II FSK 1356/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną SKO, uznając, że organy podatkowe nie zbadały wystarczająco wnikliwie, czy kontener socjalny i stacja transformatorowa są budowlami w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości kontenera socjalnego i stacji transformatorowej. Spółka kwestionowała kwalifikację tych obiektów jako budowli. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję SKO, wskazując na brak wystarczających ustaleń organów. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, podzielając stanowisko WSA i podkreślając, że nie każdy obiekt budowlany w rozumieniu prawa budowlanego jest budowlą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a organy nie zbadały tego wystarczająco wnikliwie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku WSA w Lublinie, który uchylił decyzję SKO w sprawie podatku od nieruchomości za 2011 r. dla A. sp. z o.o. Spółka kwestionowała opodatkowanie kontenera biurowego (socjalnego) i stacji transformatorowej, twierdząc, że nie są one budowlami w rozumieniu przepisów. WSA uznał, że organy podatkowe nie dokonały wystarczających ustaleń faktycznych i prawnych, aby zakwalifikować te obiekty jako budowle podlegające opodatkowaniu. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że definicja budowli w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych jest węższa niż w prawie budowlanym i nie każdy obiekt budowlany, nawet tymczasowy, jest budowlą w rozumieniu ustawy podatkowej. Kluczowe jest, czy obiekt jest wprost wymieniony w przepisach lub stanowi całość techniczno-użytkową. NSA odwołał się do uchwały 7 sędziów NSA oraz wyroków Trybunału Konstytucyjnego, wskazując na potrzebę precyzyjnego ustalenia stanu faktycznego i prawidłowej wykładni przepisów, zwłaszcza w kontekście tymczasowych obiektów budowlanych i stacji transformatorowych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie każdy obiekt budowlany kwalifikowany jako budowla w rozumieniu Prawa budowlanego może zostać uznany za budowlę w ujęciu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wymaga to precyzyjnych ustaleń, czy obiekt jest wprost wymieniony w przepisach lub stanowi całość techniczno-użytkową.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że definicja budowli w ustawie podatkowej jest węższa niż w prawie budowlanym. Samorządowe organy podatkowe nie zbadały wystarczająco wnikliwie, czy kontener spełnia kryteria budowli w rozumieniu ustawy podatkowej, opierając się na zbyt uproszczonej subsumpcji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Definicja budowli w u.p.o.l. jest węższa niż w Prawie budowlanym. Nie każdy obiekt budowlany będący budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego jest budowlą w rozumieniu u.p.o.l. Wymaga to precyzyjnego ustalenia, czy obiekt jest wprost wymieniony w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego lub innych przepisach, stanowiąc całość techniczno-użytkową.
u.p.o.l. art. 2 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych art. 1a § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych art. 2 § ust. 1 pkt 3
Pomocnicze
Prawo budowlane art. 3 § pkt 3
Prawo budowlane
Definicja budowli, obejmująca m.in. obiekty liniowe, lotniska, mosty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, instalacje przemysłowe, urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych i fundamenty pod maszyny i urządzenia.
Prawo budowlane art. 3 § pkt 5
Prawo budowlane
Definicja tymczasowego obiektu budowlanego jako obiektu budowlanego przeznaczonego do czasowego użytkowania, przewidzianego do przeniesienia lub rozbiórki, niepołączonego trwale z gruntem, np. strzelnice, kioski, pawilony, przekrycia namiotowe, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 210 § § 4
Ordynacja podatkowa
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane art. 3 § pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane art. 3 § pkt 5
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe nie zbadały wystarczająco wnikliwie, czy kontener socjalny i stacja transformatorowa są budowlami w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Definicja budowli w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych jest węższa niż w prawie budowlanym. Nie każdy obiekt budowlany będący budowlą w rozumieniu prawa budowlanego jest budowlą w rozumieniu ustawy podatkowej. Kwalifikacja obiektu jako budowli wymaga precyzyjnych ustaleń, czy jest on wprost wymieniony w przepisach lub stanowi całość techniczno-użytkową.
Odrzucone argumenty
Argumenty SKO dotyczące kwalifikacji prawnej kontenera i stacji transformatorowej jako budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Godne uwagi sformułowania
nie każdy obiekt budowlany kwalifikowany jako budowla w rozumieniu Prawa budowlanego może zostać uznany za budowlę w ujęciu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie każdy obiekt budowlany zaliczony do budowli w rozumieniu Prawa budowlanego może podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie sposób zaakceptować sytuację, gdy jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości byłyby traktowane budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3) Prawa budowlanego nienależące do kategorii obiektów, które expressis verbis wymieniono w tym przepisie
Skład orzekający
Bogusław Dauter
sprawozdawca
Bogusław Woźniak
członek
Jolanta Sokołowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości tymczasowych obiektów budowlanych, w szczególności kontenerów, oraz innych obiektów budowlanych, takich jak stacje transformatorowe, w kontekście rozróżnienia między prawem budowlanym a ustawą o podatkach i opłatach lokalnych."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyficznej interpretacji przepisów i orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, co może wymagać analizy w kontekście konkretnego stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i jego zastosowania do obiektów, które mogą być uznane za tymczasowe lub nie do końca jednoznacznie sklasyfikowane. Wyjaśnia kluczowe różnice między definicjami prawnymi, co jest istotne dla wielu podatników.
“Czy kontener biurowy to budowla? NSA wyjaśnia kluczowe różnice w definicjach podatkowych i budowlanych.”
Dane finansowe
WPS: 699 714 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII FSK 1356/16 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2018-05-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2016-05-11 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Bogusław Dauter /sprawozdawca/ Bogusław Woźniak Jolanta Sokołowska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Sygn. powiązane I SA/Lu 713/15 - Wyrok WSA w Lublinie z 2016-01-22 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2010 nr 95 poz 613 art. 1a ust. 1 pkt 2, art. 2 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jolanta Sokołowska, Sędzia NSA Bogusław Dauter (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Bogusław Woźniak, Protokolant Natalia Narejko, po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 22 stycznia 2016 r. sygn. akt I SA/Lu 713/15 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia 23 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz A. sp. z o.o. z siedzibą w C. kwotę 1800 (słownie: tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z 22 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Lu 713/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uwzględnił skargę A. Sp. z o.o. w C. i uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z 23 kwietnia 2015 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. Stan sprawy sąd administracyjny pierwszej instancji przedstawił następująco: W dniu 27 sierpnia 2012 r. spółka wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2007-2011 oraz o zwrot nadpłaty bądź zaliczenie jej na poczet zobowiązań podatkowych. Jednocześnie skorygowała deklaracje na podatek od nieruchomości za te lata. Decyzją z 6 maja 2013 r. Prezydent Miasta C. określił spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2011 r. w wysokości 699.714,- zł. Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., decyzją z 31 lipca 2013 r., uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez ten organ. Decyzją z 23 grudnia 2014 r. Prezydent Miasta C. określił spółce wysokości zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za 2011 r. w kwocie 527.974,- zł. Organ podatkowy zwrócił uwagę, iż w korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości za 2011 r. spółka nie wykazała do opodatkowania kontenera biurowego o wartości 11.220,85 zł. Spółka wyjaśniła, że obiekt ten jest w rzeczywistości przenośnym kontenerem metalowym przeznaczonym do celów socjalnych, który może być przemieszczany na teren zakładu w zależności od potrzeb spółki. W ocenie organu, zgodnie z brzmieniem art. 3 pkt 5) z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 118 ze zm., dalej: Prawo budowlane) kontener, jako tymczasowy obiekt budowlany, jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz.U z 2010 Nr 95 poz. 613 ze zm., dalej: u.p.o.l.), w związku z czym, powinien być opodatkowany podatkiem od nieruchomości. Po rozpoznaniu odwołania spółki od powyższego rozstrzygnięcia, decyzją 23 kwietnia 2015 r., SKO utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W skardze na decyzję SKO do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie spółka zarzuciła na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017, poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.: - art. 2 ust. 1 pkt 3) i art. 1a ust. 1 pkt 2) u.p.o.l. przez przyjęcie, że urządzenia techniczne stanowią budowle podlegające opodatkowaniu, mimo że nie są one w ogóle obiektami budowlanymi, ponieważ nie powstają w procesie budowlanym i nie są trwale związane z gruntem; - art. 1a ust. 1 pkt 2) u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1) lit. b) i art. 3 pkt 3) Prawa budowlanego przez przyjęcie, że obiektami budowlanymi są urządzenia techniczne niezależnie od części budowlanych tych urządzeń, mimo braku związku technicznego pomiędzy elementami spornych obiektów spółki; - art. 2 ustawy u.p.o.l. w związku z art. 1a tej ustawy poprzez błędną kwalifikację części majątku spółki jako przedmiotów podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości; - art. 7 ust. 1 pkt 1) lit. c) u.p.o.l. poprzez nieuzasadnioną odmowę zastosowania zwolnienia szerokotorowej bocznicy kolejowej spółki z podatku od nieruchomości na podstawie tego przepisu. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit c) p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015, poz. 613 ze zm., dalej: o.p.) poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa podatkowego; - art. 121 § 1 o.p. poprzez naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi. Uwzględniając skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) i c) p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zaznaczył, że w rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji przyjął, a organ odwoławczy zaaprobował pogląd, iż kontener jako tymczasowy obiekt budowlany, o jakim mowa w art. 3 pkt 5) Prawa budowlanego, jest rodzajem obiektu budowlanego, a zatem, jako budowla w rozumieniu u.p.o.l. podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W tej sytuacji należy jednak zbadać, czy obiekt taki jest budowlą wprost wymienioną w art. 3 pkt 3) Prawa budowlanego lub w innych przepisach tej ustawy oraz w załączniku do niej, stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami w rozumieniu art. 3 pkt 1) lit. b) Prawa budowlanego. Organy nie dokonały ustaleń w zakresie wskazanym w uchwale, pozwalających na sformułowanie konkluzji, iż tymczasowy obiekt budowlany w postaci kontenera socjalnego stanowi, jako budowla, przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W tym zakresie konieczne jest uzupełnienie postępowania. Ponadto sąd wskazał, że organy podatkowe, dysponując opinią biegłego, z której wynika, iż stacja transformatorowa nie jest budowlą w rozumieniu prawa budowlanego, a posiada ona fundamenty, ściany i przykrycie dachowe i z ustaleń organu podatkowego pierwszej instancji wynika, że jego powierzchnia użytkowa wynosi 25,24 m2, nie podjęły ustaleń, które by znalazły wyraz w uzasadnieniu decyzji, odnośnie do kwestii, czy ze względu na funkcjonalne elementy tej stacji transformatorowej, w tym jej przeznaczenie i wyposażenie, może ona zostać zakwalifikowana jako budowla, a nie budynek, w szczególności ze względu na wypełnienie w znacznym stopniu przestrzeni budynku urządzeniami energetycznymi. Te bowiem elementy mają, w świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego, znaczenie dla zakwalifikowania obiektu mającego cechy budynku, ale wypełnionego urządzeniami energetycznymi, jako budowli. W odniesieniu do dokonanej przez organy kwalifikacji kontenera oraz stacji transformatorowej, w ocenie sądu, nie został wyczerpująco rozpatrzony cały zgromadzony materiał dowodowy, z uwzględnieniem prawidłowo dokonanej wykładni przepisów prawa materialnego, co stanowiło naruszenie art. 187 §1 o.p. W skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia samorządowe kolegium odwoławcze zarzuciło na podstawie art. 174 pkt 1) p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego tj.: — art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 2 ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 1 pkt 2) u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 1) lit. b) i pkt 3) Prawa budowlanego przez przyjęcie, że organ nie dokonał ustaleń w zakresie wskazanym w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 3 lutego 2014 r. sygn. akt II FPS 11/13 pozwalających na sformułowanie konkluzji, iż tymczasowy obiekt budowlany w postaci kontenera socjalnego stanowi, jako budowla, przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, —art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. przez przyjęcie, iż w przypadku stacji transformatorowej organ podatkowy, dysponując opinią biegłego, z której wynika, iż stacja nie jest budowlą w rozumieniu prawa budowlanego, a posiada fundamenty, ściany i dach, nie podjął ustaleń w tym względzie, które następnie powinny znaleźć wyraz w uzasadnieniu decyzji. Na podstawie art. 174 pkt 2) p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 187 § 1 o.p. przez przyjęcie, iż w odniesieniu do dokonanej przez organy kwalifikacji kontenera oraz stacji transformatorowej, nie został wyczerpująco rozpatrzony cały zgromadzony materiał dowodowy, z uwzględnieniem prawidłowo dokonanej wykładni przepisów prawa materialnego, co stanowiło naruszenie art. 187 § 1 o.p. i uznanie, że zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na istotne naruszenie przepisów postępowania podatkowego. Kolegium wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, a także zasądzenie na rzecz organu odwoławczego od skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o oddalenie tej skargi, a także o zasądzenie na jej rzecz od organu odwoławczego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. W zakresie pierwszego z zarzutów dotyczącego kwalifikacji prawnopodatkowej kontenera socjalnego, to wbrew odmiennemu stanowisku strony skarżącej, zasadnie sąd pierwszej instancji uznał, że samorządowe organy podatkowe nie zbadały w sposób niebudzący wątpliwości, czy przedmiotowy kontener jest budowlą wprost wymienioną w art. 3 pkt 3) Prawa budowlanego lub innych przepisach tej ustawy oraz w załączniku do niej, stanowiącą całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami w rozumieniu art. 3 pkt 1) lit. b) Prawa budowlanego. Samorządowe organy podatkowe w sposób zbyt uproszczony dokonały subsumcji stanu faktycznego, którego ustalenie wymagało znacznie szerszej argumentacji, niż ta zaprezentowana w decyzjach obu organów. To, że zgodne z brzmieniem art. 3 pkt 5) Prawa budowlanego przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe, nie oznacza, że kontener jest budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3) Prawa budowlanego. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, budowlą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Zasadnicze znaczenie dla sprawy, w tym również w kontekście wyroku sądu pierwszej instancji, ma skonfrontowanie stanu faktycznego sprawy z treścią uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 3 lutego 2014 r., sygn. akt II FPS 11/13, czego organy samorządowe, wbrew wywodom skargi kasacyjnej, w wystarczająco wnikliwy sposób nie uczyniły, naruszając tym samym art. 210 § 4 w zw. z art. 187 § 1 o.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przypomnieć należy, że w uchwale tej tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa w art. 3 pkt 5) Prawa budowlanego może być budowlą w rozumieniu art. 1a ust 1 pkt 2 u.p.o.l., jeżeli jest budowlą wprost wymienioną w art 3 pkt 3) Prawa budowlanego lub w innych przepisach tej ustawy oraz załączniku do niej, stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b) Prawa budowlanego. Spełniający wskazane kryteria tymczasowy obiekt budowlany, o ile jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, podlega opodatkowaniu na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3) u.p.o.l. NSA, odwołując się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 13 września 2011 r., sygn. akt P 33/09, wskazał, że jakkolwiek, zdaniem Trybunału, nie budzi w zasadzie zastrzeżeń sformułowanie przez ustawodawcę na potrzeby regulacji Prawa budowlanego definicji "budowli" i "urządzenia budowlanego" jako definicji otwartych, których zastosowanie w praktyce wymaga nierzadko posłużenia się analogią z ustawy, to nie sposób nie zauważyć, że te same definicje w odniesieniu do u.p.o.l. nie mogą funkcjonować w identyczny sposób. Precyzyjnie ujmując, z punktu widzenia standardów konstytucyjnych nie sposób zaakceptować sytuację, gdy jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości byłyby traktowane budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3) Prawa budowlanego nienależące do kategorii obiektów, które expressis verbis wymieniono w tym przepisie (lub - co wynika z wcześniejszych ustaleń - w pozostałych przepisach rozważanej ustawy albo w załączniku do niej), lecz będące obiektami jedynie do nich podobnymi. Jakkolwiek mogłoby się wydawać, że sformułowana teza nie daje się pogodzić z orzecznictwem sądowym, dopuszczającym opodatkowanie obiektów o cechach zbliżonych do obiektów wprost wskazanych w analizowanej definicji, to podkreślić trzeba, iż owa rozbieżność występuje wyłącznie na poziomie teoretycznym. W praktyce bowiem sądy administracyjne za przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości uznają budowle wyraźnie określone w art. 3 pkt 3) Prawa budowlanego, natomiast w odniesieniu do innych obiektów, które potencjalnie mogłyby zostać zakwalifikowane jako budowle ze względu na ich istotne podobieństwo do obiektów należących do pierwszej ze wskazanych kategorii, najczęściej nie dopatrują się istnienia takiego podobieństwa. Powyższe oznacza, że nie każdy obiekt budowlany kwalifikowany jako budowla w rozumieniu Prawa budowlanego może zostać uznany za budowlę w ujęciu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a w konsekwencji nie każdy obiekt budowlany zaliczony do budowli w rozumieniu Prawa budowlanego może podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. W tym względzie uproszczenia, czy też wnioskowania z analogii, należy uznać za nieuprawnione. Tych wszystkich uwarunkowań samorządowe organy podatkowe nie wzięły pod uwagę zarówno na etapie ustalania stanu faktycznego, jak i jego subsumcji, a skarga kasacyjna, stanowiąca swoiste "uzupełnienie", argumentacji zawartej w decyzjach uzupełnić nie może. Należy to wyłącznie do kompetencji organu wydającego decyzję w sprawie, którego obowiązkiem jest ustalenie, czy dany obiekt można zakwalifikować jako budowlę według wskazanych powyżej kryteriów istotnych w sferze podatkowej, co przy niejednolitej grupie tymczasowych obiektów budowlanych pozwoli wykluczyć ryzyko opierania się w tym względzie na niedopuszczalnych uproszczeniach i uogólnieniach, na które zasadnie zwrócił uwagę sąd pierwszej instancji. Nie bez znaczenie dla oceny zasadności podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów pozostaje również wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 48/15, nieznany w dacie wydawanych rozstrzygnięć, zgodnie z którym, art. 1a ust. 1 pkt 2) u.p.o.l. w zakresie, w jakim umożliwia uznanie za budowlę obiektu budowlanego, który spełnia kryteria bycia budynkiem, przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1) powołanej ustawy, jest niezgodny z zasadą szczególnej określoności regulacji daninowych, wywodzoną z art. 84 w związku z art. 217, w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu do tej tezy Trybunał podkreślił, że definicja pojęcia budowli, zawarta zarówno w prawie budowlanym, jak i w ustawie o podatkach lokalnych, przewiduje jednoznacznie, że budowlą jest obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Oznacza to z konieczności, iż najpierw trzeba ustalić, czy dany obiekt należy zakwalifikować jako budynek albo obiekt małej architektury, a dopiero później można rozważać jego kwalifikację jako budowli. Wprowadzenie dodatkowego zastrzeżenia do definicji pojęcia budynku i - konsekwentnie - do definicji pojęcia obiektu małej architektury, zgodnie z którym nie mogą być one budowlą, byłoby nie tylko zbędne, ale wręcz niedopuszczalne. Zbędność polega w tym wypadku na tym, że skoro budowla nie może być budynkiem (obiektem małej architektury), to budynek (obiekt małej architektury) nie może być budowlą, o czym przesądza sama logika. Gdy zbiór A (w tym wypadku - zbiór budowli) wyklucza się ze zbiorem B (w tym wypadku: zbiór budynków albo zbiór obiektów małej architektury), to tym samym zbiór B musi wykluczać się ze zbiorem A, jak wynika z jednego z twierdzeń teorii mnogości. Relacja wykluczania się zbiorów ma bowiem niewątpliwie charakter symetryczny. Niedopuszczalność sprowadza się natomiast do spostrzeżenia, że