Orzeczenie · 2024-08-06

II FSK 1372/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-08-06
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyPITOrdynacja podatkowapostępowanie odwoławczedecyzja kasacyjnazasada dwuinstancyjnościCOVID-19posiedzenie niejawnesądownictwo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał dwie skargi kasacyjne: jedną wniesioną przez Naczelnika Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego oraz drugą przez Skarżącego M. M. Skarga organu dotyczyła naruszenia przepisów postępowania, w szczególności błędnej wykładni art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 2 O.p. oraz art. 221a § 1 O.p., zarzucając sądowi pierwszej instancji błędne uznanie, że organ odwoławczy nie był uprawniony do wydania decyzji kasacyjnej. Organ argumentował, że taka interpretacja narusza zasadę dwuinstancyjności. Skarga Skarżącego dotyczyła naruszenia przepisów postępowania w związku z rozpoznaniem sprawy na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii COVID-19, co miało naruszać art. 45 Konstytucji RP. NSA oddalił obie skargi. W odniesieniu do skargi organu, Sąd podkreślił, że specyfika odwołania rozpatrywanego przez ten sam organ (art. 221a § 1 O.p.) polega na jego niedewolutywności, co oznacza niemożność zastosowania art. 233 § 2 O.p., gdyż organ nie może przekazać sprawy samemu sobie. Sąd uznał, że zasada dwuinstancyjności nie została naruszona, a większe znaczenie ma dwukrotne rozpatrzenie sprawy niż to, czy dokonują tego dwa różne organy. W kwestii skargi Skarżącego, NSA stwierdził, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii było dopuszczalne na mocy przepisów uCOVID i nie naruszało prawa do sądu ani art. 45 Konstytucji RP, zwłaszcza że strona miała możliwość przedstawienia swojego stanowiska na piśmie. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zakresie uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 221a § 1 Ordynacji podatkowej w kontekście możliwości wydania decyzji kasacyjnej przez organ odwoławczy będący jednocześnie organem pierwszej instancji. Kwestia dopuszczalności posiedzeń niejawnych w sądach administracyjnych w okresie pandemii.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji organu celno-skarbowego i przepisów wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19. Interpretacja art. 221a O.p. może mieć zastosowanie do innych przepisów wprowadzających podobne rozwiązania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ odwoławczy, będący jednocześnie organem pierwszej instancji (art. 221a § 1 O.p.), może zastosować art. 233 § 2 O.p. i uchylić własną decyzję, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy, będący tym samym organem co organ pierwszej instancji, nie może zastosować art. 233 § 2 O.p., ponieważ nie może przekazać sprawy samemu sobie.

Uzasadnienie

Specyfika odwołania rozpatrywanego przez ten sam organ (art. 221a § 1 O.p.) polega na jego niedewolutywności, co oznacza niemożność zastosowania przepisu pozwalającego na przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania innemu organowi.

Czy rozpoznanie sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii COVID-19, na podstawie art. 15zzs4 uCOVID, narusza prawo do sądu (art. 45 Konstytucji RP) i przepisy PPSA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii, zgodnie z przepisami uCOVID, nie narusza prawa do sądu ani przepisów PPSA, pod warunkiem spełnienia przesłanek ustawowych i możliwości przedstawienia stanowiska przez stronę.

Uzasadnienie

Przepisy uCOVID stanowiły lex specialis wobec PPSA, dopuszczając posiedzenia niejawne w celu ochrony zdrowia. Strona miała możliwość przedstawienia swojego stanowiska na piśmie, a postępowanie sądowoadministracyjne ma specyfikę, w której rozprawa nie zawsze jest kluczowa dla obrony praw strony.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargi kasacyjne M. M. i Naczelnika Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego.

Przepisy (10)

Pomocnicze

O.p. art. 233 § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 221a § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uCOVID art. 15 zzs4 § 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Konstytucja RP art. 45

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku

O.p. art. 127

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 229

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy, będący tym samym organem co organ pierwszej instancji, nie może zastosować art. 233 § 2 O.p. (decyzja kasacyjna). • Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w okresie pandemii COVID-19 było zgodne z prawem i nie naruszało praw strony.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy był uprawniony do wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 233 § 2 O.p. • Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym naruszyło prawo do sądu (art. 45 Konstytucji RP).

Godne uwagi sformułowania

specyfika odwołania, o którym mowa w art. 221a § 1 O.p. (...) polega na tym, iż nie jest to środek zaskarżenia o charakterze dewolutywnym • nie może ulegać wątpliwości, że nakaz jedynie odpowiedniego stosowania przepisów o postępowaniu odwoławczym oznacza w tym przypadku niemożność wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 233 § 2 O.p. • większe znaczenie dla ochrony praw i interesów jednostki ma dwukrotne rozpatrzenie sprawy, niż okoliczność, czy dokonują tego dwa różne organy.

Skład orzekający

Maciej Jaśniewicz

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Wolf-Kalamala

członek

Alicja Polańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 221a § 1 Ordynacji podatkowej w kontekście możliwości wydania decyzji kasacyjnej przez organ odwoławczy będący jednocześnie organem pierwszej instancji. Kwestia dopuszczalności posiedzeń niejawnych w sądach administracyjnych w okresie pandemii."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji organu celno-skarbowego i przepisów wprowadzonych w związku z pandemią COVID-19. Interpretacja art. 221a O.p. może mieć zastosowanie do innych przepisów wprowadzających podobne rozwiązania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym, która wpływa na sposób rozpatrywania spraw przez organy administracji. Dodatkowo, porusza temat ograniczeń proceduralnych związanych z pandemią.

Czy organ podatkowy może uchylić własną decyzję? NSA wyjaśnia ograniczenia art. 233 Ordynacji podatkowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst