Orzeczenie · 2025-10-30

II FSK 1373/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-30
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyPITsprzedaż nieruchomościcele mieszkaniowezwolnienie podatkoweinterpretacja przepisówNSAskarga kasacyjnaorgan podatkowy

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od wyroku WSA w Łodzi, który uchylił decyzję organu w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2015 r. Spór dotyczył interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z ust. 25 i 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a konkretnie możliwości zastosowania zwolnienia podatkowego przy wydatkowaniu przychodu ze sprzedaży nieruchomości na zakup kolejnego lokalu mieszkalnego. Organ podatkowy argumentował, że skarżąca nabyła lokal w celu osiągnięcia zysku, a nie zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że ustawa nie ogranicza liczby nieruchomości, które podatnik może nabyć na własne cele mieszkaniowe. Sąd podkreślił, że kluczowy jest zamiar podatnika w momencie dokonywania wydatku, a definicja wydatków na cele mieszkaniowe obejmuje m.in. zakup lokalu. NSA uznał, że wykładnia przepisów przez WSA jest prawidłowa i nie podzielił stanowiska organu podatkowego, które uznał za postulat de lege ferenda.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych przychodów ze sprzedaży nieruchomości, gdy środki te są przeznaczane na zakup kolejnych lokali mieszkalnych, a także kwestia zamiaru podatnika w kontekście własnych celów mieszkaniowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2015 r. i może wymagać analizy w kontekście ewentualnych późniejszych zmian przepisów lub orzecznictwa.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wydatkowanie przychodu ze sprzedaży nieruchomości na zakup kolejnego lokalu mieszkalnego, który nie jest od razu zamieszkiwany, może być uznane za realizację własnych celów mieszkaniowych w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydatkowanie przychodu na zakup lokalu mieszkalnego może być uznane za realizację własnych celów mieszkaniowych, nawet jeśli podatnik nie zamieszkał w nim od razu, pod warunkiem wykazania zamiaru zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych.

Uzasadnienie

Ustawa o PIT nie limituje liczby nieruchomości nabywanych na cele mieszkaniowe, a kluczowy jest zamiar podatnika w momencie wydatkowania środków. Definicja wydatków na cele mieszkaniowe obejmuje zakup lokalu, a nie tylko jego późniejsze zamieszkanie czy remont.

Czy organ podatkowy prawidłowo zinterpretował przepisy dotyczące zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych, przypisując skarżącej zamiar osiągnięcia zysku zamiast zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy błędnie zinterpretował przepisy, przypisując skarżącej zamiar osiągnięcia zysku, podczas gdy kluczowy jest zamiar zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych, a ustawa nie wymaga natychmiastowego zamieszkania.

Uzasadnienie

NSA uznał, że stanowisko organu podatkowego dotyczące 'zamiaru' ustawodawcy zawężającego zwolnienie do nabycia tylko jednej nieruchomości jest postulatem de lege ferenda, a nie zgodnym z obowiązującym prawem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.

Przepisy (19)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 131

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Zwolnienie przysługuje, gdy dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe podatnika w określonym terminie.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 21 § 25 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definicja wydatków na cele mieszkaniowe, obejmująca m.in. wydatkowanie przychodu na nabycie określonych praw.

u.p.d.o.f. art. 21 § 25 pkt 1 lit. d

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wydatkiem na cel mieszkaniowy jest m.in. wydatek na budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego.

u.p.d.o.f. art. 21 § 26

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definicja pojęcia 'własnego budynku, lokalu lub pomieszczenia'.

ppsa art. 174 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 145 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Op art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

Op art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa

ppsa art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku ogranicza się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.

ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

ppsa art. 204 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 207 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustawa o PIT nie limituje liczby nieruchomości nabywanych na własne cele mieszkaniowe. • Kluczowy jest zamiar podatnika w momencie dokonywania wydatku na cele mieszkaniowe. • Definicja wydatków na cele mieszkaniowe obejmuje zakup lokalu, a nie tylko jego późniejsze zamieszkanie czy remont.

Odrzucone argumenty

Skarżąca nabyła lokal mieszkalny wyłącznie w celu dążenia do osiągnięcia zysku i nie realizowała w nim własnych potrzeb mieszkaniowych. • Zwolnienie z opodatkowania powinno dotyczyć podatników, którzy przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości wydatkują na nabycie innej nieruchomości służącej zaspokojeniu ich potrzeb mieszkaniowych.

Godne uwagi sformułowania

Formuła 'własnych celów mieszkaniowych' nie może być wykładana tylko poprzez 'ścisłą interpretację' regulacji zawartej w art. 21 ust. 1 pkt 131 updof, lecz musi uwzględniać także postanowienia wynikające z art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. b) updof. • W kategoriach postulatu de lege ferenda należy traktować stanowisko DIAS dotyczące 'zamiaru' ustawodawcy jakim miałoby być zawężenie omawianego zwolnienia podatkowego do nabycia tylko jednej nieruchomości służącej zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych podatnika, który uzyskał przychód ze sprzedaży innej nieruchomości.

Skład orzekający

Artur Kot

sprawozdawca

Małgorzata Wolf-Kalamala

przewodniczący

Tomasz Kolanowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych przychodów ze sprzedaży nieruchomości, gdy środki te są przeznaczane na zakup kolejnych lokali mieszkalnych, a także kwestia zamiaru podatnika w kontekście własnych celów mieszkaniowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2015 r. i może wymagać analizy w kontekście ewentualnych późniejszych zmian przepisów lub orzecznictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego związanego z inwestowaniem w nieruchomości i korzystaniem ze zwolnień podatkowych, co jest interesujące dla szerokiego grona podatników i profesjonalistów.

Kupujesz mieszkanie z zysku ze sprzedaży innej nieruchomości? Sprawdź, czy skorzystasz ze zwolnienia podatkowego!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst