II FSK 1444/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Szczecinie, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Skarbowej nakładającą podatek od czynności cywilnoprawnych (p.c.c.) według sankcyjnej stawki 20%. Sprawa dotyczyła pożyczki w kwocie 20.000 zł, która nie została zgłoszona do opodatkowania. W trakcie kontroli podatkowej podatnik wyjaśnił, że środki pochodziły z pożyczki od osoby fizycznej. WSA uznał, że takie wyjaśnienie było 'powołaniem się' na umowę pożyczki w rozumieniu art. 7 ust. 5 pkt 1 ustawy o p.c.c., co uzasadniało zastosowanie stawki sankcyjnej. NSA uchylił jednak wyrok WSA i decyzje organów podatkowych. Sąd uznał, że wyjaśnienie podatnika miało na celu jedynie przedstawienie tytułu przepływu środków na rachunku firmowym, a nie celowe powołanie się na pożyczkę w celu wykazania źródeł dochodów, co jest kluczowe dla zastosowania stawki 20%. NSA podkreślił, że samo ujawnienie pożyczki w trakcie kontroli, bez takiego celu, nie jest wystarczające do zastosowania stawki sankcyjnej. W przypadku braku powołania się na pożyczkę w celu wykazania źródeł dochodów, należny podatek powinien być naliczony według stawki podstawowej (2%), a ewentualne opóźnienie w zapłacie skutkowałoby obowiązkiem zapłaty odsetek.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'powołania się' na umowę pożyczki w kontekście zastosowania sankcyjnej stawki podatku od czynności cywilnoprawnych (art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c.).
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie wyjaśnienie pochodzenia środków nastąpiło w trakcie kontroli podatkowej dotyczącej innych podatków, a nie w odpowiedzi na zarzut nieujawnionych źródeł przychodów.
Zagadnienia prawne (1)
Czy wyjaśnienie przez podatnika w trakcie kontroli podatkowej, że otrzymane środki stanowią pożyczkę, jest równoznaczne z 'powołaniem się' na fakt zawarcia umowy pożyczki w rozumieniu art. 7 ust. 5 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, uzasadniającym zastosowanie sankcyjnej stawki podatku w wysokości 20%?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo wyjaśnienie pochodzenia środków jako pożyczki w trakcie kontroli, bez celu wykazania źródeł dochodów lub pokrycia kwestionowanych wydatków, nie stanowi 'powołania się' na umowę pożyczki w rozumieniu art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c.
Uzasadnienie
NSA uznał, że 'powołanie się' na umowę pożyczki w kontekście art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c. wymaga, aby podatnik miał na celu wykazanie źródeł finansowania, np. w odpowiedzi na zarzut posiadania dochodów z nieujawnionych źródeł. Samo wyjaśnienie tytułu przepływu środków na rachunku firmowym, bez takiego celu, nie spełnia tej przesłanki. W przypadku braku takiego 'powołania się', należny podatek powinien być naliczony według stawki podstawowej.
Przepisy (14)
Główne
u.p.c.c. art. 7 § ust. 5 pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Sankcyjna stawka 20% ma zastosowanie, gdy podatnik powołuje się przed organem podatkowym lub kontroli skarbowej na fakt zawarcia umowy pożyczki (lub innych wskazanych czynności) w celu wykazania źródeł finansowania, a należny podatek nie został zapłacony. Samo wyjaśnienie tytułu przepływu środków nie jest wystarczające.
Pomocnicze
u.p.c.c. art. 1 § ust. 1 pkt 1 lit. b
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
k.c. art. 720 § § 1
Kodeks cywilny
u.p.c.c. art. 3
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 3 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 3 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 7 § pkt 7
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 6 § ust. 1 pkt 7
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 7 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyjaśnienie pochodzenia środków jako pożyczki w trakcie kontroli podatkowej nie stanowi 'powołania się' na umowę pożyczki w rozumieniu art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c., jeśli nie miało na celu wykazania źródeł dochodów lub pokrycia kwestionowanych wydatków.
Odrzucone argumenty
WSA uznał, że wyjaśnienie podatnika było 'powołaniem się' na umowę pożyczki, co uzasadniało zastosowanie sankcyjnej stawki 20%.
Godne uwagi sformułowania
powołanie się na fakt zawarcia umowy pożyczki • wyjaśnienie z jakiego tytułu dokonano wpłaty i wypłaty kwoty 20.000 zł na rachunku bankowym skarżącego wykorzystywanym w działalności gospodarczej • nie miały zatem na celu powołanie się na pożyczkę w celu wykazania źródeł dochodów (przychodów)
Skład orzekający
Stanisław Bogucki
przewodniczący sprawozdawca
Bogdan Lubiński
sędzia
Małgorzata Długosz-Szyjko
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'powołania się' na umowę pożyczki w kontekście zastosowania sankcyjnej stawki podatku od czynności cywilnoprawnych (art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c.)."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie wyjaśnienie pochodzenia środków nastąpiło w trakcie kontroli podatkowej dotyczącej innych podatków, a nie w odpowiedzi na zarzut nieujawnionych źródeł przychodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego podatku (p.c.c.) i kluczowej dla jego sankcyjnego opodatkowania kwestii interpretacyjnej 'powołania się'. Wyrok NSA wyjaśnia subtelne rozróżnienie między zwykłym wyjaśnieniem a celowym powołaniem się, co ma praktyczne znaczenie dla podatników.
“Czy wyjaśnienie pożyczki w urzędzie to już 'powołanie się' na nią? NSA rozstrzyga kluczową kwestię dla 20% stawki PCC.”
Dane finansowe
WPS: 20 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.