II FSK 1424/05

II FSK 1424/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-11-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-11-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Borkowski /przewodniczący/
Jerzy Rypina /sprawozdawca/
Ryszard Maliszewski
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Gd 2119/02 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2005-05-05
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
art. 6 ust. 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Tezy
Zgodnie z treścią art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./, jeżeli w ciągu roku podatkowego nastąpiła zmiana sposobu wykorzystania budynku albo gruntu lub ich części, mająca wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła zmiana. W tym przypadku osoba fizyczna zobowiązana jest poinformować właściwy organ gminy o zaistnieniu zmian w sposobie wykorzystania nieruchomości, w terminie 14 dni od ich zaistnienia. Owo "poinformowanie" organu gminy powinno wystąpić poprzez złożenie nowego wykazu nieruchomości, choć nie wynika to bezpośrednio z przepisu. Sezonowość działalności gospodarczej nie jest objęta zakresem stosowania art. 6 ust. 3 cytowanej ustawy. W związku z tym sezonowość nie wpływa na zmianę stawek opodatkowania przewidzianych dla nieruchomości.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Borkowski, Sędzia NSA Jerzy Rypina (sprawozdawca), Sędzia del. WSA Ryszard Maliszewski, Protokolant Anna Dziewiż, po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2006 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Wojciecha G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 maja 2005 r. sygn. akt I SA/Gd 2119/02 w sprawie ze skargi Wojciecha G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 11 września 2002 r. (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości za 1998 r. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
II FSK 1424/05
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 5 maja 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę Wojciecha G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 11 września 2002 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 1998 r.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż błędny jest pogląd skarżącego, że sezonowe wynajmowanie domków letniskowych - wykorzystywanie ich w działalności gospodarczej jedynie w sezonie letnim i wyłączenie ich z działalności gospodarczej poza tym sezonem jest równoznaczne ze zmianą charakteru tych domków w rozumieniu przepisu art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31/ w brzmieniu obowiązującym w roku podatkowym objętym decyzją. Omawiany przepis nie oznacza, że zaniechanie prowadzenia w budynkach przez pewien okres w roku podatkowym działalności gospodarczej jest równoznaczne ze "zmianą sposobu użytkowania budynku". Zmiana taka ma miejsce dopiero wówczas, gdy budynek zmienia swoje przeznaczeniem, np. staje się budynkiem mieszkalnym. W tym jednak przypadku domki letniskowe pozostają budynkami o charakterze budynków związanych z działalnością gospodarczą również poza okresem faktycznego wynajmu.
Zgodnie bowiem z treścią przepisu art. 5 ust. 1 cyt. wyżej ustawy podatek od nieruchomości od budynków uzależniony jest od tego, czy są to budynki mieszkalne /pkt 2 ust. 1/, czy też "związane" z prowadzeniem działalności gospodarczej /pkt 2-4 ust. 1/. Przy czym przepis ten nie zawiera sformułowania, które pozwalałoby na uzależnienie zaliczenia do grupy budynków "związanych" z prowadzeniem działalności gospodarczej jedynie budynków, które faktycznie i stale są wykorzystywane na ten cel. Wręcz przeciwnie wykładnia gramatyczna przepisu art. 5 prowadzi do wniosku, że chodzi tu o jakikolwiek związek, a więc także pośredni, służący prowadzonej działalności gospodarczej.
Pojęcia "związania" z działalnością gospodarczą nie można zatem tłumaczyć, jako bezpośredniego związku pomiędzy wynikami prowadzonej przez skarżącego działalności, a faktem posiadania przedmiotowych budynków. Omawiane "związanie" występuje również w tych przypadkach, gdy wprawdzie strona bezpośrednio budynku do celów produkcyjnych nie wykorzystuje, jednakże zgodnie z prowadzonym zakresem działalności gospodarczej budynki te mogłaby wykorzystać.
Okoliczność zatem, że przez część roku skarżący nie wykorzystywał budynków na cele wynajmu w świetle brzmienia tego przepisu, nie ma większego znaczenia. Istotne jest, że budynki te "związane" są z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą.
W ocenie Sądu również zarzuty dotyczące braku informacji o zmianie przepisów od 1 stycznia 1997 r. nie mogą służyć skutecznemu wzruszeniu zaskarżonej decyzji albowiem nie jest rzeczą organów podatkowych informowanie każdego z podatników o zmianach w przepisach prawa.
W skardze kasacyjnej Wojciech G. zarzucił wyrokowi:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych /ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych/ przez błędną wykładnię /art. 174 pkt 1 p.p.s.a./ oraz art. 2 i art. 32 Konstytucji,
2. naruszenie przepisów postępowania poprzez brak reakcji na niedotrzymanie terminu odpowiedzi przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, co jest naruszeniem art. 2 i art. 32 Konstytucji.
Mając na uwadze wskazane naruszenia prawa, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w całości i uwzględnienie skargi oraz zasądzenie kosztów procesowych według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, wskazano, że Wojciech G. nie złożył deklaracji tak jak zarzuca to Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponieważ nie było i nie ma żadnych zmian w stanie jego gruntów. Nie było więc podstawy do zmiany zgłoszenia o posiadanych gruntach.
Zarzucono, że postępowanie podatkowe trwało dłużej niż dwa miesiące, a także, że nie było podstaw do nieuznania przedawnienia w okresie 3 lat, jeżeli podatnik nie złożył deklaracji w terminie ponieważ nie było podstaw do złożenia deklaracji, gdyż stan gruntów był taki sam.
Odniesiono się także do kwestii, że skarżący osiąga dochody tylko przez 3 miesiące w roku więc niezrozumiałym jest obowiązek płacenia za całoroczne prowadzenie działalności gospodarczej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a./ skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie bądź na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzuty kasacyjne, jako skierowane przeciwko wyrokowi sądu pierwszej instancji, dotyczące naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów prawa materialnego i procesowego, muszą być powiązane z przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd nie stosuje przepisów prawa materialnego, czy też Ordynacji podatkowej, a stosuje przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W skardze kasacyjnej został poprawnie sformułowany tylko jeden zarzut w przedmiocie błędnej wykładni art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych /ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych/, który został związany z treścią art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Nie jest on jednak uzasadniony. WSA dokonał prawidłowej wykładni tego przepisu. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli w ciągu roku podatkowego nastąpiła zmiana wykorzystania budynku albo gruntu lub ich części, mająca wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła zmiana. W tym przypadku osoba fizyczna zobowiązana jest poinformować właściwy organ gminy o zaistnieniu zmian w sposobie wykorzystania nieruchomości, w terminie 14 dni od ich zaistnienia. Owo "poinformowanie" organu gminy powinno wystąpić poprzez złożenie nowego wykazu nieruchomości, choć nie wynika to bezpośrednio z przepisu. Za taką wykładnią przemawiają względy celowościowe. Po złożeniu przedmiotowego wykazu organ podatkowy dokonuje zmiany wcześniejszej decyzji, którą ustalono podatek. Podzielić należy stanowisko WSA, że sezonowość działalności gospodarczej nie jest objęta zakresem stosowania art. 6 ust. 3 omawianej ustawy. W związku z tym sezonowość nie wpływa na zmianę stawek opodatkowania przewidzianych dla nieruchomości. Konieczność zmiany stawki podatkowej w podatku od nieruchomości występuje w przypadku trwałej zmiany przeznaczenia nieruchomości, a więc nie dotyczy sytuacji, gdy jest ona wykorzystywana sezonowo. WSA prawidłowo zatem zinterpretował treść art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Podstawą faktyczną do wydania nowej decyzji stanowił złożony przez Wojciecha G. w dniu 9 października 2001 r. wykaz nieruchomości. W konsekwencji złożenia tego wykazu podatek uległ podwyższeniu.
Na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej zostały skonstruowane nieprawidłowo. Normy prawa materialnego stosuje bowiem organ administracji publicznej, a nie sąd administracyjny. Rolą Sądu jest kontrola stosowania prawa materialnego przez organ administracji publicznej. Zarzuty stanowiące podstawy kasacyjne jako skierowane przeciwko wyrokowi Sądu pierwszej instancji sformułowane muszą być z odniesieniem przepisów, które zastosował Sąd. Wadliwie zostały także skonstruowane zarzuty w przedmiocie naruszenia przez organ przepisów Ordynacji podatkowej. Sąd nie stosuje przepisów Ordynacji podatkowej. Te zarzuty stanowiące podstawy kasacyjne nie zostały powiązane z przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W skardze kasacyjnej nie wskazano bowiem jakie przepisy p.p.s.a. zostały naruszone przez WSA. W przypadku oddalenia skargi w sprawie, w której organ administracji publicznej wadliwie stosował przepisy prawa materialnego, czy procesowego, które miały wpływ na wynik sprawy, należy wskazać jakie przepisy p.p.s.a. zostały naruszone przez Sąd I instancji. Z tych samych względów nie można podzielić zarzutu zawartego w skardze kasacyjnej, że WSA naruszył art. 2 i art. 32 Konstytucji. Zgodnie z art. 217 Konstytucji RP nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy. Przedmiotowy podatek został nałożony ustawą. W skardze kasacyjnej podważono zgodność ustawy, na podstawie której pobiera się podatek od nieruchomości przez cały rok, z art. 2 i 32 Konstytucji RP. Organy administracji publicznej stosują ustawy podatkowe. Nie są one uprawnione do kwestionowania treści ustawy. Według art. 188 Konstytucji o zgodności ustaw i umów międzynarodowych z Konstytucją orzeka Trybunał Konstytucyjny.
Mając powyższe na uwadze, wobec braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji wyroku.