasadnieniu tych decyzji organ stwierdził, że podatnicy zwolnieni byli od opłaty targowej na podstawie art. 16 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /t.j. Dz.U. 2002 nr 9 poz. 84/, gdyż ciążył na nich obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości z tytułu posiadania obiektów budowlanych na terenie targowiska. Organ odmówił stwierdzenia nadpłaty za lata 1994-1995, gdyż zgodnie z treścią art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j. Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ nadpłaty nie podlegają zwrotowi po upływie 3 lat licząc od końca roku, w którym powstały. Przepis ten miał zastosowanie w sprawie na podstawie art. 330 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako O.p. Organ uznał za nieuzasadnione żądanie zwrotu stwierdzonej nadpłaty, z uwagi na dokonane za zgodą podatników potrącenie należności Gminy W.-C. z tytułu bezumownego korzystania przez podatników z terenu targowiska z kwoty należnej podatnikom nadpłaty i z tego powodu umorzył postępowanie w zakresie zwrotu nadpłaty.
Od tych decyzji podatnicy wnieśli odwołania w których zażądali zwrotu nadpłaconej opłaty targowej.
Decyzją z dnia 28 lipca 2004 r. (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji dotyczącą nadpłaty w opłacie targowej związanej z lokalem nr 109 w części rozstrzygającej w przedmiocie oprocentowania nadpłaty za lata 1996-1997 i w tym zakresie orzekło o naliczeniu oprocentowania w wysokości odsetek od zaległości podatkowych za okresy od dnia wpłaty opłaty targowej za poszczególne dni. Organ drugiej instancji uchylił zaskarżoną decyzję w części umarzającej postępowanie w przedmiocie zwrotu nadpłaty i w tym zakresie umorzył postępowanie, a w pozostałym zakresie decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 20 września 2004 r. wyjaśniło treść decyzji z dnia 28 lipca 2004 r. (...) stwierdzając, że organ pierwszej instancji na podstawie tej decyzji ma obowiązek dokonać zwrotu nadpłaty opłaty targowej wynikającej z tej decyzji. Decyzją z dnia 5 stycznia 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uzupełniło treść swej decyzji z dnia 28 lipca 2004 r. (...), zamieszczając w jej sentencji zapis o obowiązku zwrotu stwierdzonej nadpłaty przez organ pierwszej instancji. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po zapoznaniu się ze skargą wniesioną przez podatników na decyzję Kolegium z dnia 28 lipca 2004 r. (...) na podstawie art. 54 par. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako p.p.s.a., uchyliło zaskarżoną decyzję uzupełnioną decyzją z dnia 5 stycznia 2005 r. w części umarzającej postępowanie w sprawie odmowy zwrotu nadpłaty i orzekło o obowiązku zwrotu nadpłaty przez organ pierwszej instancji.
Decyzją (...) z dnia 28 lipca 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzje organu pierwszej instancji z dnia 30 sierpnia 2002 r. w przedmiocie nadpłaty w opłacie targowej związanej ze sprzedażą prowadzoną przez podatników w obiekcie nr 388, w części rozstrzygającej w przedmiocie oprocentowania nadpłaty za lata 1996-1997 i w tym zakresie orzekło o naliczeniu oprocentowania w wysokości odsetek od zaległości podatkowych za okresy od dnia wpłaty opłaty targowej za poszczególne dni. Organ drugiej instancji uchylił zaskarżoną decyzję w części umarzającej postępowanie w przedmiocie zwrotu nadpłaty i w tym zakresie umorzył postępowanie, a w pozostałym zakresie decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy. Treść tej decyzji tak jak w przypadku decyzji z dnia 28 lipca 2004 r. (...) została wyjaśniona odrębnym postanowieniem, a następnie uzupełniona odrębną decyzją, a także skorygowana w trybie art. 54 par. 3 p.p.s.a.
Podatnicy pismami z dnia 21 lutego 2005 r. wnieśli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na podstawie art. 141 par. 1 pkt 1 O.p. ponaglenia na niezałatwienie sprawy przez Prezydenta Miasta W., które polegało na niewypłaceniu im kwot nadpłat opłaty targowej wynikających z decyzji SKO w W. (...). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. dwoma postanowieniami z dnia 2 marca 2003 r. (...) zobowiązało Prezydenta Miasta W. do podjęcia czynności w celu wykonania ww. decyzji. Równolegle pismem z dnia 21 lutego 2005 r. podatnicy wezwali Prezydenta Miasta W. do wykonania decyzji SKO w W. (...).
Wobec niepodejmowania przez Prezydenta Miasta W. żadnych czynności w celu dokonania zwrotu podatnikom orzeczonej nadpłaty podatku wnieśli oni do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność tego organu. W skardze skarżący podnosili, że Prezydent nie zwrócił im nadpłaconego podatku, który wynikał z ostatecznych decyzji organu drugiej instancji.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta W. wywodził, że decyzje SKO w W. są niezgodne z prawem, w zakresie w jakim orzekają o obowiązku zwrotu nadpłaty, gdyż podatnicy na mocy umowy zwartej z Gminą należności z tytułu nadpłat przekazali na pokrycie ciążących na nich zobowiązań z tytułu bezumownego korzystania z targowiska. Z tego powodu zdaniem organu odmowa wypłaty podatnikom kwoty orzeczonej nadpłaty podatku była uzasadniona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatrując skargę zauważył, że przedmiotem skargi wniesionej do sądu w niniejszej sprawie jest zaniechanie organu pierwszej instancji polegające na niewykonaniu decyzji organu drugiej instancji wydanej po rozpoznaniu odwołania. Zgodnie z treścią art. 3 par. 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1. decyzje administracyjne;
2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8. bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Przytoczony przepis określa zakres kognicji sądu administracyjnego. Wniesioną w rozpoznanej sprawie skargę należało uznać za skargę wniesioną w sprawie, o której mowa w art. 3 par. 2 pkt 8 p.p.s.a., to jest skargę na bezczynność organu administracji publicznej. Zgodnie z treścią tego przepisu przedmiotem skargi może być bezczynność organu w zakresie decyzji i postanowień wymienionych w art. 3 par. 2 pkt 1-3 p.p.s.a. a także innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a. W rozpoznanej sprawie żądane przez skarżących zachowanie organu nie polegało na wydaniu decyzji lub postanowienia i z tego względu wniesioną skargę Sąd potraktował jako skargę na bezczynność w zakresie wydania innego aktu niż akty wymienione w art. 3 par. 2 pkt 1-3, lub podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zdaniem składu orzekającego przez inne akty lub czynności, o których mowa w przepisie art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a. należy rozumieć akty i czynności z zakresu administracji publicznej, na mocy których organ podejmuje na podstawie przepisów prawa władcze rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej. Do tego rodzaju aktów i czynności nie zalicza się czynność materialno-techniczna polegająca na wypłacie orzeczonej nadpłaty. Akty i czynności o których mowa w przepisie art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a., są to władcze działania organu administracji publicznej, których przedmiotem jest rozstrzygnięcie w zakresie wynikających z przepisu prawa uprawnień lub obowiązków przysługujących lub ciążących na adresacie aktu lub czynności. Przedmiotowe przejawy działania organu administracji publicznej w swej istocie zbliżone są do decyzji i postanowień wydawanych przez organy administracji, jednakże z różnych względów prawodawca nie nadał im formy decyzji lub postanowień. Do tego rodzaju form działania administracji zaliczyć należy m.in. wynik kontroli, o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej /Dz.U. 1999 nr 54 poz. 572 ze zm./, przyznanie dotacji dla szkół niepublicznych na podstawie przepisów art. 90 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty /t.j. Dz.U. 2004 nr 256 poz. 2572 ze zm./. Działania te są podejmowane w wyniku postępowania jurysdykcyjnego. Cechują się one tym, że organ wydaje określone rozstrzygnięcie po stwierdzeniu, że wystąpiły przesłanki faktyczne do podjęcia rozstrzygnięcia. W tym zakresie organ ma prawo prowadzić postępowanie wyjaśniające i zbierać w jego toku dowody, które podlegają swobodnej ocenie. Działanie organu polegające na podjęciu czynności w celu wykonania decyzji organu drugiej instancji nie ma cech form działania administracji, wymienionych w przepisach art. 3 par. 2 pkt 1-4 i z tego względu zaniechanie organu w tym zakresie na podstawie przepisu art. 3 par. 2 pkt 8 p.p.s.a. a contrario nie podlegało zaskarżeniu do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 grudnia 1997 r. II SA 1060/97 - Prawo Gospodarcze 1998 nr 7 str. 37 stwierdził, że zwrot nienależnej opłaty za zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Poglądy wyrażone w tym postanowieniu zachowują aktualność na gruncie obecnie obowiązujących przepisów powołanej ustawy p.p.s.a.
W rozpoznanej sprawie należało stwierdzić, że organ pierwszej instancji ma obowiązek wykonania decyzji organu drugiej instancji, gdyż obowiązek ten wynika wprost z zasady dwuinstancyjności i całokształtu przepisów regulujących instytucję odwołania. W tym zakresie organ pierwszej instancji ma obowiązek wykonać decyzję organu drugiej instancji bez prowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego, tak jak to miało miejsce w przypadku wydania aktów i czynności wymienionych w art. 3 par. 2 pkt 1-4 p.p.s.a., w celu stwierdzenia czy w sprawie wystąpiły przesłanki faktyczne do wykonania decyzji. Organ nie ma możliwości wyboru innego zachowania, niż wykonanie decyzji. Z tych względów wykonanie decyzji przez organ pierwszej instancji nie może być uznane za władcze działanie organu administracji mające na celu rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej.
Zdaniem Sądu sama okoliczność, że zaniechane w rozpoznanej sprawie przez organ działanie miało charakter czynności materialno-technicznej, nie mogła przesądzać o niedopuszczalności skargi na bezczynność. W piśmiennictwie wskazuje się na niektóre czynności materialno-techniczne, których niedokonanie przez organ uprawnia stronę do wniesienie skargi na bezczynność /por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 61/. W każdym wypadku dotyczy to jednak czynności władczych, podejmowanych w wyniku rozpoznania sprawy indywidualnej, na podstawie przepisów prawa rozstrzygających w przedmiocie określonych praw i obowiązków. Jak już wykazano czynność organu, której dotyczyła skarga wniesiona w rozpoznanej sprawie nie miała charakteru władczego i nie wymagała prowadzenia postępowania wyjaśniającego - rozpoznania sprawy.
W konsekwencji Sąd stwierdził, że rozpoznana sprawa nie należała do właściwości sądu administracyjnego, a wniesiona w sprawie skarga była niedopuszczalna.
Sąd wskazał przy tym, że brak kognicji sądu administracyjnego nie ogranicza stronie skarżącej określonego w art. 77 ust. 2 Konstytucji RP prawa do dochodzenia jej uprawnień na drodze sądowej. Przedmiotowa sprawa dotyczy uprawnienia o charakterze majątkowym polegającego na otrzymaniu przez stronę skarżącą zwrotu nienależnie zapłaconego podatku. Wskutek zaistniałego w niniejszej sprawie zaniechania ze strony organu, strona skarżąca doznała uszczerbku w swoim majątku, gdyż do jej majątku nie wpłynęła kwota, która zgodnie z przepisami prawa była należna stronie skarżącej. Zgodnie z art. 417 par. 1 Kc za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Z tego względu strona winna rozważyć możliwość skorzystania z uprawnienia przewidzianego w tym przepisie.
Skarżący wnieśli skargę kasacyjną na powyższe postanowienie opierając ją na przepisie art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. na naruszeniu przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 3 par. 2 pkt 8 i 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskutek błędnej wykładni przepisu art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a., która doprowadziła do braku zastosowania art. 3 par. 2 pkt 8 wobec błędnego przyjęcia, że skarga uprawnionego na bezczynność organu, w przypadku niewykonania przez organ, wynikającego z decyzji, obowiązku zwrotu nadpłaty opłaty targowej, nie należy do kognicji sądu administracyjnego,
2. art. 58 par. 1 pkt 1 p.p.s.a. przez niezasadne jego zastosowanie w sytuacji, gdy sprawa należy do właściwości sądu administracyjnego.
Wskazując na powyższą podstawę skargi kasacyjnej wnieśli o:
1. uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2005 r. III SAB/Wa 24/05 i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie,
2. zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania od strony przeciwnej.
Według skarżących stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest błędne i wynika z błędnej wykładni powołanego art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a. Opłata targowa należy do danin publicznych i uregulowana jest w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych. Wszystko co dotyczy sfery działania organów w zakresie danin publicznych należy do sfery imperium i charakteryzuje się władczymi działaniami organów, niezależnie od tego czy realizacja ich następuje w drodze wydania decyzji administracyjnej, innego aktu administracyjnego, czy w drodze czynności materialno-technicznej. W sytuacji, gdy wobec ukończenia postępowania administracyjnego, na organie spoczywa obowiązek zwrotu nadpłaty opłaty targowej, czynność, jaka w tym zakresie ma być przez organ dopełniona jest czynnością materialno-techniczną, mieszczącą się w ustawowym pojęciu czynności z zakresu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a.
Taki też pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 lutego 2000 r. III SA 8344/98, stwierdzając, że jest dopuszczalna skarga na bezczynność co do materialno-technicznej czynności zwrotu różnicy podatku, jako że zwrot ten jest czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnienia wynikającego z przepisu prawa.
W tej sytuacji ocena Sądu, że zachowanie organu, który zaniechał zwrotu nadpłaty podatku, "nie może być uznana za władcze działanie organu administracji" jest błędna i doprowadziła Sąd do naruszenia przepisu art. 3 par. 2 pkt 8 p.p.s.a. przez brak jego zastosowania w sprawie i art. 58 par. 1 pkt 1 p.p.s.a. przez błędne jego zastosowanie w sytuacji, gdy sprawa ze skargi na bezczynność organu należy do właściwości sądu administracyjnego. Powyższe naruszenia przepisów postępowania miały oczywisty wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziły do rozstrzygnięcia zamykającego skarżącym drogę do sądu administracyjnego w sprawie, która do kognicji sądów administracyjnych należy.
Zdaniem skarżących nie jest do zaakceptowania pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że zwykłą drogą wykonania obowiązków pieniężnych organu państwa, których treść ustalona została w drodze decyzji administracyjnej ze względu na publicznoprawny charakter regulacji, jest droga procesu przed sądem powszechnym, opartego na przepisie art. 417 par. 1 Kc.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezydent Miasta W. wniósł o jej oddalenie podkreślając trafność stanowiska WSA, iż bezczynność organu polegająca na niewykonaniu decyzji nie mieści się w zakresie przedmiotowym art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a.
Na rozprawie w NSA pełnomocnicy stron podtrzymywali dotychczasowe stanowiska i wnioski.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest zakres kognicji sądu administracyjnego wynikający z art. 3 par. 2 pkt 8 w zw. z pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ - zwanej dalej p.p.s.a.
Stosownie do powołanych przepisów kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów m.in. w przypadku określonym w pkt 4, tj. innych niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Sąd I instancji rozpatrując skargę na bezczynność Prezydenta Miasta W., polegającą na niewykonaniu ostatecznej decyzji uprawnionego organu o zwrocie wpłaconej przez skarżących opłaty targowej, jako uiszczonej nienależnie, czyli mającej charakter nadpłaty w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej uznał, że wykonanie decyzji jest obowiązkiem organu, jednakże działanie to nie ma charakteru władczego, lecz jest czynnością materialno-techniczną, nie należy zatem, do kategorii tych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, które podlegają kontroli sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny to stanowisko podziela. Aby była dopuszczalna skarga na bezczynność organu muszą zaistnieć okoliczności zobowiązujące ten organ do wydania aktu określonego w art. 3 par. 2 pkt 1-3 /decyzji, zaskarżonego postanowienia, postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym, na które służy zażalenie/ lub innego /o którym mowa w pkt 4/ aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa /por. postanowienie NSA z 16 września 2004 r. OSK 247/04 - ONSAiWSA 2004 nr 2 poz. 30/.
W postanowieniu Sądu I instancji podano przykłady aktów tego rodzaju, do których wydania uprawnione są organy administracji publicznej. Jak trafnie zauważył Sąd muszą być to akty o charakterze władczym, załatwiające sprawę indywidualną z zakresu administracji publicznej. Do takich aktów /czynności/ nie można zaliczyć czynności polegającej na wykonaniu decyzji ostatecznej.
Wniosek przeciwny - uznanie właściwości sądu administracyjnego - w ramach sprawowania kontroli działalności administracji publicznej /por. art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz.U. nr 153 poz. 1269/ również do rozpatrywania skarg na czynności z zakresu administracji publicznej, polegających na wykonywaniu czynności o charakterze technicznym, związanych z wykonaniem ostatecznych decyzji, nie znajduje uzasadnienia zarówno w literalnej wykładni omawianego przepisu art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a., jak i w orzecznictwie sądowym. W prawomocnym postanowieniu WSA w Warszawie z dnia 26 lipca 2005 r. III SAB/Wa 24/05 wyrażono pogląd, że zwrot nadpłaty jako czynność materialno-techniczna mieści się wśród spraw określonych w art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a. Powoływany w skardze kasacyjnej wyrok NSA z dnia 15 lutego 2000 r. III SA 8344/98 - Lex 40396, z którego wyprowadzono tezę o możliwości wniesienia skargi na bezczynność w zakresie materialno-technicznej czynności zwrotu różnicy podatku został wydany w sprawie ze skargi na decyzję określającą kwotę zwrotu różnicy podatku od towarów i usług. Odnosi się zatem do innego przedmiotu sprawy, a przytoczona uwaga została wypowiedziana niejako na marginesie i nie zawierała uzasadnienia wyrażonego poglądu. Nie można zatem uznać, że w wyroku tym rozpatrzono kwestię dopuszczalności skargi na czynności o materialno-technicznym charakterze polegającym na zwrocie VAT.
Skarżący zarzucając błędną wykładnię art. 3 par. 2 pkt 8 w zw. z pkt 4 p.p.s.a. wskazują na publicznoprawny charakter należności, której zwrotu żądają z powołaniem się na rozstrzygnięcie zawarte w ostatecznej decyzji. Jest to jednak tylko jedna z przesłanek, która może uzasadniać właściwość sądów administracyjnych. Inną niezbędną przesłanką wskazującą na właściwość sądu administracyjnego do rozpatrzenia skargi na podstawie art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a. jest to, aby obowiązek podjęcia określonej czynności z zakresu administracji publicznej wynikał z przepisu prawa /por. M. Bogusz, Pojęcie aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących przyznawania, stwierdzania albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA - Samorząd Terytorialny 2000 nr 1-2 s. 181/.
Skarżący tymczasem nie powołują argumentów tego rodzaju, a sąd kasacyjny stosownie do art. 183 par. 1 p.p.s.a. jest związany granicami skargi kasacyjnej, nie jest uprawniony do jej uzupełniania lub poprawiania, czy wreszcie samodzielnego formułowania zarzutów, gdyż byłoby to działanie z urzędu, które nie jest dopuszczalne /por. wyroki NSA: z 21 kwietnia 2004 r. FSK 13/04 - ONSAiWSA 2004 nr 1 poz. 15; z 22 lipca 2004 r. GSK 356/04 - ONSAiWSA 2004 nr 3 poz. 72/.
Z akt sprawy wynika, iż niewykonanie decyzji SKO było wynikiem stanowiska organu I instancji, iż skarżącym nie przysługuje "bezpośredni" zwrot uiszczonej nienależnie opłaty targowej, bowiem została ona skompensowana /za zgodą strony/ z należnością gminy z tytułu bezumownego korzystania z należącego do gminy gruntu w celu prowadzenia działalności handlowej.
Kontrola prawidłowości potrącenia należności o charakterze cywilnoprawnym i należności publicznoprawnej nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W związku z tym sąd nie może badać zarzutów powstałych na tle wzajemnych rozliczeń stron.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał podstawy skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione, w konsekwencji - na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.