gdyby rozważane zastrzeżenia poczyniono we wszystkich omawianych definicjach, ich zestaw byłby obarczony poważnym błędem logicznym w postaci błędnego koła. Zauważmy, w pewnym uproszczeniu, że wówczas pojęcie budynku (obiektu małej architektury) zdefiniowano by jako obiekt o pewnych cechach, który nie jest budowlą, a pojęcie budowli - jako obiekt, który nie jest budynkiem lub obiektem małej architektury. Argument celowościowy, powiązany jednoznacznie z argumentem językowym, polega z kolei na konstatacji, że skoro niektóre budynki można uznać za budowle, to dokonując takiej kwalifikacji, należy odwołać się do przesłanki funkcji określonego obiektu, wziąwszy pod uwagę, przykładowo, jego przeznaczenie, wyposażenie oraz sposób i możliwość wykorzystania. Pomimo wielu różnych zastrzeżeń dotyczących definicji sformułowanych w prawie budowlanym oraz w ustawie o podatkach lokalnych, wskazanych w wyroku P 33/09, w wypadku pojęć budynku i budowli mamy do czynienia z ich jednoznacznym rozgraniczeniem przez ustawodawcę, a w konsekwencji za niedopuszczalne należało uznać modyfikowanie tych pojęć w oparciu o przesłankę nieprzewidzianą w przepisach prawnych. Uwzględnienie tej przesłanki prowadzi bowiem do rozszerzającej wykładni definicji budowli, powodując zarazem zwężającą wykładnię definicji budynku. Taki zabieg stanowi zatem nieakceptowalną na gruncie polskiej kultury prawnej ingerencję w treść definicji legalnej (zob. M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wskazówki, Warszawa 2012, s. 242-243, 344). Dalej Trybunał podniósł, że, mając na uwadze, iż w odniesieniu do tymczasowych obiektów budowlanych decydujące znaczenie posiadają dwie cechy, tj. czasowość użytkowania albo brak trwałego połączenia z gruntem, trzeba zauważyć, iż w pierwszym wypadku możliwość zakwalifikowania obiektu budowlanego jako budynku nie budzi wątpliwości. Taka wątpliwość dotyczy jednak obiektów budowlanych przykładowo wymienionych jako nietrwale związane z gruntem, w tym obiektów kontenerowych. Trzeba jednak zauważyć, że w tym zakresie mamy do czynienia z konkurencją regulacji prawnych. Obiekty kontenerowe są w świetle art. 3 pkt 5) Prawa budowlanego obiektami budowlanymi, a zatem - wykluczając możliwość uznania ich za obiekty małej architektury - muszą zostać uznane albo za budynki, albo za budowle. Omawiany przepis prawny traktuje je wprawdzie jako obiekty niepołączone trwale z gruntem, jednak nie należy tego interpretować jako ustanowienia fikcji prawnej, zgodnie z którą w wypadku każdego obiektu kontenerowego nie występuje trwałe związanie z gruntem. Decydujące znaczenie ma bowiem okoliczność, czy dany obiekt kontenerowy jest faktycznie połączony z gruntem w sposób trwały, czy też nie. W pierwszej sytuacji pierwszeństwo ma kwalifikacja obiektu jako budynku, a jedynie w drugiej sytuacji należy uznać, że mamy do czynienia z budowlą. Zatem bezpodstawne są zarzuty strony skarżącej, odnoszące się do kwestii kwalifikacji prawnej kontenera, zarówno w części naruszenia prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 1 pkt 3) oraz art. 1a ust. 1 pkt 2) u.p.o.l. w związku z art. 3 pkt 1) lit. b) i pkt 3) Prawa budowlanego, a także naruszenia prawa procesowego, tj. art. 210 § 4 w zw. z art. 187 §1o.p. Przywołany wyżej obszerny fragment wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 48/15, czyni również w pełni zasadnym stanowisko sądu pierwszej instancji w zakresie opodatkowania stacji transformatorowej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy SKO rozstrzygnie ponadto wszystkie wątpliwości dotyczące opinii biegłego sądowego w zakresie budownictwa lądowego - B. Ziółkowskiego, a zwłaszcza odniesie jego wypowiedź do właściwej stacji transformatorowej, albowiem twierdzenia organu, co do tego, jakiego obiektu dotyczy opinia, w kontekście orzeczenia sądu, jak i odpowiedzi na skargę kasacyjną, wydają się mało wiarygodne. Gdyby jednak się okazało, ze biegły nie opiniował omawianego obiektu, SKO będzie zobligowane do poszerzenia opinii w tym zakresie, zgodnie zresztą z wytycznymi sądu pierwszej instancji zawartymi na stronie 18 pisemnego uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego sąd orzekł na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 2) i art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1) lit.e) i ust. 2 pkt 1) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI