II FSK 1412/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Celnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, który uchylił postanowienia Dyrektora Izby Celnej dotyczące stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych przez K. [...] spółkę jawną w likwidacji. Spółka zarzucała przedawnienie należności celnej, powołując się na przepisy Kodeksu celnego i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że Dyrektor Izby Celnej błędnie ustalił datę rejestracji należności celnej. Według WSA, termin przedawnienia rozpoczął bieg z chwilą wydania pierwszej decyzji wymiarowej (9 sierpnia 2002 r.), a nie późniejszej decyzji z 20 listopada 2007 r. W konsekwencji, postępowanie egzekucyjne wszczęte w 2009 r. było niedopuszczalne ze względu na przedawnienie. Dyrektor Izby Celnej w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując ustalenia WSA dotyczące daty rejestracji należności i biegu terminu przedawnienia. Podnosił, że organ egzekucyjny nie ma obowiązku badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (art. 29 § 1 u.p.e.a.). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 33 pkt 1 u.p.e.a., przedawnienie jest dopuszczalnym zarzutem w postępowaniu egzekucyjnym. Co istotne, NSA stwierdził, że wierzyciel, w przeciwieństwie do organu egzekucyjnego, ma obowiązek rozpatrzyć zarzut przedawnienia zgłoszony przez zobowiązanego. Przepis art. 34 § 1 u.p.e.a. nakłada na wierzyciela obowiązek zajęcia stanowiska w sprawie zarzutów, a jego zaniechanie stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania. NSA uznał, że Dyrektor Izby Celnej, wydając postanowienie stwierdzające bezzasadność zarzutu bez uzyskania stanowiska wierzyciela (którym sam był w tej sprawie), naruszył prawo. Sąd podkreślił, że art. 29 § 1 u.p.e.a. dotyczy organu egzekucyjnego, a nie wierzyciela, który musi badać zasadność i wymagalność obowiązku w kontekście zgłoszonych zarzutów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie obowiązku wierzyciela do rozpatrzenia zarzutu przedawnienia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz interpretacja przepisów dotyczących biegu terminu przedawnienia należności celnych.
Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania egzekucyjnego w administracji oraz przepisów Kodeksu celnego. Interpretacja art. 29 i 34 u.p.e.a. ma szersze zastosowanie do relacji wierzyciel-organ egzekucyjny.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wierzyciel w postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma obowiązek rozpatrzenia zarzutu przedawnienia zgłoszonego przez zobowiązanego, mimo że organ egzekucyjny nie bada zasadności obowiązku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wierzyciel ma obowiązek rozpatrzenia zarzutu przedawnienia zgłoszonego przez zobowiązanego. Przepis art. 29 § 1 u.p.e.a. zwalnia z tego obowiązku organ egzekucyjny, ale nie wierzyciela, który musi zająć stanowisko w sprawie zarzutów zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 34 § 1 u.p.e.a. nakłada na wierzyciela obowiązek zajęcia stanowiska w sprawie zarzutów, a jego zaniechanie stanowi naruszenie przepisów postępowania. W przeciwieństwie do organu egzekucyjnego, wierzyciel posiada wiedzę niezbędną do oceny zasadności i wymagalności obowiązku w kontekście zgłoszonych zarzutów.
Od kiedy biegnie termin przedawnienia dochodzenia należności celnych, gdy wydano kilka decyzji w sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin przedawnienia dochodzenia należności celnych rozpoczyna bieg z chwilą zarejestrowania długu celnego, co następuje z chwilą wydania pierwszej decyzji wymiarowej, a nie późniejszych decyzji reformatoryjnych.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji uznał, że rejestracja należności następuje z chwilą wydania pierwszej decyzji wymiarowej, która w ujęciu materialnym rozstrzyga sprawę, a nie z chwilą wydania późniejszych decyzji procesowych. W tej sprawie była to decyzja z 9 sierpnia 2002 r., a nie z 20 listopada 2007 r.
Przepisy (43)
Główne
u.p.e.a. art. 33 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przedawnienie jest dopuszczalnym zarzutem w postępowaniu egzekucyjnym.
u.p.e.a. art. 34 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wierzyciel ma obowiązek rozpatrzyć zarzuty zgłoszone przez zobowiązanego, w tym zarzut przedawnienia.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzeczenia NSA o oddaleniu skargi kasacyjnej.
u.p.e.a. art. 33 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym - przedawnienie.
u.p.e.a. art. 34 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów.
