Orzeczenie · 2025-05-28

II FSK 1356/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-28
NSApodatkoweWysokansa
podział spółkiwydzielenie przedsiębiorstwazorganizowana część przedsiębiorstwapodatek dochodowy od osób prawnychinterpretacja podatkowakoszty uzyskania przychoduprzychód podatkowydeweloperkanieruchomości

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił interpretację indywidualną DKIS. Spór dotyczył kwalifikacji podatkowej podziału spółki przez wydzielenie zorganizowanej części przedsiębiorstwa (projektu deweloperskiego) do innej spółki. Wnioskodawca (P. sp. z o.o.) planował wydzielenie projektu budowy budynku biurowo-usługowego wraz z infrastrukturą do spółki przejmującej, argumentując, że zarówno wydzielana część (Działalność Przenoszona), jak i pozostała część działalności spółki dzielonej (Pozostała Działalność) stanowią zorganizowane części przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT. W konsekwencji wnioskodawca twierdził, że nie powstanie przychód podatkowy dla spółki dzielonej ani jej wspólników. DKIS uznał, że wydzielana część nie jest zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, co skutkowałoby powstaniem przychodu. WSA w Warszawie uchylił interpretację DKIS, podzielając stanowisko wnioskodawcy. NSA oddalił skargę kasacyjną DKIS, uznając, że WSA zasadnie zakwestionował stanowisko organu. Sąd podkreślił, że kluczowe jest wyodrębnienie funkcjonalne, organizacyjne i finansowe zespołu składników majątkowych. NSA stwierdził, że zarówno wydzielana część projektu deweloperskiego, jak i pozostała działalność spółki spełniają te kryteria, co wyklucza powstanie przychodu podatkowego na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 9 oraz art. 12 ust. 1 pkt 8b i 8ba ustawy o CIT. Sąd uznał, że wyrok WSA, mimo częściowo błędnego uzasadnienia w zakresie oceny Pozostałej Działalności, odpowiada prawu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie, że projekty deweloperskie na etapie budowy mogą stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a ich wydzielenie nie generuje przychodu podatkowego. Ugruntowanie wykładni przepisów dotyczących podziału spółek i zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podziału spółki przez wydzielenie i kwalifikacji podatkowej w kontekście ustawy o CIT. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych każdego przypadku.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań, przeznaczony do realizacji określonych zadań gospodarczych, który jest organizacyjnie, finansowo i funkcjonalnie wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie i może samodzielnie realizować te zadania, stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 4a pkt 4 ustawy o CIT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zespół taki stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest wyodrębnienie organizacyjne, finansowe i funkcjonalne zespołu składników, który jest zdolny do samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej, nawet jeśli jest to etap realizacji projektu deweloperskiego. Specyfika branży deweloperskiej pozwala na uznanie takiego zespołu za zorganizowaną część przedsiębiorstwa.

Czy w związku z podziałem spółki przez wydzielenie zorganizowanej części przedsiębiorstwa powstaje przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych po stronie spółki dzielonej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli wydzielona część stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, przepis art. 12 ust. 1 pkt 9 ustawy o CIT nie znajduje zastosowania.

Uzasadnienie

Skoro wydzielona część jest zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa, nie dochodzi do powstania przychodu w rozumieniu przepisów dotyczących podziału przez wydzielenie.

Czy w związku z podziałem spółki przez wydzielenie zorganizowanej części przedsiębiorstwa powstaje przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych po stronie wspólników spółki dzielonej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli majątek przejmowany lub pozostający w spółce stanowi zorganizowaną część przedsiębiorstwa, przesłanka powstania przychodu po stronie wspólnika (art. 12 ust. 1 pkt 8b i 8ba ustawy o CIT) nie jest spełniona.

Uzasadnienie

Warunkiem powstania przychodu u wspólnika jest brak statusu zorganizowanej części przedsiębiorstwa dla wydzielanego lub pozostającego majątku, co w tej sprawie nie miało miejsca.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Warszawie.

Przepisy (18)

Główne

u.p.d.o.p. art. 4a § pkt 4

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Definicja zorganizowanej części przedsiębiorstwa, kluczowa dla oceny skutków podatkowych podziału.

u.p.d.o.p. art. 12 § ust. 1 pkt 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Przepis dotyczący powstania przychodu w związku z podziałem przez wydzielenie, który nie ma zastosowania, gdy wydzielana część jest zorganizowaną częścią przedsiębiorstwa.

u.p.d.o.p. art. 12 § ust. 1 pkt 8b

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Przepis dotyczący powstania przychodu u wspólników w związku z podziałem przez wydzielenie.

u.p.d.o.p. art. 12 § ust. 1 pkt 8ba

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Przepis dotyczący powstania przychodu u wspólników w związku z podziałem przez wydzielenie.

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 12 § ust. 4 pkt 3h

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Wyłączenie z przychodów w określonych sytuacjach związanych z podziałem przez wydzielenie.

u.p.d.o.p. art. 12 § ust. 4 pkt 12

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Przepis dotyczący wyłączenia z przychodu wartości emisyjnej udziałów.

k.s.h. art. 529 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

Podstawa prawna podziału spółki przez wydzielenie.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej, gdy orzeczenie odpowiada prawu mimo błędów w uzasadnieniu.

p.p.s.a. art. 146

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonej interpretacji.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonej interpretacji w przypadku naruszenia prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądów administracyjnych wykładnią prawa dokonaną przez NSA.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § ust. 2 pkt 2

Podstawa ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 2 § ust. 1 pkt 2

Podstawa ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wydzielana część przedsiębiorstwa (projekt deweloperski) spełnia kryteria zorganizowanej części przedsiębiorstwa (wyodrębnienie organizacyjne, finansowe, funkcjonalne, zdolność do samodzielnego prowadzenia działalności). • Specyfika branży deweloperskiej pozwala na uznanie zespołu składników na wczesnym etapie realizacji projektu za zorganizowaną część przedsiębiorstwa. • Wydzielenie zorganizowanej części przedsiębiorstwa nie powoduje powstania przychodu podatkowego po stronie spółki dzielonej ani jej wspólników.

Odrzucone argumenty

Argument DKIS, że projekt deweloperski na etapie budowy nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa z powodu braku możliwości samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej. • Argument DKIS, że ocena Pozostałej Działalności jako zorganizowanej części przedsiębiorstwa była bezprzedmiotowa, ponieważ DKIS nie wypowiedział się w tym zakresie w interpretacji.

Godne uwagi sformułowania

zorganizowana część przedsiębiorstwa • wyodrębnienie funkcjonalne, organizacyjne i finansowe • zdolność do samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej • specyfika branży deweloperskiej • wyrok odpowiada prawu, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia

Skład orzekający

Andrzej Melezini

sprawozdawca

Jerzy Płusa

członek

Tomasz Zborzyński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że projekty deweloperskie na etapie budowy mogą stanowić zorganizowaną część przedsiębiorstwa, a ich wydzielenie nie generuje przychodu podatkowego. Ugruntowanie wykładni przepisów dotyczących podziału spółek i zorganizowanej części przedsiębiorstwa."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podziału spółki przez wydzielenie i kwalifikacji podatkowej w kontekście ustawy o CIT. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych każdego przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z restrukturyzacją spółek, szczególnie w branży deweloperskiej. Wyjaśnia kluczowe kryteria uznania części przedsiębiorstwa za zorganizowaną, co ma istotne implikacje praktyczne.

Deweloperzy, uwaga! Podział spółki bez podatku? NSA wyjaśnia, kiedy projekt budowlany to 'zorganizowana część przedsiębiorstwa'.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst