II FSK 1523/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. C. od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora IAS w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2017 r. Skarżący domagał się przyznania ulgi prorodzinnej na dzieci za okres od czerwca do grudnia 2017 r., argumentując, że mimo braku wspólnego zamieszkania, nadal wykonywał władzę rodzicielską. Zarzucił organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i niewłaściwą ocenę dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty procesowe za bezpodstawne, podkreślając, że ustalenia faktyczne organów podatkowych, zaakceptowane przez WSA, są prawidłowe. Sąd wskazał, że dla skorzystania z ulgi prorodzinnej kluczowe jest faktyczne wykonywanie władzy rodzicielskiej, a nie tylko jej formalne posiadanie. Samo płacenie alimentów i wysyłanie prezentów nie jest wystarczające. W tej sprawie podatnik sam potwierdził, że uczestniczył w wychowaniu dzieci tylko do maja 2017 r., a jego była partnerka zeznała, że od końca maja 2017 r. nie sprawował czynnej opieki. NSA oddalił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów materialnych, w tym art. 27f ustawy o PIT, stwierdzając, że skarżący nie wykazał faktycznego wykonywania władzy rodzicielskiej w spornym okresie. Skarga kasacyjna została oddalona, a skarżący obciążony kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'wykonywanie władzy rodzicielskiej' na potrzeby ulgi prorodzinnej, rozróżnienie między posiadaniem władzy a jej faktycznym wykonywaniem, znaczenie dowodów w postępowaniu podatkowym.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie rodzice nie mieszkają razem i jeden z nich kwestionuje wykonywanie władzy rodzicielskiej w określonym okresie. Może wymagać analizy kontekstu faktycznego w innych sprawach.
Zagadnienia prawne (3)
Czy samo płacenie alimentów i wysyłanie prezentów dziecku jest równoznaczne z wykonywaniem władzy rodzicielskiej w rozumieniu art. 27f ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo płacenie alimentów i wysyłanie prezentów nie jest wystarczające do uznania wykonywania władzy rodzicielskiej. Konieczne jest faktyczne uczestnictwo w wychowaniu dziecka.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że dla skorzystania z ulgi prorodzinnej kluczowe jest rzeczywiste uczestnictwo rodzica w realizacji obowiązków wynikających ze stosunków prawnorodzinnych, czyli osobiste zajmowanie się sprawami dziecka i zaspokajanie jego potrzeb fizycznych i duchowych.
Czy organy podatkowe i sąd pierwszej instancji prawidłowo oceniły zebrany materiał dowodowy w zakresie wykonywania władzy rodzicielskiej przez skarżącego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że ustalenia faktyczne organów podatkowych zasługują na aprobatę.
Uzasadnienie
Sąd kasacyjny uznał zarzuty naruszenia przepisów procesowych dotyczących oceny dowodów za bezpodstawne, wskazując, że skarżący nie wykazał konkretnych błędów w ocenie materiału dowodowego przez organy ani sądu pierwszej instancji.
Czy organ podatkowy miał obowiązek ponownie wyznaczyć stronie termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego po tym, jak skarżący złożył pismo procesowe, a organ kontynuował czynności dowodowe?
Odpowiedź sądu
Nie, w tej konkretnej sytuacji brak ponownego wyznaczenia terminu nie ograniczył prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżący miał możliwość wypowiedzenia się co do materiału dowodowego, a późniejsze przedłużanie terminu załatwienia sprawy przez organ, bez gromadzenia nowego materiału, nie naruszyło jego praw procesowych.
Przepisy (26)
Główne
u.p.d.o.f. art. 27f § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 27f § 2
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 27f § 4
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
O.p. art. 187
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 200 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 192
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 123
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
k.r.o. art. 95 § 1
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.r.o. art. 95 § 3
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.r.o. art. 96 § 1
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.r.o. art. 97 § 1
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustalenia faktyczne organów podatkowych, zaakceptowane przez sąd pierwszej instancji, są prawidłowe i wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy. • Samo płacenie alimentów i wysyłanie prezentów nie jest równoznaczne z wykonywaniem władzy rodzicielskiej w rozumieniu przepisów podatkowych. • Dla skorzystania z ulgi prorodzinnej kluczowe jest faktyczne uczestnictwo rodzica w wychowaniu dziecka, a nie tylko formalne posiadanie władzy rodzicielskiej. • Skarżący nie wykazał, że organy podatkowe naruszyły przepisy proceduralne dotyczące gromadzenia i oceny materiału dowodowego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 3 § 1 w zw. z art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a.) poprzez niewłaściwą kontrolę legalności działalności administracji publicznej, brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i jego niewłaściwą ocenę (art. 187 i 191 w zw. z art. 121 § 1 i art. 122 O.p.). • Naruszenie przepisów postępowania (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a.) poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu, mimo że organ nie wyznaczył stronie ponownie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (art. 233 w zw. z art. 200 § 1 w zw. z art. 192 i art. 121 oraz art. 123 O.p.). • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 27f ust. 1, 2 i 4 u.p.d.o.f. w zw. z art. 95 § 1 i 3, art. 96 § 1 i art. 97 § 1 k.r.o.) poprzez błędną wykładnię, skutkującą przyjęciem, że skarżący nie wykonywał władzy rodzicielskiej od czerwca do grudnia 2017 r.
Godne uwagi sformułowania
Samo regularne płacenie alimentów, jak i wysyłanie dzieciom świątecznych paczek dwa razy w roku, nie świadczy o wykonywaniu władzy rodzicielskiej. • Wykonywanie obowiązku alimentacyjnego w stosunku do małoletnich dzieci nie mieści się bowiem w pojęciu tej władz. • Dla nabycia prawa do odliczenia ulgi prorodzinnej niezbędne jest zarówno posiadanie władzy rodzicielskiej nad dzieckiem, jak również rzeczywiste uczestnictwo rodzica w realizacji powinności wynikających ze stosunków prawnorodzinnych w relacji do dziecka. • Jednocześnie odróżnić należy treść władzy rodzicielskiej od jej wykonywania, ponieważ samo jej posiadanie nie oznacza jeszcze jej wykonywania. • Organy winny koncentrować się na kwestii jej faktycznego wykonywania, a nie jedynie na jej formalnym aspekcie.
Skład orzekający
Tomasz Zborzyński
przewodniczący
Antoni Hanusz
członek
Renata Kantecka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'wykonywanie władzy rodzicielskiej' na potrzeby ulgi prorodzinnej, rozróżnienie między posiadaniem władzy a jej faktycznym wykonywaniem, znaczenie dowodów w postępowaniu podatkowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie rodzice nie mieszkają razem i jeden z nich kwestionuje wykonywanie władzy rodzicielskiej w określonym okresie. Może wymagać analizy kontekstu faktycznego w innych sprawach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnej ulgi prorodzinnej i kluczowego dla jej przyznania rozróżnienia między formalnym posiadaniem władzy rodzicielskiej a jej faktycznym wykonywaniem, co ma praktyczne znaczenie dla wielu podatników.
“Czy płacenie alimentów wystarczy, by dostać ulgę prorodzinną? NSA wyjaśnia, co to znaczy 'wykonywać władzę rodzicielską'.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.