Kodeks celny art. 242 § 4
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Termin przedawnienia dochodzenia należności celnych.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 29 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis ten zwalnia organ egzekucyjny z obowiązku badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, ale nie dotyczy wierzyciela.
u.p.e.a. art. 34 § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny powinien zawiesić postępowanie, jeśli wierzyciel nie przedstawi stanowiska w sprawie zarzutów.
u.p.e.a. art. 204 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
u.p.e.a. art. 205 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
u.p.e.a. art. 205 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
u.p.e.a. art. 209
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 153
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu pierwszej instancji wykładnią prawną sądu drugiej instancji.
p.p.s.a. art. 174 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej - naruszenie prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
p.p.s.a. art. 77 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 124 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia decyzji.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 209
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Koszty postępowania.
p.p.s.a. art. 204 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Koszty postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Koszty postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Koszty postępowania.
u.p.e.a. art. 34 § 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zawieszenie postępowania egzekucyjnego.
u.p.e.a. art. 29 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zakaz badania zasadności i wymagalności obowiązku przez organ egzekucyjny.
u.p.e.a. art. 34 § 1a
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Niedopuszczalność zarzutu.
Kodeks celny art. 226 § 1
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Rejestracja kwoty należności celnych.
Kodeks celny art. 226 § 4
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Obowiązek anulowania należności w przypadku braku powiadomienia dłużnika.
Kodeks celny art. 230 § 1
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Powiadomienie dłużnika o zarejestrowanych należnościach.
Kodeks celny art. 230 § 4
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Skutki doręczenia decyzji po upływie terminu.
Kodeks celny art. 242 § 5
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Przerwanie biegu terminu przedawnienia.
Kodeks celny art. 72 § 2
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Zgłoszenie celne obejmujące kilka pozycji towarowych.
Kodeks celny art. 209 § 2
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny
Wskazanie dnia powstania długu celnego.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania.
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne art. 26
K.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
K.p.a. art. 124 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji.
K.p.a. art. 18
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Strony w postępowaniu administracyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wierzyciel ma obowiązek rozpatrzyć zarzut przedawnienia zgłoszony przez zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. • Brak stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutu przedawnienia stanowi naruszenie przepisów postępowania egzekucyjnego.
Odrzucone argumenty
Organ egzekucyjny nie ma obowiązku badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym (argument Dyrektora Izby Celnej).
Godne uwagi sformułowania
O ile w świetle art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (...) organ egzekucyjny nie ma uprawnienia do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, to wierzyciel ma nie tylko takie prawo, ale i wynikający z art. 34 § 1 u.p.e.a. obowiązek, bez wypełnienia którego organ egzekucyjny nie może kontynuować postępowania egzekucyjnego, lecz powinien zawiesić postępowanie na podstawie art. 34 § 4 tej ustawy. • Wierzyciel ma nie tylko takie prawo, ale i wynikający z art. 34 § 1 u.p.e.a. obowiązek, bez wypełnienia którego organ egzekucyjny nie może kontynuować postępowania egzekucyjnego.
Skład orzekający
Stanisław Bogucki
przewodniczący sprawozdawca
Antoni Hanusz
członek
Bogdan Lubiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie obowiązku wierzyciela do rozpatrzenia zarzutu przedawnienia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz interpretacja przepisów dotyczących biegu terminu przedawnienia należności celnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania egzekucyjnego w administracji oraz przepisów Kodeksu celnego. Interpretacja art. 29 i 34 u.p.e.a. ma szersze zastosowanie do relacji wierzyciel-organ egzekucyjny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia kluczową kwestię podziału obowiązków między organem egzekucyjnym a wierzycielem w kontekście zarzutów zobowiązanego, co jest istotne dla praktyków egzekucji administracyjnej. Dodatkowo, porusza kwestię biegu terminu przedawnienia należności celnych.
“Egzekucja administracyjna: Czy wierzyciel musi rozpatrzyć zarzut przedawnienia?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.